የቅዠት ለውጥ

💥 ህጻናት የተለወጡ የሚመስሉ ግን ያልተለወጡ ነገሮች ያው ተመሳሳይ እንደሆኑ መረዳት ይፈትናቸዋል።

ለምሳሌ:-  2ቱም ብርጭቆዎች እኩል መጠን ያለው ወተት ይዘው። ረዥሙ ብርጭቆ ከአጭሩ ብርጭቆ የበለጠ መጠን ያለው ወተት እንደያዘ ያስባሉ።

ይህ የልጆች የአረዳድ ውስንነት ተፈጥሯዊ ሲሆን ከ 7 እድሜ ጀምሮ እየተቀረፈ ይመጣል።

አዋቂነታችን ላይ በተለያየ መንገድ ተከትሎን ሲመጣስ?

ለምሳሌ:-

💥 አንድ ለውጥ ስናይ ልክ አሳማኝ የሆነ ልዩነት እንደተከሰተ በማመን conclusion እናስቀምጣለን፣  እንወስናለን።

💥 ነገሮችን ከትክክለኛ ተፈጥሮዋቸው ይልቅ ከላይ ባለቸው መልክ እንመዝናቸዋለን።

💥 በገበያ ትሪኮች ማራኪ ማሸጊያዎችና ማስታወቂያዎች ተጽእኖ ያደርጉብናል

💥ወይም ፖሊሲና ማሻሻያዎች 

ለምሳሌ:-

፨ "ተጨማሪ የስራ እድል" ግን እንዴት deliver እንደሚደረግ አይታወቅም።

፨ ለተሻለ ጥቅም "ፈንድ ማቋረጥ" ግን የረዥም ጊዜ ጉዳት።

፨ የታክስ (መጨመር/መቀነስ) እረቂቆች

ታክስ መቀነስ ግን በቅናሹ የሚገኘውን saving የሚያናጋ ሌላ እረቂቅ መተግበር የመሳሰሉት..... 

"የረዥሙ ብርጭቆ ተስፋዎችን"  ማመን ይህ illusion አረዳዳችን ላይ እየሰራ እንደሆነ ያመላክታል

Growth mindset — ሳይኮሎጂስቷ Carol Dweck ስታስተዋውቀን

💥 "ለመሻሻል በእጃችን ያለን ምንድነው? " ብላ ትጠይቃለች።
እንዲሁም በጥናቷ 2 mindsets ታነጻጽራለች። 

"Growth mindset" ስትገልጸው

💥 "ችሎታችን እና አስተውሎታችን
በመማር እና በትጋት ሊሻሻል፣ ሊያድግ ይችላል።"

💥 ይህ ሃሳብ ችሎታዎች መሻሻል አይችሉም ከሚለው ከ fixed mindset ተቃራኒ ነው። fixed mindset አዕምሮን እንደ ኮንክሪት በማየት ለመሻሻል እና ለመለወጥ ምንም አየር እንደሌለው ማሰብ ነው።

💥 Growth mindset ቻሌንጅ እንዳንፈራ፣ መሰናክሎችና ውድቀቶችን ለመሻሻል እድል አድርገን እንድንወስዳቸው

💥 ሁሌም እንድንማር፣ ለውጥን፣ ብርቱ መሆንን የሚቀሰቅስ እና ለማደግ potential እንዳለ የማሰብ mindset ነው።

💥 እንዲሁም ጭንቀት፣ አሉታዊ የስነ ልቦና ሁኔታዎች እንዲቀንሱ እና ጤናችን እንዲሻሻል ይረዳናል።

Carol Dweck 👉 "Mindset - the new psychology of success"

ወይ ሁሉም—ወይ ምንም/
ጥቁርና ነጭ ሃሳብ

💥 ነገሮችን በተቃራኒ ጽንፎች ማየት።

💥 በጥቁር እና ነጭ ስናስባቸው ለግራጫው ቦታ አይኖረንም።

ለምሳሌ:-  ውጤት፣ ጓደኝነት፣ የስራ ኘሮጀክት፣ አካላዊ ቁመና... Perfect  ሆኖ ካልመጣ ሙሉ በሙሉ የከሸፍኩ ነኝ፣ ያልተሳካ ነው ብሎ መመደብ። 

💥 መሃሉስ?

የስራው መሻሻሎችስ፣ ጥረቱስ፣ ልምዶቹስ? የዛ ግንኙነት ጤናማ ባህሪው ቢሆንስ? አሁን እንዳለው እንደዛ ቆንጆ ቢሆንስ የሚሉትን መሃል ላይ ያሉትን ሁኔታዎች ገደል መክተት።

💥 Perfect አደለም፣ አልሆነም ባልነው ነገር ላይ ተመስርቶ እራስም ሆነ ሌሎች ላይ መደምደም።

በቃ ሌላ possiblity የለም?

ይህን የተዛባ እይታ ለመቅረፍ

💥 መጀመሪያ የዚህ ሃሳብ ዝንባሌ እንዳለን ማጣራት እና ጥቁርና ነጭ ሃሳብ እንደሆነ መቀበል

💥 ጽንፎቹን በትክክለኛ ማስረጃ መሞገት።

💥 ስህተቶች ተፈጥሮአዊ እንደሆኑ በማወቅ መሃል ላይ ሊያመጣን የሚችል ሃሳብ መመልከት።

💥 balance የሚያደርግ እይታን መለማመድ

💥 ስለስህተቱ ወይም ቻሌንጁ ብለን እራሳችን ላይ ጨካኝ ከመሆን ይልቅ ለራሳችን መራራትን መለማመድ

💥 ይህንን አልፎ ካለ ይህን አስተሳሰብ እና ተያያዥ እክሎች እንድንቀርፍ ተጨማሪ እርዳታ ማግኘት ያስፈልጋል

          ጥቁር - ግራጫ  - ነጭ

Wanti hamaan gara gaariitti jijjiiramuu hin dandeenye hin jiru. Waan ulfaataa fi hamaa yoo ilaalle waan barachuu dandeenyutu jira, wanti rakkisaan gara gaariitti jijjiiramuuf dandeettii qaba. Haa hojjennu, haa obsinu, haa amannu. Wanti hundi sababa qaba.

Found this great video on social media - thanks to the creator!

A story in a flame 🔥

Pedophilia /ፔዶፊሊያ

💥ማንኛውም ወደ ህጻናት የሆነ ወሲባዊ  ዝንባሌና ድርጊት ነው።

💥በጣም ከባድ ወንጀል እና ህጻናት ላይ የሚደርስ ጥቃትም ነው።

የባለሙያ እርዳታም የሚፈልግ ከባድ ህመም ነው።

ህጻናትን ከጥቃት ለመጠበቅ የተመረጠው መንገድ ቀድሞ መከላከል እና ድጋፍ ነው።

ይሄ ማለት ህጻናትን ስለጤናማ አቀራረቦች ማስተማር፣ በተቻለ safe የሆነ አከባቢ መፍጠር፣ ድጋፍ ማድረግ።

እናም👉

💥 ከትንሽ እድሜያቸው ጀምሮ ስለ አካላቸው ማስተማር፣ ስለ boundary ማወያየት

💥 ስለ ተለያዩ አይነት ጥቃቶች (የስሜት፣ የአካላዊ፣ የወሲባዊ) እንዲያውቁ እና እንዲለዩ ማስረዳት

💥 እድሜያቸውን የሚመጥን ቋንቋ በመጠቀም ጥያቄያቸውን ቀጥታ መመለስ

💥 የተለያዩ መጽሃፎችና አጋዥ ማስተማሪያዎችን በመጠቀም ውይይቱን ለመክፈት መሞከር

💥 አንድ ሰው ምቾት እንዳንሰማቸው ሲያደርጋቸው ጽኑ የሆነ "No" "እንቢ"  "አልፈልግም" ን  ድራማ እየሰሩ ፣ በታሪኮችን ማለማመድ

💥 ጫና እና ስጋት ያለው ሁኔታዎችን ቶሎ የሚረዱበትን የተለያየ መንገድ እንዲያውቁ መወያየት

💥 ክብር እንደሚገባቸው፣ ዋጋ እንዳለቸው እንዲያውቁ በማድረግ በራስ መተማመናቸውን መገንባት

💥 ስሜታቸውን በአግባቡ እና በድፍረት እንዲገልጹ ማበረታታት

💥ትክክል ያልሆኑ አካላዊ ንክኪዎችን እንዲለዪ መርዳት

💥 ስጋት ወይም ምቾት ካልተሰማቸው መናገር፣ ማሳወቅ እንዳለባቸው እንዲያውቁ ማድረግ

ጨምሮም 👉

⚡️ይሄ ሁሌም የሚደረግ ቀጣይነት ያለው፣ ጊዜ የሚፈልግ ውይይት ነው።

⚡️ ስጋታቸውን ፣ ሃሳባቸውን፣ ስሜታቸውን አለመዝለል (ችላ አለማለት/አለማቃለል)

⚡️ በግልጽ በነጻነት እንዲያወሩን ክፍት፣ ምቹ  መሆን

⚡️ አሳዳጊዎች እና ወላጆች ስለ ጤናማ ግንኙነት ምሳሌ ሆኖ ማሳየት

ተምረውም ተገንዝበውም አሁንም አሁንም ህጻናት ህጻን ናቸውና የታላላቆቻቸውና የአዋቂዎች ጥገኛ ናቸው። የማያቋርጥ እርዳታ፣ ክትትል ፍቅር ይፈልጋሉ

የህጻናትን የዋህነት እና እምነት መብላት ነፍሳቸው ላይ ጠባሳ ማስቀመጥ ነው
የኔ እንቡጥ 💔😭😭😭

ህጉ መቅጣት ለምን አስፈለገው?

ያስፈለገውማ ለዚ ነበር

💥 ህጻናት ልምድ አልባ፣ እራሳቸውን መከላከል የማይችሉ የዚ አለም አባል ናቸው፣ ህጉ ይህንን ታሳቢ አድርጎ ነው።

💥 ህጻናት፣ ታዳጊዎች እና ሴቶች ላይ ለሚደርሱ ጥቃቶች ማስተማሪያ መቀጣጫ የሆኑ ከባድ ቅጣቶች ተገቢ ስለሆኑ።

💥 ተጠቂዎች ፍትህ ስለሚገባቸው። ወንጀለኞች ተጠያቂ መሆን ስላለባቸው።

💥 Rehabilitation ለታራሚ ስለሚያስፈልገው። ግን አስሮ መቀለብ rehabilitation አይደለም።

💥 The law must serve as a shield for the vulnerable, and a deterrent against acts of violence.

💥 We must ensure that rape is never tolerated and that perpetrators face the full weight of justice.

"በደንብ የሚሰማ ጩኸት"
"በደንብ የሚሰማ ለቅሶ"
"በደንብ የሚሰማ petition"
Shake the very foundations of injustice

💥 ህጻናት ከዋቂዎች ስልጣንና ሃይል ስር ያሉ ጥገኛ ናቸው።
አጥቂዎች ለምሳሌ:- የቤተሰብ አባላት፣ የቅርብ ሰዎች፣ አስተማሪዎች፣ የማህበረሰብ መሪዎች ይህንን ስልጣን አለአግባብ እንዳይጠቀሙ የሞራልም የህግም ተጠያቂነት ያስፈልጋል።

💥 ጥቃቶችን የሚያቃልል እና የተለመደ የሚያደርግ ባህል ጥቃት እንዲንሰራፋ እና ትኩረት እንዲያጣ አድርጓል። እናም ብርቱ ፍልሚያ ያስፈልጋል።

💥 ልጆች ስለመብታቸው፣ ስለ ጤናማ ቀረቤታ እና boundary አለመማራቸው ጥቃትን ቶሎ እንዳይለዩ ያደርጋቸዋል። ማስተማር ዋነኛ መንገድ ነው።

💥 የላላ የህግ ከለላ እና ቅጣት ለወንጀለኞች ምቹ ሁኔታን ፈጥሯል። ተጠያቂነትን የማያድበሰብስ ጠንካራ የህግ reform ያስፈልጋል።

💥 ጥቃትን report ለማድረግ የማይፈቅድ አመለካከት እና አሰራር ተለምዷል ለምሳሌ:-  ተጠቂን ተወቃሽ የሚያደርግ victim-blaming attitudes በማህበረሰቡና በህግ ስረአት ውስጥ መፋለም።

ምክንያቱም የተዛባ እና አግላይ አመለካከት ተጠቂዎች አልታመንም፣ማንም አይሰማኝም ብለው እንዲያምኑ አስገድዷቸዋል ።

💥 በዚህም ምክንያት የሚደርስ መገለል እና የእፍረት ስሜት እርዳታ ከመፈለግ እና ከመናገር ያግዳቸዋል።

💥 ተጋላጭ ለሆኑት የተሻለ ድጋፍና ከለላ ይገባል። 

አጥቂዎች opportunistic behavior አላቸው ለማንም ባይተኙም በይበልጥ ተጋላጭ የሆኑት ላይ ይበረታሉ። 

ለምሳሌ የቤተሰብ አለመረጋጋት እና ቁጥጥር የማያገኙ ፣ በተለያየ ነገር ዝቅተኛ ሁኔታ ውስጥ ያሉ ልጆችን target ስለሚያደረጉ ለነዚ ተጋላጮች የተሻለ ድጋፍ እና ከለላ ይገባቸዋል።

አጥቂዎች/ደፋሪዎች ለጥቃት እየተዘጋጁ እንደሆነ የሚያሳዩ የተለመዱ ባህሪያት

💥 እጅግ የበዛ ትኩረት:-  ልጆቹ ለነሱ የተለዩ እና የተመረጡ እንደሆኑ እንዲሰማቸው ትኩረት እና ፍቅር ማሳየት።
ለምሳሌ:- ስጦታ በመስጠት ልጆቹ ላይ የመገደድ እና የታማኝነት ስሜት መፍጠር

💥 የማግለል ስልት:- ልጆቹን ከሌሎች አግልሎ መያዝ። እንዲሁም ከእነሱ ጋር ያላቸውን ቀረቤታ ሚስጥር አድርገው እንዲይዙ ማባበል ወይም ማስገደድ።

💥 boundary እንደሚያውቁ መፈተን:-
ጤናማ ያልሆኑ አካላዊ መነካካቶችና ሃሳቦችን በማንሳት ባውንደሪያቸውን መነቅነቅ።

ወሲባዊ ውይይቶችን፣ ኮንቴንቶችን ቀስ በቀስ ማለማመድ። ለምሳሌ:- "ትልቅ ** አይተህ/ አይተሽ ታውቂያለሽ?"

💥 እምነት መገንባት:-  እራሳቸውን ታማኝ እና አስተማማኝ አድርጎ በማቅረብ የወላጆችን እና የአሳዳጊዎችን እምነት ማግኘት።

💥 የልጆቹን ፍላጎትና ዝንባሌ በመጋራት ቁርኝት በመመስረት:- ለምሳሌ:- የጫወታ ምርጫ ሊሆን ይችላል

💥 የተለያዩ የስሜት ጫናዎች፣ ፍርሃቶች እና የጥፋተኝነት ስሜት ልጆቹ ላይ በማሳደር በቁጥጥራቸው ስር ማዋል።

💥 ልጆቹ ከማንም ሰው ጋር ያላቸውን ግንኙነት ላይ
የበዛ ቁጥጥር እና ቅናት ማሳየት።

💥 የተለያዩ ስሜቶችን ልጆቹ ላይ ማፈራረቅ:- አንዴ የርህራሄ ሌላ ጊዜ ቁጣና ጥላቻ ማሳየት።

💥 የበዛ ምስጋና እና አድናቆት:- በዚህም ልጆቹን የእነሱ ምዘና ላይ ጥነኛ ማድረግ።

💥 አንዳንድ ጥናቶች እንደሚጠቁሙት ወንድ ልጆች ብዙ ጊዜ በእንግዶች፣ ድንገት ባወቋቸው ሰዎች ጥቃት ሲፈጸምባቸው። ሴት ልጆች በቅርብ ባሉ ወይም በቤተሰብ አባል ይጠቃሉ

💥 ነገር ግን የጥቃት dynamics ሰፊ ነው። ማን፣ መቼ፣ የት፣ እንዴት ሊያጠቃ እንደሚችል አይታወቅም። አሁን ባለው ሁኔታ ሁሉም ልጁን ቆቅ ሆኖ ቢጠብቅ ይመረጣል።