● فرهنگ گیل‌و‌دیلم - بخش آ
(فارسی به گیلکی)
● بنویشته‌کس: محمۊد پاینده لنگرۊدي
● صفحات: ۴۵
● دپیچارته‌کس: علی رضاپور
● نشر ٚسال: ۱۴۰۵
● نشر ٚ زمات: ۱۴۰۵/۶/۷
● کد: الف/۱/۱۲

🔻🔻🔻

گروه فرهنگستان زبان گیلکی/گِلِکي
گِلِکي/گيلکي زوان ٚفرهنگستؤن ٚجرگه
@Guilaki

💡گیلکي دۊرؤست ٚواجه‌أن(۱۷):
#گیلکي_پاستن
#گلکي_پاستن

❌️ نمازخانه
✅️ نماجگا

❌️ مسجد
✅️ مزگت، مچیت

❌️ تابلو
✅️ تبلٚن

❌️ پافشاری گۊدن
✅️ دۊچیکٚه سر ایسأن، جال ايسأن

❌️ مودب، باتربیت
✅️ بامۊته، بامۊخته

❌️ سر ؤ ته گیتن
✅️ ورأکینه گیتن

🔲 گیلکي زوانٚ' بپائیم

گِلِکي/گيلکي زوان ٚفرهنگستؤن ٚجرگه
گروه فرهنگستان زبان گیلکی/گِلِکي
@Guilaki

● فرهنگ گیل و دیلم - بخش الف
(فارسی به گیلکی)
● بنویشته کس: محمۊد پاینده لنگرۊدي
● صفحات: ۴۱
● دپیچارته‌کس: علی رضاپور
نشر ٚسال: ۱۴۰۵
نشر ٚ زمات: ۱۴۰۵/۶/۱۲
● کد: الف/۲/۱۲
● بها: رایگان

🔻🔻🔻

گروه فرهنگستان زبان گیلکی/گِلِکي
گِلِکي/گيلکي زوان ٚفرهنگستؤن ٚجرگه
@Guilaki

واپیچار/vâpičâr/، واپٚچار/vâpəčâr/ 🔉:
بازرسی (Inspection)

💡 با توجه به نحوه ساخت مصدرهای پیشوندي در زبان گیلکی برای این واژه به مصدر احتمالا فراموش شده ی پیچاردن، پٚچاردن میرسیم.
نمونه مصادر ديگر و ساخت مصادر پیشوندي:
✓ بیشتٚن: برشتن
• وابیشتن:تفت دادن دوباره
• دبیشتن:سرخ کردن، درون چیزی یا روغن برشتن
✓ گردستن: گردیدن
• واگردستن: برگشتن
• دگردستن: تغییر کردن، این‌رو آن‌رو شدن

این چنین نمونه مصدرهای پیشوندی که با افزودن پیشوند معنای جدیدی گرفته و مصدری جدیدی میسازند در گیلکی بسیار است‌.
اما اکنون به بررسی دو واژه ی دپیچار و واپیچار میپردازیم.

دپیچارگۊدن در گویش‌های گیلکی عمدتا در معنای مهیا شدن، آماده شدن برای کاری آمده. حال آمده شدن به مفهوم لباس پوشیدن برای مهمانی، آماده شدن برای سفر، آماده شدن برای شکار.

واژه ی واپچار و واپیچار نیز میان ملوانان و دریانوردان گیلانی، مفهوم بازرسی را دارد که با توجه به پیشوند «وا» در ساختواژه‌ی «وا+پیچار» کاملا درست است و نشان میدهد که این مفهوم در معنای کلی بازرسی نیز قابل تعمیم است. چرا که پیشوند «وا» مفهوم تکرار عمل را نیز ایجاد میکند‌.

فرهنگستان زبان گیلکی
@guilaki

💡گیلکي دۊرؤست ٚواجه‌أن(۱۸):
#گیلکي_پاستن
#گلکي_پاستن

❌️ بچه خوشگل
✅️ ژٚبٚد

❌️ بی تربیت
✅️ نامۊته، نامؤخته

❌️ مرکز و کانون
✅️ کؤگا، کؤگٚه

❌️ توده (انباشته روی هم)
✅️ فۊجٚه

❌️ بیعانه
✅️ پیش‌دؤکؤن

❌️ اختلاس کۊدن
✅️ چل ٚچاپ کۊدٚن

🔲 گیلکي زوانٚ' بپائیم

گِلِکي/گيلکي زوان ٚفرهنگستؤن ٚجرگه
گروه فرهنگستان زبان گیلکی/گِلِکي
@Guilaki

● فرهنگ گیل‌و‌دیلم - بخش الف
(فارسی به گیلکی)
● بنویشته‌کس: محمۊد پاینده لنگرۊدي
● صفحات: ۴۱
● دپیچارته‌کس: علی رضاپور
● نشر ٚسال: ۱۴۰۵
● نشر ٚ زمات: ۱۴۰۵/۶/۱۲
● کد: الف/۲/۱۲
● بها: رایگان

🔻🔻🔻

گروه فرهنگستان زبان گیلکی/گِلِکي
گِلِکي/گيلکي زوان ٚفرهنگستؤن ٚجرگه
@Guilaki

#گيلکي_مۊزيک
#دانيال_جوان

گيلکي مۊزيک شيراز ٚ مئن 🌻✨

بخأنده‌کٚس: https://www.instagram.com/daniyal.javan?igsi=MXNqbDA5OHE0dHdzeQ==

ويدئؤ لينک: https://www.instagram.com/reel/Dct2cY6OFjL/?igsi=dTIzY3FweHE1YTlo

گِلِکي/گيلکي زوان ٚفرهنگستؤن ٚجرگه
گروه فرهنگستان زبان گیلکی/گِلِکي
@Guilaki

#گيلکي_مۊزيک‌ويدئؤ
#دانيال_جوان

پۊست ٚ لینک: https://t.me/daniyal0098/365

گِلِکي/گيلکي زوان ٚفرهنگستؤن ٚجرگه
گروه فرهنگستان زبان گیلکی/گِلِکي
@Guilaki

💡گیلکي دۊرؤست ٚواجه‌أن(۱۹):
#گیلکي_پاستن
#گلکي_پاستن

❌️ شیرینی خانگی
✅️ پیشیک

❌️ سریعا، فورا
✅️ فؤرزی (forzi)، دٚفأتٚني

❌️ ادب
✅️ یامۊج، آمۊج

❌️ تسمه
✅️ رؤنٚکي

❌️ قناس
✅️ کٚلؤش

❌️ زُق زُق گۊدن
✅️ زٚرچٚه گۊدن

🔲 گیلکي زوانٚ' بپائیم

گِلِکي/گيلکي زوان ٚفرهنگستؤن ٚجرگه
گروه فرهنگستان زبان گیلکی/گِلِکي
@Guilaki

● فرهنگ گیل و دیلم - بخش ب / همراه پیوست فرهنگستان (فارسی به گیلکی)
● بنویشته کس: محمۊد پاینده لنگرۊدي
● صفحات: ۱۲۴
● دپیچارته‌کس: علی رضاپور
نشر ٚسال: ۱۴۰۵
نشر ٚ زمات: ۱۴۰۵/۷/۱
● کد: الف/۳/۱۲
● بها: رایگان

🔻🔻🔻

گروه فرهنگستان زبان گیلکی/گِلِکي
گِلِکي/گيلکي زوان ٚفرهنگستؤن ٚجرگه
@Guilaki

😍مي جؤن گيلؤن😍

🌳هيرکؤني دامؤنؤن🌳

فيلم بٚييته کٚس: رٚشامۊج
#زیویشر

گروه فرهنگستان زبان گیلکی/گِلِکي
گِلِکي/گيلکي زوان ٚفرهنگستؤن ٚجرگه
@Guilaki

#مازرۊني_نام

شٚوار

ويدئؤ ٚ لينک: https://www.instagram.com/reel/DdPFOjXA2qx/?stkn=aG9ibWhlZDV6bzdw

چاگۊده‌کٚس ٚ اينستاگرامي پیج: https://www.instagram.com/hossein_majiddi?stkn=dDR5MHhwamNnYmVh

گِلِکي/گيلکي زوان ٚفرهنگستؤن ٚجرگه
گروه فرهنگستان زبان گیلکی/گِلِکي
@Guilaki

● فرهنگ گیل و دیلم - بخش ب / همراه پیوست فرهنگستان
(فارسی به گیلکی)
● بنویشته کس: محمۊد پاینده لنگرۊدي
● صفحات: ۱۲۴
● دپیچارته‌کس: علی رضاپور
نشر ٚسال: ۱۴۰۵
نشر ٚ زمات: ۱۴۰۵/۷/۱
● کد: الف/۳/۱۲
● بها: رایگان

🔻🔻🔻

گروه فرهنگستان زبان گیلکی/گِلِکي
گِلِکي/گيلکي زوان ٚفرهنگستؤن ٚجرگه
@Guilaki

مي جؤن گيلؤن😢

فيلم بٚييته کٚس: رٚشامۊج

گروه فرهنگستان زبان گیلکی/گِلِکي
گِلِکي/گيلکي زوان ٚفرهنگستؤن ٚجرگه
@Guilaki

با عرض سلام و ادب احترام خدمت همه اعضای کانال و مردم شریف سراسر گیلان. اول از همه عرض کنم فارسی نوشتم تا غیر گیلک‌ها هم بتونن بخونن.

به عنوان یه گیلک صحبتی دوستانه داشتم با مردم شریف گیلان، گیلک‌ های عزیز.

درسته ما خیلی مشکل داریم از مهاجرت بی رویه گرفته تا چالش زبان و ادغام فرهنگ و ساخت و ساز مخرب و نابودی جنگل ها و مزارع و فروش زمین ها و...

اما تا دیر نشده باید بیدار بشیم.

💚گیلکی فقط یه زبان نیست؛ جانِ گیلان هست.

مردم گیلان! لحظه‌ای بمونیم و از خودمون بپرسیم: اگه روزی بچه هامون دیگه نتونن به زبان پدربزرگا و مادربزرگاشون حرف بزنن، چه چیزی رو از دست دادیم؟

ما فقط چند واژه و چند جمله رو از دست ندادیم؛ بلکه بخشی از حافظهٔ جمعی‌ مون، بخشی از فرهنگ مون، بخشی از قصه‌ها و ترانه‌هامون و بخشی از پیوند عاطفی نسل‌هامون رو از دست دادیم.

گیلکی تنها وسیله‌ای برای حرف زدن نیست؛ خونه ای هست که تاریخ، احساسات، تجربه‌ها و بازماندگان از اجدادمون توش زندگی می‌کنه.

هر زبانی که در طول نسل‌ها شکل گرفته، گنجینه‌ای از تجربه‌های انسانی هست. گیلکی نیز با واژه‌های بومی، ضرب‌المثل‌ها، لالایی‌ها، روایت‌های روستایی، نام‌های محلی طبیعت و شیوهٔ بیان احساسات، بخشی از میراث ارزشمند این سرزمین هست. وقتی زبانی ضعیف میشه، بسیاری از این گنجینه‌ها نیز در معرض فراموشی قرار می‌گیرن.

تصور کنید روزی برسه که پدربزرگی بخواد خاطره‌ای از جوانیش برای نوه‌اش تعریف کنه، اما نوه معنای واژه‌های گیلکی رو متوجه نشه. مادربزرگی بخواد لالایی‌ای رو بخونه که مادرش واسش میخوند، اما اون لالایی دیگه در گوش نسل جدید آشنا نباشه. واژه‌هایی که روزگاری با اونا باران رو توصیف می‌کردیم، از طبیعت حرف میزدیم، عشق می‌ورزیدیم، شوخی می‌کردیم و اندوه خودمون رو بیان می‌کردیم، کم‌کم خاموش بشن. اون روز، دیگه نمی‌تونیم به‌ سادگی همه‌چیز رو به زندگی برگردونیم؛ چون بعضی واژه‌ها، اصطلاحات و شیوه‌های بیان، با از میان رفتن زبان از حافظهٔ نسل‌ها محو میشه. دردناک‌تر اینه که گاهی خودمون، ناخواسته، در این فراموشی سهم داریم.

وقتی بچه هامون رو از صحبت کردن به گیلکی خجالت‌زده می‌کنیم، وقتی زبان مادری رو نشانهٔ بی‌سوادی می‌دونیم، وقتی تصور می‌کنیم برای پیشرفت باید زبان خودمون رو کنار بذاریم، یا وقتی با این جمله که «بذار بچه فارسی یاد بگیره» گیلکی رو از زندگی روزمره حذف می‌کنیم، شاید ندونیم چه میراثی رو به حاشیه می‌رونیم.

ما با یادگیری زبان های دیگه مشکل نداریم اما مسئله اینه که چرا باید برای یادگیری یه زبان، زبان دیگری رو قربانی کنیم؟
چندزبانه بودن مانع هویت داشتن نیست. ما چرا باید ریشه‌های خودمون رو قطع کنیم؟
زنده نگه داشتن گیلکی به معنای مخالفت با زبان فارسی یا جدایی از دیگر مردمان ایران نیست. می‌تونیم به زبان ملی احترام بذاریم، زبان‌های بین‌المللی را بیاموزیم و هم‌زمان برای زبان مادری خود نیز ارزش قائل باشیم. احترام به یک زبان، نیازمند تحقیر زبانهای دیگه نیست.

از سوی دیگه، حفظ گیلکی فقط برای گذشته نیست؛ برای آینده هم هست. کودکی که زبان خانواده و نیاکانش رو یاد می‌گیره، امکان بیشتری برای ارتباط مستقیم با بخشی از میراث فرهنگی خودش پیدا می‌کنه. زبان می‌تونه پلی میان نسل‌ها باشه؛ پلی میان کودک امروز و قصه‌های دیروز، میان زندگی مدرن و تجربه‌های بومی، میان فرد و سرزمینی که در اون ریشه داره.

و این مسئولیت تنها بر دوش دولت، مدرسه یا نهادهای فرهنگی نیست. از خونه شروع میشه؛ از همون لحظه‌ای که با بچه مون به گیلکی حرف می‌زنیم، داستانی محلی براش تعریف می‌کنیم، ضرب‌المثلی رو بهش یاد میدیم، ترانه‌ای قدیمی رو زنده می‌کنیم یا واژه‌ای رو که نزدیکه فراموش بشه، دوباره به زندگی روزمره برمیگردونیم.

لازم نیست همه نویسنده یا پژوهشگر زبان باشن. لازم نیست همه گیلکی رو بی‌نقص صحبت کنن. حتی اگه خودمون اون‌ رو خوب بلد نیستیم، می‌تونیم از بزرگ‌ترها یاد بگیریم، حرفاشون رو ضبط کنیم، واژه‌هاشون رو بنویسیم و به بچه هامون فرصت آشنایی با این میراث رو بدیم.
زبان‌ها با شعارهای بزرگ زنده نمیمونن؛ بلکه با استفاده شدن زنده می‌مونن. با حرف زدن تو خونه، با شنیده شدن در جمع خانواده، با قصه و موسیقی، با کتاب و آموزش، با حضور در فضای مجازی و با انتقال طبیعی از پدر و مادر به بچه.

مردم گیلان!
جنگل‌های هیرکانی ما گنجینه‌هایی هستن که حفظشون وظیفهٔ ماست.

اما میراث یک سرزمین فقط درختان و رودخونه‌هاش نیست. زبان نیز بخشی از میراث زندهٔ اون سرزمین هست؛ میراثی که برای ادامهٔ زندگی، به صدای ماها نیاز داره.
اگه برای حفظ یه درخت ارزش قائلیم، چرا برای حفظ واژه‌ای که از نسل‌ها پیش به ما هدیه رسیده، بی‌تفاوت باشیم؟

اگر از خشک شدن رودخونه‌ها ناراحت میشیم، چرا از خشک شدن تدریجی چشمه‌های واژگان خود نترسیم؟

@Guilaki

طبیعت گیلان بدون مراقبت ما آسیب می‌بینه؛ زبان گیلکی هم بدون سخن گفتن، آموختن و انتقال به نسل بعد، به‌تدریج ضعیف میشه.

هنوز دیر نشده. تا وقتی کسایی هستن که گیلکی رو میدونن، تا وقتی واژه‌ای در خاطرهٔ مادربزرگ پدربزرگ زنده هست، تا وقتی بچه ای می‌تونه اونو یاد بگیره و تا وقتی خانواده‌ای تصمیم می‌گیره تو خونه به این زبان حرف بزنه امید وجود داره.
بیاین به بچه هامون یاد بدیم که گیلکی بودن مایهٔ شرمندگی نیست. به اونا یاد بدیم که میتونن به ریشه‌هاشون افتخار کنن، بدون آنکه به هیچ زبان یا فرهنگی و قومیتی بی‌احترامی کنن. بیایید به‌جای سرزنش کسانی که گیلکی رو فراموش کردن، دستشون رو بگیریم و از واژه‌های ساده شروع کنیم.
بیاین اجازه ندیم که این میراث کهن در گیلان که خونه ماست خاموش بشه.
زبان گیلکی برای زنده موندن؛ به تصمیم و ارادهٔ ما نیاز داره. پس بیاین همه باهم شروع کنیم و واژگان قدیمی رو یاد بگیریم و به نسل بعد منتقل کنیم. گیلکی رو فقط دوست نداشته باشیم؛ بلکه اونو زندگی کنیم. روزی ۵ تا واژه قدیمی حفظ کنیم و استفاده کنیم و به بقیه هم یاد بدیم و اینطوری دوباره گیلکی اصیل زنده میشه.
چون زبانی که دیگه تو زندگی مردم جاری نباشه، هرچقدر هم در دل‌ها عزیز باشه، ممکنه روزی به خاطره تبدیل بشه و ما نمی‌خوایم گیلکی فقط خاطره‌ای از گذشتهٔ گیلان باشه، ما می‌خوایم صدای امروز گیلان و زبان فردای بچه هامون باقی بمونه💚

باهم سر خونه و میراث و زبان مون غیرت و اتحاد داشته باشیم🤝

انتشار حداکثری یادتون نره ممنون🙏🌺

@Guilaki

ايميني خٚندٚه بؤنيم😊

#گيل_طنز
@Guilaki

أی مي جؤن ٚ گیلؤن🍀
@Guilaki

❇️ گيلٚکي گٚو زأن' داب بوؤنيم.

۱. سۊأگيتٚن، سۊأييتٚن 🔉

آب افتادن در ميوه (حالت پختن ميوه)

هٚلۋ سۊأگيتٚه.


۲. شۊرايي 🔉

آب باران (پر آبی سالانه)

ايمسال شۊرايي بوبو.


۳. خۊشايي 🔉

آب باران ( کم آبی سالانه ) خشکسالی

ايمسال خۊشايي بوؤدٚه.


۴. جؤنٚشیر گۊدٚن، سینٚه آو گۊدٚن، جان شۊرا گۊدٚن 🔉

آبتنی کردن

ديرۊ جؤنٚشير بوؤدٚم.


۵. تۊکۊنٚه تۊکۊنٚه، تٚکٚنٚه تٚکٚنٚه، تٚککٚه تٚککٚه 🔉
قطره قطره.

آو تٚکٚنٚه تٚکٚنٚه کالٚسسٚرٚه.

@Guilaki