Huquqiy axborot
221K members
929 photos
102 videos
14 files
3.86K links
Янги қонун ҳужжатлари, ҳуқуқий ислоҳотлар ҳақида тезкор маълумотлар тақдим этувчи канал

“Ҳуқуқ билимдонлари” танловига оид саволлар учун: @huquqbilimdoni_aloqabot

Саволлар, ҳуқуқшунос маслаҳати учун: www.advice.uz
Download Telegram
to view and join the conversation
#Биласизми
Кўп қаватли уйларда иссиқ сув таъминотининг марказий тизимлари орқали олинадиган иссиқ сув ҳарорати 50-75°Сга мувофиқ бўлиши лозим.

Бунда иссиқ сув ҳароратини аниқлашдан олдин сув олиш нуқтасида 3 минутдан ортиқ бўлмаган вақт мобайнида сув оқизиб юборилади.

Белгиланган иссиқ сув ҳарорати паст бўлганда, иссиқ сув таъминоти хизмати учун тўланадиган пул миқдори ҳам ҳар бир орқага қайтган 3°С учун 0,1 фоизга камайтирилади.

Сув олиш нуқтасида ҳарорат 40°Сдан паст бўлганда иссиқ сув учун тўлов совуқ сув тарифи бўйича амалга оширилади.

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми
Туғруқхонадан ташқари жойларда ва тиббий ёрдамсиз туғилган боланинг туғилишини қайд этиш участка шифокори (фельдшер ёки акушер) томонидан берилган туғилганлик ҳақидаги тиббий маълумотнома асосида амалга оширилади.

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми
Журналист ўзи тайёрлаётган ва тарқатаётган хабарлар ҳамда материалларнинг ҳаққоний бўлиши учун жавобгардир.

Журналист оммавий ахборот воситаларида ҳақиқатга мос келмайдиган материалларни тарқатганлик учун қуйидаги ҳолларда жавобгар бўлмайди:

👉 агар бу маълумотлар расмий хабарлардан, қонун ҳужжатларидан ёки расмий статистика ҳисоботлари маълумотларидан ёхуд ахборот агентликлари ёки давлат органларининг матбуот хизматлари орқали, шунингдек уларнинг расмий веб-сайтларидан олинган бўлса;

👉 агар бу маълумотлар олдиндан ёзиб олинмасдан эфирга бериладиган муаллифлик чиқишларида мавжуд бўлса ёки чиқишларнинг сўзма-сўз такрорланиши (стенография, аудио-, видеоёзуви) бўлса.

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми
Қонунчиликга кўра, фуқаролар: ⬇️

👉 ёнғин келиб чиққан тақдирда ўз соғлиғи ва мол-мулкининг ҳимоя қилиниши;

👉 ёнғин туфайли ўзига етказилган зарарнинг ўрни белгиланган тартибда қопланиши;

👉 ўз соғлиғига ва (ёки) мол-мулкига зарар етказган ёнғиннинг келиб чиқиш сабаблари ҳамда шароитларини аниқлашда иштирок этиш;

👉 ёнғин хавфсизлиги масалалари бўйича белгиланган тартибда ахборот олиш;

👉 ёнғиндан сақлаш хизмати етиб келгунига қадар одамларни, мол-мулкни қутқариш ва ёнғинларни ўчириш юзасидан чоралар кўриш;

👉 ёнғинларни ўчиришда ёнғиндан сақлаш хизматига кўмаклашиш;

👉 ёнғин хавфсизлигини таъминлашда, шу жумладан кўнгилли ёнғиндан сақлаш хизмати фаолиятида иштирок этиш ҳуқуқига эга.

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми

ҲАЙДОВЧИЛАРНИНГ МАСТЛИК ҲОЛАТИ ҚАНДАЙ АНИҚЛАНАДИ?

1. Қайси ҳолатлар ҳайдовчини маст ҳолда эканлигини текшириш мумкин?
👉 ҳайдовчининг оғиз бўшлиғидан алкогол ҳиди келса;
👉ҳайдовчи бир ҳолатда тўғри тура олмаса (чайқалиб туриши);
👉ҳайдовчининг нутқи бузилса;
👉ҳайдовчи қўл бармоқлари қалтираса;
👉ҳайдовчи юз териси ранги сезиларли ўзгарган бўлса.

2. Алкоголдан мастлик ҳолати қандай аниқланади?

Бу 2 хил усулда амалга оширилади:
👉 Махсус техник восита — алкотестер ёрдамида;
👉 Туман (шаҳар) даволаш-профилактика муассасаларида тиббий текширувдан ўтказиш орқали.

3. Мастлик ҳолатини текширишда холислар бўлиши керакми?

Ҳа, камида 2 нафар холис бўлиши шарт. Агар, давлат йўл ҳаракати хавфсизлиги хизмати ходими кузатув камераси (body camera)дан фойдаланган ҳолда текширувни ўтказган бўлса, холис бўлиши шарт эмас.

4. Текширувдан ўтишдан бўйин товласа нима бўлади?

Маъмурий баённома расмийлаштирилиб, 1 йилу 6 ойдан 3 йилгача бўлган муддатга “права”дан маҳрум қилинади ва 3 345 000 сўм миқдорида жаримага тортилади.

Худди шундай ҳуқуқбузарлик “права”си йўқ шахс томонидан содир этилса, 6 690 000 сўм миқдорида жарима ёки 15 сутка маъмурий қамоқ жазоси қўлланилади.

5. Велосипед ҳайдовчиси ҳам мастлик бўйича текширилиши мумкинми?

Албатта, текширишдан бўйин товлаган тақдирда, унга нисбатан маъмурий баённома расмийлаштирилиб, 669 000 сўм миқдорда жарима қўлланилади.

6. Ҳайдовчи алкотестер ёрдамида текширилганда, алкогол таъсиридан маст эканлиги аниқланмаса, бироқ гиёҳвандлик воситалари таъсиридан ёки ўзгача тарзда маст ҳолатда эканлиги белгилари мавжуд бўлса, нима бўлади?

Ушбу ҳолатда шахс тиббий текширувга олиб борилади.

Ҳайдовчи наркологик диспансерларда наркологлар томонидан ёки туман (шаҳар) даволаш-профилактика муассасаларида махсус тайёргарликдан ўтган шифокорлар томонидан текширилади.

7. Тиббий текширув қанча вақт ичида ўтказилади.

Транспорт воситаси ҳайдовчиси тўхтатилган (йўл-транспорт ҳодисаси рўй берган) пайтдан бошлаб узоғи билан 1 соат ичида тиббий текширувдан ўтказилади.

8. Шахс қачон алкогол маҳсулот таъсирида маст бўлган деб топилади?
👉 Ҳайдовчиси томонидан чиқарилган ҳаводаги этанол буғлари концентрацияси кўрсаткичи 0,135 миллиграмм ва ундан юқори бўлган ҳолларда (алкотестер ёрдамида аниқланади);
👉 Алкогол маҳсулотининг қондаги концентрацияси 0,3 промилле ва ундан ортиқ бўлганда (тиббиёт муассасасида аниқланади).

9. Тиббий текширув хулосасига нисбатан эътирозлар мавжуд бўлса-чи?

Бундай ҳолда ҳайдовчи бошқа тиббиёт муассасасида қайта тиббий текширувдан ўтказилишини талаб қилишга ҳақли.

Қайта тиббий текширувдан ўтказиш мастлик аломатлари аниқланган ёки йўл-транспорт ҳодисаси содир этилган вақтдан эътиборан 2 соат ичида бошқа яқин масофада жойлашган тиббиёт муассасасида амалга оширилади.

10. Мастлик ҳолати тасдиқланганда қандай жавобгарлик чораси қўлланилади?

Маъмурий баённома расмийлаштирилиб, 1 йилу 6 ойдан 3 йилгача бўлган муддатга “права”дан маҳрум қилинади ва 5 575 000 сўм миқдорида жаримага тортилади.

Худди шундай ҳуқуқбузарлик “права”си йўқ шахс томонидан содир этилса, 8 920 000 сўм миқдорида жарима ёки 15 сутка маъмурий қамоқ жазоси қўлланилади.

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми

НОСТРИФИКАЦИЯ ҚИЛИШ ТАРТИБИНИ БИЛАСИЗМИ?

Қонунчиликка кўра хорижий давлатда олий таълим олганлик тўғрисидаги ҳужжатларни тан олиш Таълим сифатини назорат қилиш давлат инспекцияси томонидан амалга оширилади.

Талабгор Давлат хизматлари марказлари ёки Ягона интерактив давлат хизматлари портали орқали мурожаат қилиши мумкин.

Бунда 669 000 сўм миқдорида йиғим ундирилади.

Ҳужжатлар Эксперт комиссияси томонидан кўриб чиқилиб ижобий ёки салбий хулоса берилади.

Ижобий хулоса берилган талабгор таълим олган таълим йўналишлари ва мутахассисликлари бўйича тест синови топширади.

Тест натижалари бўйича минимал балл (55 балл ва ундан юқори) олган талабгорнинг таълим тўғрисидаги ҳужжатлари тан олинади (нострификация қилинади).

Каналга уланиш
👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми

Кам таъминланган оилаларга тўланадиган нафақа ва моддий ёрдам

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми
Меҳнат шароити ноқулай ишларда банд бўлган ходимлар белгиланган нормалар бўйича:

👉 сут (шунга тенг бошқа озиқ-овқат маҳсулотлари);

👉 даволаш-профилактика озиқ-овқати;

👉 газли шўр сув (иссиқ цехларда ишловчилар учун);

👉 махсус кийим-бош, махсус пойабзал, бошқа шахсий ҳимоя ва гигиена воситалари билан бепул таъминланадилар.

Бундай ишларнинг рўйхати, бериладиган нарсаларнинг нормалари, таъминот тартиби ва шартлари жамоа келишувларида, жамоа шартномаларида, агар улар тузилмаган бўлса, берувчи томонидан ходимларнинг вакиллик органи билан келишиб белгиланади.

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми
Корхоналарда, муассасаларда, ташкилотларда, жамоат жойларида, омборхона биноларида, ётоқхоналар ва турар жойларда, шунингдек тегишли объектларни лойиҳалаштириш, қуриш ва қайта қуриш чоғида ёнғин хавфсизлиги қоидаларини бузиш ёки ёнғинга қарши инвентарлар, ускуналар, ёнғинни аниқлаш ва ўчиришнинг автомат воситаларидан фойдаланиш ва уларни сақлаш қоидаларини бузиш фуқароларга 22 300 сўмдан 223 000 сўмгача, мансабдор шахсларга эса — 223 000 сўмдан 669 000 сўмгача миқдорда жарима солишга сабаб бўлади.

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми

Йўл қоидаси — умр фойдаси

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми
Автомобиль тўхташ жойларида автомототранспорт воситасини соатига 5 км дан ортиқ тезликда бошқариш, тамаки чекиш, спиртли ичимликлар ичиш тақиқланади.

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми

Хусусий тиббиёт муассасаларида кимларга бепул хизматлар кўрсатилади?

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми
2023 йил 1 январгача қуйидагилар божхона тўловларидан озод этилган:

👉 наслли (маҳсулот) материаллар, асаларичилик соҳасида қўлланиладиган инвентарлар ва ускуналар, асалари уяларини ташиш учун махсус транспорт воситалари ва тиркамалар;

👉 асалари касалликлари ва зараркунандаларига қарши қўлланиладиган ветеринария дори воситалари ва препаратлар, асалари уялари ишлаб чиқариш учун ёғоч ва зарур материаллар, пенополиуретан, уларга ёрдамчи ускуналар, бутловчи буюмлар ва эҳтиёт қисмлари, мумларда ва мум маҳсулотлари.

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми

Ходимнинг иш ҳақидан ушлаб қолишга йўл қўйиладими?

Ходимнинг меҳнат ҳақидан ушлаб қолиш унинг ёзма розилиги билан ёки суднинг қарорига кўра амалга оширилиши мумкин.

Ходимнинг розилигисиз меҳнат ҳақидан қуйидаги ҳолларда ушлаб қолиниши мумкин: ⬇️
👉 белгиланган солиқлар ва бошқа мажбурий тўловларни ундириш учун;
👉 суднинг қарорлари ва бошқа ижро ҳужжатларини ижро этиш учун;
👉 олдиндан берилган мақсадли пуллар (масалан, хизмат сафарлари учун берилган ва ишлатилмай қолинган аванс) бўйича ҳисоб-китоб қилиш ҳамда ортиқча тўланган суммани қайтариб олиш учун;
👉 меҳнат таътили бўйича ҳисоб-китоб қилиш учун;
👉 ходим томонидан иш берувчига етказилган зарарни қоплаш учун;
👉 интизомий жазо тариқасида тайинланган жаримани ундириш учун.

Иш ҳақидан ушлаб қолинадиган ҳақнинг умумий миқдори ходимнинг иш ҳақининг эллик фоизидан ортиб кетмаслиги лозим. Ушбу чеклов алимент мажбуриятлари бўйича қарздорликни ахлоқ тузатиш ишлари тарзидаги жазо тайинланган ходимнинг иш ҳақидан ушлаб қолишга нисбатан татбиқ этилмайди. Бундай ҳолларда ушлаб қолинадиган ҳақнинг миқдори етмиш фоиздан ортиб кетмаслиги лозим.

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми
Ҳомиладор аёлларни ва ўн тўрт ёшга тўлмаган боласи (ўн олти ёшга тўлмаган ногирон боласи) бор аёлларни уларнинг розилигисиз тунги ишларга, иш вақтидан ташқари ишларга, дам олиш кунларидаги ишларга жалб қилишга ва хизмат сафарига юборишга йўл қўйилмайди.

Шу билан бирга ҳомиладор аёлларни ва уч ёшга тўлмаган боласи бор аёлларни тунги ишларга жалб қилишга бундай иш она ва боланинг соғлиғи учун хавф туғдирмаслигини тасдиқловчи тиббий хулоса бўлган тақдирдагина йўл қўйилади.

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми

Мадад” аҳолига бепул юридик ёрдам кўрсатади

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми

Айрим беморлар дори воситалари билан бепул таъминланади

Каналга уланиш👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми

ЎЗБЕКИСТОН ҲУДУДИДА ХИЗМАТ САФАРИГА ЧИҚИШ ВА ХАРАЖАТЛАРНИ ҚОПЛАШ ТАРТИБИ ҚАНДАЙ?

1. Хизмат сафари ўзи нима?

Хизмат сафари деганда – ходимни ташкилот раҳбарининг фармойиши бўйича, ўзининг доимий иш жойидан ташқарида хизмат топшириғини бажариш учун бошқа жойга, маълум бир муддатга юборилиши (бориб келиш) тушунилади.

2. Хизмат сафарининг муддати қанча?

Бу ташкилот раҳбари томонидан белгиланади. Хизмат сафари ҳар бир ҳолат учун йўлдаги вақтни ҳисобга олмаганда 40 кундан кўп бўлмаслиги керак.

Монтаж, созлаш ва қурилиш ишларини бажариш учун юбориладиганда эса 12 ойдан кўп бўлиши мумкин эмас.

Хизмат сафари муддати истисно тариқасида ташкилот раҳбарининг ёзма рухсатномасига асосан узайтирилиши мумкин.

3. Хизмат сафари харажатлари учун олдиндан пул бериладими?

Ходимга хизмат сафарига кетишдан олдин кундалик, йўл харажатлари, турар жойни ижарага олиш харажатлари чегарасида пул кўринишидаги аванс (бўнак) тўланиши керак.

4. Аванс етмай қолса ёки ортиб қолса, нима бўлади?

Ходим хизмат сафаридан қайтган кундан эътиборан 3 иш куни мобайнида топширадиган аванс ҳисоботига асосан етмай қолган пул суммаси тўлаб берилади ёки ортган пул ташкилотга қайтарилади.

5. Йўл ҳужжатлари мавжуд бўлмаганда, йўл харажати қай тарзда қоплаб берилади?

Ушбу ҳолатда бюджет ташкилоти ходимларига ҳар бир километр учун базавий ҳисоблаш миқдори (БҲМ)*нинг 0,08 фоизи (1 км учун 178,4 сўм ) миқдорида йўл ҳақи тўланади.

Бошқа ташкилот ходимларига жамоа шартномаси ёки меҳнат шартномасида белгиланган миқдорларда, бироқ ҳар бир километрга БҲМнинг 0,08 фоизидан кам бўлмаган миқдорда йўл ҳақи тўланади.

6. Хизмат сафари давомида меҳмонхоналарнинг люкс-номерларида яшаса ҳам харажатлар қоплаб бериладими?

Ҳа. Ходим хизмат сафари давомида меҳмонхоналарнинг люкс-номерларида яшаса ҳам харажатлар қоплаб берилади. Бунда, бюджет ташкилотларида тўловни амалга ошириш, тасдиқловчи ҳужжатлар тақдим этилганда ушбу номер қийматининг 70 фоизигача миқдори бюджет маблағлари ҳисобидан, қолган қисми эса бюджет ташкилотларининг бюджетдан ташқари маблағлари ҳисобидан қоплаб берилади.

7. Ходимнинг ижарада турганлигини тасдиқловчи ҳужжати бўлмаса, харажати қоплаб бериладими?

Бундай ҳолатда ходимга ҳар бир сутка учун БҲМнинг 20 фоизи миқдорида (44 600 сўм) пул тўланади.

8. Кундалик харажатлар учун қанча миқдорда пул тўланади?

Тошкент шаҳрида, шаҳарлар — вилоятлар марказларида БҲМнинг 0,1 коэффициенти (22 300 сўм) миқдорида, бошқа шаҳарлар ва аҳоли яшайдиган пунктларда эса БҲМнинг 0,08 коэффициенти (17 840 сўм) миқдорида компенсация тўланади.

9. Бир вилоят доирасидаги туман (шаҳар)ларга хизмат сафарига юборилганда ҳам харажатлар қоплаб бериладими?

Ҳа албатта, ходим ўзининг доимий иш жойидан ташқарида хизмат топшириғини бажариш учун раҳбарининг фармойиши билан юборилган бўлса, харажатлар қоплаб берилиши лозим.

10. Хизмат сафарига юборилган ходим касал бўлиб қолса нима бўлади?

Бундай ҳолда хизмат сафарига юборилган ходимга умумий асосларда вақтинчалик меҳнатга лаёқатсизлик нафақаси тўланади.

Вақтинчалик меҳнатга лаёқатсизлик кунлари хизмат сафари муддатига қўшилмайди.

Эслатма: ҳозирги кунда базавий ҳисоблаш миқдори 223 000 сўм.

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми
Қонунчиликка кўра, кундузги таълим шаклида таҳсил олаётган талабаларга ўқишдан бўш вақтларида (куннинг иккинчи ярмида) меҳнат шартномаси бўйича олий таълим муассасасида ёки бошқа ташкилотларда ишлашга рухсат берилади.

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot
#Биласизми
Ўзгалар парваришига муҳтож ёлғиз кексалар ва ногиронлиги бўлган шахслар қуйидаги маҳсулотлар билан бепул таъминланади (1 киши учун бир ойда):

👉 Ун (олий нав) – 3 кг;
👉 Гуруч – 1 кг;
👉 Гречка ёрмаси – 500 гр;
👉 Макарон маҳсулотлари – 500 гр;
👉 Мол гушти (суяксиз) – 1 кг;
👉 Хонаки парранда гўшти – 1 кг;
👉 Сариёғ – 200 гр;
👉 Тухум – 15 дона
👉 Қанд-шакар – 1 кг;
👉 Кунгабоқар ёғи – 1 л;
👉 Кўк ёки қора чой – 200 гр;
👉 Атирсовун – 100 гр;
👉 Кирсовун (65%) – 200 гр;
👉 Кир ювиш порошоги – 150 гр;
👉 Катта ёшдагилар учун таглик газмол – 8 дона.

Каналга уланиш👇👇👇
https://t.me/huquqiyaxborot