StartUp Math
736 subscribers
106 photos
5 videos
1 file
17 links
Raqamlar startaplar taqdirini qanday hal qilishi haqida kanal.
Oddiy tilda moliya, unit-iqtisodiyot, investitsiya va o‘sish haqida.

Канал о том, как цифры решают судьбу стартапов.
Простым языком о финансах, юнит-экономике, инвестициях и росте.
Download Telegram
Deyarli barcha founderlar CAC ni noto'g'ri hisoblaydi.

Har qanday foundерdan so'rang: sizning CAC ingiz qancha?
U ishonch bilan javob beradi. Masalan, mijoz boshiga $15.
Siz bosh silkitasiz. U mamnun. Hamma narsa yaxshi ko'rinadi.
Keyin esa startap yopiladi. Va hech kim nima bo'lganini tushunmaydi.

Mana matematika qayerda sinadi.
Ko'pchilik CAC ni shunday hisoblaydi: reklamaga $1500 sarfladik → 100 mijoz keldi → CAC = $15
Mantiqiy ko'rinadi. Lekin bu noto'g'ri. Chunki bu raqamga quyidagilar kirmaydi:
founderning qo'ng'iroqlar va muzokaralarga sarflagan vaqti
bitimlarni yopgan sotuvchining maoshi
birinchi mijozlarga berilgan chegirma
onboarding ga ketgan vaqt
asboblar: CRM, email-xabarlar, analitika

Bularning hammasini qo'shing va $15 $60 ga aylanadi. Ba'zan $120 ga. LTV esa $80 bo'lsa, har bir yangi mijoz minus $40 keltiradi va founder o'sishdan xursand bo'ladi.

CAC ni qanday to'g'ri hisoblash kerak?

Bir oyda mijozlarni jalb qilish bilan bog'liq barcha xarajatlarni oling reklama, sotuvchilar va marketologlar maoshi, asboblar, o'z vaqtingiz bozor stavkasi bo'yicha. Shu oyda kelgan yangi to'lovchi mijozlar soniga bo'ling. Mana sizning haqiqiy CAC ingiz. Qo'rqinchli? Lekin halol.
Va faqat halol raqam bilan to'g'ri qarorlar qabul qilish mumkin kengaytirish, kanalni o'zgartirish yoki to'xtab qayta o'ylash.
🔥5
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
Prezident Shavkat Mirziyoyevning yoshlar bilan ularning tashabbuslarini qo‘llab-quvvatlash bo‘yicha qo‘shimcha imkoniyatlarga bag‘ishlangan muloqotida belgilangan asosiy vazifalar.

Batafsil — yuqoridagi #infografikada

Facebook|Instagram|X
🔥21
Утром читал свежую аналитику по венчурному рынку февраля 2026-го.

И знаете, там была одна фраза которая меня зацепила: "Инвесторы теперь инвестируют только за подтверждённую выручку, реальных клиентов и понятный путь к прибыли."
Перечитал два раза, потом ещё раз, потому что это звучит как что-то очевидное, но судя по тому сколько стартапов закрылось в прошлом году, очевидным это было далеко не для всех.

Смотрите что происходит, деньги в венчуре есть, их даже стало больше, но рынок резко поумнел и теперь работает по одному простому правилу хочешь чек, покажи цифры. Не питч на 30 слайдов, не TAM в триллион долларов, не "мы в процессе переговоров с крупными клиентами", а конкретно: вот выручка, вот клиенты, вот как мы придём к прибыли.

И вот тут начинается самое интересное: Я работаю с фаундерами и вижу одну и ту же картину снова и снова. Человек строит продукт, привлекает пользователей, растёт и искренне верит что у него всё хорошо, потому что выручка есть, клиенты есть, команда работает, а потом садится считать перед питчем инвестору и выясняется что CAC посчитан без его собственного времени, LTV не учитывает реальный отток а маржа красивая только если не считать инфраструктуру.

Инвестор задаёт три вопроса. Пять минут и всё понятно. Я не говорю это чтобы напугать. Я говорю это потому что сам через это проходил смотришь на цифры и думаешь "ну примерно сходится". А "примерно" это не язык на котором разговаривают деньги. Хорошая новость в том что рынок не закрылся. Он просто стал честнее. Стартапы которые знают свои цифры получают финансирование быстрее чем когда-либо, независимо от того насколько крутая идея.

Математика стартапа это не бухгалтерия для скучных людей. Это единственный язык на котором деньги тебя слышат.
🔥4
Bugun ertalab 2026-yil fevral oyining venchur bozori bo'yicha yangi tahlilni o'qidim.

Va bilasizmi, u yerda meni qattiq qiziqtirib qo'ygan bitta jumla bor edi: "Investorlar endi faqat tasdiqlangan tushum, haqiqiy mijozlar va foyda yo'lida aniq reja bo'lgandagina investitsiya qiladi."
Ikki marta qayta o'qidim, keyin yana bir marta chunki bu gap aniq narsa kabi tuyuladi, lekin o'tgan yil qancha startap yopilganini ko'rsak, bu hamma uchun ham aniq bo'lmagan ekan.

Qarang nima bo'lyapti: venchurda pul bor, hatto ko'paydi ham. Lekin bozor keskin aqllashdi va endi bitta oddiy qoida bo'yicha ishlaydi chek olmoqchimisan, raqamlarni ko'rsat. 30 slaydli pitch emas, trillion dollarlik TAM emas, "yirik mijozlar bilan muzokaralar jarayonida" emas aniq: mana tushum, mana mijozlar, mana foydaga qanday chiqamiz.

Va mana shu yerda eng qiziq qismi boshlanadi: Men founderlar bilan ishlaymanу va bir xil manzarani qayta-qayta ko'raman. Odam mahsulot quradi, foydalanuvchilarni jalb qiladi, o'sadi va hamma narsa yaxshi deb chin yurakdan ishonadi chunki tushum bor, mijozlar bor, jamoa ishlayapti. Keyin esa investor oldidagi pitchdan oldin hisoblashga o'tiradi va ma'lum bo'ladiki CAC o'zining vaqtisiz hisoblab chiqilgan, LTV haqiqiy chiqib ketishni hisobga olmagan, marja esa infratuzilmani hisobga olmasa chiroyli ko'rinadi.

Investor uchta savol beradi. Besh daqiqa va hamma narsa ayon. Men buni qo'rqitish uchun aytmayapman. Men buni aytayapman, chunki o'zim ham shundan o'tganman raqamlarga qaraysanu "taxminan to'g'ri keladi" deb o'ylaysan. Lekin "taxminan" bu pullar gaplashadigan til emas. Yaxshi xabar shuki bozor yopilmadi. U shunchaki halolroq bo'ldi. O'z raqamlarini yaxshi biladigan startaplar har qachongidan tezroq moliyalashtirilmoqda, g'oya qanchalik zo'r bo'lishidan qat'i nazar.

Startap matematikasi bu zerikarli odamlar uchun buxgalteriya emas. Bu pullar sizni eshitadigan yagona til.
🔥5💯21🐳1
Forwarded from Startup Lens
📊 Ko‘p pitch decklar g‘oya sabab emas, strukturasi sabab rad etiladi.

Investor yuzlab loyihalarni ko‘radi.
Va atigi bir necha daqiqada uchta savolga javob izlaydi:

1️⃣ Haqiqiy muammo bormi?
2️⃣ Biznes modeli ishlaydimi?
3️⃣ Founder kompaniyani katta qila oladimi?

Shuning uchun kuchli pitch deck — chiroyli dizayn emas.

U aniq savollarga aniq javob beradigan strukturadir.

Investor qaror qabul qilishi uchun har bir deckda bo‘lishi kerak bo‘lgan asosiy slaydlar mavjud.

Keyingi postda:
📑 Investor ko‘rmoqchi bo‘lgan pitch deck strukturasi

@StartupLens — investor ko‘zi bilan tahlil qilamiz 🚀
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🔥52💯21
⚡️Uz Combinatorda bugun Demoday bo'lib o'tdi!

45 kun avval tanlab olingan eng iqtidorli startaperlar bugun o‘z harakatlari natijasini ko‘rsatishdi. Shu vaqt davomida ular o'z g‘oyalari ustida mutaxassislar bilan chuqur ishlashdi, global bozorga chiqish uchun startaplarini takomillashtirdilar.

Bugun esa Demoday bo'lib o'tdi. Har bir startuper o‘z startapini sahnada birin-ketin investorlar va ekspertlar oldida
pitch qilishdi.

Kun yakunida 30 ga yaqin istiqbolli loyihalarning eng kuchlilariga Yoshlar Ventures jamg'armamiz tomonidan investitsiya ajratildi!

Bu jarayon nafaqat startaplar, balki butun ekotizim uchun yangi bosqich bo'lishi kutilyabti.

Soft commitment olganlar:
• Ravon Cloud — $35 000
• Between — $80 000
• The Cargo — $100 000
• TTLK — $100 000
• Aftanomhub — $35 000
• Mebelim — $30 000
• Flow — $80 000
Diip.uz — $100 000
• Bozorly AI — $35 000
• Zehnly — $30 000
• FBA Flow — $50 000
• Business Robots AI — $150 000
• Oqim — $25 000
• Lumi — $30 000
• Kontent Coach — $35 000
• Moomkin — $30 000
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🔥3👍21👏1
Друзья хватит ждать момента, когда «всё сойдётся»

Правильная структура.
Полная ясность.
Уверенность что каждый шаг просчитан.


Я сам через это проходил. И наблюдаю это каждый день: у фаундеров, у команд, у себя. Парадокс в том, что именно это ожидание и убивает, потому что стратегия не рождается в голове. Она рождается в движении.

Запускаешь черновик и узнаёшь, что реально важно, тестируешь идею и получаешь данные которых не было в плане, делаешь несовершенный первый шаг и появляется следующий.

Я видел стартапы с идеальными питч-деками, которые так и не запустились и видел проекты с кривым MVP которые нашли рынок за 3 месяца. Разница не в качестве подготовки, разница в том начали они или нет. Сократи первый шаг до одного конкретного действия, не до «запуска продукта» а до звонка, до страницы, до первого клиента которому ты просто расскажешь идею.

Движение формирует стратегию. Не наоборот.
🔥2👍1
Do'stlar, hamma narsa "to'g'ri kelishi"ni kutishni bas qiling.

To'g'ri tuzilma.
To'liq aniqlik.
Har bir qadam hisoblab chiqilganiga ishonch.


Men o'zim ham shu jarayondan o'tganman. Va buni har kuni kuzataman: founders'larda, jamoalarda, o'zimda. Paradoks shundaki, aynan shu kutish o'ldiradi, chunki strategiya boshda tug'ilmaydi. U harakatda tug'iladi.

Qoralama ishga tushirasiz va nima muhimligini bilib olasiz, g'oyani sinab ko'rasiz va rejalarda bo'lmagan ma'lumotlarga ega bo'lasiz, nomukammal birinchi qadamni tashlaysiz va keyingisi paydo bo'ladi.

Men ideal pitch-deck'lari bor bo'lgan, lekin hech qachon ishga tushmagan startaplarni ko'rganman va 3 oy ichida bozor topgan qiyshiq MVP'li loyihalarni ham. Farq tayyorgarlik sifatida emas, balki boshlagan yoki boshlamaganliklarida. Birinchi qadamni bitta aniq harakatga qisqartir "mahsulot ishga tushirish"gacha emas, balki qo'ng'iroqqa, sahifaga, g'oyangni shunchaki aytib beradigan birinchi mijozga qadar.

Harakat strategiyani shakllantiradi. Aksincha emas.
🔥3
Друзья, привет!

Хочу поделиться одной ошибкой которая стоила мне дорого. Буквально.
Год назад мы с командой строили MedScan
Это платформа которая помогает пациентам понимать свои анализы через AI.
Идея простая: ты сдал кровь, получил бумажку с цифрами - и не понимаешь ничего.
Мы это исправляли.
Продукт работал. Первые 200 пользователей пришли органически. Retention был 60%. Врачи которым мы показывали говорили "это нужно".

И вот тут я совершил классическую ошибку.

Я решил поднять раунд на оценке $3M. Нам было 4 месяца от запуска, $0 выручки, но метрики выглядели красиво и я подумал это тот самый момент. Зачем отдавать дешевле?
Инвесторы слушали. Кивали. И уходили.
Один сказал честно: "Оценка не соответствует стадии, приходи с revenue."
Я не послушал. Пошёл к другим. История повторилась. Через 3 месяца runway заканчивался. Leverage исчез. Я закрыл раунд - но уже на других условиях. Отдал долю намного больше чем планировал, плюс liquidation preference которого не хотел.

Урок простой: высокая оценка без traction это не сила, а слабость в красивой упаковке. Лучше справедливая оценка и чистый term sheet чем "своя цена" и кривые условия под давлением.

Жадность на старте стоит дорого на финише.
🔥31
Do'stlar, salom!

Siz bilan bir xatom haqida gaplashmoqchiman menga qimmatga tushgan xato. So'zma-so'z.

Bir yil oldin biz jamoam bilan MedScan'ni qurardik. Bu sun'iy intellekt orqali bemorlarga o'z tahlillarini tushunishga yordam beradigan platforma. G'oya oddiy: qon topshirding, raqamlar yozilgan qog'oz oldingda lekin hech narsa tushunarsiz. Biz shu muammoni hal qilardik.

Mahsulot ishlardi. Dastlabki 200 foydalanuvchi organik keldi. Retention 60% edi.
Ko'rsatgan shifokorlarimiz "bu kerak" deyishdi.

Va mana shu yerda men klassik xatoni qildim.

Men $3M baholash bilan raund ko'tarishga qaror qildim. Ishga tushirganimizdan 4 oy o'tgan, $0 daromad, lekin metrikalar chiroyli ko'rinardi va men o'shanda deb o'yladim. Nima uchun arzonroq beray?
Investorlar tingladilar. Bosh irg'adilar. Va ketdilar. Bittasi ochiqchasiga aytdi: "Baholash bosqichga mos kelmayapti, revenue bilan kel."

Men quloq solmadim. Boshqalarga bordim. Tarix takrorlandi. 3 oydan so'ng runway tugayotgan edi. Leverage yo'qoldi. Raundni yopdim lekin boshqa shartlarda. Rejalaganimdan ancha ko'p ulush berdim, ustiga xohlamagan liquidation preference ham qo'shildi.

Dars oddiy: traction'siz yuqori baholash kuch emas, chiroyli qadoqdagi zaiflik. Adolatli baholash va toza term sheet yaxshiroq — "o'z narxim" va bosim ostida qiyshiq shartlardan ko'ra.

Boshidagi ochko'zlik oxirida qimmatga tushadi.
🔥4👏1🐳1
Forwarded from Startup Lens
🚀 Sizlarga foydali eventni ulashmoqchiman.

6-may kuni Toshkentda - Expo 2026 bo‘lib o‘tadi
(IT Park Uzbekistan va Plug and Play Uzbekistan).

Agar siz:

• startap qilayotgan boʻlsangiz
• investor bo‘lsangiz
• yoki AI va texnologiyaga qiziqsangiz

bu eventga borish real foyda beradi.

Nimalar bo‘ladi:

🎙 startup pitchlar
🧠 AI va texnologiya trendlari
💼 korporativ innovatsiyalar
🤝 kuchli networking

Fiktimcha bunday eventlar - to‘g‘ri odamlar bilan tanishish uchun eng tez va samarali yo‘l.

📍 6-may | 16:30
📍 Toshkent, Turkiston san’at saroyi

🎟 Qatnashish uchun oldindan ro‘yxatdan o‘tish talab etiladi. Joylar soni cheklangan.

👉 Ro‘yxatdan o‘ting

🚀 @StartupLens - venture va texnologiyalarni investor ko‘zi bilan tahlil qilamiz
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🔥3
Большинство стартапов на ранней стадии в Узбекистане переоценивают себя не потому, что жадные. Потому что не понимают, как считается оценка без revenue. "У нас крутая идея. Мы уже 6 месяцев работаем. Конкурентов нет. Значит мы стоим $2-5M." Знакомо? Это ловушка.

На самом деле на оценку pre-revenue проекта влияет несколько вещей. Первое это команда. Не идея, не рынок, а люди. Запускали ли они что-то раньше, есть ли экспертиза в нише. Это единственный реальный актив на нулевой стадии. Во-вторых, это traction без денег. 500 активных пользователей говорят больше, чем $5M оценка. Waitlist, органический рост, retention это то что реально имеет вес. Далее реальный размер рынка, не из головы. "Рынок здравоохранения $50B" не аргумент. Нужен addressable market конкретно для твоего продукта в твоей географии, не менее важный момент сравнимые сделки. Если похожий проект в регионе закрылся на $1M твоя точка отсчёта там, а не в Silicon Valley.

Но есть ещё одна ловушка, о которой мало говорят, допустим ты закрыл первый раунд на высокой оценке. Теперь у тебя проблема. Инвестор зашёл на $3M а следующий раунд должен быть выше, $8M, $10M., а значит между раундами ты обязан показать рост, который это оправдает. Конкретные KPI, конкретные цифры. Если не выполнить второй раунд не закроешь, или закроешь, но с down round, оценка ниже предыдущей. Это сигнал рынку что что-то пошло не так. Репутация страдает, доля размывается, мотивация команды падает.

Высокая оценка на старте не значит победа, это обязательство, которое ты взял перед рынком. Лучше закрыть на справедливой цене и потратить энергию на рост, а не на то, чтобы оправдать цифру, которую сам себе придумал.

Оценка не цель. Она следствие.
🔥51
Uzbekistondagi startaplarning aksariyati erta bosqichda o'zlarini haddan tashqari baholaydi bu ochko'zlikdan emas. Balki revenue bo'lmagan holda baholash qanday hisoblanishini tushunmaganliklaridan. "Bizda ajoyib g'oya bor. Biz allaqachon 6 oy ishlaymiz. Raqobatchilar yo'q. Demak biz $2-5M ga turamiz." Tanish gapmi? Bu tuzon.

Aslida pre-revenue loyihaning baholashiga bir nechta narsa ta'sir qiladi. Birinchisi jamoa. G'oya emas, bozor emas odamlar. Ular avval biror narsa ishga tushirganmi, sohada tajriba bormi. Bu nol bosqichdagi yagona real aktiv. Ikkinchisi pulsiz traction. 500 faol foydalanuvchi $5M baholashdan ko'ra ko'proq gapiradi. Waitlist, organik o'sish, retention bularning haqiqiy og'irligi bor. Keyingisi bozorning haqiqiy hajmi, xayoldan emas. "Sog'liqni saqlash bozori $50B" argument emas. O'z geografiyangdagi o'z mahsuloting uchun aniq addressable market kerak. Keingisi taqqoslanadigan bitimlar. Agar mintaqada o'xshash loyiha $1M ga yopilgan bo'lsa sening boshlang'ich nuqtang o'sha yerda, Silicon Valley'da emas.

Lekin kamdan-kam gapiriladigan yana bir tuzon bor. Aytaylik, birinchi raundni yuqori baholash bilan yopdingiz. Endi muammoingiz bor. Investor $3M ga kirdi keyingi raund yuqoriroq bo'lishi kerak, $8M, $10M. Bu degani raundlar orasida siz buni oqlaydigan o'sishni ko'rsatishingiz shart. Aniq KPI, aniq raqamlar. Bajara olmasangiz ikkinchi raundni yopa olmaysiz. Yoki yopasiz, lekin down round bilan, baholash avvalgidan past. Bu bozorga biror narsa noto'g'ri ketganining signali. Obro' azob chekadi, ulush suyuladi, jamoa motivatsiyasi tushadi.

Boshida yuqori baholash g'alaba emas bu bozor oldida olgan majburiyatingiz. Adolatli narxda yopib, energiyani o'sishga sarflagan yaxshi o'zing o'ylab topgan raqamni oqlashga emas.

Baholash maqsad emas. U oqibat.
🔥5👍32
Инвестор даёт деньги. Клиент даёт правду.

Когда кто-то платит тебе за продукт это единственное настоящее подтверждение что идея работает. Не питч-дек, не красивые слайды, не кивающие головы на встрече. Живой человек, который открыл кошелёк вот твой первый реальный валидатор.

Парадокс в том, что большинство стартаперов тратят месяцы на поиск инвестора вместо того, чтобы потратить две недели на поиск первого клиента. А первый клиент делает для тебя то, что не сделает ни один инвестор: доказывает рынку и самому себе что продукт нужен.Стартап без клиентов приходит к инвестору и слышит: "докажи, что это нужно рынку." Стартап с 10 платящими клиентами приходит к тому же инвестору и слышит уже другое: "как быстро можем масштабировать?" Это две разные вселенные, лва разных разговора, два разных исхода. Слишком много стартапов на Узбекском рынке застряло именно здесь в бесконечном питчинге без единого платящего клиента за спиной: питчат красиво; Цифры рынка называют уверенно; а когда спрашиваешь "кто уже платит?" - тишина. Забудь про инвестора на месяц. Найди первого человека, который заплатит тебе хоть $50 за продукт. Это изменит разговор, изменит уверенность и изменит исход следующей встречи с инвестором.


Деньги инвестора масштабируют бизнес. Деньги клиента создают его.
🔥42