اشتباهات فراموش‌شده بدترین نوع اشتباهات هستند.

همه‌ی نام‌ها – ژوزه ساراماگو

«هرچه قرار باشد اتفاق بیفتد، اتفاق خواهد افتاد. ترس هیچ مشکلی را حل نمی‌کند.»

همه‌ی نام‌ها – ژوزه ساراماگو

در زندگی اتفاق‌های همزمان زیادی رخ می‌دهند و نمی‌توان رابطهٔ نزدیک و مربوطی میان آن‌ها و نیاز به پنهان کردن‌شان پیدا کرد؛ اما این را هم به‌خوبی می‌دانیم که ذهن انسان در وقت‌های بسیاری تصمیم‌هایی می‌گیرد که دلیلی برای آن‌ها ندارد؛ شاید دلیل این امر این است که تصمیم‌ها آن‌قدر سریع از مسیرهای مربوط در مغز انسان می‌گذرند که حتا شناسایی این مسیرها برای انسان مقدور نیست؛ چه برسد به بازیابی آن‌ها.

همه‌ی نام‌ها – ژوزه ساراماگو

مرگ، بیش‌تر وقت‌ها زهری با تأثیر کند است.

همه‌ی نام‌ها – ژوزه ساراماگو

هرگز تنهایی همراه خوبی برای انسان نیست. تمام غم‌های بزرگ، وسوسه‌های بزرگ و اشتباه‌های بزرگ همیشه درنتیجهٔ تنهایی انسان در زندگی و نداشتن دوستی است که هنگام مواجهه با مشکلاتی که فراتر از مشکلات روزمرهٔ ما هستند، ما را راهنمایی کند.

همه‌ی نام‌ها – ژوزه ساراماگو

دوست داریم دیگران از ما فقط همین سطح ظاهری را ببینند. حتا خودمان هم نمی‌دانیم که در زیر این ظاهرمان چه می‌گذرد.

همه‌ی نام‌ها – ژوزه ساراماگو

زندگی به او آموخته بود که بهترین راه برای حفظ اسرار خود، حفظ اسرار دیگران است.

همه‌ی نام‌ها – ژوزه ساراماگو

همان‌طور که همه می‌دانیم، افکار ما چه عصبی و چه شاد، دیر یا زود خسته‌کننده و تکراری می‌شوند و این ماجرایی است که باید اجازه بدهیم سیر زمان، کارش را انجام بدهد. باید افکارمان را رها کنیم تا به خیالبافی‌های پوچ و کندی که به‌طور طبیعی به‌سراغ‌شان می‌روند، ملحق شوند. نباید هیزم آتش را با تفکرات رنج‌آور و مجادله‌آمیز، بیش‌تر کنیم. از همه مهم‌تر، باید بسیار مراقب بود تا وقتی افکارمان به مسیرهای جالبی هدایت می‌شوند، مداخله نکنیم و مسیرشان را تغییر ندهیم. یا اگر هم مداخله می‌کنیم آن‌ها را با حالتی بسیار ملایم از خودمان دور کنیم؛ به‌ویژه وقتی که افکارمان از نوع مشکل‌زا باشند.

همه‌ی نام‌ها – ژوزه ساراماگو

شگفتی‌های زندگی هم بی‌نهایت زیادند. ــ منظورت از این جملهٔ قدیمی کلیشه‌ای چیست؟ ــ منظورم این است که روزها می‌روند و هرگز دیگر باز نمی‌گردند. آقای ژوزه با لحنی اهانت‌آمیز گفت: «این جمله از اولی هم کلیشه‌ای‌تر بود. انگار عقل و خرد سقف‌ها فقط محدود به چنین کلیشه‌هایی‌می شود.» ــ اگر می‌دانی که باید دربارهٔ زندگی مطالب بیش‌تری بدانی؛ ولی به‌دنبال آن‌ها نمی‌روی، درواقع درمورد زندگی هیچ چیز نمی‌دانی.

همه‌ی نام‌ها – ژوزه ساراماگو

هیچ کاری در مقابل مرگ نمی‌توان انجام داد.

همه‌ی نام‌ها – ژوزه ساراماگو