Bugun ertalab 2026-yil fevral oyining venchur bozori bo'yicha yangi tahlilni o'qidim.
Va bilasizmi, u yerda meni qattiq qiziqtirib qo'ygan bitta jumla bor edi: "Investorlar endi faqat tasdiqlangan tushum, haqiqiy mijozlar va foyda yo'lida aniq reja bo'lgandagina investitsiya qiladi."
Ikki marta qayta o'qidim, keyin yana bir marta chunki bu gap aniq narsa kabi tuyuladi, lekin o'tgan yil qancha startap yopilganini ko'rsak, bu hamma uchun ham aniq bo'lmagan ekan.
Qarang nima bo'lyapti: venchurda pul bor, hatto ko'paydi ham. Lekin bozor keskin aqllashdi va endi bitta oddiy qoida bo'yicha ishlaydi chek olmoqchimisan, raqamlarni ko'rsat. 30 slaydli pitch emas, trillion dollarlik TAM emas, "yirik mijozlar bilan muzokaralar jarayonida" emas aniq: mana tushum, mana mijozlar, mana foydaga qanday chiqamiz.
Va mana shu yerda eng qiziq qismi boshlanadi: Men founderlar bilan ishlaymanу va bir xil manzarani qayta-qayta ko'raman. Odam mahsulot quradi, foydalanuvchilarni jalb qiladi, o'sadi va hamma narsa yaxshi deb chin yurakdan ishonadi chunki tushum bor, mijozlar bor, jamoa ishlayapti. Keyin esa investor oldidagi pitchdan oldin hisoblashga o'tiradi va ma'lum bo'ladiki CAC o'zining vaqtisiz hisoblab chiqilgan, LTV haqiqiy chiqib ketishni hisobga olmagan, marja esa infratuzilmani hisobga olmasa chiroyli ko'rinadi.
Investor uchta savol beradi. Besh daqiqa va hamma narsa ayon. Men buni qo'rqitish uchun aytmayapman. Men buni aytayapman, chunki o'zim ham shundan o'tganman raqamlarga qaraysanu "taxminan to'g'ri keladi" deb o'ylaysan. Lekin "taxminan" bu pullar gaplashadigan til emas. Yaxshi xabar shuki bozor yopilmadi. U shunchaki halolroq bo'ldi. O'z raqamlarini yaxshi biladigan startaplar har qachongidan tezroq moliyalashtirilmoqda, g'oya qanchalik zo'r bo'lishidan qat'i nazar.
Startap matematikasi bu zerikarli odamlar uchun buxgalteriya emas. Bu pullar sizni eshitadigan yagona til.
Va bilasizmi, u yerda meni qattiq qiziqtirib qo'ygan bitta jumla bor edi: "Investorlar endi faqat tasdiqlangan tushum, haqiqiy mijozlar va foyda yo'lida aniq reja bo'lgandagina investitsiya qiladi."
Ikki marta qayta o'qidim, keyin yana bir marta chunki bu gap aniq narsa kabi tuyuladi, lekin o'tgan yil qancha startap yopilganini ko'rsak, bu hamma uchun ham aniq bo'lmagan ekan.
Qarang nima bo'lyapti: venchurda pul bor, hatto ko'paydi ham. Lekin bozor keskin aqllashdi va endi bitta oddiy qoida bo'yicha ishlaydi chek olmoqchimisan, raqamlarni ko'rsat. 30 slaydli pitch emas, trillion dollarlik TAM emas, "yirik mijozlar bilan muzokaralar jarayonida" emas aniq: mana tushum, mana mijozlar, mana foydaga qanday chiqamiz.
Va mana shu yerda eng qiziq qismi boshlanadi: Men founderlar bilan ishlaymanу va bir xil manzarani qayta-qayta ko'raman. Odam mahsulot quradi, foydalanuvchilarni jalb qiladi, o'sadi va hamma narsa yaxshi deb chin yurakdan ishonadi chunki tushum bor, mijozlar bor, jamoa ishlayapti. Keyin esa investor oldidagi pitchdan oldin hisoblashga o'tiradi va ma'lum bo'ladiki CAC o'zining vaqtisiz hisoblab chiqilgan, LTV haqiqiy chiqib ketishni hisobga olmagan, marja esa infratuzilmani hisobga olmasa chiroyli ko'rinadi.
Investor uchta savol beradi. Besh daqiqa va hamma narsa ayon. Men buni qo'rqitish uchun aytmayapman. Men buni aytayapman, chunki o'zim ham shundan o'tganman raqamlarga qaraysanu "taxminan to'g'ri keladi" deb o'ylaysan. Lekin "taxminan" bu pullar gaplashadigan til emas. Yaxshi xabar shuki bozor yopilmadi. U shunchaki halolroq bo'ldi. O'z raqamlarini yaxshi biladigan startaplar har qachongidan tezroq moliyalashtirilmoqda, g'oya qanchalik zo'r bo'lishidan qat'i nazar.
Startap matematikasi bu zerikarli odamlar uchun buxgalteriya emas. Bu pullar sizni eshitadigan yagona til.
🔥5💯2❤1🐳1
Forwarded from Startup Lens
📊 Ko‘p pitch decklar g‘oya sabab emas, strukturasi sabab rad etiladi.
Investor yuzlab loyihalarni ko‘radi.
Va atigi bir necha daqiqada uchta savolga javob izlaydi:
1️⃣ Haqiqiy muammo bormi?
2️⃣ Biznes modeli ishlaydimi?
3️⃣ Founder kompaniyani katta qila oladimi?
Shuning uchun kuchli pitch deck — chiroyli dizayn emas.
U aniq savollarga aniq javob beradigan strukturadir.
Investor qaror qabul qilishi uchun har bir deckda bo‘lishi kerak bo‘lgan asosiy slaydlar mavjud.
Keyingi postda:
📑 Investor ko‘rmoqchi bo‘lgan pitch deck strukturasi
@StartupLens — investor ko‘zi bilan tahlil qilamiz🚀
Investor yuzlab loyihalarni ko‘radi.
Va atigi bir necha daqiqada uchta savolga javob izlaydi:
1️⃣ Haqiqiy muammo bormi?
2️⃣ Biznes modeli ishlaydimi?
3️⃣ Founder kompaniyani katta qila oladimi?
Shuning uchun kuchli pitch deck — chiroyli dizayn emas.
U aniq savollarga aniq javob beradigan strukturadir.
Investor qaror qabul qilishi uchun har bir deckda bo‘lishi kerak bo‘lgan asosiy slaydlar mavjud.
Keyingi postda:
📑 Investor ko‘rmoqchi bo‘lgan pitch deck strukturasi
@StartupLens — investor ko‘zi bilan tahlil qilamiz
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🔥5❤2💯2⚡1
45 kun avval tanlab olingan eng iqtidorli startaperlar bugun o‘z harakatlari natijasini ko‘rsatishdi. Shu vaqt davomida ular o'z g‘oyalari ustida mutaxassislar bilan chuqur ishlashdi, global bozorga chiqish uchun startaplarini takomillashtirdilar.
Bugun esa Demoday bo'lib o'tdi. Har bir startuper o‘z startapini sahnada birin-ketin investorlar va ekspertlar oldida
pitch qilishdi.
Kun yakunida 30 ga yaqin istiqbolli loyihalarning eng kuchlilariga Yoshlar Ventures jamg'armamiz tomonidan investitsiya ajratildi!
Bu jarayon nafaqat startaplar, balki butun ekotizim uchun yangi bosqich bo'lishi kutilyabti.
Soft commitment olganlar:
• Ravon Cloud — $35 000
• Between — $80 000
• The Cargo — $100 000
• TTLK — $100 000
• Aftanomhub — $35 000
• Mebelim — $30 000
• Flow — $80 000
• Diip.uz — $100 000
• Bozorly AI — $35 000
• Zehnly — $30 000
• FBA Flow — $50 000
• Business Robots AI — $150 000
• Oqim — $25 000
• Lumi — $30 000
• Kontent Coach — $35 000
• Moomkin — $30 000
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🔥3👍2❤1👏1
Друзья хватит ждать момента, когда «всё сойдётся»
Правильная структура.
Полная ясность.
Уверенность что каждый шаг просчитан.
Я сам через это проходил. И наблюдаю это каждый день: у фаундеров, у команд, у себя. Парадокс в том, что именно это ожидание и убивает, потому что стратегия не рождается в голове. Она рождается в движении.
Запускаешь черновик и узнаёшь, что реально важно, тестируешь идею и получаешь данные которых не было в плане, делаешь несовершенный первый шаг и появляется следующий.
Я видел стартапы с идеальными питч-деками, которые так и не запустились и видел проекты с кривым MVP которые нашли рынок за 3 месяца. Разница не в качестве подготовки, разница в том начали они или нет. Сократи первый шаг до одного конкретного действия, не до «запуска продукта» а до звонка, до страницы, до первого клиента которому ты просто расскажешь идею.
Движение формирует стратегию. Не наоборот.
Правильная структура.
Полная ясность.
Уверенность что каждый шаг просчитан.
Я сам через это проходил. И наблюдаю это каждый день: у фаундеров, у команд, у себя. Парадокс в том, что именно это ожидание и убивает, потому что стратегия не рождается в голове. Она рождается в движении.
Запускаешь черновик и узнаёшь, что реально важно, тестируешь идею и получаешь данные которых не было в плане, делаешь несовершенный первый шаг и появляется следующий.
Я видел стартапы с идеальными питч-деками, которые так и не запустились и видел проекты с кривым MVP которые нашли рынок за 3 месяца. Разница не в качестве подготовки, разница в том начали они или нет. Сократи первый шаг до одного конкретного действия, не до «запуска продукта» а до звонка, до страницы, до первого клиента которому ты просто расскажешь идею.
Движение формирует стратегию. Не наоборот.
🔥2👍1
Do'stlar, hamma narsa "to'g'ri kelishi"ni kutishni bas qiling.
To'g'ri tuzilma.
To'liq aniqlik.
Har bir qadam hisoblab chiqilganiga ishonch.
Men o'zim ham shu jarayondan o'tganman. Va buni har kuni kuzataman: founders'larda, jamoalarda, o'zimda. Paradoks shundaki, aynan shu kutish o'ldiradi, chunki strategiya boshda tug'ilmaydi. U harakatda tug'iladi.
Qoralama ishga tushirasiz va nima muhimligini bilib olasiz, g'oyani sinab ko'rasiz va rejalarda bo'lmagan ma'lumotlarga ega bo'lasiz, nomukammal birinchi qadamni tashlaysiz va keyingisi paydo bo'ladi.
Men ideal pitch-deck'lari bor bo'lgan, lekin hech qachon ishga tushmagan startaplarni ko'rganman va 3 oy ichida bozor topgan qiyshiq MVP'li loyihalarni ham. Farq tayyorgarlik sifatida emas, balki boshlagan yoki boshlamaganliklarida. Birinchi qadamni bitta aniq harakatga qisqartir "mahsulot ishga tushirish"gacha emas, balki qo'ng'iroqqa, sahifaga, g'oyangni shunchaki aytib beradigan birinchi mijozga qadar.
Harakat strategiyani shakllantiradi. Aksincha emas.
To'g'ri tuzilma.
To'liq aniqlik.
Har bir qadam hisoblab chiqilganiga ishonch.
Men o'zim ham shu jarayondan o'tganman. Va buni har kuni kuzataman: founders'larda, jamoalarda, o'zimda. Paradoks shundaki, aynan shu kutish o'ldiradi, chunki strategiya boshda tug'ilmaydi. U harakatda tug'iladi.
Qoralama ishga tushirasiz va nima muhimligini bilib olasiz, g'oyani sinab ko'rasiz va rejalarda bo'lmagan ma'lumotlarga ega bo'lasiz, nomukammal birinchi qadamni tashlaysiz va keyingisi paydo bo'ladi.
Men ideal pitch-deck'lari bor bo'lgan, lekin hech qachon ishga tushmagan startaplarni ko'rganman va 3 oy ichida bozor topgan qiyshiq MVP'li loyihalarni ham. Farq tayyorgarlik sifatida emas, balki boshlagan yoki boshlamaganliklarida. Birinchi qadamni bitta aniq harakatga qisqartir "mahsulot ishga tushirish"gacha emas, balki qo'ng'iroqqa, sahifaga, g'oyangni shunchaki aytib beradigan birinchi mijozga qadar.
Harakat strategiyani shakllantiradi. Aksincha emas.
🔥3
Друзья, привет!
Хочу поделиться одной ошибкой которая стоила мне дорого. Буквально.
Год назад мы с командой строили MedScan
Это платформа которая помогает пациентам понимать свои анализы через AI.
Идея простая: ты сдал кровь, получил бумажку с цифрами - и не понимаешь ничего.
Мы это исправляли.
Продукт работал. Первые 200 пользователей пришли органически. Retention был 60%. Врачи которым мы показывали говорили "это нужно".
И вот тут я совершил классическую ошибку.
Я решил поднять раунд на оценке $3M. Нам было 4 месяца от запуска, $0 выручки, но метрики выглядели красиво и я подумал это тот самый момент. Зачем отдавать дешевле?
Инвесторы слушали. Кивали. И уходили.
Один сказал честно: "Оценка не соответствует стадии, приходи с revenue."
Я не послушал. Пошёл к другим. История повторилась. Через 3 месяца runway заканчивался. Leverage исчез. Я закрыл раунд - но уже на других условиях. Отдал долю намного больше чем планировал, плюс liquidation preference которого не хотел.
Урок простой: высокая оценка без traction это не сила, а слабость в красивой упаковке. Лучше справедливая оценка и чистый term sheet чем "своя цена" и кривые условия под давлением.
Жадность на старте стоит дорого на финише.
Хочу поделиться одной ошибкой которая стоила мне дорого. Буквально.
Год назад мы с командой строили MedScan
Это платформа которая помогает пациентам понимать свои анализы через AI.
Идея простая: ты сдал кровь, получил бумажку с цифрами - и не понимаешь ничего.
Мы это исправляли.
Продукт работал. Первые 200 пользователей пришли органически. Retention был 60%. Врачи которым мы показывали говорили "это нужно".
И вот тут я совершил классическую ошибку.
Я решил поднять раунд на оценке $3M. Нам было 4 месяца от запуска, $0 выручки, но метрики выглядели красиво и я подумал это тот самый момент. Зачем отдавать дешевле?
Инвесторы слушали. Кивали. И уходили.
Один сказал честно: "Оценка не соответствует стадии, приходи с revenue."
Я не послушал. Пошёл к другим. История повторилась. Через 3 месяца runway заканчивался. Leverage исчез. Я закрыл раунд - но уже на других условиях. Отдал долю намного больше чем планировал, плюс liquidation preference которого не хотел.
Урок простой: высокая оценка без traction это не сила, а слабость в красивой упаковке. Лучше справедливая оценка и чистый term sheet чем "своя цена" и кривые условия под давлением.
Жадность на старте стоит дорого на финише.
🔥3❤1
Do'stlar, salom!
Siz bilan bir xatom haqida gaplashmoqchiman menga qimmatga tushgan xato. So'zma-so'z.
Bir yil oldin biz jamoam bilan MedScan'ni qurardik. Bu sun'iy intellekt orqali bemorlarga o'z tahlillarini tushunishga yordam beradigan platforma. G'oya oddiy: qon topshirding, raqamlar yozilgan qog'oz oldingda lekin hech narsa tushunarsiz. Biz shu muammoni hal qilardik.
Mahsulot ishlardi. Dastlabki 200 foydalanuvchi organik keldi. Retention 60% edi.
Ko'rsatgan shifokorlarimiz "bu kerak" deyishdi.
Va mana shu yerda men klassik xatoni qildim.
Men $3M baholash bilan raund ko'tarishga qaror qildim. Ishga tushirganimizdan 4 oy o'tgan, $0 daromad, lekin metrikalar chiroyli ko'rinardi va men o'shanda deb o'yladim. Nima uchun arzonroq beray?
Investorlar tingladilar. Bosh irg'adilar. Va ketdilar. Bittasi ochiqchasiga aytdi: "Baholash bosqichga mos kelmayapti, revenue bilan kel."
Men quloq solmadim. Boshqalarga bordim. Tarix takrorlandi. 3 oydan so'ng runway tugayotgan edi. Leverage yo'qoldi. Raundni yopdim lekin boshqa shartlarda. Rejalaganimdan ancha ko'p ulush berdim, ustiga xohlamagan liquidation preference ham qo'shildi.
Dars oddiy: traction'siz yuqori baholash kuch emas, chiroyli qadoqdagi zaiflik. Adolatli baholash va toza term sheet yaxshiroq — "o'z narxim" va bosim ostida qiyshiq shartlardan ko'ra.
Boshidagi ochko'zlik oxirida qimmatga tushadi.
Siz bilan bir xatom haqida gaplashmoqchiman menga qimmatga tushgan xato. So'zma-so'z.
Bir yil oldin biz jamoam bilan MedScan'ni qurardik. Bu sun'iy intellekt orqali bemorlarga o'z tahlillarini tushunishga yordam beradigan platforma. G'oya oddiy: qon topshirding, raqamlar yozilgan qog'oz oldingda lekin hech narsa tushunarsiz. Biz shu muammoni hal qilardik.
Mahsulot ishlardi. Dastlabki 200 foydalanuvchi organik keldi. Retention 60% edi.
Ko'rsatgan shifokorlarimiz "bu kerak" deyishdi.
Va mana shu yerda men klassik xatoni qildim.
Men $3M baholash bilan raund ko'tarishga qaror qildim. Ishga tushirganimizdan 4 oy o'tgan, $0 daromad, lekin metrikalar chiroyli ko'rinardi va men o'shanda deb o'yladim. Nima uchun arzonroq beray?
Investorlar tingladilar. Bosh irg'adilar. Va ketdilar. Bittasi ochiqchasiga aytdi: "Baholash bosqichga mos kelmayapti, revenue bilan kel."
Men quloq solmadim. Boshqalarga bordim. Tarix takrorlandi. 3 oydan so'ng runway tugayotgan edi. Leverage yo'qoldi. Raundni yopdim lekin boshqa shartlarda. Rejalaganimdan ancha ko'p ulush berdim, ustiga xohlamagan liquidation preference ham qo'shildi.
Dars oddiy: traction'siz yuqori baholash kuch emas, chiroyli qadoqdagi zaiflik. Adolatli baholash va toza term sheet yaxshiroq — "o'z narxim" va bosim ostida qiyshiq shartlardan ko'ra.
Boshidagi ochko'zlik oxirida qimmatga tushadi.
🔥4👏1🐳1
Forwarded from Startup Lens
6-may kuni Toshkentda - Expo 2026 bo‘lib o‘tadi
(IT Park Uzbekistan va Plug and Play Uzbekistan).
Agar siz:
• startap qilayotgan boʻlsangiz
• investor bo‘lsangiz
• yoki AI va texnologiyaga qiziqsangiz
bu eventga borish real foyda beradi.
Nimalar bo‘ladi:
Fiktimcha bunday eventlar - to‘g‘ri odamlar bilan tanishish uchun eng tez va samarali yo‘l.
👉 Ro‘yxatdan o‘ting
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🔥3
Большинство стартапов на ранней стадии в Узбекистане переоценивают себя не потому, что жадные. Потому что не понимают, как считается оценка без revenue. "У нас крутая идея. Мы уже 6 месяцев работаем. Конкурентов нет. Значит мы стоим $2-5M." Знакомо? Это ловушка.
На самом деле на оценку pre-revenue проекта влияет несколько вещей. Первое это команда. Не идея, не рынок, а люди. Запускали ли они что-то раньше, есть ли экспертиза в нише. Это единственный реальный актив на нулевой стадии. Во-вторых, это traction без денег. 500 активных пользователей говорят больше, чем $5M оценка. Waitlist, органический рост, retention это то что реально имеет вес. Далее реальный размер рынка, не из головы. "Рынок здравоохранения $50B" не аргумент. Нужен addressable market конкретно для твоего продукта в твоей географии, не менее важный момент сравнимые сделки. Если похожий проект в регионе закрылся на $1M твоя точка отсчёта там, а не в Silicon Valley.
Но есть ещё одна ловушка, о которой мало говорят, допустим ты закрыл первый раунд на высокой оценке. Теперь у тебя проблема. Инвестор зашёл на $3M а следующий раунд должен быть выше, $8M, $10M., а значит между раундами ты обязан показать рост, который это оправдает. Конкретные KPI, конкретные цифры. Если не выполнить второй раунд не закроешь, или закроешь, но с down round, оценка ниже предыдущей. Это сигнал рынку что что-то пошло не так. Репутация страдает, доля размывается, мотивация команды падает.
Высокая оценка на старте не значит победа, это обязательство, которое ты взял перед рынком. Лучше закрыть на справедливой цене и потратить энергию на рост, а не на то, чтобы оправдать цифру, которую сам себе придумал.
Оценка не цель. Она следствие.
На самом деле на оценку pre-revenue проекта влияет несколько вещей. Первое это команда. Не идея, не рынок, а люди. Запускали ли они что-то раньше, есть ли экспертиза в нише. Это единственный реальный актив на нулевой стадии. Во-вторых, это traction без денег. 500 активных пользователей говорят больше, чем $5M оценка. Waitlist, органический рост, retention это то что реально имеет вес. Далее реальный размер рынка, не из головы. "Рынок здравоохранения $50B" не аргумент. Нужен addressable market конкретно для твоего продукта в твоей географии, не менее важный момент сравнимые сделки. Если похожий проект в регионе закрылся на $1M твоя точка отсчёта там, а не в Silicon Valley.
Но есть ещё одна ловушка, о которой мало говорят, допустим ты закрыл первый раунд на высокой оценке. Теперь у тебя проблема. Инвестор зашёл на $3M а следующий раунд должен быть выше, $8M, $10M., а значит между раундами ты обязан показать рост, который это оправдает. Конкретные KPI, конкретные цифры. Если не выполнить второй раунд не закроешь, или закроешь, но с down round, оценка ниже предыдущей. Это сигнал рынку что что-то пошло не так. Репутация страдает, доля размывается, мотивация команды падает.
Высокая оценка на старте не значит победа, это обязательство, которое ты взял перед рынком. Лучше закрыть на справедливой цене и потратить энергию на рост, а не на то, чтобы оправдать цифру, которую сам себе придумал.
Оценка не цель. Она следствие.
🔥5❤1
Uzbekistondagi startaplarning aksariyati erta bosqichda o'zlarini haddan tashqari baholaydi bu ochko'zlikdan emas. Balki revenue bo'lmagan holda baholash qanday hisoblanishini tushunmaganliklaridan. "Bizda ajoyib g'oya bor. Biz allaqachon 6 oy ishlaymiz. Raqobatchilar yo'q. Demak biz $2-5M ga turamiz." Tanish gapmi? Bu tuzon.
Aslida pre-revenue loyihaning baholashiga bir nechta narsa ta'sir qiladi. Birinchisi jamoa. G'oya emas, bozor emas odamlar. Ular avval biror narsa ishga tushirganmi, sohada tajriba bormi. Bu nol bosqichdagi yagona real aktiv. Ikkinchisi pulsiz traction. 500 faol foydalanuvchi $5M baholashdan ko'ra ko'proq gapiradi. Waitlist, organik o'sish, retention bularning haqiqiy og'irligi bor. Keyingisi bozorning haqiqiy hajmi, xayoldan emas. "Sog'liqni saqlash bozori $50B" argument emas. O'z geografiyangdagi o'z mahsuloting uchun aniq addressable market kerak. Keingisi taqqoslanadigan bitimlar. Agar mintaqada o'xshash loyiha $1M ga yopilgan bo'lsa sening boshlang'ich nuqtang o'sha yerda, Silicon Valley'da emas.
Lekin kamdan-kam gapiriladigan yana bir tuzon bor. Aytaylik, birinchi raundni yuqori baholash bilan yopdingiz. Endi muammoingiz bor. Investor $3M ga kirdi keyingi raund yuqoriroq bo'lishi kerak, $8M, $10M. Bu degani raundlar orasida siz buni oqlaydigan o'sishni ko'rsatishingiz shart. Aniq KPI, aniq raqamlar. Bajara olmasangiz ikkinchi raundni yopa olmaysiz. Yoki yopasiz, lekin down round bilan, baholash avvalgidan past. Bu bozorga biror narsa noto'g'ri ketganining signali. Obro' azob chekadi, ulush suyuladi, jamoa motivatsiyasi tushadi.
Boshida yuqori baholash g'alaba emas bu bozor oldida olgan majburiyatingiz. Adolatli narxda yopib, energiyani o'sishga sarflagan yaxshi o'zing o'ylab topgan raqamni oqlashga emas.
Baholash maqsad emas. U oqibat.
Aslida pre-revenue loyihaning baholashiga bir nechta narsa ta'sir qiladi. Birinchisi jamoa. G'oya emas, bozor emas odamlar. Ular avval biror narsa ishga tushirganmi, sohada tajriba bormi. Bu nol bosqichdagi yagona real aktiv. Ikkinchisi pulsiz traction. 500 faol foydalanuvchi $5M baholashdan ko'ra ko'proq gapiradi. Waitlist, organik o'sish, retention bularning haqiqiy og'irligi bor. Keyingisi bozorning haqiqiy hajmi, xayoldan emas. "Sog'liqni saqlash bozori $50B" argument emas. O'z geografiyangdagi o'z mahsuloting uchun aniq addressable market kerak. Keingisi taqqoslanadigan bitimlar. Agar mintaqada o'xshash loyiha $1M ga yopilgan bo'lsa sening boshlang'ich nuqtang o'sha yerda, Silicon Valley'da emas.
Lekin kamdan-kam gapiriladigan yana bir tuzon bor. Aytaylik, birinchi raundni yuqori baholash bilan yopdingiz. Endi muammoingiz bor. Investor $3M ga kirdi keyingi raund yuqoriroq bo'lishi kerak, $8M, $10M. Bu degani raundlar orasida siz buni oqlaydigan o'sishni ko'rsatishingiz shart. Aniq KPI, aniq raqamlar. Bajara olmasangiz ikkinchi raundni yopa olmaysiz. Yoki yopasiz, lekin down round bilan, baholash avvalgidan past. Bu bozorga biror narsa noto'g'ri ketganining signali. Obro' azob chekadi, ulush suyuladi, jamoa motivatsiyasi tushadi.
Boshida yuqori baholash g'alaba emas bu bozor oldida olgan majburiyatingiz. Adolatli narxda yopib, energiyani o'sishga sarflagan yaxshi o'zing o'ylab topgan raqamni oqlashga emas.
Baholash maqsad emas. U oqibat.
🔥5👍3❤2
Инвестор даёт деньги. Клиент даёт правду.
Когда кто-то платит тебе за продукт это единственное настоящее подтверждение что идея работает. Не питч-дек, не красивые слайды, не кивающие головы на встрече. Живой человек, который открыл кошелёк вот твой первый реальный валидатор.
Деньги инвестора масштабируют бизнес. Деньги клиента создают его.
Когда кто-то платит тебе за продукт это единственное настоящее подтверждение что идея работает. Не питч-дек, не красивые слайды, не кивающие головы на встрече. Живой человек, который открыл кошелёк вот твой первый реальный валидатор.
Парадокс в том, что большинство стартаперов тратят месяцы на поиск инвестора вместо того, чтобы потратить две недели на поиск первого клиента. А первый клиент делает для тебя то, что не сделает ни один инвестор: доказывает рынку и самому себе что продукт нужен.Стартап без клиентов приходит к инвестору и слышит: "докажи, что это нужно рынку." Стартап с 10 платящими клиентами приходит к тому же инвестору и слышит уже другое: "как быстро можем масштабировать?" Это две разные вселенные, лва разных разговора, два разных исхода. Слишком много стартапов на Узбекском рынке застряло именно здесь в бесконечном питчинге без единого платящего клиента за спиной: питчат красиво; Цифры рынка называют уверенно; а когда спрашиваешь "кто уже платит?" - тишина. Забудь про инвестора на месяц. Найди первого человека, который заплатит тебе хоть $50 за продукт. Это изменит разговор, изменит уверенность и изменит исход следующей встречи с инвестором.
Деньги инвестора масштабируют бизнес. Деньги клиента создают его.
🔥4❤2
Investor pul beradi. Mijoz haqiqat beradi.
Kimdir mahsulotingga pul to'laganda bu g'oyangning ishlashini tasdiqlovchi yagona haqiqiy dalil. Pitch-deck emas, chiroyli slaydlar emas, uchrashuvdagi bosh irgʻashlar emas. Hamyonini ochgan tirik odam mana sening birinchi haqiqiy validatoringdir.
Investor pullari biznesni kengaytiradi. Mijoz pullari esa uni yaratadi.
Kimdir mahsulotingga pul to'laganda bu g'oyangning ishlashini tasdiqlovchi yagona haqiqiy dalil. Pitch-deck emas, chiroyli slaydlar emas, uchrashuvdagi bosh irgʻashlar emas. Hamyonini ochgan tirik odam mana sening birinchi haqiqiy validatoringdir.
Paradoks shundaki, aksariyat startaperlar birinchi mijozni topishga ikki hafta sarflash o'rniga, investorni izlashga oylar sarflaydi. Birinchi mijoz esa sening uchun hech bir investor qilolmaydigan narsani qiladi: bozorga va o'zingga mahsulot kerakligini isbotlaydi. Mijozlarsiz startap investorga keladi va eshitadi: "buning bozorga kerakligini isbotla." 10 ta to'lovchi mijozi bor startap esa o'sha investorga keladi va allaqachon boshqacha eshitadi: "qanchalik tez kengaytirishimiz mumkin?" Bu ikki xil olam, ikki xil suhbat, ikki xil natija. O'zbek bozorida juda ko'p startaplar aynan shu yerda qolib ketgan ortida bitta ham to'lovchi mijoz yo'q holda cheksiz pitchingda. Chiroyli pitchlaydilar, bozor raqamlarini ishonch bilan aytadilar, "kim allaqachon to'layapti?" deb so'raganda esa - jimlik. Bir oyga investorni unutib qo'y. Mahsuloting uchun senga hech bo'lmasa $50 to'laydigan birinchi odamni top. Bu suhbatni o'zgartiradi, ishonchni o'zgartiradi va investorlar bilan keyingi uchrashuvning natijasini o'zgartiradi.
Investor pullari biznesni kengaytiradi. Mijoz pullari esa uni yaratadi.
🔥5👍2
Forwarded from Startup Ambassadors
Startap qurishni o’rganmoqchilar, nechtamiz?🧐
Anonymous Poll
76%
Men, o’rganmoqchiman 🙋🏻♂️🙋
24%
Startap qurayapman😎
❤3🔥1
Forwarded from Alisher Sadullaev
⚡️Janob Prezident, vazifa bajarildi.
24-fevral kuni Prezidentimiz yoshlarga mahalliy va global bozorlar uchun biznes hamda startap loyihalarini yo‘lga qo‘yishga qaratilgan “Yangi avlod tadbirkorlari” dasturini e’lon qilgan edilar.
Asosiy ustuvor vazifalardan biri yosh asoschilarni dunyoning yetakchi akseleratorlari va biznes maktablari bilan bog‘lashdan iborat edi.
Shu hafta biz ushbu missiyani Amerika Qo‘shma Shtatlarida amalga oshirdik.
O‘tgan vaqt davomida Garvard biznes maktabi, Yel universiteti, Kornell universiteti, Uorton maktabi, Stenford universiteti, Massachusets texnologiya instituti, Founders Institute va Draper University kabi yetakchi muassasalar hamda boshqa qator nufuzli dasturlar bilan muzokaralar olib bordik.
Natijalar ijobiy bo‘ldi. Amaliy ko‘nikmalar, global tajriba va startaplar o‘sishiga qaratilgan O‘zbekiston uchun maxsus dasturlarni ishlab chiqishga real qiziqish mavjud.
Bu hali hammasi emas.
Endilikda biz ushbu missiyani nafaqat AQSH, balki undan tashqarida ham kengaytirmoqdamiz. Navbatdagi qadamlar Buyuk Britaniya, Germaniya, Yaponiya, Xitoy, Janubiy Koreya va butun Yevropaning eng nufuzli institutlari bilan hamkorlik o‘rnatishni o‘z ichiga oladi. Maqsadimiz — o‘zbek tadbirkorlariga dunyoning eng ilg‘or tajribasini taqdim etishdir.
Biz ijro bosqichiga o‘tmoqdamiz: yosh asoschilarimizni dunyoning yetakchi ekotizimlari bilan bog‘laydigan va ularga global miqyosda raqobatbardosh kompaniyalar qurishda yordam beradigan platformani ishga tushirmoqdamiz.
Barchani ushbu o‘zgarishlarda ishtirok etishga va o‘z hissasini qo‘shishga taklif etamiz.
@alisher_sadullaev
24-fevral kuni Prezidentimiz yoshlarga mahalliy va global bozorlar uchun biznes hamda startap loyihalarini yo‘lga qo‘yishga qaratilgan “Yangi avlod tadbirkorlari” dasturini e’lon qilgan edilar.
Asosiy ustuvor vazifalardan biri yosh asoschilarni dunyoning yetakchi akseleratorlari va biznes maktablari bilan bog‘lashdan iborat edi.
Shu hafta biz ushbu missiyani Amerika Qo‘shma Shtatlarida amalga oshirdik.
O‘tgan vaqt davomida Garvard biznes maktabi, Yel universiteti, Kornell universiteti, Uorton maktabi, Stenford universiteti, Massachusets texnologiya instituti, Founders Institute va Draper University kabi yetakchi muassasalar hamda boshqa qator nufuzli dasturlar bilan muzokaralar olib bordik.
Natijalar ijobiy bo‘ldi. Amaliy ko‘nikmalar, global tajriba va startaplar o‘sishiga qaratilgan O‘zbekiston uchun maxsus dasturlarni ishlab chiqishga real qiziqish mavjud.
Bu hali hammasi emas.
Endilikda biz ushbu missiyani nafaqat AQSH, balki undan tashqarida ham kengaytirmoqdamiz. Navbatdagi qadamlar Buyuk Britaniya, Germaniya, Yaponiya, Xitoy, Janubiy Koreya va butun Yevropaning eng nufuzli institutlari bilan hamkorlik o‘rnatishni o‘z ichiga oladi. Maqsadimiz — o‘zbek tadbirkorlariga dunyoning eng ilg‘or tajribasini taqdim etishdir.
Biz ijro bosqichiga o‘tmoqdamiz: yosh asoschilarimizni dunyoning yetakchi ekotizimlari bilan bog‘laydigan va ularga global miqyosda raqobatbardosh kompaniyalar qurishda yordam beradigan platformani ishga tushirmoqdamiz.
Barchani ushbu o‘zgarishlarda ishtirok etishga va o‘z hissasini qo‘shishga taklif etamiz.
@alisher_sadullaev
🔥5
Узбекистан впервые в топ-100 лучших стартап-экосистем мира.
98-е место.
Рост 132% за год - второй результат на всей планете.
За один год инвестиции выросли с $69M до $329M. Сделок стало почти в 4 раза больше - с 38 до 140. Стартапов с 400 до 750. Чешский фонд зашёл в узбекский проект впервые в истории. 20 наших стартапов питчили на Web Summit Qatar среди 1500 команд со всего мира.
Я помню, как ещё пару лет назад говорить про венчур в Узбекистане было немного странно. Люди смотрели с недоумением. Какой венчур, какие инвестиции, о чём ты вообще.
Сейчас глобальный инвестор смотрит в нашу сторону. Не из вежливости - потому что цифры говорят сами за себя.
Но вот что меня реально беспокоит. Деньги пришли быстрее чем изменилось мышление. Фаундеры всё ещё питчат локально, когда мир уже смотрит сюда. Всё ещё боятся называть глобальные амбиции вслух. Всё ещё строят для Ташкента, когда можно строить для региона.
98-е место.
Рост 132% за год - второй результат на всей планете.
За один год инвестиции выросли с $69M до $329M. Сделок стало почти в 4 раза больше - с 38 до 140. Стартапов с 400 до 750. Чешский фонд зашёл в узбекский проект впервые в истории. 20 наших стартапов питчили на Web Summit Qatar среди 1500 команд со всего мира.
Я помню, как ещё пару лет назад говорить про венчур в Узбекистане было немного странно. Люди смотрели с недоумением. Какой венчур, какие инвестиции, о чём ты вообще.
Сейчас глобальный инвестор смотрит в нашу сторону. Не из вежливости - потому что цифры говорят сами за себя.
Но вот что меня реально беспокоит. Деньги пришли быстрее чем изменилось мышление. Фаундеры всё ещё питчат локально, когда мир уже смотрит сюда. Всё ещё боятся называть глобальные амбиции вслух. Всё ещё строят для Ташкента, когда можно строить для региона.
🔥2