Bugun Netflix’ning bizga tanishtirgan qahramonlaridan biri, “You” seriali bosh qahramoni Joe Goldberg haqida suhbatlashamiz. Joe aslida kim o’zi? Psixopat yoki mehrsiz o’sgan bola?

Davomini bu yerda o’qishingiz mumkin.

👉 Diqqat, maqolada spoiler bor.

@pslog

Reklama. U siz tasavvur qilganchalik ta’sirchan emas.

Raqamli dunyo va auditoriyaga mos reklama yaratish imkoniyatlarining mavjudligidan reklama insonni har ko’yga solishi mumkinligiga reklama egalari ham, uning tanqidchilari ham bizni ishontirishga harakat qilishadi.

Aslida, reklama hech qanday samara bermaydi. Ko’plab mahsulotlar reklama qilinishiga qaramay, savdo rastlarida sotilmay qolib ketadi. Sotuv miqdori ko’paygan taqdirda ham, reklamaning foydasi noma’lumligicha qolaveradi. Marketing asoschilaridan biri Jon Vanameyker aytganidek:

“Reklamaga sarflangan pulning yarmi behuda ketdi; muammo shundaki men pulning qaysi yarmi behuda ketganini bilmayman.”

Yaqinda o’tkazilgan tadqiqotlar natijasida onlayn va oflayn reklamalarning inson fikriga ta’siri omma e’tiboriga bo’rttirib ko’rsatilishi aniqlandi.

Bu reklamaga sarflangan pulning faqat yarmi emas, bari behuda sarflanadi, degan fikrlarning paydo bo’lishiga turtki bo’ldi. *

Har birimizda mustaqil tanlov qabul qilish imkoniyati doimo bo’ladi.

@pslog

Lion Whisperer nomini olgan Kaven Richardson o’z jonini xavfga qo’yib vaxshiy arslonlar bilan qanday til topishish mumkinligini ko’rsatdi. U Janubiy Afrikadagi Yoxansburgda joylashgan hayvonot bog’ida arslonlar bilan birga yashay boshlagan.

Negadir baquvvat panjalari bilan boshqa hayvonlarni yer tishlatgan va ularni vaxshiylarcha yegan sherlar Kavenga hujum qilishmagan.

O’lim tahlikasini yenggan Kaven bir kuni u bilan yashagan sherlarning daxshatli hujumiga uchradi. Atrofdagi odamlar uni zo’rga’ qutqarib qolishadi. U bilan olib borilgan suhbatda sherlarga bunchalik ishonish xatoligini ta’kidlaganlarga: yanglishyapsiz, men ularning ishonchini poymol qilganim uchun, ular ham kerak bo’lgan ishni qilishdi, deb izoh bergan.

Mehr-shafqat shunday tilki, uni kar ham eshita oladi, ko'r ham ko'ra oladi…


@pslog

Kompyuter erkakmi yoki ayol?

Amerikaliklar kompyuterning qaysi jinsga oidligi borasida ko’p tortishar ekanlar…

Ayollar bu uskunaning erkak jinsiga mansubligini ta’kidlashar ekanlar. Ularning fikricha, kompyuter muammolarni hal qilish maqsadida yaratilgan bo’lsa-da, umrining to’rtdan uch qismini ishkal chiqarish bilan o’tkazishar ekan…
Eng qizig’i shundaki, kompyuter xarid qilayotgan vaqtingizda ozgina sabr qilsangiz, bundan yaxshiroq modelini olish mumkinligidan pushaymon bo’larkansiz…”

Erkaklar bu fikrdan ancha yiroq… “Kompyuter - ayol” deydi ular, “chunki, birinchidan, uning ichki logikasini, uning yaratuvchisidan boshqa hech kimsa tushunmaydi.
Ikkinchidan, hatto arzimas xatoyingizni ham darxol uzoq muddatli xotiraga yozib olib, qayta-qayta yuzingizga solaveradi, Uchinchidan, kompyuter olgandan keyin, unga kerak bo’ladigan aksessuarlarga ko’p xarajat ketishini tushunasiz.”

Bu bir hazil, albatta…

@pslog

6 daqiqa kitob o’qish stress darajasini keskin (68 foizga) kamaytirishi mumkin!

Buyuk Britaniyaning Sussex universiteti Mindlab International tomonidan o’tkazilgan tadqiqotlar shunday xulosaga kelmoqda…

Musiqa tinglash(61%), piyoda sayr qilish(42%), bir piyola choy ichish(54%) va hatto video o’yinlar o’ynash kabi turli xil yordamchi usullarni sinab ko'rish paytida stress darajasi va yurak urish tezligi kuzatilgan - ammo kitob o'qish miya va tanani stressdan xalos etishga yordam beradigan eng kuchli usulligicha qolavergan.

@pslog

Bog’lanish uslublarini tushunish insonlarning har qanday romantik munosabatlarda o’zini qanday tutishini anglash va oldindan bilishning oson va sinalgan usulidir.


Psixologlar o'qishni ko'p bora tavsiya qiladigan kitoblardan biri – "Attached" 3 bog'lanish uslubi haqida so'z yuritadi

Ishonchli, xavotirchan va qochuvchan bog'lanish...

https://azizapulatova.medium.com/amir-levine-va-rachel-hellerning-bog-lanish-kitobiga-taqriz-04e5c13eeb78

Tabiat, san’at, muzey, musiqa, go’zallik va kitoblarni sevuvchilar uchun yangilik 🔥

Sizlarni o’z You Tube kanalimga taklif qilaman. Hozircha kichik videolarni
joylayapman. Keyinroq katta rejalarim ham yo’q emas!

https://youtube.com/@apulatova?si=fgvSI8Nd_E0vtN6R

Nevzat Tarxanning "Ayol psixologiyasi" kitobini anchadan beri mustaqil tarjima qilayotgandim. O'zbek tilida ham nashrga chiqqanini yaqinda bilib qoldim. Qisqasi, kitobdagi ayrim fikrlarni bo'lishgim keldi 💞

https://azizapulatova.medium.com/ayol-psixologiyasi-1db84e595081

Bolalar nega o’zlarini o’tloqdan olib qochishga harakat qilishyapti?

Javob: Taktil defans.

Taktil sezgi — tanani yengil silaganda paydo bo’ladigan sezgidir. Defans esa himoya qilish degani.

Odamlarda “shaxsiy makon” ga bo’lgan ehtiyoj mavjud. Oddiy misol. Oldingizga bir notanish kishi yaqinlashdi, o’zingizni qanday his qilasiz? Tabiiyki, biroz cho'chiysiz. Axir, begona odam sizga ziyon yetkazadimi yoki yo’qmi: buni oldindan bila olmaysiz. Shu sababli, bunday vaziyatda biroz bo'lsa-da, ortga tisarilasiz.

Videodagi go’daklar ham maysalarga oyoqlarini tekkizmay turib, undan qochishga harakat qilishyapti. Ya’ni, o’tloq, ular uchun notanish bir kimsa kabi. Taktil defans’ni kundalik hayotda ko’p uchratishimiz mumkin. Go’daklarning maysalardan qochishiga o’xshab, boshqa obyektlardan qochishga urinishi taktil defans’ga misol bo’ladi.

@pslog

“Origins: How the Nine Months Before Birth Shape the Rest of Our Lives”, “Ibtido: Ona qornidagi hayot kelgusidagi hayotimizga qanday ta’siri bor? “asarining muallifi Annie Murphy Paul’ ning aytishicha,

“Bosh miya (…) biror hayotiy tajriba haqida o’qish bilan o’sha tajribani real hayotda boshdan kechirish orasidagi farqni yaxshi ajrata olmaydi. Har ikki holatda ham, miyada bir xil nevrologik o’zgarishlar ro’y beradi.

Ota-ona kitob o’qib berganida, farzandiga faqat hikoyadagi bilimlarni o’rgatmaydi, balki uni o’sha hikoyaning tubsiz olamiga ham olib kiradi.

“The Invisible toolbox” kitobidan

https://medium.com/@pulatovaaziza/kim-jocelyn-dicksonning-ko-rinmas-asboblar-qutisi-kitobiga-taqriz-7fb116fcfe1a

“Bebosh bola” sindromi haqida eshitgan bo’lsangiz kerak.

Diqqat yetishmasligi va giperaktivlik sindromi haqida yozilgan eng mashxur kitoblardan biri Emily Greenfield’niki ekan.

https://medium.com/@pulatovaaziza/diqqat-yetishmasligi-va-giperaktivlik-c911fa343030

Bir kuni Didroga chiroyli qizil xalat sovg‘a qilishadi. Yangi xalat shkafdagi eski buyumlarga yarashmagandek tuyilaveradi. Didro shu xalatning rangiga mos mebellar – stol va divan, hatto gilam va devorga osiliq rasmlarni yangisiga almashtira boshlaydi. Muammo shunda ediki, u o’zining ishxonasini ta’mirlatirayotgan vaqtda, pulsiz qoladi. Boshqalardan qarz olishga va bir muddat nochor yashab turishga majbur bo’ladi. Yangi xalat unga qimmatga tushadi…

Diderot effekti haqida: https://medium.com/@pulatovaaziza/diderot-effekti-f6670e511160

Ba'zi insonlar tabiatan ablax bo'lishadimi?

Ba'zilar berahm, ba'zilar xudbin, yana ba'zilar jaxldor, ayrim insonlar esa narsist yoki abyuzer bo'lishadi. Lekin, aslida bu ularning asl qiyofasi emas.

Budda bundan 2500 yil avval dunyoni ongimiz(ya'ni, ikki ko'zimiz, qulog'imiz, sezgilarimiz...) bilan idrok qilishimizni aytgan edi. Bizning ichki holatimiz atrofimizdagi dunyo haqidagi tasavvurimizni shakllantiradi.

Nima deb o'ylaysiz: kimdandir "Dunyo – juda rasvo joy". "Unda faqat yomon odamlar yashaydi" degan so'zlarni eshitgan odam o'zini qanday tuta boshlaydi?

Boshqalar undan hayiqib turishi uchun o'zini agressiv, qo'pol, xudbinlarcha tutishga, Amerika prezidentiday haybatli ko'rinishga urinadi.

Aynan shu so'zlarni Donald Trump'ning The Art of Deal kitobida o'qishingiz mumkin.

Donald Trump jaxldor, qo'pol, xudbin tuban inson bo'lib tug'ilmagan. U ham qachondir atrofdagilarning mehr-shafqat va sevgisiga muhtoj bir go'dak bo'lgan. Trump'ning jiyani, psixolog Mary Trump'ning aytishicha, Donald'ning otasi Fred Trump o'z farzandiga va boshqa bolalarga shafqatsiz munosabatda bo'ladigan sotsiopat bo'lgan.

Aslida, hech kim o'z-o'zidan yomon bo'lib qolmaydi. Yomonlik yo'lini tanlash bir baxona ham emas, shunchaki odamlar o'zi uchun ishlaydigan qulay bir mexanizm asosida yashashni afzal bilishadi.

P.S. Insonning xulq-atvori uning hayotiy, ayniqsa, bolalik tajribalari asosida shakllanadi.

@pslog

Bolalarning rasmini tarmoqqa joylashtirish biz o'ylagandan ko'ra ancha xavfliroq

• Tadqiqotlar 5 yoshga to'lgan bir bolaning internetta o'rtacha 1500 ta sur'ati mavjudligini ko'rsatmoqda.

• 2030-yilgacha bolalar tasvirlari turli yovuz maqsadli kishilar qo'liga tushib qolishi mumkinligi oldindan taxmin qilinmoqda.

Deutsche Telecom tomonidan yaratilgan #ShareWithCare loyihasi ko'pchilikning e'tiboriga tushdi. Sun'iy intellekt yordamida yaratilgan "Ella", voyaga yetgan farzand sifatida ota-onasiga shu savolni beradi: "Nega mening sur'atlarimni internetga bunchalar ko'p joyladingiz?" Shu oddiygina savolning o'zi mulohaza uchun yetarli.


@pslog

Jang maydoniga hujumga kirayotgan askar birinchi o’qdayoq halok bo’ladi. Lekin diqqat askarga emas, uning formasiga qaratiladi. Askarlar bir yerda dafn etiladi, formalar esa yig’ib olinib, tozalangandan so’ng, yangi safarbar qilinganlarga yuboriladi.

O’sha harbiy kiyimni maktabni yaqindagina bitirgan, biroq allaqachon propaganda qurboniga aylangan Paul Baumer oladi.

Ekranlashtirilgan mashxur roman - “G’arbiy frontda o’zgarish yo’q” filmiga taqriz: https://azizapulatova.medium.com/ekran-yuzini-korgan-roman-garbiy-frontda-o-zgarish-yo-q-filmiga-taqriz-e3a69cb1655a

@pslog