🔴گزارش خبرگزاری ایبنا از برگزاری شب های بخارا با همکاری انتشارات طه در قم: ایرانی‌ها انضباط آرشیوی ندارند / میراث فرهنگ ما در حال از بین رفتن است

🔹 در نشست تخصصی «شب سالنامه‌ها و نظامنامه‌های مدارس و دانشگاه‌های ایران»، پژوهشگران حوزه تاریخ فرهنگ با بیان اینکه ما در مواجهه با اسناد تاریخی فاقد انضباط آرشیوی هستیم، هشدار دادند که بخش عظیمی از تاریخ فرهنگی و آموزشی ایران در حال از بین رفتن است

🔹‌به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در قم، سیدرضا باقریان موحد، مؤلف مجموعه سه‌جلدی «مدرسه‌پژوهی» در نشست تخصصی «شب سالنامه‌ها و نظامنامه‌های مدارس و دانشگاه‌های ایران»، که به همت انتشارات طه و مجله بخارا در مجتمع ناشران قم برگزار شد، با اشاره به ریشه پژوهش خود، گفت: من با ۲۰ سال سابقه معلمی و نوشتن ۲۰ کتاب، در سن چهل سالگی به بحران رسیدم و فهمیدم که سوراخ دعا را اشتباه پیدا کرده‌ام؛ ریشه تمدن در تاریخ آموزش و پرورش است. من این کار را برای ادای دِین به اولین معلمی انجام دادم که این سفره را پهن کرده است.

🔹وی درباره تصمیم خود برای ترتیب‌بندی کتاب بر اساس نام مدارس به جای تاریخ، که با انتقاد دوستانش مواجه شده بود، تصریح کرد: من این انتقاد را نپذیرفتم، چرا که امروز ۹۰ درصد مدارسی که نامشان آمده، وجود خارجی ندارند (مثل حکیم نظامی قم)، اما هویت و خاطره آن‌ها هنوز در ذهن مردم هست. وقتی مظلومیت ما اینجوری است، من هویت مدارس را بر تاریخ تقدم دادم تا این نام‌ها حفظ شوند.

🔹مجید جلیسه، پژوهشگر فرهنگی نیز با تأکید بر عدم استفاده از سالنامه‌ها توسط پژوهشگران، اصلی‌ترین بحران را ساختاری دانست و گفت: بزرگترین بحران ما در ایران فقدان انضباط آرشیوی است؛ این یک نکته مهم است که کمترین صحبت درباره‌اش شده است. ما هنوز منابع چاپی خود را سامان نداده‌ایم. در بسیاری از آرشیوها، وقتی سراغ این اسناد (مانند سالنامه‌ها) می‌روید، به شما می‌گویند این‌ها یک مشت عکس هستند.


🔹در ادامه جلسه مقصود فراستخواه، جامعه‌شناس، با تأیید این معضلات ساختاری، بر لزوم کنشگری نظام آموزش و پرورش تأکید کرد و گفت: مدارس در طول تاریخ، آزمایشگاه‌های تغییرات اجتماعی بوده‌اند و باید امروز نیز این نقش را داشته باشند.

🔹فراستخواه بحث خود را بر نظریه‌ای که در مطالعات فرهنگی به «واکینگ سیتی» (شهر رونده) معروف است، بنا نهاد تا نشان دهد «مردم هستند» و باقریان در کار خود نشان داده است که مردم نفس می‌کشند و نباید صرفاً گفت که قدرت‌ها یا مافیاهای مالی مسلط هستند.

🔹وی پذیرفت که سیستم‌ها دچار ناشنوایی سیستماتیک و فقدان صلاحیت‌های لازم هستند، اما مردم همچنان خرد تاریخی‌شان را دارند و زندگی می‌کنند و کار باقریان این است که تاریخ خرد مردم خاموش را از طریق جزئیات (مایکروهیستوری) برای ما رویت‌پذیر می‌کند

🔹وی در تبیین ضعف اصلی، با صراحت اعلام کرد: ضعف اصلی در این است که خیرِ رسم نظام‌های اجتماعی ما با آموزش پیوند نخورده است.

🔹وی تصریح کرد که ما در ایران آموزش داشتیم، اما اکوسیستم آموزش و پرورش نداشتیم. وی افزود که این وضعیت ناشی از آن است که ما در یک زیرساخت اقتصادی و برده‌داری نوین داریم زندگی می‌کنیم. این وضعیت یک درد است که مانع توسعه می‌شود.

🔹باقریان در پایان جلسه نیز با ابراز ناراحتی از بی‌تفاوتی سیستم آموزشی به این میراث، آخرین گفت‌وگوی خود با یک مقام مسئول را بازگو کرد و گفت: یکی از دوستان اصرار کرد کتاب‌ها را نزد رئیس دانشگاه فرهنگیان ببریم. پس از آنکه کتاب‌ها را دیدند، ایشان فرمودند «ما بودجه برای این‌جوری کارها نداریم.» من همان‌جا بلند شدم و سه بار تأکید کردم «من کار به بودجه ندارم، اما به خدا قسم، شما حق ندارید برای آموزش و پرورشی که تاریخش را نخوانده‌اید، برنامه بریزید! این درد من است که پژوهشگران، معلمان و مدیران هیچ‌کدام تجربه ۱۰۰ ساله شغل خود را مطالعه نکرده‌اند.

🔹جعفریان در تحلیلی تاریخی، بیان کرد: ما ورود به عصر جدید را در دوره قاجار تجربه کردیم، اما هنوز کارهای زیادی در این باره انجام نشده است. اغلب مردم و حتی بسیاری از اهل دانش تصور می‌کنند تجدد و بازسازی نهادهای اداری و آموزشی از دوره رضاشاه است، در حالی که هسته اصلی این نهادها و فعالیت‌ها از نیمه دوم دولت ناصری و استمرار آن در دوره مظفری است. این پادشاه (مظفرالدین شاه که از ۱۳۱۳ تا ۱۳۲۴ ق حکومت کرد) هم مدارس ملی را در ایران فعال کرد و هم عدل مظفری را به مردم داد. روند رشد مدارس ملی در دهه‌های آغازین قرن چهاردهم شمسی، بر پایه سنتی بود که از زمان دولت مظفری آغاز شده بود.

🔻جهت مشاهده متن کامل این گزارش خبری کلیک کنید:
www.ibna.ir/news/543683/

@tahabooks