Forwarded from پایگاه ایران دوستان مازندران
حکومت #باوندیان در مازندران :
بخش نخست:.
#باوندیان خاندانی #ایرانی_ساسانی (آریائی نژاد)از پادشاهان تبرستان بودند که در حدود ۷۰۰ سال، بیشتر در مناطق کوهستانی آن ناحیه، فرمان راندند. در طول این زمان، #باوندیان سه بار فروپاشیدند. قلمرو آنان طبرستان، در جنوب دریای طبرستان (دریای کاسپین)، باختر گیلان و در خاوراسترآباد، شامل شهرهای آمل، سارویه (ساری)، مهروان وآبسکون بوده ولی این تقسیمبندی در طول تاریخ دچاردگرگونی شدهاست.بطوریکه در برهه هائی تاگیلان هم گسترش یافته است. برای نمونه قلمرو باوندیان طبرستان در زمان شاه غازی رستم طبری باوندی ملقب به رستم چهارم سراسر کرانه های دریای مازندران را در برگرفت.باوندیان پایتخت خودرا #فریم، #ساری و #آمل برگزیدند و زبانشان را تبری، دینشان زرتشت و اسلام و دولت پادشاهی اسپهبد داشتند.
شاهان باوندی با نامهای «اسپهبد» و «ملک الجبال» شناخته میشدند. نام این خاندان برگرفته از لقب مؤسس این دودمان، #باو، است که در خدمت پاد
شاهان ساسانیان بود. باوندیان خراجگزار دولت های نزدیک به خود بودند و تحت انقیاد خلفا و سلاطین معاصرشان نیز قرار گرفتند.
منابع:
۱. ابن اسفندیار، تاریخ طبرستان، ج۱، ص۵۶، چاپ عباس اقبال، تهران (تاریخ مقدمه ۱۳۲۰ ش).
۲. محمد بن جریر طبری، تاریخ الطبری: تاریخ الامم و الملوک، ج۹، ص۹۷، چاپ محمد ابوالفضل ابراهیم، بیروت (۱۳۸۲ـ۱۳۸۷/۱۹۶۲ـ۱۹۶۷).
۳. آرتور امانوئل کریستن سن، ایران در زمان ساسانیان، ج۱، ص۳۷۷، ترجمه رشید یاسمی، تهران ۱۳۵۱ ش.
۴. ابن اسفندیار، تاریخ طبرستان، ج۱، ص۱۴۷، چاپ عباس اقبال، تهران (تاریخ مقدمه ۱۳۲۰ ش).
۵. ابن اسفندیار، تاریخ طبرستان، ج۱، ص۱۵۲، چاپ عباس اقبال، تهران (تاریخ مقدمه ۱۳۲۰ ش)
@taporestangilak_ariyaea
@jolgeshomali
بخش نخست:.
#باوندیان خاندانی #ایرانی_ساسانی (آریائی نژاد)از پادشاهان تبرستان بودند که در حدود ۷۰۰ سال، بیشتر در مناطق کوهستانی آن ناحیه، فرمان راندند. در طول این زمان، #باوندیان سه بار فروپاشیدند. قلمرو آنان طبرستان، در جنوب دریای طبرستان (دریای کاسپین)، باختر گیلان و در خاوراسترآباد، شامل شهرهای آمل، سارویه (ساری)، مهروان وآبسکون بوده ولی این تقسیمبندی در طول تاریخ دچاردگرگونی شدهاست.بطوریکه در برهه هائی تاگیلان هم گسترش یافته است. برای نمونه قلمرو باوندیان طبرستان در زمان شاه غازی رستم طبری باوندی ملقب به رستم چهارم سراسر کرانه های دریای مازندران را در برگرفت.باوندیان پایتخت خودرا #فریم، #ساری و #آمل برگزیدند و زبانشان را تبری، دینشان زرتشت و اسلام و دولت پادشاهی اسپهبد داشتند.
شاهان باوندی با نامهای «اسپهبد» و «ملک الجبال» شناخته میشدند. نام این خاندان برگرفته از لقب مؤسس این دودمان، #باو، است که در خدمت پاد
شاهان ساسانیان بود. باوندیان خراجگزار دولت های نزدیک به خود بودند و تحت انقیاد خلفا و سلاطین معاصرشان نیز قرار گرفتند.
منابع:
۱. ابن اسفندیار، تاریخ طبرستان، ج۱، ص۵۶، چاپ عباس اقبال، تهران (تاریخ مقدمه ۱۳۲۰ ش).
۲. محمد بن جریر طبری، تاریخ الطبری: تاریخ الامم و الملوک، ج۹، ص۹۷، چاپ محمد ابوالفضل ابراهیم، بیروت (۱۳۸۲ـ۱۳۸۷/۱۹۶۲ـ۱۹۶۷).
۳. آرتور امانوئل کریستن سن، ایران در زمان ساسانیان، ج۱، ص۳۷۷، ترجمه رشید یاسمی، تهران ۱۳۵۱ ش.
۴. ابن اسفندیار، تاریخ طبرستان، ج۱، ص۱۴۷، چاپ عباس اقبال، تهران (تاریخ مقدمه ۱۳۲۰ ش).
۵. ابن اسفندیار، تاریخ طبرستان، ج۱، ص۱۵۲، چاپ عباس اقبال، تهران (تاریخ مقدمه ۱۳۲۰ ش)
@taporestangilak_ariyaea
@jolgeshomali
Forwarded from مازندرانگیلان آریایی
بخش #هزارجریب و حکومت #آل_باوند
بخش آخر:
#یانهسر بخشی از منطقه کوهستانی #هزارجریب_بهشهر است که #خسرو_انوشیروان پادشاه #ساسانی پس از پیروزی در جنگ «هیاطله» با کمک اولاد سوخرا ولایات متعددی از جمله #هزارجریب را به «قارن» پسر «سوخرا» داد و برای نظم طبرستان نواحی یارکوه (هزارجریب) را به #باوندیان سپرد.
نزدیکی به پایتخت #اشکانیان، شهر #صددروازه یا #دامغان امروزی با منطقه کوهستانی #هزارجریب این بخش مورد توجه شاهان #اشکانی هم بوده است.
اسپهبد شهریار یکم از دودمان باوندیان با حکومت مازیار بن قارن در هزارجریب مخالفت کرد و قسمتهایی از قلمرو پدر مازیار را به تصرف درآورد و بعد از مرگ #اسپهبد_مازیار از سوی مأمون به حکومت نواحی کوهستانی به عنوان نایبالخلیفه منصوب شد.
از حوادث مهم #هزارجریب بعد از مازیار، حمله حسنبنزید به کوهستان هزارجریب و جنگ با اسپهبد قارن شهریار باوندی بود چرا که مهمترین سلسله حکومتی هزارجریب خاندان باوندیان یا آلباوند بودند که به مدت ۷۰۰ سال در تبرستان حکومت کردند.
دوره تحت فرمانروایی آل باوند که ، کیوسیه خوانده شده ، از سال 45 تا397 هـ است. قلمرو آنان در این دوره بخشهای کوهستانی معروف به جبال #قارن به مرکزیت #پریم یا #فریم بوده که به همین خاطر به ملک الجبال و گرشاه شهرت یافته اند.
دومین دوره فرمانروایی آل باوند از سال 466 هجری آغاز شده وتا سال 606 هجری به درازا کشیده است ، مورخان #اسپهبدان این دوره را #باوندیان_اسپهبدیه نام نهاده اند . نخستین فرد این سلسله اسپهبد حسام الدوله شهریاربن قارن و آخرین آنان اسپهبد شمس الملوک رستم بن اردشیراست . باوندیان اسپهبدیه در سرزمینهائی بیشتری حکمرانی داشتند و بر #تبرستان ، #گیلان ، #ری و #قومس فرمانروایی داشتند و مرکز حکومتشان شهر #ساری بوده است .
سومین سلسله آل باوند ، کینخواریه نام داشته که حکومتشان از 635 هـ با به تخت نشینی اسپهبد ابوالملوک حسام الدوله اردشیر ملقب به کینخوار آغاز شده وتا سال 750 هـ یعنی زمان قتل اسپهبد فخرالدوله حسن به دست کیا افراسیاب چلابی به طول کشیده است . مرکز فرمانروایی شان #آمل بوده که از آنجا بر سراسر #مازندران حکم می رانده اند .
#برج_لاجيم در #سوادکوه در فاصله ي دوره اول باوندي و ظهور دومين سلسله ي اين خاندان ساخته شده است. يعني زماني كه تمامي دشت و نواحي مازندران قريب به هفتاد سال در دست آل زيار بود و سلاطين باوندي در كوههاي جنوب ساري ( پايتخت سابقشان) مأمن گزيده و منتظر فرصت بودن كه مجدداً حكومت مازندران را در دست گيرند.
زبان تبري يا مازندراني، بازمانده ي زبان #ايرانيان قديم #پهلوی است كه ديرتر وكمتر از ساير زبانها تحت تاَثير زبانهاي بيگانه اي چون عربي، مغولي، تاتاري قرار گرفته است.
تا قرن پنجم هجري، پادشاهان تبرستان به خط پهلوي مي نوشتند و سكه مي زدند. دو كتيبه که به خط #پهلوي در #رِسِكت، واقع در #دودانگه_ساري، و #گنبد_لاجيم در #سوادكوه به دست آمده است نشان می دهد که دودمان ساسانی آل باوند به پهلوی می نوشتندو سکه می زدند
@taporestangilak_ariyaea
بخش آخر:
#یانهسر بخشی از منطقه کوهستانی #هزارجریب_بهشهر است که #خسرو_انوشیروان پادشاه #ساسانی پس از پیروزی در جنگ «هیاطله» با کمک اولاد سوخرا ولایات متعددی از جمله #هزارجریب را به «قارن» پسر «سوخرا» داد و برای نظم طبرستان نواحی یارکوه (هزارجریب) را به #باوندیان سپرد.
نزدیکی به پایتخت #اشکانیان، شهر #صددروازه یا #دامغان امروزی با منطقه کوهستانی #هزارجریب این بخش مورد توجه شاهان #اشکانی هم بوده است.
اسپهبد شهریار یکم از دودمان باوندیان با حکومت مازیار بن قارن در هزارجریب مخالفت کرد و قسمتهایی از قلمرو پدر مازیار را به تصرف درآورد و بعد از مرگ #اسپهبد_مازیار از سوی مأمون به حکومت نواحی کوهستانی به عنوان نایبالخلیفه منصوب شد.
از حوادث مهم #هزارجریب بعد از مازیار، حمله حسنبنزید به کوهستان هزارجریب و جنگ با اسپهبد قارن شهریار باوندی بود چرا که مهمترین سلسله حکومتی هزارجریب خاندان باوندیان یا آلباوند بودند که به مدت ۷۰۰ سال در تبرستان حکومت کردند.
دوره تحت فرمانروایی آل باوند که ، کیوسیه خوانده شده ، از سال 45 تا397 هـ است. قلمرو آنان در این دوره بخشهای کوهستانی معروف به جبال #قارن به مرکزیت #پریم یا #فریم بوده که به همین خاطر به ملک الجبال و گرشاه شهرت یافته اند.
دومین دوره فرمانروایی آل باوند از سال 466 هجری آغاز شده وتا سال 606 هجری به درازا کشیده است ، مورخان #اسپهبدان این دوره را #باوندیان_اسپهبدیه نام نهاده اند . نخستین فرد این سلسله اسپهبد حسام الدوله شهریاربن قارن و آخرین آنان اسپهبد شمس الملوک رستم بن اردشیراست . باوندیان اسپهبدیه در سرزمینهائی بیشتری حکمرانی داشتند و بر #تبرستان ، #گیلان ، #ری و #قومس فرمانروایی داشتند و مرکز حکومتشان شهر #ساری بوده است .
سومین سلسله آل باوند ، کینخواریه نام داشته که حکومتشان از 635 هـ با به تخت نشینی اسپهبد ابوالملوک حسام الدوله اردشیر ملقب به کینخوار آغاز شده وتا سال 750 هـ یعنی زمان قتل اسپهبد فخرالدوله حسن به دست کیا افراسیاب چلابی به طول کشیده است . مرکز فرمانروایی شان #آمل بوده که از آنجا بر سراسر #مازندران حکم می رانده اند .
#برج_لاجيم در #سوادکوه در فاصله ي دوره اول باوندي و ظهور دومين سلسله ي اين خاندان ساخته شده است. يعني زماني كه تمامي دشت و نواحي مازندران قريب به هفتاد سال در دست آل زيار بود و سلاطين باوندي در كوههاي جنوب ساري ( پايتخت سابقشان) مأمن گزيده و منتظر فرصت بودن كه مجدداً حكومت مازندران را در دست گيرند.
زبان تبري يا مازندراني، بازمانده ي زبان #ايرانيان قديم #پهلوی است كه ديرتر وكمتر از ساير زبانها تحت تاَثير زبانهاي بيگانه اي چون عربي، مغولي، تاتاري قرار گرفته است.
تا قرن پنجم هجري، پادشاهان تبرستان به خط پهلوي مي نوشتند و سكه مي زدند. دو كتيبه که به خط #پهلوي در #رِسِكت، واقع در #دودانگه_ساري، و #گنبد_لاجيم در #سوادكوه به دست آمده است نشان می دهد که دودمان ساسانی آل باوند به پهلوی می نوشتندو سکه می زدند
@taporestangilak_ariyaea
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
چشمه آبگرم #گرو در دل جنگلهای #ورکانه(هیرکانی) #بلیران
# بلیران روستایی توریستی، تاریخی است از توابع بخش دشتسر شهرستان #آمل
در استان #مازندران
#ایران
#مازندران
#آمل
#دشت_سر
#بلیران
#ایران زیبا را ببینیم وپاسدار داشته های تاریخی، باستانی، فرهنگی و پردیس زیبایش باشیم.
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali
# بلیران روستایی توریستی، تاریخی است از توابع بخش دشتسر شهرستان #آمل
در استان #مازندران
#ایران
#مازندران
#آمل
#دشت_سر
#بلیران
#ایران زیبا را ببینیم وپاسدار داشته های تاریخی، باستانی، فرهنگی و پردیس زیبایش باشیم.
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
بیمارستان #امام_خمینی در #آمل
اواز خوانی یکی از شهروندان
برای بیمارهای #کرونایی
#مبارزه_با_کرونا #ایران_سالم
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali
اواز خوانی یکی از شهروندان
برای بیمارهای #کرونایی
#مبارزه_با_کرونا #ایران_سالم
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali
شهرهای پرخطر #مازندران بیماری کرونا
بر پایه گزارش های بهدست آمده از «سامانه اطلاعرسانی، خودارزیابی و ثبت بیماران کرونایی وزارت بهداشت»، شهرستانهای #آمل، #بهشهر، #بابلسر #بابل، #ساری، #نور، #نکا و #نوشهر به ترتیب پرخطرترین شهرستانهای استان در کرونا هستند
#در_خانه_میمانیم
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali
بر پایه گزارش های بهدست آمده از «سامانه اطلاعرسانی، خودارزیابی و ثبت بیماران کرونایی وزارت بهداشت»، شهرستانهای #آمل، #بهشهر، #بابلسر #بابل، #ساری، #نور، #نکا و #نوشهر به ترتیب پرخطرترین شهرستانهای استان در کرونا هستند
#در_خانه_میمانیم
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali
۱۳ سیزدهم تیرماه ، آخرین روز #جشنهای_ملی_تیرگان و #روز_ملی_دماوند بر #ایرانیان فرخنده باد.
#روز_ملی_دماوند همزمان با #تیرگان در #مازندران با نام #تیرماه_سیزده_شو در شب سیزدهم آبانماه برگزار میشود.
انجمن دوست داران دماوند کوه، هر ساله این جشن را در روز سیزدهم تیر در دامنههای قله دماوند در «شهر رینه لاریجان» برگزار میکنند.
این جشن به ثبت ملی نیز رسیدهاست.
مراسم برفچال نیز یکی دیگر از مراسمی است که در اواسط ماه اردیبهشت ، در مرتع اَسک وش بین رینه و پلور انجام میشود. هر سال در فصل بهار برفهای باقیمانده از زمستان در دامنهٔ کوه دماوند جمعآوری میشود و در گودالی ریخته میشود. این کار، یک دوراندیشی و پیشبینی است تا آب کافی برای تابستان ذخیره شود. پس از پایان مراسم، جشن و خوردن غذاست که فقط مردها حق شرکت در آن را دارند. زنها در روستای اسک میمانند و مراسم و جشن مربوط به خود را برگزار میکنند.
[۱۳ تیرماه را روز ساری هم نامگذاری کردندکه بسیاری از فرهیختگان آمل این روز را شایسته ی شهر #آمل میدانند.]
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali
#روز_ملی_دماوند همزمان با #تیرگان در #مازندران با نام #تیرماه_سیزده_شو در شب سیزدهم آبانماه برگزار میشود.
انجمن دوست داران دماوند کوه، هر ساله این جشن را در روز سیزدهم تیر در دامنههای قله دماوند در «شهر رینه لاریجان» برگزار میکنند.
این جشن به ثبت ملی نیز رسیدهاست.
مراسم برفچال نیز یکی دیگر از مراسمی است که در اواسط ماه اردیبهشت ، در مرتع اَسک وش بین رینه و پلور انجام میشود. هر سال در فصل بهار برفهای باقیمانده از زمستان در دامنهٔ کوه دماوند جمعآوری میشود و در گودالی ریخته میشود. این کار، یک دوراندیشی و پیشبینی است تا آب کافی برای تابستان ذخیره شود. پس از پایان مراسم، جشن و خوردن غذاست که فقط مردها حق شرکت در آن را دارند. زنها در روستای اسک میمانند و مراسم و جشن مربوط به خود را برگزار میکنند.
[۱۳ تیرماه را روز ساری هم نامگذاری کردندکه بسیاری از فرهیختگان آمل این روز را شایسته ی شهر #آمل میدانند.]
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali
سوم ژوئیه"مازیارسرداربزرگ ایرانی" بدست خلیفه عباسی در راه پایداری فرهنگ و تمدن ایران کشته شد... مورخان اروپايي كه درباره خیزش ايرانيان برضدخلفاي اموي وعباسي پژوهش كرده اندکشته شدن«مازيار» حكمران مازندران و گیلان(تبرستان،تپورستان،پتشخوارگر) به دست"المعتصم خليفه عباسي" را در چنین روزی(سوم ژوئيه) سال839 ميلادي نوشته اند.مازيار ازخاندان اسپهبدان مازندران پسر قارن وقارن پسر وندادهرمزوونداد نوه سوخرابود. مازيار در #آمل براثرخيانت برادرش "كوهيار"كه فريب عوامل خليفه را خورده بوددستگيروبه سامرا (سامره) منتقل وبه المعتصم تحويل داده شده بود كه پس ازشكنجه بسياركشته شد. جسدمازيار که زير شکنجه برای اعتراف به همدستی #افشین با او کشته شده بوددرهمان محلي که #پاپک خرمدين بر دارشده بود به دارکشيده شد.المعتصم دو سردارنامی ديگر ايران"بابک وافشين"را هم ازپیش روبرداشت وخیزش سرداران ایرانی راسرکوب کرد.تاريخ بپاخيزي ايرانيان ازجالبترين وقهرمانانه ترین بخش تاريخ عمومي است كه پس ازدوقرن سلطه اعراب بر ايرانزمين(به گفته استادزرين كوب؛دو قرن سكوت)شكل گرفت...
@taporestangilakبا ویرایش ازکانال
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali
@taporestangilakبا ویرایش ازکانال
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali
🔴 آتشکده شهر #آمل در #مازندران
🔸 این ساختمان در دوره ساسانی بنا شده و در محله پایین بازار آمل واقع شده است ، این اثر در 6 اردیبهشت 1354 در لیست آثار ملی ایران ثبت شده است
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali
🔸 این ساختمان در دوره ساسانی بنا شده و در محله پایین بازار آمل واقع شده است ، این اثر در 6 اردیبهشت 1354 در لیست آثار ملی ایران ثبت شده است
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali
Forwarded from عاشقان ایران
👈 توضیح استاد #فریدون_جنیدی درباره دیوهای #مازندران در شاهنامه 👉
🏔منظور از مازندران در شاهنامه کجاست؟
⬅️از کانال شاهنامه شناسی
ابیات مربوط به مازندران در شاهنامه بدون افزوده های جعلی(الحاقیات)
چو #کاووس بگرفت گاه پدر
مر او را جهان، بنده شد سربسر
چنان بُد که در کاخ زرین نگار
همی خوَرد روزی، مَی خوشگُوار
اَبا پهلوانانِ اِیران به هم
همی رای زد، شاد، بر بِیش و کم
برفت از برِ پرده، سالارِ بار
خرامان بیامد برِ شهریار
بگفتا که: ”رامشگری بر در است
ابا بَربَت و نغز رامشگر است“
بفرمود تا پِیش او خواندند
برِ خوشنوازانْشْ بنشاندند
به بربت چو بایست، برساخت رود
برآورد مازندرانی سرود:
ز #مازندران، شهر ما، یاد باد
همیشه بر و بومش آباد باد
که در بوستانش همیشه گل است
به کوه اندرون، لاله و سنبل است
نوازنده، بلبل، به باغ اندرون
گُرازنده، آهو، به راغ اندرون
همیشه نیاساید از جُفتجوی
همه ساله، هر جای، رنگ است و بوی
گلاب است گویی به جویش روان
همی شاد گردد ز بویش، روان
دی و بهمن و آذَر و فروَدین
همیشه پر از لاله بینی زمین
همه ساله خندان لب جویبار
به هر جای، بازِ شکاری به کار
چو کاووس بشنید ازو این سَخُن
یکی تازه اندیشه افکند بُن
دل رزمجو را ببست اندر آن
که لشکر کشد سوی #مازندران
چنین گفت با سرفرازان رزم
که: ”ما سر نهادیم یکسر به بزم
اگر کاهلی پیشه گیرد دلِیر
نگردد ز آسایش و کام سِیر“
سخن چون به گوش بزرگان رسید
ازیشان، کس آن رای، فرّخ ندید
همه زرد گشتند و پُر چین بُروی
کسی جنگ دیوان نکرد آرزوی
کسی راست، پاسخ، نیارَست کرد
نهانی، روانْشان پر از باد سرد
به آواز گفتند: ما کِهتریم
زمین جز به فرمان تو نَسپَریم
⬅️ گروهی را گمان این است که «مازندران» در #شاهنامه جایگاه دیوان است، همانجاست که امروز مازندرانش خوانیم. در شاهنامه و کتابهای هم زمان با شاهنامه و پیش از آن، ظاهراً لفظ مازندران به معنی #طبرستان/ #تبرستان به کار نرفته است، مگر آن که به ندرت شعری یا عبارتی را بتوان چنان تفسیر کرد.
اغلب «مازندر» و «مازندران» بر سرزمینی در حدود مغرب و بسیار دور از ایران اطلاق میشد. در مقدمه #شاهنامه_ابومنصوری آمده:
” #شام و #یمن را مازندران خوانند و #مصر گویند از مازندران است“!
برخی از نویسندگان امروزی نیز جایگاه مازندران را در غرب، شام، یمن و برخی نیز در #هندوستان دانسته اند.
اما این گمانها درباره «مازندران» شاهنامه درست نیست. مازندران امروزی در گذشته «تبرستان» نامیده میشد، و چنان که در شاهنامه در داستان «زال و رودابه» میخوانیم، منوچهر پادشاه ایران پایتخت خویش را در آن مرز برگزیده بود: شهر #آمل
هنگامی که منوچهر از عشق زال و رودابه باخبر میشود و میخواهد به #کابل سپاه بکشد، پدرش سام به منوچهر نامه میفرستد و از زبان زال، چنین شِکوِه میکند:
«مرا» گفت «بَر دارِ آمل کنی
سَزاتر که آهنگ کابل کنی!»
(اگر مرا در آمل، پایتخت منوچهر، بر دار کنی، بهتر از آن است که به زابل لشکرکشی)
پس سرزمینی را که پایتخت ایران در آن باشد نشاید جایگاه دیوان نامیدن.
⬅️دیدگاه متفاوت استادجنیدی درباره نام مازندران و دیوسپید
«ماز» در زبانهای ایرانی، چین و شکن و برآمدگی و فرورفتگی است، و «مازاندر» جایگاهی است که چین و شکن و برجستگی در آن باشد، و همین رشته کوه البرز است. در زبان #فارسی_دری و زبان #تبرستان_باستان، «دوین» به معنای برجستگی و بلندی است. در زبان تبری، واژه دوین چند بار به معنی برجستگی و تپه و کوه آمده است؛ با افتادن «ین» پایانی، بگونه «دِو» dēv و آنگاه «دیو» درآمد
جایی که کاووس از آن سخن میراند، کوهستان #البرز بود که بایستی از ستیغهای بلند و دره های ژرف بگذرند. گذرندگان البرز کوه را، ابرهای همیشگی، بارانهای سخت، جنگلها و تیغزارها در پیش بود و بیشه های پر از دَدان و جانوران، شاخ و برگ فراوان پرتو آفتاب را گذر نمیداد
پیروزی بر دیوان مازندران، همان گشودن مازهای تبرستان و کوههای البرز است که به دست تبرستانیان و گیلانیان (اهالی #مازندران و #گیلان امروز) و ایرانیان دشت مرکزی انجام گرفت
چون یکایک این دوین ها به دست ایرانیان می افتاد و بر چراگاهها افزوده میشد، بزرگترین آنها «دوین سپید» یا «دیو سپید» بود که همانا کوه دماوند است. دماوند آن زمانها خاموش بود، اما گویا باز فعالیت مختصری کرد و بر ایرانیان آتش و سنگهای تیز بارید:
ز گردون بسی سنگ بارید و خَشت
پراکنده گشتند، اِیران، به دشت
گشودن البرزکوه و پیروزی بر دوین های مازندران، کار سیستانیان نبود، اما چون کاری بس بزرگ بود، پیروزی بر دیوسپید را شاهنامه به «رستم» نسبت دادند که جهان پهلوان (نماد ایران) بود
ایران: ایرانیان. جمعِ «اِیر» است و ایر یعنی فروتن، که صفت ایرانیان بوده است. در اینجا، «ان» علامت جمع است، یعنی ایرانیان. اما «ان» در نام کشور ایران، علامت نسبت است، یعنی جایگاه ایرانیان
💌عاشقان ایران
@LoversofIRAN
🏔منظور از مازندران در شاهنامه کجاست؟
⬅️از کانال شاهنامه شناسی
ابیات مربوط به مازندران در شاهنامه بدون افزوده های جعلی(الحاقیات)
چو #کاووس بگرفت گاه پدر
مر او را جهان، بنده شد سربسر
چنان بُد که در کاخ زرین نگار
همی خوَرد روزی، مَی خوشگُوار
اَبا پهلوانانِ اِیران به هم
همی رای زد، شاد، بر بِیش و کم
برفت از برِ پرده، سالارِ بار
خرامان بیامد برِ شهریار
بگفتا که: ”رامشگری بر در است
ابا بَربَت و نغز رامشگر است“
بفرمود تا پِیش او خواندند
برِ خوشنوازانْشْ بنشاندند
به بربت چو بایست، برساخت رود
برآورد مازندرانی سرود:
ز #مازندران، شهر ما، یاد باد
همیشه بر و بومش آباد باد
که در بوستانش همیشه گل است
به کوه اندرون، لاله و سنبل است
نوازنده، بلبل، به باغ اندرون
گُرازنده، آهو، به راغ اندرون
همیشه نیاساید از جُفتجوی
همه ساله، هر جای، رنگ است و بوی
گلاب است گویی به جویش روان
همی شاد گردد ز بویش، روان
دی و بهمن و آذَر و فروَدین
همیشه پر از لاله بینی زمین
همه ساله خندان لب جویبار
به هر جای، بازِ شکاری به کار
چو کاووس بشنید ازو این سَخُن
یکی تازه اندیشه افکند بُن
دل رزمجو را ببست اندر آن
که لشکر کشد سوی #مازندران
چنین گفت با سرفرازان رزم
که: ”ما سر نهادیم یکسر به بزم
اگر کاهلی پیشه گیرد دلِیر
نگردد ز آسایش و کام سِیر“
سخن چون به گوش بزرگان رسید
ازیشان، کس آن رای، فرّخ ندید
همه زرد گشتند و پُر چین بُروی
کسی جنگ دیوان نکرد آرزوی
کسی راست، پاسخ، نیارَست کرد
نهانی، روانْشان پر از باد سرد
به آواز گفتند: ما کِهتریم
زمین جز به فرمان تو نَسپَریم
⬅️ گروهی را گمان این است که «مازندران» در #شاهنامه جایگاه دیوان است، همانجاست که امروز مازندرانش خوانیم. در شاهنامه و کتابهای هم زمان با شاهنامه و پیش از آن، ظاهراً لفظ مازندران به معنی #طبرستان/ #تبرستان به کار نرفته است، مگر آن که به ندرت شعری یا عبارتی را بتوان چنان تفسیر کرد.
اغلب «مازندر» و «مازندران» بر سرزمینی در حدود مغرب و بسیار دور از ایران اطلاق میشد. در مقدمه #شاهنامه_ابومنصوری آمده:
” #شام و #یمن را مازندران خوانند و #مصر گویند از مازندران است“!
برخی از نویسندگان امروزی نیز جایگاه مازندران را در غرب، شام، یمن و برخی نیز در #هندوستان دانسته اند.
اما این گمانها درباره «مازندران» شاهنامه درست نیست. مازندران امروزی در گذشته «تبرستان» نامیده میشد، و چنان که در شاهنامه در داستان «زال و رودابه» میخوانیم، منوچهر پادشاه ایران پایتخت خویش را در آن مرز برگزیده بود: شهر #آمل
هنگامی که منوچهر از عشق زال و رودابه باخبر میشود و میخواهد به #کابل سپاه بکشد، پدرش سام به منوچهر نامه میفرستد و از زبان زال، چنین شِکوِه میکند:
«مرا» گفت «بَر دارِ آمل کنی
سَزاتر که آهنگ کابل کنی!»
(اگر مرا در آمل، پایتخت منوچهر، بر دار کنی، بهتر از آن است که به زابل لشکرکشی)
پس سرزمینی را که پایتخت ایران در آن باشد نشاید جایگاه دیوان نامیدن.
⬅️دیدگاه متفاوت استادجنیدی درباره نام مازندران و دیوسپید
«ماز» در زبانهای ایرانی، چین و شکن و برآمدگی و فرورفتگی است، و «مازاندر» جایگاهی است که چین و شکن و برجستگی در آن باشد، و همین رشته کوه البرز است. در زبان #فارسی_دری و زبان #تبرستان_باستان، «دوین» به معنای برجستگی و بلندی است. در زبان تبری، واژه دوین چند بار به معنی برجستگی و تپه و کوه آمده است؛ با افتادن «ین» پایانی، بگونه «دِو» dēv و آنگاه «دیو» درآمد
جایی که کاووس از آن سخن میراند، کوهستان #البرز بود که بایستی از ستیغهای بلند و دره های ژرف بگذرند. گذرندگان البرز کوه را، ابرهای همیشگی، بارانهای سخت، جنگلها و تیغزارها در پیش بود و بیشه های پر از دَدان و جانوران، شاخ و برگ فراوان پرتو آفتاب را گذر نمیداد
پیروزی بر دیوان مازندران، همان گشودن مازهای تبرستان و کوههای البرز است که به دست تبرستانیان و گیلانیان (اهالی #مازندران و #گیلان امروز) و ایرانیان دشت مرکزی انجام گرفت
چون یکایک این دوین ها به دست ایرانیان می افتاد و بر چراگاهها افزوده میشد، بزرگترین آنها «دوین سپید» یا «دیو سپید» بود که همانا کوه دماوند است. دماوند آن زمانها خاموش بود، اما گویا باز فعالیت مختصری کرد و بر ایرانیان آتش و سنگهای تیز بارید:
ز گردون بسی سنگ بارید و خَشت
پراکنده گشتند، اِیران، به دشت
گشودن البرزکوه و پیروزی بر دوین های مازندران، کار سیستانیان نبود، اما چون کاری بس بزرگ بود، پیروزی بر دیوسپید را شاهنامه به «رستم» نسبت دادند که جهان پهلوان (نماد ایران) بود
ایران: ایرانیان. جمعِ «اِیر» است و ایر یعنی فروتن، که صفت ایرانیان بوده است. در اینجا، «ان» علامت جمع است، یعنی ایرانیان. اما «ان» در نام کشور ایران، علامت نسبت است، یعنی جایگاه ایرانیان
💌عاشقان ایران
@LoversofIRAN
🔴 قویترین مرد #ایران این بار از شمال #ایران شهرستان #آمل
🔸یک آملی قهرمان قویترین مردان ایران شد
#محراب_میرانپور در مسابقات قهرمانی قویترین مردان کشور که در #ورامین، برگزار شد در میان ۲۷ شرکتکننده از شهرهای گوناگون #ایران وزن منفی ۸۰ کیلوگرم مقام نخست را بدست آورد.
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali
🔸یک آملی قهرمان قویترین مردان ایران شد
#محراب_میرانپور در مسابقات قهرمانی قویترین مردان کشور که در #ورامین، برگزار شد در میان ۲۷ شرکتکننده از شهرهای گوناگون #ایران وزن منفی ۸۰ کیلوگرم مقام نخست را بدست آورد.
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🔴 اعتراض گروهی از دوست داران طبیعت و اهالی روستای #چلاو شهرستان #آمل نسبت به اهدای چهارمین مجوز احداث معدن در این منطقه زیبا و بکر که زیستگاه گونه های گوناگونی از جانوران به ویژه پلنگ و مارال است که در آستانه نابودی قرار دارند.
🔸در سالیان گذشته بخش های بسیاری از طبیعت #چلاو برای ساخت ویلا و معادن نابود شده است.
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali
🔸در سالیان گذشته بخش های بسیاری از طبیعت #چلاو برای ساخت ویلا و معادن نابود شده است.
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali
🔴آبشار زیبای #سنگ_درکا در نزدیکی روستای #سنگ_درکا در 25 کیلومتری جنوب غرب شهر #آمل و در دامنهی کوه وردوی
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali
پایگاه ایران دوستان مازندران
@jolgeshomali