Urban & Regional Insights Think Tank
5 subscribers
28 photos
4 links
Analytical content & insights on
Urban Studies | Regional Planning | Urban Economics | Public Policy

Promoting knowledge-based decision-making for sustainable and inclusive development

📖 Book & article reviews | 🎙 Short explainers | 🌐 Global policy
Download Telegram
معرفی دسته‌بندی مکاتب اقتصادی

#ضدسرمایه‌داری_سوسیالیستی (Anti-Capitalist / Socialist)
ساختار سرمایه‌داری ذاتاً نابرابر و ناپایدار است.
مکتب: مارکسیستی
کلیدواژه‌ها: طبقه، استثمار، مالکیت عمومی
چهره‌ها: کارل مارکس، فردریش انگلس
دهه برجسته: اواخر قرن ۱۹ و اوایل قرن ۲۰ (اروپا شرقی، آلمان)

#Post6
#AntiCapitalist #SocialistEconomics #MarxistEconomics #ClassStruggle #LaborExploitation #PublicOwnership #MeansOfProduction #KarlMarx #FriedrichEngels #MarxistTheory #CritiqueOfCapitalism #CapitalistCrisis
#SurplusValue #DialecticalMaterialism
2
شهر ایدئولوژیک: نقش مکاتب اقتصادی در شکل‌گیری بافت شهری
#بازار‌محور (Market-Oriented)
نمود شهری: شهر پراکنده؛ ظهور مگامال‌ها؛ بخش خصوصی فعال در حمل‌ونقل و مسکن؛ نقش توسعه‌گران خصوصی در ساخت شهر.
#دولت‌محور (State-Oriented)
نمود شهری: ساخت مسکن اجتماعی؛ توسعه خدمات و زیرساخت‌های عمومی؛ شهرسازی از بالا به پایین.
#نهاد‌محور (Institutional-Oriented)
نمود شهری: برنامه‌ریزی مشارکتی؛ پروژه‌های بازآفرینی محله‌محور؛ شهر مشارکتی و حکمرانی شهری.
#کمونیستی_ضدبازاری (Anti-Capitalist / Socialist)
نمود شهری: شهر برنامه‌ریزی‌شده مرکزی؛ توسعه حمل‌ونقل عمومی؛ طراحی واحدهای مسکونی جمعی و بلوک‌های مسکونی.

#Post7
#UrbanPlanning #UrbanEconomics #MarketOriented #StateOriented #Institutionalism #SocialistUrbanism #UrbanManifestation #ParticipatoryPlanning #MegaMalls #SocialHousing #URITT
1
معرفی مکاتب اقتصادی ناظر بر رویکرد دولت محور

مکتب مرکانتیلیسم (#Mercantilism)
دوره زمانی: قرن 16 تا 18 میلادی
مکان: اروپا (اسپانیا، پرتغال، هلند، انگلستان، فرانسه)
مبنای مکتب: ثروت ملی = میزان ذخایر طلا و نقره

اصول:
۱. افزایش ذخایر فلزات گرانبها
۲. مازاد تجاری و محدودیت واردات
۳. حمایت از صنایع داخلی
۴. توسعه مستعمرات و انحصار تجارت
۵. قدرت دریایی و کنترل راه‌های تجاری
۶. اولویت منافع ملی بر فردی (جمع‌گرایی اقتصادی)
۷. جمعیت زیاد به‌عنوان عامل قدرت

نتیجه: سیاستی ملی‌گرایانه و مداخله‌جویانه در اقتصاد
نمود شهری: توسعه شهرهای بندری و گسترش تجارت شهری

#Post8
#Mercantilism #EconomicHistory #PoliticalEconomy #TradePolicy #ColonialEconomy #GoldAndSilver #NationalWealth #UrbanDevelopment #PortCities #StateIntervention #EuropeanHistory #EconomicThought
👍1
معرفی مکاتب اقتصادی ناظر بر رویکرد بازار محور

مکتب کلاسیک (#Classica_Economics)
دوره زمانی: اواخر قرن ۱۸ تا اواسط قرن ۱۹ میلادی
مکان: بریتانیا و سپس اروپا
مبنای فکری: سود حداکثری

اصول:
۱. دست نامرئی بازار
۲. آزادی تجارت و رقابت
۳. تقسیم کار و تخصص
۴. ایجاد تقاضا به واسطه عرضه
۵. تمرکز بر تولید و سرمایه‌گذاری
۶. حداقل دخالت دولت
نتیجه: تخصیص بهینه منابع توسط بازار آزاد
نمود شهری: شهرهای صنعتی و سرمایه‌محور، منطقه‌بندی شهری، رشد حاشیه‌نشینی، زمین به‌عنوان کالای سرمایه‌ای

#Post9
#ClassicalEconomics #AdamSmith #InvisibleHand #FreeMarket #EconomicHistory #DivisionOfLabor #UrbanEconomics #IndustrialCities #PoliticalEconomy #EconomicThought #MarketForces #UrbanDevelopment
👍1
معرفی مکاتب اقتصادی ناظر بر رویکرد دولت محور

مکتب کینز (#Keynesian_Economics)
🔹دوره زمانی: دهه ۱۹۳۰ پس از بحران بزرگ ۱۹۲۹ – احیای مجدد پس از بحران ۲۰۰۸ (نئوکینزی)
🔹مکان: آغاز در بریتانیا و سپس گسترش جهانی
🔹مبنای فکری: دخالت فعال دولت در اقتصاد

🔻اصول:
۱. تقاضای کل محرک اصلی اقتصاد
۲. اهمیت پول و نقدینگی
۳. مصرف و سرمایه‌گذاری برای حفظ دارایی
۴. نقش فعال دولت در اقتصاد
۵. تمرکز بر حل مشکلات کوتاه‌مدت

🟢 نتیجه: تعادل اقتصادی از طریق تحریک تقاضای کل
🟢 نمود شهری: پروژه‌های عمرانی کلان، مسکن عمومی، حمل‌ونقل عمومی توسعه‌یافته، شهرهای برنامه‌ریزی‌شده، مقابله با حاشیه‌نشینی

#Post10
#KeynesianEconomics #EconomicPolicy #PublicSpending #AggregateDemand #StateIntervention #UrbanPlanning #SocialHousing #PublicTransport #WelfareState #PlannedCities #EconomicStability #DevelopmentPolicy #UrbanEconomics
معرفی مکاتب اقتصادی ناظر بر رویکرد نهادگرایی

مکتب نهادگرایی (#Institutional_Economics)
🔹دوره زمانی: اواخر قرن ۱۹ تا امروز
🔹مکان: خاستگاه اصلی در ایالات متحده و سپس گسترش جهانی
🔹مبنای فکری: تأکید بر نقش نهادها در اقتصاد

🔻اصول:
۱. اهمیت نهادها در بازار
۲. تأثیر عادات و فرهنگ بر تصمیم‌گیری اقتصادی
۳. تقدم منافع جمعی بر منافع فردی
۴. اصلاح تدریجی نهادها برای حل مشکلات اقتصادی
۵. نقش دولت‌ها در تنظیم و اصلاح اقتصاد

🟢نتیجه: عملکرد و توسعه اقتصادی وابسته به کیفیت نهادهاست.
🟢نمود شهری: تقویت نهادهای محلی مانند شهرداری، برنامه‌ریزی مشارکتی، توسعه زیرساخت‌های نهادی، مقابله با فقر از طریق نهادها

#Post11
#InstitutionalEconomics #UrbanDevelopment #InstitutionsMatter #ParticipatoryPlanning #LocalGovernance #UrbanGovernance #CollectiveWelfare #EconomicInstitutions #UrbanPolicy #MunicipalDevelopment #UrbanInfrastructure #InclusiveCities #SocialInstitutions #UrbanEconomy #PovertyReduction
👍1
معرفی مکاتب اقتصادی دولت محور

مکتب کمونیسم (ضدبازاری) (#Communism)
🔹دوره زمانی: نیمه دوم قرن ۱۹ تا اواخر قرن ۲۰
🔹مکان: خاستگاه اصلی در آلمان و انگلستان، با نفوذ به چین، شوروی و کشورهای بلوک شرق
🔹مبنای فکری: مالکیت جمعی

🔻اصول:

1. لغو مالکیت خصوصی
2. توزیع عادلانه ثروت بر اساس نیاز
3. برنامه‌ریزی مرکزی
4. کنترل کامل دولت بر فعالیت‌های اقتصادی

🟢 نتیجه: استقرار مالکیت اجتماعی سبب شکل‌گیری جامعه‌ای عادلانه و بدون طبقات می‌شود.
🟢 نمود شهری: شهرهای برنامه‌ریزی‌شده متمرکز، مسکن دولتی یکسان، حمل‌ونقل عمومی رایگان، تسهیلات جمعی و حذف مرزبندی محلات فقیر و ثروتمند.

#Post12
#Communism #AntiMarket #UrbanPlanning #PlannedCities #CollectiveOwnership #PublicHousing #CentralPlanning #ClasslessSociety #StateEconomy #UrbanDevelopment #SovietCities #PublicTransport #UrbanIdeologies #EconomicThought
پس از بررسی مکاتب اقتصادی حال نوبت به شروع مباحث مربوط به مکاتب سیاسی میرسد. لذا در ادامه پست ها به این مکاتب در دسته بندی های مختلف پرداخته خواهد شد.

مکاتب سیاسی با جهت‌گیری میانه‌رو / تعادلی (Moderate / Balanced)

مکتب لیبرالیسم (#Liberalism)

🔹دسته‌بندی کلی: آزادی‌محور (فردگرا)

🔑 اصول کلیدی و نگرش‌ها:

۱. آزادی فردی
۲. حقوق طبیعی
۳. حکومت محدود
۴. اقتصاد بازار آزاد
۵. دموکراسی پارلمانی

▪️نمایندگان معروف: جان لاک، جان استوارت میل، آیزایا برلین

مکتب جمهوریت‌گرایی (#Republicanism)

🔹دسته‌بندی کلی: تعادل بین آزادی و فضیلت

🔑 اصول کلیدی و نگرش‌ها:

۱. مشارکت فعال شهروندان
۲. حاکمیت قانون
۳. فضیلت مدنی
۴. حراست از آزادی از طریق کنترل قدرت

▪️نمایندگان معروف: ماکیاولی، روسو، مدیسون

#Post13
#Liberalism #ModeratePolitics #IndividualFreedom #NaturalRights #LimitedGovernment #FreeMarketEconomy #ParliamentaryDemocracy #JohnLocke #JohnStuartMill #IsaiahBerlin #Republicanism #ModeratePolitics #BalanceOfFreedomAndVirtue #ActiveCitizenship #RuleOfLaw #CivicVirtue #Machiavelli #Rousseau #Madison
مکاتب سیاسی طیف #راست‌گرا

مکتب نئولیبرالیسم (#Neoliberalism)

🔹دسته‌بندی کلی: لیبرال اقتصادی مدرن

🔑 اصول کلیدی و نگرش‌ها:
1. خصوصی‌سازی
2. بازار آزاد جهانی
3. کاهش نقش دولت در اقتصاد
4. فردگرایی اقتصادی

▪️نمایندگان معروف: میلتون فریدمن، هایک


مکتب محافظه‌کاری (#Conservatism)

🔹دسته‌بندی کلی: نظم‌محور (سنت‌گرا)

🔑 اصول کلیدی و نگرش‌ها:
1. حفظ سنت‌ها
2. نظم اجتماعی
3. شک نسبت به تغییرات سریع
4. اقتدار نهادهای سنتی مانند خانواده و دین

▪️نمایندگان معروف: ادموند برک، راجر اسکروتن


مکتب فاشیسم (#Fascism)

🔹دسته‌بندی کلی: اقتدارگرای راست (رادیکال)

🔑 اصول کلیدی و نگرش‌ها:
1. ملت‌گرایی افراطی
2. ضدلیبرالیسم
3. اطاعت از رهبر
4. قدرت مطلق دولت
5. سرکوب مخالفان

▪️نمایندگان معروف: موسولینی، هیتلر

#Post14
#Neoliberalism #EconomicLiberalism #Privatization #FreeMarket #MiltonFriedman #Hayek #Conservatism #TraditionalValues #SocialOrder #EdmundBurke #RogerScruton #Fascism #Authoritarianism #Nationalism #AntiLiberalism #Mussolini #Hitler
مکاتب سیاسی طیف #چپ‌گرا

مکتب سوسیالیسم (#Socialism)
🔹دسته‌بندی کلی: عدالت‌محور (جمع‌گرا)
🔑 اصول کلیدی و نگرش‌ها:
1. برابری اقتصادی
2. مالکیت اجتماعی بر ابزار تولید
3. عدالت اجتماعی
4. دخالت دولت برای توزیع عادلانه منابع
▪️نمایندگان معروف: کارل مارکس، برنشتاین، کروپسکی

مکتب کمونیسم (#Communism)
🔹دسته‌بندی کلی: رادیکال چپ (انقلابی)
🔑 اصول کلیدی و نگرش‌ها:
1. حذف طبقات

2. اقتصاد برنامه‌ریزی‌شده
3. دولت موقت انقلابی
4. مالکیت جمعی
5. جامعه بی‌طبقه و بی‌دولت
▪️نمایندگان معروف: مارکس، انگلس، لنین، مائو

مکتب آنارشیسم (#Anarchism)
🔹دسته‌بندی کلی: ضد دولت (ضد قدرت)
🔑 اصول کلیدی و نگرش‌ها:
1. رد هرگونه حکومت
2. اعتقاد به نظم داوطلبانه
3. همکاری آزاد بین انسان‌ها
▪️نمایندگان معروف: پرودون، باکونین، کروپوتکین

#Post15
#Socialism #Communism #Anarchism #PoliticalIdeologies #LeftWingPolitics #EconomicEquality #Collectivism #PlannedEconomy #AntiState #PoliticalTheory
در این پست به سراغ معرفی یکی از مقاله‌های بسیار با اهمیت در حوزه برنامه ریزی خواهیم رفت که توسط دکتر Ayyoob Sharifi و همکاران ایشان نوشته شده است. ایشان در این مقاله که در سال 2023 منتشر شده است، با بررسی بیش از 100,000 پژوهش در حوزه مطالعات شهری و برنامه‌ریزی، به تحلیل روند تکامل موضوعات کلیدی این رشته از 1956 تا 2022 پرداخته‌اند.

روندهای تاریخی در شکل گیری مضامین اصلی
▪️ 1956–1975 (دوره آغازین): تمرکز بر نابرابری‌ها و اقتصاد شهری
▪️ 1976–1995 (رشد اقتصادی و محیط‌زیست): ظهور برنامه‌ریزی کاربری زمین در کنار اقتصاد
▪️ 1996–2015 (تنوع‌گرایی): توجه بیشتر به محیط‌زیست و حکمرانی
▪️ 2016–2019 (توسعه پایدار و اقلیم): تمرکز بر تغییر اقلیم و SDGs
▪️ 2020 تا امروز (پساکرونا): اهمیت تاب‌آوری، شهر هوشمند، کلان‌داده و حکمرانی تطبیقی

To cite this article: https://doi.org/10.1016/j.progress.2023.100740

#Post16
#UrbanStudies #UrbanPlanning #BibliometricReview #SustainableCities #UrbanResilience #ClimateChange #SmartCities #UrbanGovernance #GlobalSouth #KnowledgeProduction
1