Forwarded from Инфотека24
🎥🇦🇲Выступление Никола Пашиняна в Национальном собрании при обсуждении отчета о ходе и результатах реализации правительственной программы(2021-2026թթ.) за 2023 год.👇
https://www.youtube.com/watch?v=dI9xZjF0Oeo
@infoteka24
https://www.youtube.com/watch?v=dI9xZjF0Oeo
@infoteka24
YouTube
ՀՀ ԱԺ ութերորդ գումարման յոթերորդ նստաշրջանի հերթական նիստ - 10.04.2024
Forwarded from Milli-Kimlik
‼ Azərbaycanda qədim adətlər arasında maraqlı mərasimlərdən biri də, insanların günəşi çağırmaq üçün icra etdiyi "Qodu-Qodu" mərasimidir.
"SMOMK" məcmuəsinin XIX əsrə aid olan buraxılışlarında "Qodu" (Dodu) mərasiminin keçirilməsi haqqında məlumatlar verilib:
«Uzun sürən yağışlar zamanı Yelisavetpol [Gəncə] şəhərinin müsəlmanları arasında günəşi oyatmaq adəti.»
13 iyun 1889-cu il, keçən ayın uzun buludlu günlərindən birində mənzilimin həyətindən mənə gələn qəribə qışqırıqlar məni təşvişə saldı. Həyətə çıxdım və gözümün önünə belə bir şəkil gəldi: bir neçə yerli müsəlman oğlan çubuqlarla döyə-döyə tatar [azərbaycan dilində] sözlərini qafiyələndirərək qışqırırdılar. Oğlan susduqda onlardan biri mənə kəhrəba təsbehlə dolanmış kukla gətirdi. Kukla, şübhəsiz ki, qadın fiqurunu təsvir etmişdir.
Soruşdum bu nə kukladır belə? Oğlan cavab verdi ki, bu “Qodu’dur (kuklanı belə adlandırıdı).
"Qodu nə deməkdir?" Mən yenə oğlandan soruşuram.
"Günəş və ay" deyə o, şüursuzca cavab verdi.
Oğlandan mənə həmin qafiyəli sözləri diktə etməsini istədim. Oğlan dedi:
Qodu, Qodu! hay, Qodu, Qodu!
Qoduya salam verdinmi?
Qodu burdan ötəndə,
Qırımızı gün gördünmü?
Qara tox qanadi,
Kim vurdu, kim sanadı?
Göyçəliyə getmişdim,
İt baldırımı daladı, -
Yağ verin yağlamağa,
İp verin bağlamağa:
Verənin oğlu olsun,
Vermiyənin bir kör qızı olsun, Oda çatlasın ölsün.
Bu şeiri Böyük-Vedinin məktəb müəllimi cənab Vəzirova göstərdim. Məlum oldu ki, o, yeri gəlmişkən, aşağıdakı variantı bilirdi:
Dodu. Dodunu gördünüzmü?
Salam verdinizmi?
Dodu gedəndən bəri,
heç gün üzü gördüzmü? və s., birinci variantda olduğu kimi, lakin Qarabağ ləhcəsinin özəllikləri ilə.
Cənab Vəzirovun versiyasında Qodu "Dodu kimi tanınır. Qodu və ya Dodu, çox güman ki, bir növ bütpərəst tanrısıdır və bu tanrını təsvir edən kukla bütdür. Qodu və ya Dodunun günəşlə əlaqəsi aydındır: Qodu və ya Dodu gizləndikdə, günəş onunla birlikdə yox olur.
Etnoqrafik gündəlikdən. İrəvan-Elisavetpol idarəsinin dövlət məktəblərinin inspektoru A. Yoakimov. (səhifə 128-130)
"SMOMK" məcmuəsinin XIX əsrə aid olan buraxılışlarında "Qodu" (Dodu) mərasiminin keçirilməsi haqqında məlumatlar verilib:
«Uzun sürən yağışlar zamanı Yelisavetpol [Gəncə] şəhərinin müsəlmanları arasında günəşi oyatmaq adəti.»
13 iyun 1889-cu il, keçən ayın uzun buludlu günlərindən birində mənzilimin həyətindən mənə gələn qəribə qışqırıqlar məni təşvişə saldı. Həyətə çıxdım və gözümün önünə belə bir şəkil gəldi: bir neçə yerli müsəlman oğlan çubuqlarla döyə-döyə tatar [azərbaycan dilində] sözlərini qafiyələndirərək qışqırırdılar. Oğlan susduqda onlardan biri mənə kəhrəba təsbehlə dolanmış kukla gətirdi. Kukla, şübhəsiz ki, qadın fiqurunu təsvir etmişdir.
Soruşdum bu nə kukladır belə? Oğlan cavab verdi ki, bu “Qodu’dur (kuklanı belə adlandırıdı).
"Qodu nə deməkdir?" Mən yenə oğlandan soruşuram.
"Günəş və ay" deyə o, şüursuzca cavab verdi.
Oğlandan mənə həmin qafiyəli sözləri diktə etməsini istədim. Oğlan dedi:
Qodu, Qodu! hay, Qodu, Qodu!
Qoduya salam verdinmi?
Qodu burdan ötəndə,
Qırımızı gün gördünmü?
Qara tox qanadi,
Kim vurdu, kim sanadı?
Göyçəliyə getmişdim,
İt baldırımı daladı, -
Yağ verin yağlamağa,
İp verin bağlamağa:
Verənin oğlu olsun,
Vermiyənin bir kör qızı olsun, Oda çatlasın ölsün.
Bu şeiri Böyük-Vedinin məktəb müəllimi cənab Vəzirova göstərdim. Məlum oldu ki, o, yeri gəlmişkən, aşağıdakı variantı bilirdi:
Dodu. Dodunu gördünüzmü?
Salam verdinizmi?
Dodu gedəndən bəri,
heç gün üzü gördüzmü? və s., birinci variantda olduğu kimi, lakin Qarabağ ləhcəsinin özəllikləri ilə.
Cənab Vəzirovun versiyasında Qodu "Dodu kimi tanınır. Qodu və ya Dodu, çox güman ki, bir növ bütpərəst tanrısıdır və bu tanrını təsvir edən kukla bütdür. Qodu və ya Dodunun günəşlə əlaqəsi aydındır: Qodu və ya Dodu gizləndikdə, günəş onunla birlikdə yox olur.
Etnoqrafik gündəlikdən. İrəvan-Elisavetpol idarəsinin dövlət məktəblərinin inspektoru A. Yoakimov. (səhifə 128-130)
Dostlar, hamınızı salamlayıram. Bildiyiniz kimi, bu gün Kosmonavtika günüdür. 63 il bundan əvvəl yer kürəsində ehtimalı az qala sıfıra bərabər bir neçə ardıcıl möcüzə nəticəsində yaranmış şüur artıq yarandığı beşiyə sığmayaraq yer kürəsinin cazibə qüvvəsinə üstün gələrək kainata yol açmışdır.
Bizim son iki yüz ildən artıq dövrdə apardığımız azadlıq savaşına bu prizmadan baxmaq istəyirəm.
Zənnimcə, biz son yüzilliklər ərzində bəşəriyyətin getdiyi əsas yoldan, cığırdan sanki kənarda qalmışıq. Bəşəriyyətin inkişafı bizdən aralı gedib, bizim isə gücümüz yalnız öz varlığımızı, mənliyimizi, mövcudluğumuzu qorumağa kifayət edib.
Apardığımız mübarizə kənardan çox kiçik görünə bilər. Kənardan, - Londondan, Brüsseldən, yaxud Nyu-Yorkdan baxan deyə bilər ki, "bunlara baxın, dünyada inkişaf gedir, kosmosa raket buraxılır, okeanların dibinə baxış keçirilir, atomun daxili aləmi öyrənilir, süni intellekt yaradılır, bunlar isə bir əsrdən çoxdur ki nə-var nə-var ermənilərlə bir qırıq torpaq uğrunda ölüm-dirim savaşı aparırlarmış”.
Amma, zənnimcə elə deyil. Bu gün dünyanın aparıcı dövləti olan, elə kosmosun öyrənilməsinə də hələ ki, ən çox töhfə vermiş dövlət ABŞ-dır. O dövlət ki, 250 il bundan əvvəl Osmanlı İmperiyası, Nadir şahın dövləti, Habsburg imperiyası, daha kimlər-kimlər hökmranlıq edən aləmdə öz mənliyini qorumaq istəyən bir qrup müstəqil düşünən insan tərəfindən yaradılmışdır. Amma onların inancları, əzmi səmərəli oldu, cücərdi, boy atdı, və günlərin bir günü ABŞ-nı dünyanın ən qüdrətli dövlətinə çevirdi.
Bizim ərazi bütövlüyümüzün bərpa edilməsi də kənardan nə qədər kiçik görünsə də, bizi istəməyənlər tarixi qələbəmizi bizim öz gözümüzdə nə qədər kiçiltməyə çalışsalar da, bu çox böyük hadisədir. Belə olmasa bizə qarşı bu qədər basqı olmazdı! Son neçə yüz il ərzində ilk dəfə idi ki, şairlər demiş, “Qoca Şərq” itirdiyi torpağı geri qaytara bilmişdir.
Amma torpaq burada təkcə əkin-bicin üçün yararlı bir yer deyil. Bu, azad edilmiş torpaq, yuxudan oyanışın, bərpa edilmiş mənliyin, dirçəlmiş qürurun rəmzidir. Yalnız öz mənliyini qoruya bilmiş cəmiyyətin insanları inkişafa töhfə verə bilərlər. Təsadüfi deyil ki, Qarabağın azad edilməsi Türk Dövlətləri Təşkilatınının inkişafına güclü təkan verdi, onun potensialını üzə çıxardı.
Amma bu potensialın reallaşıb reallaşmaması bizdən asılıdır. Və bu sətirləri yazan kimi, böyük mütəfəkkirimiz Hüseyn Cavidin misraları yadıma düşdü. "Gərəkdi əzm ilə, hümmətlə ittihad etmək! Sizinlə bağlıdır iqbali, həm zəvali-vətən".
İnanıram, elə bir gün gələcək ki, bizim də imzamız həm kosmosda, həm okeanların dibində, həm də atomun daxilində qoyulacaq. Və bu, “imzaqoyma mərasiminin” nədən başlaması da unudulmayacaq.
Bizim son iki yüz ildən artıq dövrdə apardığımız azadlıq savaşına bu prizmadan baxmaq istəyirəm.
Zənnimcə, biz son yüzilliklər ərzində bəşəriyyətin getdiyi əsas yoldan, cığırdan sanki kənarda qalmışıq. Bəşəriyyətin inkişafı bizdən aralı gedib, bizim isə gücümüz yalnız öz varlığımızı, mənliyimizi, mövcudluğumuzu qorumağa kifayət edib.
Apardığımız mübarizə kənardan çox kiçik görünə bilər. Kənardan, - Londondan, Brüsseldən, yaxud Nyu-Yorkdan baxan deyə bilər ki, "bunlara baxın, dünyada inkişaf gedir, kosmosa raket buraxılır, okeanların dibinə baxış keçirilir, atomun daxili aləmi öyrənilir, süni intellekt yaradılır, bunlar isə bir əsrdən çoxdur ki nə-var nə-var ermənilərlə bir qırıq torpaq uğrunda ölüm-dirim savaşı aparırlarmış”.
Amma, zənnimcə elə deyil. Bu gün dünyanın aparıcı dövləti olan, elə kosmosun öyrənilməsinə də hələ ki, ən çox töhfə vermiş dövlət ABŞ-dır. O dövlət ki, 250 il bundan əvvəl Osmanlı İmperiyası, Nadir şahın dövləti, Habsburg imperiyası, daha kimlər-kimlər hökmranlıq edən aləmdə öz mənliyini qorumaq istəyən bir qrup müstəqil düşünən insan tərəfindən yaradılmışdır. Amma onların inancları, əzmi səmərəli oldu, cücərdi, boy atdı, və günlərin bir günü ABŞ-nı dünyanın ən qüdrətli dövlətinə çevirdi.
Bizim ərazi bütövlüyümüzün bərpa edilməsi də kənardan nə qədər kiçik görünsə də, bizi istəməyənlər tarixi qələbəmizi bizim öz gözümüzdə nə qədər kiçiltməyə çalışsalar da, bu çox böyük hadisədir. Belə olmasa bizə qarşı bu qədər basqı olmazdı! Son neçə yüz il ərzində ilk dəfə idi ki, şairlər demiş, “Qoca Şərq” itirdiyi torpağı geri qaytara bilmişdir.
Amma torpaq burada təkcə əkin-bicin üçün yararlı bir yer deyil. Bu, azad edilmiş torpaq, yuxudan oyanışın, bərpa edilmiş mənliyin, dirçəlmiş qürurun rəmzidir. Yalnız öz mənliyini qoruya bilmiş cəmiyyətin insanları inkişafa töhfə verə bilərlər. Təsadüfi deyil ki, Qarabağın azad edilməsi Türk Dövlətləri Təşkilatınının inkişafına güclü təkan verdi, onun potensialını üzə çıxardı.
Amma bu potensialın reallaşıb reallaşmaması bizdən asılıdır. Və bu sətirləri yazan kimi, böyük mütəfəkkirimiz Hüseyn Cavidin misraları yadıma düşdü. "Gərəkdi əzm ilə, hümmətlə ittihad etmək! Sizinlə bağlıdır iqbali, həm zəvali-vətən".
İnanıram, elə bir gün gələcək ki, bizim də imzamız həm kosmosda, həm okeanların dibində, həm də atomun daxilində qoyulacaq. Və bu, “imzaqoyma mərasiminin” nədən başlaması da unudulmayacaq.
👍2
После атаки дронов, могут последовать баллистические ракеты от Ирана... дроны могут использованы для загружение ПВО системы Израиля и потом могут пойти ракеты, сообщает Reuters.
Forwarded from Eldar Namazov +
Этой ночью Иран предоставил Израилю заверенный печатью карт-бланш на уничтожение ядерной программы Ирана путем нанесения массированного обезоруживающего удара. При полной поддержке не только коллективного Запада, но и большинства соседей арабского мира. Биби не тот политик, которому такой шанс надо давать дважды. Вопрос только в одном - КОГДА?
İran İsrailə əsasən daxili auditoriyası və bəzi müttəfiqlərinin gözündə imic itkisinin qarşısını almağa yönəlmiş hücum etdi. Hamını bundan sonra nə baş verə biləcəyi düşündürür.
Bir sıra politoloq və analitik bu fikirdədir ki, baş verənlər İsrailin çox dərin və dəqiq düşünülmüş planıdır. Yəni, İsrail İranın Dəməşqdəki konsulluğuna hücumu o məqsədlə etmişdir ki, İran imic itkisinin qarşısını almaq üçün İsrailə hücum etsin, və beləliklə, İsrailə kazus belli, versin. Yəni, öz növbəsində İsrailin İrana qarşı genişmiqyaslı hərbi əməliyyatına bəraət yaradılsın. Sözsüz ki, İsrail ilk növbədə İranın nüvə obyektlərini hədəf seçəcəkdir. Bu versiya inandırıcı görükür. Ən azı 2 səbəbdən. Birinci, İsraildən fərqli olaraq, İranın etibarlı hava hücumlarından müdafiə sistemi yoxdur. Deməli, durum asimmettrikdir, İsrail İrana qarşı tutarlı və nəticəli hava hücumu edə bilər, İran isə İsrailə qarşı yox. İkinci, İsrail rəsmilərinin son 24 saat ərzində verdikləri bəyanatlar da bu versiyanı təsdiqləyir.
Amma burada çox mühüm amil var, və bu amil ABŞ-ın maraqlarıdır. İsrailin İrana qarşı genişmiqyaslı hücumu böyük müharibə deməkdir. Ərəb dövlətlərinin rəhbərləri nə qədər İrana qarşı olsa da, ərəb əhalisinin mühüm hissəsi İranın Fələstini dəstəkləməsini dəstəkləyir. İranı dəstəkləyən dövlətlər də var. ABŞ, İran-İsrail müharibəsindən kənarda qala bilməyəcək.
Bu müharibə ABŞ-ın Çinə nisbətdə zəifləməsinə gətirə bilər. Onsuz da Ukrayna savaşı həm Rusiyanı, həm ABŞ zəiflədir. Bu savaşdan udan əsasən Çindir. Ona görə əslində, böyük müharibə ABŞ maraqlarına cavab vermir. Burada İsrail və ABŞ arasında maraqların ziddiyyəti yaranır. Məhz buna görə İranın İsrailə dünənki hücumundan əvvəl ABŞ İranın hücumunun qarşısını almağa çalışdı. Bunun üçün Blinken Hakan Fidanın və bir neçə ərəb dövlət rəhbərlərinin vasitəçiliyindən də istifadə etmişdir.
Əgər İsrail kimi, ABŞ da, İranla müharibə üçün belə kazus belli axtarmış olsaydı, heç vaxt belə səylər göstərməzdi.
Buna görə, zənnimcə, əsas mübahisə indi ABŞ ilə İsrail arasında olacaqdır. İsrail lobbisi ABŞ-da güclüdür, amma bu lobbinin gücü də sonsuz deyil. Həm də ABŞ-ın zəifləməsi sonda həm də İsrail üçün təhlükəlidir. Bu baxımdan da İsrail lobbisi öz istədiyini ABŞ- dan "almaqda" çətinlik çəkə bilər. Bu mübahisənin nə ilə bitməsi yaxın günlər və yaxud bir neçə həftə ərzində İsrailin hərəkətlərindən məlum olacaq.
Bir sıra politoloq və analitik bu fikirdədir ki, baş verənlər İsrailin çox dərin və dəqiq düşünülmüş planıdır. Yəni, İsrail İranın Dəməşqdəki konsulluğuna hücumu o məqsədlə etmişdir ki, İran imic itkisinin qarşısını almaq üçün İsrailə hücum etsin, və beləliklə, İsrailə kazus belli, versin. Yəni, öz növbəsində İsrailin İrana qarşı genişmiqyaslı hərbi əməliyyatına bəraət yaradılsın. Sözsüz ki, İsrail ilk növbədə İranın nüvə obyektlərini hədəf seçəcəkdir. Bu versiya inandırıcı görükür. Ən azı 2 səbəbdən. Birinci, İsraildən fərqli olaraq, İranın etibarlı hava hücumlarından müdafiə sistemi yoxdur. Deməli, durum asimmettrikdir, İsrail İrana qarşı tutarlı və nəticəli hava hücumu edə bilər, İran isə İsrailə qarşı yox. İkinci, İsrail rəsmilərinin son 24 saat ərzində verdikləri bəyanatlar da bu versiyanı təsdiqləyir.
Amma burada çox mühüm amil var, və bu amil ABŞ-ın maraqlarıdır. İsrailin İrana qarşı genişmiqyaslı hücumu böyük müharibə deməkdir. Ərəb dövlətlərinin rəhbərləri nə qədər İrana qarşı olsa da, ərəb əhalisinin mühüm hissəsi İranın Fələstini dəstəkləməsini dəstəkləyir. İranı dəstəkləyən dövlətlər də var. ABŞ, İran-İsrail müharibəsindən kənarda qala bilməyəcək.
Bu müharibə ABŞ-ın Çinə nisbətdə zəifləməsinə gətirə bilər. Onsuz da Ukrayna savaşı həm Rusiyanı, həm ABŞ zəiflədir. Bu savaşdan udan əsasən Çindir. Ona görə əslində, böyük müharibə ABŞ maraqlarına cavab vermir. Burada İsrail və ABŞ arasında maraqların ziddiyyəti yaranır. Məhz buna görə İranın İsrailə dünənki hücumundan əvvəl ABŞ İranın hücumunun qarşısını almağa çalışdı. Bunun üçün Blinken Hakan Fidanın və bir neçə ərəb dövlət rəhbərlərinin vasitəçiliyindən də istifadə etmişdir.
Əgər İsrail kimi, ABŞ da, İranla müharibə üçün belə kazus belli axtarmış olsaydı, heç vaxt belə səylər göstərməzdi.
Buna görə, zənnimcə, əsas mübahisə indi ABŞ ilə İsrail arasında olacaqdır. İsrail lobbisi ABŞ-da güclüdür, amma bu lobbinin gücü də sonsuz deyil. Həm də ABŞ-ın zəifləməsi sonda həm də İsrail üçün təhlükəlidir. Bu baxımdan da İsrail lobbisi öz istədiyini ABŞ- dan "almaqda" çətinlik çəkə bilər. Bu mübahisənin nə ilə bitməsi yaxın günlər və yaxud bir neçə həftə ərzində İsrailin hərəkətlərindən məlum olacaq.
❔🇪🇺🇺🇸 «Глубинное государство приводит Запад к упадку»
Экс-премьер-министр Великобритании Лиз Трасс считает, что «глубинное государство», которое, по словам политика, вынудило ее покинуть пост премьер-министра западноевропейской страны, с двойной силой возьмется за Трампа в случае его победы на грядущих президентских выборах в США.
«Глубинное государство подорвало первый срок господина Трампа и подорвало мое пребывание на посту премьер-министра Великобритании, вынудив меня уйти в отставку спустя 49 дней», - заявила политик. «Я предполагала, что смогу продвинуть ту повестку, ради которой меня избрали. Как же я ошибалась. Непрозрачное британское глубинное государство подорвало предложенные мною реформы, и его аналог в Америке нацелится на Трампа, если он победит в ноябре».
«Глубинное начнет подрывать его позиции еще интенсивней, чем это было во время его первого срока», - считает бывшая премьер-министр Великобритании.
📖 В начале этой недели в свет вышла книга бывшего премьер-министра «Десять лет для спасения Запада» (Ten Years To Save The West). Трасс утверждает, что хочет видеть глобальное «возрождение консервативного движения» и преподносит книгу как предостережение против авторитаризма и угрозы, исходящей от «модных идей, распространяемых глобальными левыми».
💬 «У нас есть суровый выбор, который мы должны сделать, если хотим избежать управляемого упадка западной архитектуры, которая руководила поколениями относительного мира и процветания», - заявила Трасс.
❕ Лиз Трасс выступает против «модных идей, распространяемых глобальными левыми». В своей книге политик сравнила экоактивизм с арбузом: «...снаружи зеленые, красные внутри — современный ребрендинг социализма. [...] Пришло время консерваторам дать отпор арбузам и призвать их к ответу за ущерб, который они наносят».
📺 Будьте в курсе последних новостей с «TRT на русском»
Экс-премьер-министр Великобритании Лиз Трасс считает, что «глубинное государство», которое, по словам политика, вынудило ее покинуть пост премьер-министра западноевропейской страны, с двойной силой возьмется за Трампа в случае его победы на грядущих президентских выборах в США.
«Глубинное государство подорвало первый срок господина Трампа и подорвало мое пребывание на посту премьер-министра Великобритании, вынудив меня уйти в отставку спустя 49 дней», - заявила политик. «Я предполагала, что смогу продвинуть ту повестку, ради которой меня избрали. Как же я ошибалась. Непрозрачное британское глубинное государство подорвало предложенные мною реформы, и его аналог в Америке нацелится на Трампа, если он победит в ноябре».
«Глубинное начнет подрывать его позиции еще интенсивней, чем это было во время его первого срока», - считает бывшая премьер-министр Великобритании.
📖 В начале этой недели в свет вышла книга бывшего премьер-министра «Десять лет для спасения Запада» (Ten Years To Save The West). Трасс утверждает, что хочет видеть глобальное «возрождение консервативного движения» и преподносит книгу как предостережение против авторитаризма и угрозы, исходящей от «модных идей, распространяемых глобальными левыми».
💬 «У нас есть суровый выбор, который мы должны сделать, если хотим избежать управляемого упадка западной архитектуры, которая руководила поколениями относительного мира и процветания», - заявила Трасс.
❕ Лиз Трасс выступает против «модных идей, распространяемых глобальными левыми». В своей книге политик сравнила экоактивизм с арбузом: «...снаружи зеленые, красные внутри — современный ребрендинг социализма. [...] Пришло время консерваторам дать отпор арбузам и призвать их к ответу за ущерб, который они наносят».
📺 Будьте в курсе последних новостей с «TRT на русском»
👍2
Forwarded from Vesti.az
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
‼️🗣️ Алексей Арестович прокомментировал вывод РМК из Азербайджана: Руководство Азербайджана ведет безупречную игру
@vesti_az
@vesti_az
👍2
‼️⌛️ Gürcüstanda Qacar dövrü irsi: Borjominin “Firuzəsi”
Mirzə Rza Xanın evi 19-cu əsrin sonlarına aid memarlıq abidəsi, Borjomi şəhərinin simvollarından biridir.
“Firuzə” (Firuzə) adlanan ev 1892-ci ildə Qacarların Qafqazdakı konsulu, azərbaycanlı general Mirzə Rza xan tərəfindən bağ evi kimi tikilmişdir.
Qacar ordusunun generalı, diplomat, ictimai-siyasi xadim, əslən İrəvanlı olan Mirzə Rza xan İrəvani, Daneş 1853-cü ildə Təbrizdə anadan olmuşdur.
O, ilk təhsilini atasından almış, sonra Tiflisə gələrək burada Qacarların baş konsulu, həmyerlisi Mirzə Mahmud xanın köməkçisi kimi qulluq etmişdir. O, 1883-cü ildə artıq səfirlikdə baş konsulun birinci müavini vəzifəsini icra etməyə başlamışdır. Rza xan sonralar Peterburq, İstanbul və İsveçdə konsul müavini, baş konsul və səfir təyin olunmuşdur.
Onun ictimai xadim kimi formalaşmasında Mirzə Mahmud xanın böyük rolu olmuşdur. Tiflisdə işləyərkən rus dilni öyrənməyə başlamış, ona mükəmməl yiyələnmişdir. Xidmətçilikdən konsulun tərcüməçisi, bir qədər sonra konsulun birinci müavini vəzifəsinə qədər yüksəlmişdir. Mirzə Rza xan özünə ləqəd götürərək «Daneş» kimi məşhur olmuşdur. Həyat yoldaşı Lüdmila Servis Böyük Britaniya diplomatının qızı idi, kökü rus zadəganları olan Demidovlara çatırdı.
Mirzə Rza xan Daneş Tiflisdə çalışarkən Mahmud xanın təklifi, vəliəhd Muzəffərəddin Mirzənin fərmanı ilə adyutant təyin olunur. 1886-cı ildə Xorosanda ruslarla ərazi məsələsinin həlli zamanı İran tərəfdən Suleyman xan Avşar və ona tərcüməçisi təyin olunmuş Mirzə Rza xan iştrak etmişdir.
Mirzə Rza xan Xorasandan 1886-cı ildə qayıtimış və Nəsrəddin şahın baş adyutantı vəzifəsinə təyin olunmuşdur. Sonralar xarici işlər nazirliyi Nəsrəddin şahın icazəsi ilə Mirzə Rza xanı Peterburqa tərcüməçi və katib vəzifəsini icra etməyə göndərmişdir.
Bacarıq və səriştəsi nəzərə alınan Mirzə Rza xan bir sıra xarici ölkədə mühüm vəzifələrə təyin olunmuşdur. Nəhyaət, Mirzə Rza xan 1889-cu ildə Tiflisdə baş konsul təyin edilmiş və bu vəzifəni 1895-ci ilədək icra etmişdir.
Mirzə MƏMMƏDOĞLU/manera.az
Mirzə Rza Xanın evi 19-cu əsrin sonlarına aid memarlıq abidəsi, Borjomi şəhərinin simvollarından biridir.
“Firuzə” (Firuzə) adlanan ev 1892-ci ildə Qacarların Qafqazdakı konsulu, azərbaycanlı general Mirzə Rza xan tərəfindən bağ evi kimi tikilmişdir.
Qacar ordusunun generalı, diplomat, ictimai-siyasi xadim, əslən İrəvanlı olan Mirzə Rza xan İrəvani, Daneş 1853-cü ildə Təbrizdə anadan olmuşdur.
O, ilk təhsilini atasından almış, sonra Tiflisə gələrək burada Qacarların baş konsulu, həmyerlisi Mirzə Mahmud xanın köməkçisi kimi qulluq etmişdir. O, 1883-cü ildə artıq səfirlikdə baş konsulun birinci müavini vəzifəsini icra etməyə başlamışdır. Rza xan sonralar Peterburq, İstanbul və İsveçdə konsul müavini, baş konsul və səfir təyin olunmuşdur.
Onun ictimai xadim kimi formalaşmasında Mirzə Mahmud xanın böyük rolu olmuşdur. Tiflisdə işləyərkən rus dilni öyrənməyə başlamış, ona mükəmməl yiyələnmişdir. Xidmətçilikdən konsulun tərcüməçisi, bir qədər sonra konsulun birinci müavini vəzifəsinə qədər yüksəlmişdir. Mirzə Rza xan özünə ləqəd götürərək «Daneş» kimi məşhur olmuşdur. Həyat yoldaşı Lüdmila Servis Böyük Britaniya diplomatının qızı idi, kökü rus zadəganları olan Demidovlara çatırdı.
Mirzə Rza xan Daneş Tiflisdə çalışarkən Mahmud xanın təklifi, vəliəhd Muzəffərəddin Mirzənin fərmanı ilə adyutant təyin olunur. 1886-cı ildə Xorosanda ruslarla ərazi məsələsinin həlli zamanı İran tərəfdən Suleyman xan Avşar və ona tərcüməçisi təyin olunmuş Mirzə Rza xan iştrak etmişdir.
Mirzə Rza xan Xorasandan 1886-cı ildə qayıtimış və Nəsrəddin şahın baş adyutantı vəzifəsinə təyin olunmuşdur. Sonralar xarici işlər nazirliyi Nəsrəddin şahın icazəsi ilə Mirzə Rza xanı Peterburqa tərcüməçi və katib vəzifəsini icra etməyə göndərmişdir.
Bacarıq və səriştəsi nəzərə alınan Mirzə Rza xan bir sıra xarici ölkədə mühüm vəzifələrə təyin olunmuşdur. Nəhyaət, Mirzə Rza xan 1889-cu ildə Tiflisdə baş konsul təyin edilmiş və bu vəzifəni 1895-ci ilədək icra etmişdir.
Mirzə MƏMMƏDOĞLU/manera.az