State Visit to Myanmar

President of the Republic of Belarus will pay a State Visit to Myanmar Nay Pyi Taw November 24 At the invitation of His Excellency Senior General Min Aung Hlaing, Acting President of the Republic of the Union of Myanmar, His Excellency Mr. Aleksandr Lukashenko, President of the Republic of Belarus, will pay a State Visit to the Republic of the Union of Myanmar in the near future. 

တိုက်တိုင်းအောင် တပ်မတော်သားများသို့

ပြီးခဲ့တဲ့ ရက်ပိုင်းအတွင်းက အင်းတိုင်တပ်နယ်မှာ ပြုလုပ်တဲ့ တောင်ခမ်း၊ နောင်ချို၊ ရတနာသင်္ဂီ တိုက်ပွဲများအတွင်း အောင်ပွဲရ ရှေ့တန်းပြန် တပ်မတော်သားများအတွက် ဂုဏ်ပြုညစာ စားပွဲ အခမ်းအနားကို တက်ရောက်ခွင့် ရရှိခဲ့ပါတယ်။

အဲဒီပွဲမှာ နာမည်ကျော် တေးသံရှင်တွေ လာရောက်ဖျော်ဖြေကြပြီး စစ်သည်တွေကလည်း ပျော်ပျော်ရွှင်ရွှင်နဲ့ ကခုန်ကြတာကို မြင်တွေ့ရပါတယ်။

ကျွန်တော်လည်း ဓာတ်ပုံလေးတစ်ပုံကို ရိုက်မိလိုက်ပါတယ်။ အဲဒီဓာတ်ပုံလေးထဲမှ ပျော်ရွှင်စွာနဲ့ သီဆိုကခုန်နေကြတဲ့ စစ်သည်တွေကို တွေ့ရမှာ ဖြစ်သလို စည်းကမ်း ထိမ်းသိမ်းရေး လုပ်ဆောင်နေကြတဲ့ တပ်ရဲ (RP) တွေကိုလည်း မြင်နိုင်ပါတယ်။ တပ်မတော်ဆိုတာ ပျော်ရွှင်မှုတွေကို ပြုလုပ်နေတာတောင် စည်းနဲ့ ကမ်းနဲ့ ပျော်ရွှင်ကြရတဲ့ Institution ကြီး ဖြစ်ပါတယ်။

မွေးဖွားစဉ်ကတည်းကစပြီး တပ်မတော်ထဲမှာပဲ ကြီးပြင်းလာသူ တစ်ယောက်အနေ ဒီလို မြင်ကွင်းတွေကို ငယ်စဉ်က မကြာခဏတွေ့ရလေ့ရှိပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ရှေ့တန်းပြန်ဝင်ချိန်တွေ၊ နပဆအဖွဲ့တွေ လာရောက် ဖျော်ဖြေချိန်တွေ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီမြင်ကွင်းကို ပြန်မြင်ရချိန်မှာ စိတ်ထဲမှာ အတော်ကို ကြည်ကြည်နူးနူး ခံစားရပါတယ်။

အဲဒီနေ့က လက်လှမ်းမှီသလောက် မေးမြန်းကြည့်တဲ့အခါ မိမိဆန္ဒအလျှောက် စစ်မှုထမ်းကြတဲ့ စစ်သည်တွေ အများအပြားတွေ့ရသလို၊ ပြည်သူ့စစ်မှုထမ်း စစ်သည်တွေကိုလည်း တွေ့ရပါတယ်။ တချို့ဆိုရင် မကြာခင်ကာလအတွင်းမှာ စစ်မှုထမ်းသက် ပြည့်ပြီဖြစ်လို့ နှုတ်ထွက်ခွင့် ရကြတော့မှာပါ။ သူတို့တွေထဲမှာ စစ်မှုထမ်းသက် ပြည့်ပြီဖြစ်ပေမယ့် ဆက်လက်တာဝန် ထမ်းဆောင်ရန် ဆန္ဒပြုသူတွေလည်း ရှိတယ်လို့ သိရပါတယ်။

မိမိဆန္ဒအလျှောက် စစ်မှုထမ်းကြသူတွေကော၊ ပြည်သူ့စစ်မှုထမ်း စစ်သည်တွေပါ ကွဲပြားမှု မရှိပဲ တသားတည်း ဖြစ်နေကြတာကို ဂုဏ်ယူဖွယ် တွေ့မြင်ရပါတယ်။ တပ်မတော်ဆိုတာ နယ်ပယ်စုံ၊ အလွှာစုံက လာရောက်သူ အားလုံးကို ကျောသား ရင်သား မခွဲခြားပဲ တပြေးညီ လေ့ကျင့်ပျိုးထောင်ပေးတဲ့ ဘဝ တက္ကသိုလ်ကြီး တစ်ခုအဖြစ် တင်စားချင်ပါတယ်။

ပြည်သူ့စစ်မှုထမ်း စစ်သည်တွေအနေနဲ့ တပ်မတော်က နှုတ်ထွက်ခွင့်ရချိန်မှာ လေ့ကျင့်သင်ကြားပေးလိုက်တဲ့ စည်းကမ်းလိုက်နာမှု၊ ချိန်းဆိုတဲ့ နေရာကို ချိန်းဆိုထားတဲ့အချိန်မှာ တိကျစွာ ရောက်ရှိမှုတို့ကဲ့သို့သော အလေ့အကျင့်ကောင်းတွေကို ဆက်လက်ကျင့်သုံး သွားနိုင်ဖို့လည်း မျှော်လင့်ပါတယ်။ ဒါဆိုရင် မိမိတို့ရဲ့ဘဝတက်လမ်းဟာ အခြားသူများနဲ့ ယှဉ်ရင် နှာတစ်ဖျား သာနေပါလိမ့်မယ်။

ယခုဆိုရင် မိမိတို့ တပ်တွေကို အလှည့်ကြ ပြန်လည် အနားပေးနေတာကိုလည်း တွေ့မြင်ကြရပါမယ်။ ဓာတ်ပုံထဲကလိုပဲ စစ်သည်တွေနဲ့ တပ်မိသားစုဝင်တွေ အမြဲပျော်ရွှင်ဖို့ ကျွန်တော်တို့ တတ်စွမ်းသရွေ့ လုပ်ဆောင်သွားပါမယ်။

ဖိတ်ကြားပေးပါသော သက်ဆိုင်ရာ အရာရှိကြီးများ၊ ရဲဘော်ရဲဖက် အစ်ကိုကြီးများကိုလည်း ကျေးဇူးတင်ရှိပါကြောင်း ပြောလိုပါတယ်။

အောင်ပွဲရ ရှေ့တန်းပြန် တပ်မတော်သားအပေါင်းကိုဤစာစုဖြင့် ဂုဏ်ပြုပါတယ်။
ဒေါက်တာ နိုင်ဆွေဦး
#NaingSweOo

ပါကစ္စတန်နိုင်ငံက ဒူဘိုင်းလေကြောင်းပြပွဲ ၂၀၂၅ (Dubai Airshow 2025) အတွင်း ၎င်း၏ JF-17 တိုက်လေယာဉ်အတွက် အရောင်းစာချုပ်အသစ်ကို ကြေညာ

ဒူဘိုင်းလေကြောင်းပြပွဲ ၂၀၂၅ တွင် JF-17 Thunder Block III ပုံစံသစ်အား တရားဝင်မိတ်ဆက်ပြသပြီးနောက် မိတ်ဖက်နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံက အဆိုပါလေယာဉ်များကို ဝယ်ယူရန် နားလည်မှုစာချွန်လွှာ (MoU) လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြောင်း ပါကစ္စတန်က သတင်းထုတ်ပြန်သည်။

၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၂၀ ရက်နေ့တွင် အမည်မဖော်ပြထားသော မိတ်ဖက်နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံသည် JF-17 Thunder တိုက်လေယာဉ်များ ဝယ်ယူရန် နားလည်မှုစာချွန်လွှာ (MoU) တစ်စောင်ကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြောင်း ပါကစ္စတန်လေတပ် (Pakistan Air Force) က ကြေညာခဲ့သည်။ အဆိုပါ သဘောတူညီချက်ကို ဒူဘိုင်းလေကြောင်းပြပွဲ ၂၀၂၅ (Dubai Airshow 2025) ၏ ဘေးပန်းဆွေးနွေးပွဲများအဖြစ် Al Maktoum နိုင်ငံတကာလေဆိပ်တွင် လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ယင်းပြပွဲသို့ ပါကစ္စတန်လေတပ်က နောက်ဆုံးပေါ် JF-17 Thunder Block III နှင့် Super Mushshak လေ့ကျင့်ရေးလေယာဉ်များ ပါဝင်သည့် လေကြောင်း သရုပ်ပြ ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ကို စေလွှတ်ခဲ့သည်။

Block III မျိုးကွဲသည် စစ်ဘက်နှင့် အရပ်ဘက် ဧည့်သည်များအတွက် အဓိက ဆွဲဆောင်မှုတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့ပြီး ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ အများအပြားက လေယာဉ်၏ စွမ်းဆောင်ရည်နှင့် တိုက်ပွဲဝင်မှတ်တမ်းများကို စိတ်ဝင်စားကြောင်း ပြသခဲ့သည်ဟု ပါကစ္စတန်တာဝန်ရှိသူများက ပြောကြားခဲ့သည်။

သမိုင်းကြောင်း

JF-17 Thunder ကို တရုတ်နိုင်ငံ Chengdu Aircraft Corporation နှင့် Pakistan Aeronautical Complex တို့ ပူးပေါင်း၍ တီထွင်ထုတ်လုပ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ဟောင်းနွမ်းနေပြီဖြစ်သော A-5C၊ F-7P/PG၊ Mirage III နှင့် Mirage 5 လေယာဉ်အုပ်စုများကို အစားထိုးရန် ရည်ရွယ်သည်။ ၎င်းသည် ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများ (Sanctions) ကြောင့် ထိခိုက်မှုမရှိနိုင်သည့် တန်ဖိုးနည်း ဘက်စုံသုံးတိုက်လေယာဉ်ဖြစ်ပြီး တဖြည်းဖြည်းနှင့် ပါကစ္စတန်လေတပ်၏ အဓိကကျောရိုး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၎င်း၏ သမိုင်းကြောင်းကို ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များက Super 7 နှင့် FC-1 စီမံကိန်းများမှ ပြန်လည်ခြေရာခံနိုင်သည်။

ပထမဆုံး ရှေ့ပြေးပုံစံလေယာဉ်သည် ၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် စတင်ပျံသန်းခဲ့ပြီး ပထမဆုံး ထုတ်လုပ်သော လေယာဉ်များသည် ၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် ပါကစ္စတန်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ JF-17 သည် ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် အမှတ် (၂၆) အုပ် (No. 26 Squadron) ၌ စတင်တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ယခုအခါ ပါကစ္စတန်၏ တိုက်လေယာဉ်အင်အားစုတွင် ကြီးမားသော အချိုးအစားအဖြစ် တပ်ဖွဲ့များစွာကို တပ်ဆင်ပေးထားပြီး ဖြစ်သည်။

ကိုယ်ထည်ရှေ့ပိုင်း၊ တောင်ပံများနှင့် (Vertical Stabilizer) အပါအဝင် လေယာဉ်ကိုယ်ထည်၏ ၅၈ ရာခိုင်နှုန်းခန့်ကို ပါကစ္စတန်တွင် ထုတ်လုပ်ပြီး ၄၂ ရာခိုင်နှုန်းကို တရုတ်နိုင်ငံတွင် ထုတ်လုပ်သည်။ နောက်ဆုံး တပ်ဆင်ခြင်းကို Kamra တွင် ပြုလုပ်ပြီး ပြည်ပပို့ကုန် လိုအပ်ချက်များကို ဖြည့်ဆည်းရန် နှစ်စဉ်ထုတ်လုပ်မှုကို တိုးမြှင့်လျက်ရှိသည်။

အစောပိုင်းထုတ်လုပ်မှုသည် JF-17A Block 1 ပေါ်တွင် ဗဟိုပြုခဲ့ပြီး ၎င်းသည် အခြေခံပုံစံဖြစ်ကာ ယူနစ်တစ်ခုလျှင် ကန်ဒေါ်လာ ၁၅ သန်းခန့် ကျသင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ၂၀၁၃ နှောင်းပိုင်းတွင် Block 2 ထွက်ပေါ်လာပြီး အရေးကြီးသော ကိုယ်ထည်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် စနစ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အပြောင်းအလဲများ ပါဝင်လာသည်။ Block 2 တွင် Composite Materials များ ပိုမိုသုံးစွဲလာခြင်း၊ ဝေဟင်တွင် ဆီဖြည့်နိုင်ခြင်း၊ ပိုမိုကောင်းမွန်သော အီလက်ထရွန်နစ်စနစ်များ (Avionics)၊ ဝန်သယ်ဆောင်နိုင်မှုစွမ်းရည် မြှင့်တင်ခြင်း၊ အဆင့်မြှင့်တင်ထားသော ဒေတာချိတ်ဆက်မှုစနစ် (Data Link) နှင့် အီလက်ထရွန်နစ်စစ်ဆင်ရေးစွမ်းရည်များ ပါဝင်လာခြင်းတို့ကြောင့် တစ်စီးလျှင် ဈေးနှုန်းမှာ ကန်ဒေါ်လာ ၂၅ သန်းဝန်းကျင်အထိ မြင့်တက်လာခဲ့သော်လည်း စစ်ဆင်ရေးတာဝန် ပြောင်းလွယ်ပြင်လွယ်ရှိမှုကို ပိုမိုကျယ်ပြန့်စေခဲ့သည်။

နှစ်ယောက်စီး JF-17B ကို ဆက်လက်ထုတ်လုပ်ခဲ့ရာ ၂၀၁၇ တွင် ပထမဆုံးအကြိမ် ပျံသန်းခဲ့ပြီး ၂၀၁၈ နှင့် ၂၀၂၀ ကြားတွင် တရုတ်နှင့် ပါကစ္စတန် နှစ်နိုင်ငံစလုံး၌ ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။ ၎င်းတွင် ပိုကြီးသော ကိုယ်ထည်ပိုင်း ပါရှိပြီး အမြီးပိုင်းနှင့် တောင်ပံများအထိ ဆီတိုင်ကီများ တိုးချဲ့ တပ်ဆင်ထားသည်။

ဤမျိုးကွဲသည် Conversion နှင့် Lead-in Fighter Trainer အဖြစ် အသုံးပြုနိုင်ပြီး တိုက်ပွဲဝင်စွမ်းရည် အပြည့်အဝ ရှိသဖြင့် ပါကစ္စတန်နှင့် ပြည်ပဝယ်လက်များအနေဖြင့် လေယာဉ်မှူးများကို လေ့ကျင့်ပေးရင်း တိုက်ခိုက်ရေးပလက်ဖောင်းအဖြစ်ပါ ဆက်လက်အသုံးပြုနိုင်သည်။ Block II နှင့် JF-17B တင်ပို့ ရောင်းချမှုများ ပုံမှန်ရောက်ရှိချိန်တွင် ပါကစ္စတန်သည် ဤလေယာဉ်အမျိုးအစားဖြင့် စစ်ဆင်ရေးပျံသန်းချိန် သောင်းနှင့်ချီ ရှိနေပြီဖြစ်ကာ ပိုမိုခေတ်မီသော အမျိုးအစားသို့ ကူးပြောင်းရန် စတင်နေပြီဖြစ်သည်။

လေယာဉ်ဆိုင်ရာ အချက်အလက်များ

JF-17C ဟုလည်း လူသိများသော JF-17 Block III သည် JF-17 Thunder ၏ ဆင့်ကဲပြောင်းလဲမှုတွင် အကြီးမားဆုံး ခြေလှမ်းဖြစ်သည်။ ပြင်ပပုံစံအားဖြင့် ယခင်အတိုင်း အလျား ၁၄.

၃ မီတာခန့်၊ တောင်ပံအကျယ် ၉.၄၄ မီတာနှင့် Cropped Delta Mid-Wing ပုံစံကို ထိန်းသိမ်းထားသော်လည်း Composites ပိုမိုပါဝင်လာပြီး လက်နက် သို့မဟုတ် Pod များ တပ်ဆင်ရန် ကိုယ်ထည်အောက်တွင် Hardpoint အပိုတစ်ခု ပါဝင်လာသည်။ လေယာဉ်ကိုယ်ထည် သက်တမ်းကို ပျံသန်းချိန် နာရီ ၄,၀၀၀ (သို့မဟုတ်) ၂၅ နှစ်အထိ ခံနိုင်ရည်ရှိရန် ဒီဇိုင်းထုတ်ထားပြီး ပထမအကြိမ် အကြီးစားပြုပြင်မွမ်းမံမှု (Overhaul) ကို ပျံသန်းချိန် နာရီ ၁,၂၀၀ ခန့်တွင် ပြုလုပ်ရမည်ဖြစ်သည်။

စွမ်းဆောင်ရည်

Block III တွင် အသုံးပြုထားသော အင်ဂျင်မှာ ရုရှားနိုင်ငံထုတ် Klimov RD-93MA afterburning turbofan အင်ဂျင်ဖြစ်ပြီး RD-93 ၏ အဆင့်မြှင့်တင်ထားသော ဗားရှင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် တွန်းကန်အား ၉၁.၂ Kilonewtons ခန့် ထုတ်ပေးနိုင်ပြီး Full Authority Digital Engine Control စနစ်ဖြင့် ထိန်းချုပ်ထားသည်။ ဤအင်ဂျင်ဖြင့် Block III အမျိုးအစားသည် အသံထက် ၁.၈ ဆ (Mach 1.8 နီးပါး အမြင့်ဆုံးအမြန်နှုန်းသို့ ရောက်ရှိနိုင်ပြီး၊ အမြင့် ၁၆,၉၀၀ မီတာ (ပေ ၅၅,၀၀၀ ခန့်) အထိ ပျံသန်းနိုင်သည်။ တိုက်ပွဲဝင်အကွာအဝေးမှာ အတွင်းဆီတိုင်ကီဖြင့် ကီလိုမီတာ ၉၀၀ ခန့်ရှိပြီး အပိုဆီတိုင်ကီများ (Drop Tanks) ပါရှိပါက အကွာအဝေး (Ferry Range) ကီလိုမီတာ ၃,၄၀၀ ကျော်အထိ သွားနိုင်သည်။

လက်နက်စနစ်များ

အမြင့်ဆုံး ပျံတက်အလေးချိန် (Maximum take-off weight) မှာ ၁၃,၅၀၀ ကီလိုဂရမ်ခန့် ရှိပြီး ၂၃မမ GSh-23 စက်အမြောက်အပြင် Hardpoint ၈ ခုတွင် ပြင်ပလက်နက် ၃,၄၀၀ ကီလိုဂရမ်ခန့်အထိ သယ်ဆောင်နိုင်သည်။

လေယာဉ်မောင်းခန်း (Cockpit) အတွင်းတွင် ရောင်စုံ ဘက်စုံသုံး ဖန်သားပြင် (Multifunction Displays) ၃ ခု၊ Wide-Angle Holographic Heads-up Display နှင့် Hands-on Throttle and Stick ထိန်းချုပ်မှုများ၊ Martin Baker PK16LE လေယာဉ်မှူးထိုင်ခုံတို့ ပါဝင်သည်။

ဆော့ဖ်ဝဲလ်ကို C++ ဖြင့် ရေးဆွဲထားသော Open Architecture ပုံစံအသုံးပြုထားသဖြင့် အာရုံခံကိရိယာများ၊ လက်နက်များနှင့် မျက်နှာပြင်များကို ပေးသွင်းသူအမျိုးမျိုးထံမှ အလွယ်တကူ ပေါင်းစပ်ထည့်သွင်းနိုင်ကြောင်း ပါကစ္စတန်က ဆိုသည်။

အစောပိုင်း မျိုးကွဲများတွင် တရုတ် J-10 တွင်သုံးသော ရေဒါမှ ဆင်းသက်လာသည့် KLJ-7 Multimode ရေဒါကို တပ်ဆင်ထားသော်လည်း Block III တွင် KLJ-7A AESA ရေဒါ (Active Electronically Scanned Array Radar) ကို ပြောင်းလဲတပ်ဆင်ထားသည်။ ၎င်းသည် ပစ်မှတ် ၁၅ ခုခန့်ကို ခြေရာခံနိုင်ပြီး ၄ ခုကို တပြိုင်နက် တိုက်ခိုက်နိုင်ကာ ယခင်ရေဒါများထက် ရှာဖွေခြင်း၊ ခြေရာခံခြင်းနှင့် ရေဒါနှောင့်ယှက်မှု (Jamming) ခံနိုင်ရည်တို့တွင် ပိုမိုကောင်းမွန်သည်။

ကာကွယ်ရေးစနစ်များအနေဖြင့် Radar Warning Receiver၊ တောင်ပံထိပ်ရှိ Electronic Warfare Suite၊ လေယာဉ်ပတ်လည်ရှိ Optical Sensors များသုံးထားသော Missile Approach Warning System၊ Chaff နှင့် Flares များ ပစ်လွှတ်နိုင်သော Countermeasures Dispenser နှင့် ပြင်ပ Jamming Pod များ တပ်ဆင်နိုင်မှုတို့ ပါဝင်သည်။

ပါကစ္စတန်သည် တရုတ်မိတ်ဖက်များနှင့်ပူးပေါင်း၍ Helmet-Mounted Sight and Display ကို လုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး အနာဂတ်တွင် PFX Alpha အစီအစဉ် (Block 4 ဟု ရည်ညွှန်းလေ့ရှိ) အောက်၌ ကိုယ်ပိုင် ဦးထုပ်စနစ်နှင့် Passive Infrared Search and track စနစ်များသို့ ဦးတည်ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။

JF-17 တွင် တပ်ဆင်ထားသော လက်နက်နှင့် စစ်ဆင်ရေးစနစ်များသည် လေကြောင်းစိုးမိုးရေး၊ ကြားဖြတ်တိုက်ခိုက်ရေး၊ လေကြောင်းပစ်ကူပေးရေး၊ ရေကြောင်းတိုက်ခိုက်ရေး၊ ရန်သူ့လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးစနစ်များကို နှိမ်နင်းရေးနှင့် ကင်းထောက်ခြင်း အပါအဝင် ကျယ်ပြန့်သော တာဝန်များကို ထမ်းဆောင်နိုင်သည်။ တာတို လေကြောင်းတိုက်ပွဲများအတွက် PL-5E နှင့် PL-9C အပူငွေ့ခြေရာခံ ဒုံးကျည်များကို သယ်ဆောင်နိုင်ပြီး နောက်ပိုင်း Block များတွင် Helmet-Mounted Sight ဖြင့် ထိန်းချုပ်နိုင်သော PL-10E high off-boresight ဒုံးကျည်ကိုပါ သယ်ဆောင်နိုင်သည်။ မြင်တာလွန် ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်မှုများ (Beyond Visual Range) အတွက် တရုတ်လုပ် SD-10 သို့မဟုတ် PL-12 active radar homing ဒုံးကျည်များကို အသုံးပြုပြီး၊ Block III တွင် ကီလိုမီတာ ၁၄၅ ခန့်အထိ ရောက်ရှိနိုင်သော PL-15E ဒုံးကျည်ကို အသုံးပြုနိုင်သဖြင့် တိုက်ခိုက်နိုင်မှုအကွာအဝေး ပိုမိုကြီးမားလာသည်။ မြေပြင်ပစ် လက်နက်များတွင် ပဲထိန်းလမ်းညွှန်စနစ်မပါသော ဗုံးများနှင့် ဒုံးပျံများ၊ လေဆာလမ်းညွှန်ဗုံးများ၊ ဂြိုဟ်တုလမ်းညွှန်လက်နက်များ၊ C-802AK သင်္ဘောဖျက်ဒုံးကျည်နှင့် MAR-1 ရေဒါဖျက်ဒုံးကျည်များ ပါဝင်သည်။ ပါကစ္စတန်သည် သင်္ဘောများ သို့မဟုတ် တန်ဖိုးကြီး မြေပြင်ပစ်မှတ်များကို တိုက်ခိုက်ရန် CM-400AKG အသံထက်မြန်သော ဝေဟင်မှ မြေပြင်ပစ် ဒုံးကျည်ကိုလည်း တပ်ဆင်ထားကြောင်း ကြော်ငြာထားသည်။

ဤလက်နက်များကို တိကျစွာ ပစ်ခတ်နိုင်ရန် တူရကီလုပ် Aselsan ASELPOD ကဲ့သို့ Targeting Pod များကို ပေါင်းစပ်ထားပြီး Tactical Data Link ကို အသုံးပြု၍ Targeting Pod မပါသော လေယာဉ်များက ပါရှိသော လေယာဉ်များထံမှ ပစ်မှတ်အချက်အလက်များကို လက်ခံရရှိနိုင်သည်။

ထိတွေ့မှု ဖြစ်စဉ်များ

ပါကစ္စတန်နိုင်ငံအတွင်း၌ ၂၀၁၄ ခုနှစ်မှစ၍ မြောက် Waziristan နှင့် အခြားနယ်စပ်ဒေသများရှိ စစ်သွေးကြွစခန်းများကို တိုက်ခိုက်ရာတွင် လမ်းညွှန်စနစ်ပါနှင့် မပါသော လက်နက်များသုံး၍ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၄ နှင့် ၂၀၁၇ ခုနှစ်များတွင် ပါကစ္စတန်-အာဖဂန်နစ္စတန် နယ်စပ်အနီး စစ်ဆင်ရေးများတွင် အသုံးပြုခဲ့ပြီး ၂၀၁၇ တွင် Balochistan ရှိ ပါကစ္စတန်-အီရန် နယ်စပ်အနီး၌ အီရန်ဒရုန်းတစ်စင်းကို JF-17 က ပစ်ချခဲ့သည်။ ၂၀၁၉ အိန္ဒိယနှင့် ထိပ်တိုက်တွေ့ဆုံမှုတွင် Operation Swift Retort ဟုခေါ်သော ပါကစ္စတန်၏ လက်တုံ့ပြန်လေကြောင်းစစ်ဆင်ရေးတွင် JF-17 များ ပါဝင်ခဲ့ပြီး ပါကစ္စတန်လေပိုင်နက်မှနေ၍ Line of Control တဖက်သို့ ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၄ ဇန်နဝါရီလတွင် အီရန်နိုင်ငံ Sistan နှင့် Baluchestan ပြည်နယ်အတွင်းရှိ Baloch ခွဲထွက်ရေးလှုပ်ရှားမှုနှင့် ဆက်နွှယ်နေသော လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များကို တိုက်ခိုက်ရာတွင်လည်းကောင်း၊ ထိုနှစ်နှောင်းပိုင်း အာဖဂန်နစ္စတန်နိုင်ငံတွင်းရှိ ပါကစ္စတန် တာလီဘန်စခန်းများကို နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် တိုက်ခိုက်ရာတွင်လည်းကောင်း အသုံးပြုခဲ့သည်။ ၂၀၂၅ မေလ အိန္ဒိယနှင့် ပဋိပက္ခတွင် JF-17 နှင့် J-10CE များကို ဝေဟင်မှ ဝေဟင်နှင့် ဝေဟင်မှ မြေပြင်ပစ် အခန်းကဏ္ဍများတွင် အသုံးပြုခဲ့ကြောင်း ပါကစ္စတန်က ပြောကြားခဲ့သည်။ ထို့အပြင် CM-400AKG ဒုံးကျည်များ တပ်ဆင်ထားသော JF-17 များသည် Adampur ရှိ အိန္ဒိယ၏ S-400 လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးစနစ်၏ အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သော 96L6E ရေဒါကို ပစ်မှတ်ထား၍ ဖျက်ဆီးခဲ့သည်ဟု ဆိုသော်လည်း အိန္ဒိယက ဤပြောဆိုချက်ကို ငြင်းပယ်ပြီး S-400 တပ်ဖွဲ့များအားလုံး ပုံမှန်လည်ပတ်လျက်ရှိကြောင်း အခိုင်အမာ ပြောဆိုထားသည်။
ပြည်ပတင်ပို့ရောင်းချမှုသည် JF-17 စီမံကိန်း၏ အခြားအဓိကမဏ္ဍိုင်တစ်ခုဖြစ်သည်။

ရောင်းချမှုများ

အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံတစ်နိုင်ငံသည် ၂၀၁၅ ဝန်းကျင်တွင် JF-17 Block 2 (၁၆) စင်း မှာယူခဲ့သည်။ နိုင်ဂျီးရီးယားက JF-17A Block 2 (၃) စင်း မှာယူပြီး ၂၀၂၁ တွင် လွှဲပြောင်းရယူကာ ထိုနှစ် မေလတွင် တရားဝင် တပ်တော်ဝင်ခဲ့သည်။ စွမ်းဆောင်ရည်နှင့် အထောက်အပံ့ ကောင်းမွန်ပါက ထပ်မံမှာယူရန် အလားအလာရှိသည်။ အဇာဘိုင်ဂျန်သည် ၂၀၂၄ ဖေဖော်ဝါရီတွင် JF-17 Block III အတွက် ကန်ဒေါ်လာ ၁.၆ ဘီလီယံတန်ဖိုးရှိ သဘောတူညီချက်ကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ပြီး ၂၀၂၅ ဇွန်လတွင် လေယာဉ်အစီးရေ ၄၀ အတွက် ခန့်မှန်းခြေ ၄.၆ ဘီလီယံတန်ဖိုးရှိ ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော အစီအစဉ်ကို ကြေညာခဲ့ရာ လက်ရှိအချိန်ထိ အကြီးဆုံး ပြည်ပဝယ်လက် ဖြစ်လာသည်။ အီရတ်နိုင်ငံသည် ၂၀၂၃ ခုနှစ်က စိတ်ဝင်စားရုံအဆင့်မှ Mushshak လေ့ကျင့်ရေးလေယာဉ်များနှင့် JF-17 Block III တိုက်လေယာဉ် ၁၂ စင်းပါဝင်သော ၁.၈ ဘီလီယံတန်ဖိုးရှိ အစီအစဉ်ဖြင့် သဘောတူညီချက် ရရှိထားသည်ဟု သတင်းများထွက်ပေါ်နေသည်။ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံကလည်း ၂၀၂၅ ဇန်နဝါရီလတွင် Block III ကို စိတ်ဝင်စားကြောင်း လူသိရှင်ကြား ပြသခဲ့သည်။ အာဖရိက၊ အရှေ့အလယ်ပိုင်းနှင့် လက်တင်အမေရိကရှိ အခြားနိုင်ငံအများအပြားသည်လည်း အချိန်အမျိုးမျိုးတွင် JF-17 ကို လေ့လာမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သော်လည်း ဆွေးနွေးမှုအများစုမှာ ခိုင်မာသော စာချုပ်အဆင့်သို့ မရောက်ရှိသေးပေ။
နိုငိဆွေဦး
#NaingSweOo
Source: Pakistan announces new sale agreement for its JF-17 fighter jet during Dubai Airshow 2025, Jérôme Brahy, Army Recognition 21/11/2025