۵. دیدگاه انسانگرایی (Humanistic)
نظریهپردازانی مانند کارل راجرز و آبراهام مزلو معتقدند که انسانها ذاتاْ دارای اراده آزاد و تمایل به رشد (خودشکوفایی) هستند.
• امکان تغییر: این دیدگاه اساساً بر پایه تغییر استوار است. اگر انسان در محیطی قرار بگیرد که «پذیرش بیقیدوشرط» دریافت کند (مانند یک رابطه درمانی سالم یا یک محیط حمایتگر)، میتواند نقابهای دفاعی خود را کنار گذاشته و شخصیت خود را در مسیر تبدیل شدن به یک انسان کاملتر و واقعیتر تغییر دهد.
نظریهپردازانی مانند کارل راجرز و آبراهام مزلو معتقدند که انسانها ذاتاْ دارای اراده آزاد و تمایل به رشد (خودشکوفایی) هستند.
• امکان تغییر: این دیدگاه اساساً بر پایه تغییر استوار است. اگر انسان در محیطی قرار بگیرد که «پذیرش بیقیدوشرط» دریافت کند (مانند یک رابطه درمانی سالم یا یک محیط حمایتگر)، میتواند نقابهای دفاعی خود را کنار گذاشته و شخصیت خود را در مسیر تبدیل شدن به یک انسان کاملتر و واقعیتر تغییر دهد.
❤3
۶. دیدگاه روانکاوی نوین (Modern Psychodynamic)
در حالی که فروید معتقد بود شخصیت تا ۵ سالگی شکل میگیرد و تثبیت میشود، روانکاوان نوین باور دارند که تجربیات اولیه مهم هستند، اما سرنوشت نهایی ما نیستند.
• امکان تغییر: دشوار اما ممکن. تغییر نیازمند زمان و بینش عمیق است تا گرههای ناخودآگاه و مکانیزمهای دفاعی ناکارآمد که در دوران کودکی شکل گرفتهاند، شناسایی و حلوفصل شوند.
در حالی که فروید معتقد بود شخصیت تا ۵ سالگی شکل میگیرد و تثبیت میشود، روانکاوان نوین باور دارند که تجربیات اولیه مهم هستند، اما سرنوشت نهایی ما نیستند.
• امکان تغییر: دشوار اما ممکن. تغییر نیازمند زمان و بینش عمیق است تا گرههای ناخودآگاه و مکانیزمهای دفاعی ناکارآمد که در دوران کودکی شکل گرفتهاند، شناسایی و حلوفصل شوند.
❤3
نتیجهگیری
علم امروز شخصیت را یک «سیستم پویا» میداند؛ سیستمی که دارای یک هسته نسبتاً پایدار است تا ثبات هویتی ما حفظ شود، اما در عین حال به اندازه کافی انعطافپذیر است تا در برابر اراده فردی، رواندرمانی، و تغییرات محیطی و تجربیات مهم زندگی واکنش نشان داده و تغییر کند.🦋
❤4
Forwarded from شعله زاده شورشی (Shoka)
برای ما،🪻
بنظرتون منطقیه بچهها؟ :))
خیلی بستگی داره حقیقتش
بعضیا صرفا میان بدی یچیزی رو میگن، اونم با یه لحن بد و سرزنشگر و حس بدی رو به مخاطبشون میدن.
ولی واقعا راهحل جایگزینی نمیدن؟
آیا این مسئولیت شامل هر دو طرف نمیشه که راهحل هم ارائه بدن؟
بعضیا صرفا میان بدی یچیزی رو میگن، اونم با یه لحن بد و سرزنشگر و حس بدی رو به مخاطبشون میدن.
ولی واقعا راهحل جایگزینی نمیدن؟
آیا این مسئولیت شامل هر دو طرف نمیشه که راهحل هم ارائه بدن؟
مسلما با یک لحن درست و مناسب برای گفت و گو.
❤2
Forwarded from شعله زاده شورشی (Shoka)
حرف که میزنی رو متوجهم و در ادامه نکات جالبی رو گفتی
و فکر کنم میتونم حدس بزنم اون مخاطب حمله کننده چه مدل افرادین.
اما دادن راهحل هم مهمه؟
و فکر کنم میتونم حدس بزنم اون مخاطب حمله کننده چه مدل افرادین.
اما دادن راهحل هم مهمه؟
اگه یک مثال مستقیمی رو میآوردی خیلی میتونست این کلیت رو، روی جزئیات اصلی که مد نظرته متمرکز کنه. چون خیلییی بستگی داره این قضیه.
❤2
Forwarded from شعله زاده شورشی (Shoka)
الان به من بگن فلان چیز و فلان چیز رو نخور
و من جایگزینی براشون ندارم
و چیزهای دیگه ای که بخوام خودم جایگزین کنم هم گرونه و من وسعم نمیرسه.
پس آیا این مسئولیت شخصی که ایراد گرفته و نقد کرده نیست که راهحل بده؟
وگرنه من باید بشینم گشنگی بکشم دیگه.
و من جایگزینی براشون ندارم
و چیزهای دیگه ای که بخوام خودم جایگزین کنم هم گرونه و من وسعم نمیرسه.
پس آیا این مسئولیت شخصی که ایراد گرفته و نقد کرده نیست که راهحل بده؟
وگرنه من باید بشینم گشنگی بکشم دیگه.
❤2
Forwarded from برای ما،🪻
شعله زاده شورشی
خیلی بستگی داره حقیقتش بعضیا صرفا میان بدی یچیزی رو میگن، اونم با یه لحن بد و سرزنشگر و حس بدی رو به مخاطبشون میدن. ولی واقعا راهحل جایگزینی نمیدن؟ آیا این مسئولیت شامل هر دو طرف نمیشه که راهحل هم ارائه بدن؟ مسلما با یک لحن درست و مناسب برای گفت و گو.
آره به صورت کلی قبول دارم اینجور مسائل مثل اکثر مسائل انسانی، بستگی به موقعیت دارن.
اما میدونی چیه شوکا، من داشتم به اون جملهت که ' آیا این مسئولیت شامل هر دو طرف نمیشه که راهحل هم ارائه بدن؟ ' فکر میکردم؛ و راستش به این رسیدم که مرز بین راه حل دادن و صرفا انتقاد کردن برام هنوز کاملا واضح نیست.
ولی به صورت کلی نظر فعلیم اینه که نه، همیشه مسئولیت نداریم که در کنار انتقادمون راه حل هم ارائه بدیم.
اما میدونی چیه شوکا، من داشتم به اون جملهت که ' آیا این مسئولیت شامل هر دو طرف نمیشه که راهحل هم ارائه بدن؟ ' فکر میکردم؛ و راستش به این رسیدم که مرز بین راه حل دادن و صرفا انتقاد کردن برام هنوز کاملا واضح نیست.
ولی به صورت کلی نظر فعلیم اینه که نه، همیشه مسئولیت نداریم که در کنار انتقادمون راه حل هم ارائه بدیم.
❤3
Forwarded from برای ما،🪻
برای ما،🪻
نه، همیشه مسئولیت نداریم که در کنار انتقادمون راه حل هم ارائه بدیم.
حالا این به بزرگی ابعاد مسائل هم بستگی داره. مثلا مثالی که از غذا گفتی رو بررسی کنیم. غذا یه چیزیه که ما روزمره باهاش سروکار داریم، هر روز بهش نیاز داریم و بخش تعریفشده و مشخصی از بقای ماست و ما سالها راجع به غذا خوردن تجربهی شخصی داشتیم. غذا یه مفهوم شناختهشده و واضحه، و از طرفی مستقیما به بقای افراد مربوطه. و وقتی کسی از غذایی که میخوری ایراد بگیره، اینجا شاید بشه گفت که انتظار میره راه حل جایگزین ارائه بده.💁🏻♀
اما موضوع اینه که همیشه مسائل اینقدر شناختهشده و تجربهشده نیستن... و ممکنه ابعادشون خیلی بزرگ باشه. اینجا دیگه بنظرم واقعا درست نیست که بگیم آدما یا انتقاد نکنن، یا اگه انتقاد میکنن حتما راه حل جایگزین هم بدن. چون اینجور مسائل که گستردهترن، گاهی خیلییییی سخته که ینفر بیاد بشینه تمام ابعاد رو درنظر بگیره و هم اشکال کار رو پیدا کنه هم راه حل جایگزین ارائه بده هم پلن بچینه برای اجراش... و توی این موارد بنظرم اگه کسی نمیتونه راه حل بده، هنوزم مفیده که بیاد صرفا نقدش رو بگه که حداقل باعث بشه آدمای دیگه به عواملی که ممکنه مشکلساز باشن فکر کنن و شاید جمعا براش راه حل متفاوتی پیدا بشه... هنوزم بهتر از اینه که کلا چیزی نگه...
اما موضوع اینه که همیشه مسائل اینقدر شناختهشده و تجربهشده نیستن... و ممکنه ابعادشون خیلی بزرگ باشه. اینجا دیگه بنظرم واقعا درست نیست که بگیم آدما یا انتقاد نکنن، یا اگه انتقاد میکنن حتما راه حل جایگزین هم بدن. چون اینجور مسائل که گستردهترن، گاهی خیلییییی سخته که ینفر بیاد بشینه تمام ابعاد رو درنظر بگیره و هم اشکال کار رو پیدا کنه هم راه حل جایگزین ارائه بده هم پلن بچینه برای اجراش... و توی این موارد بنظرم اگه کسی نمیتونه راه حل بده، هنوزم مفیده که بیاد صرفا نقدش رو بگه که حداقل باعث بشه آدمای دیگه به عواملی که ممکنه مشکلساز باشن فکر کنن و شاید جمعا براش راه حل متفاوتی پیدا بشه... هنوزم بهتر از اینه که کلا چیزی نگه...
❤3
Forwarded from برای ما،🪻
بعد از طرفی چون این مسئله فکرمو مشغول کرد، پیامای قبلی که نوشته بودم + صحبتای تو رو دادم به ai و خواستم که نقدشون کنه و در نهایت یه جمعبندی بگه برای اون مرز بین مسئولیت داشتن و نداشتن برای ارائهی راه حل.
❤2
برای ما،🪻
بعد از طرفی چون این مسئله فکرمو مشغول کرد، پیامای قبلی که نوشته بودم + صحبتای تو رو دادم به ai و خواستم که نقدشون کنه و در نهایت یه جمعبندی بگه برای اون مرز بین مسئولیت داشتن و نداشتن برای ارائهی راه حل.
نقدی که ai از چیزی که گفتم داشت:
کجاها کاملا درست گفتی؟
- تشخیص «سوگیری اقدام» (Action Bias): تو به زیبایی به یکی از خطاهای شناختی ما انسانها اشاره کردی. در مواقع بحران و ابهام، مغز ما برای کاهش اضطراب تمایل دارد «فقط یک کاری بکند»، حتی اگر آن کار اشتباه یا نسنجیده باشد.
- ارزش دانش سلبی (Negative Knowledge): این حرفت بسیار دقیق است که دانستن مسیر اشتباه، به اندازهی دانستن مسیر درست میارزد. در روانشناسی تکاملی، تشخیص خطر (ته چاه افتادن) برای بقا حیاتیتر از پیدا کردن بهترین مسیر است.
- اهمیت مکث و تحمل ابهام: تو روی فقدان «تحمل ابهام» (Intolerance of Uncertainty) در جامعه دست گذاشتی. اینکه آدمها نمیتوانند در فضای خاکستری و بدون راهحل بمانند تا خوب فکر کنند، ریشهی بسیاری از تصمیمات هیجانی است.
کجاها جای نقد دارد یا نادیده گرفته شد؟
- نادیده گرفتن فلج تحلیلی و ناامیدی: تو فرض را بر این گذاشتی که فرد مقابل ظرفیت روانی لازم برای پذیرش نقدِ بدون راهحل را دارد. وقتی جامعه یا فرد درگیر فرسودگی و بحران طولانیمدت (مثل اتفاقات سالهای اخیر) است، نقدِ مداوم بدون ارائهی روزنهی امید یا جایگزین، میتواند منجر به «درماندگی آموختهشده» (Learned Helplessness) شود.
- تعمیم نیتِ نقد: در متن تو، فرض بر این است که شخص منتقد صرفا یک هشدار دلسوزانه میدهد (مثل افتادن در چاه). اما در واقعیت، بسیاری از نقدها ریشه در تخلیه هیجانی، برتریجویی یا غر زدنهای منفعلانه دارند که واقعا کمکی به اوضاع نمیکنند.
❤3
سالن مطالعهی ’برای ما‘
تعمیم نیتِ نقد
این دقیقا چیزی بود که شوکا بهش اشاره کرد، اینکه یکی بیاد با لحن عجیب و خشن نقد کنه و روش طرف مقابل رو بیارزش بدونه، و بعد خودش هم هیچ راه حلی نده. خب واقعا این مدل از نقد معمولا هیچ فایدهای نداره و بهتره که اصلا نقد نکنه.😭😂
❤3🍾1
شعله زاده شورشی
الان به من بگن فلان چیز و فلان چیز رو نخور و من جایگزینی براشون ندارم و چیزهای دیگه ای که بخوام خودم جایگزین کنم هم گرونه و من وسعم نمیرسه. پس آیا این مسئولیت شخصی که ایراد گرفته و نقد کرده نیست که راهحل بده؟ وگرنه من باید بشینم گشنگی بکشم دیگه.
و نقد ai به صحبتای شوکا:
کجاها کاملا درست گفت؟
- اهمیت لحن و همدلی: او به درستی روی «نحوه بیان» دست گذاشت. در ارتباطات انسانی، اگر لحن سرزنشگر باشد، مغز مخاطب وارد حالت دفاعی (Fight or Flight) میشود و منطقِ پشت هشدار شما را اصلا نمیشنود.
- واقعبینی و محدودیت منابع: مثال تغذیهای که آورد بسیار هوشمندانه بود. او به واقعیتِ عملیِ زندگی (مثل پول، زمان، توانایی جسمی) اشاره کرد. گرفتن یک «مکانیزم مقابلهای» (Coping Mechanism) از یک فرد، بدون دادن ابزار جایگزین، او را بیپناه میکند.
کجاها جای نقد دارد یا نادیده گرفته شد؟
- مغلطه تعمیم (Category Mistake): اشتباه بزرگ او این بود که یک مسئلهی کلان و سیستمی (اتفاقات کشور و رویکردهای اجتماعی) را با یک مسئلهی خرد و شخصی (رژیم غذایی) مقایسه کرد. در مسائل پیچیده، لزوما کسی که بیماری را تشخیص میدهد (پاتولوژیست)، همان کسی نیست که جراحی را انجام میدهد (جراح).
- سلب مسئولیت از خود: دیدگاه او ناخودآگاه تمام بارِ پیدا کردن راهحل را روی دوش منتقد میاندازد. در حالی که شنوندهی نقد هم یک انسان بالغ و دارای قدرت تفکر است و میتواند پس از شنیدن ایرادِ کار، خودش برای پیدا کردن راهحل تلاش کند.
❤5
شعله زاده شورشی
من به دو طرفه بودن قضیه اشاره کردم ولی... نمیدونم چرا همچین برداشتی داشت😂
دقیقا داشتم به همین فکر میکردم که تو توی جملهت گفتی ' مسئولیت هر دو طرف '😂 ولی خب فکر کنم بیشتر اون پیامت که غذا رو مثال زدی درنظر گرفت که اینو گفت.
❤2😭1
Forwarded from برای ما،🪻
اون ویدئوی ناز که از یه نینی بامزه توی اینستا میبینی و تو دلت براش قند آب میشه، آره دقیقا همون. لایکش نکن!! برای کسی نفرست! کامنت نذار! استوری نکن! لینکش رو کپی نکن!
❤2
Forwarded from برای ما،🪻
برای ما،🪻
اون ویدئوی ناز که از یه نینی بامزه توی اینستا میبینی و تو دلت براش قند آب میشه، آره دقیقا همون. لایکش نکن!! برای کسی نفرست! کامنت نذار! استوری نکن! لینکش رو کپی نکن!
با لایک کردن و به اشتراک گذاشتن این محتوا، ما باعث میشیم بیشتر دیده بشه. درحالیکه این محتوا معمولا اصلا محتوای سالمی نیست و برای روان اون بچه عواقبی داره که ممکنه به بشدت ضررش تموم بشن.
❤2
Forwarded from برای ما،🪻
و خب پدر و مادرها و سرپرستها و معلمها هم نباید از بچههای کوچیک ویدئو پست کنن و اگر میکنن، باید موارد خاصی رعایت شده باشه.
❤2
پدیده به اشتراکگذاری مداوم تصاویر و ویدئوهای کودکان در فضای مجازی که در ادبیات روانشناسی و جامعهشناسی به آن «شیرنتینگ» (Sharenting) میگویند، در اکثر مواقع از نظر متخصصان سلامت روان محتاطانه و غالباً آسیبزا ارزیابی میشود.
در ادامه دلایل، خطرات و پیامدهای روانشناختی این کار را بررسی میکنیم:
در ادامه دلایل، خطرات و پیامدهای روانشناختی این کار را بررسی میکنیم:
❤2
– خطرات انتشار ویدئوی کودکان
محتوایی که در اینترنت منتشر میشود، هرگز به طور کامل پاک نمیشود. این یعنی کودک پیش از آنکه درکی از اینترنت داشته باشد، صاحب یک هویت و ردپای دیجیتال دائمی شده است که نقشی در ساخت آن نداشته است.
انتشار چهره، مکانهای رفتوآمد (مثل مدرسه یا پارک محله) و جزئیات زندگی روزمره، میتواند کودکان را طعمه افراد سودجو کند. متاسفانه آمارها نشان میدهند بخش بزرگی از محتوای مورد استفاده پدوفیلها در فضاهای تاریک وب، از همین عکسها و ویدئوهای ظاهراً معصومانه و روزمره در شبکههای اجتماعی جمعآوری میشوند.
ویدئوهایی که امروز برای والدین «بامزه» به نظر میرسند، میتوانند در سالهای بعد و در دوران مدرسه یا نوجوانی، به ابزاری برای تمسخر، قلدری و آزار توسط همسالان تبدیل شوند.
ردپای دیجیتال غیرارادی:
محتوایی که در اینترنت منتشر میشود، هرگز به طور کامل پاک نمیشود. این یعنی کودک پیش از آنکه درکی از اینترنت داشته باشد، صاحب یک هویت و ردپای دیجیتال دائمی شده است که نقشی در ساخت آن نداشته است.
نقض امنیت و حریم خصوصی:
انتشار چهره، مکانهای رفتوآمد (مثل مدرسه یا پارک محله) و جزئیات زندگی روزمره، میتواند کودکان را طعمه افراد سودجو کند. متاسفانه آمارها نشان میدهند بخش بزرگی از محتوای مورد استفاده پدوفیلها در فضاهای تاریک وب، از همین عکسها و ویدئوهای ظاهراً معصومانه و روزمره در شبکههای اجتماعی جمعآوری میشوند.
زورگیری سایبری (Cyberbullying):
ویدئوهایی که امروز برای والدین «بامزه» به نظر میرسند، میتوانند در سالهای بعد و در دوران مدرسه یا نوجوانی، به ابزاری برای تمسخر، قلدری و آزار توسط همسالان تبدیل شوند.
❤3
– آسیبهای روانشناختی روی کودک (از منظر روانشناسی رشد)
کودکان زیر ۱۰ سال ظرفیت شناختی لازم برای درک مفهوم «مخاطب هزاران یا میلیونی» و دادن رضایت آگاهانه را ندارند. انتشار این ویدئوها مرزهای شخصی کودک را نقض میکند و به طور ضمنی به او یاد میدهد که حریم خصوصیاش قابل کنترل و احترام نیست.
در مراحل حساس رشد، کودک باید هویت خود را به صورت اصیل و در تعامل با دنیای واقعی کشف کند. وقتی کودک مدام در مقابل دوربین است، ناخودآگاه تبدیل به یک «پرسوناژ» میشود که باید مطابق میل والدین یا برای جلب توجه فالوورها رفتار کند. این موضوع مانع از شکلگیری یک "خود" (Self) یکپارچه میشود.
وقتی کودک میبیند والدینش با گرفتن لایک و کامنت برای ویدئوهای او خوشحال میشوند، به مرور یاد میگیرد که ارزش و دوستداشتنی بودنش وابسته به تایید بیرونی، دیده شدن و تشویق غریبههاست.🫠💔 این الگو میتواند زمینهساز کمالگرایی ناسالم، اضطراب و افسردگی در سالهای بعد شود.
حضور دائمی لنز دوربین باعث میشود کودک همیشه احساس کند در حال تماشا شدن و ارزیابی است. این حالت، خودانگیختگی، آزادی عمل و بازیهای رها (که برای رشد شناختی حیاتی هستند) را از کودک میگیرد و اضطراب مزمن را جایگزین آن میکند.
سلب خودمختاری و نقض رضایت آگاهانه:
کودکان زیر ۱۰ سال ظرفیت شناختی لازم برای درک مفهوم «مخاطب هزاران یا میلیونی» و دادن رضایت آگاهانه را ندارند. انتشار این ویدئوها مرزهای شخصی کودک را نقض میکند و به طور ضمنی به او یاد میدهد که حریم خصوصیاش قابل کنترل و احترام نیست.
اختلال در شکلگیری هویت اصیل:
در مراحل حساس رشد، کودک باید هویت خود را به صورت اصیل و در تعامل با دنیای واقعی کشف کند. وقتی کودک مدام در مقابل دوربین است، ناخودآگاه تبدیل به یک «پرسوناژ» میشود که باید مطابق میل والدین یا برای جلب توجه فالوورها رفتار کند. این موضوع مانع از شکلگیری یک "خود" (Self) یکپارچه میشود.
شرطیشدنِ ارزش فردی (تاییدطلبی مخرب):
وقتی کودک میبیند والدینش با گرفتن لایک و کامنت برای ویدئوهای او خوشحال میشوند، به مرور یاد میگیرد که ارزش و دوستداشتنی بودنش وابسته به تایید بیرونی، دیده شدن و تشویق غریبههاست.🫠💔 این الگو میتواند زمینهساز کمالگرایی ناسالم، اضطراب و افسردگی در سالهای بعد شود.
اضطراب اجرایی (Performance Anxiety):
حضور دائمی لنز دوربین باعث میشود کودک همیشه احساس کند در حال تماشا شدن و ارزیابی است. این حالت، خودانگیختگی، آزادی عمل و بازیهای رها (که برای رشد شناختی حیاتی هستند) را از کودک میگیرد و اضطراب مزمن را جایگزین آن میکند.
❤5