📹 جهش‌های ارزی؛ فشار تورمی بیشتر بر دوش فقرا

▫️دکتر تیمور رحمانی:

▫️براساس داده‌های رسمی، هر بار که نرخ ارز در ایران جهش کرده، نابرابری تورمی هم افزایش یافته است.

▫️به عبارت دیگر، دهک‌های پایین‌تر همواره بیش از دهک‌های بالاتر تحت تأثیر تورم قرار گرفته‌اند.

▫️این یعنی فقرا بیشترین فشار را تحمل کرده‌اند و رفاه اجتماعی کاهش یافته است.

▫️تحلیل‌های آماری دقیق نشان می‌دهند که جهش‌های ارزی مستقیماً باعث تشدید نابرابری تورمی می‌شوند و بار تورم بر دوش اقشار آسیب‌پذیر سنگین‌تر است.



مطلب مرتبط: عوامل موثر بر تورم کدامند؟

♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🔵 معمای خانه‌های خالی در ایران

🔺 چرا این سیاست در ایران ناکارآمد بوده و چه مسیرهای جایگزینی می‌تواند به ورود مسکن به بازار و کاهش فشار بر مستأجران کمک کند؟





♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🟦 دکتر مرتضی افقه درخصوص تغییر مدیران بانک مرکز به جهان صنعت گفت: واقعیت این است که در شرایط کنونی، خیلی کاری از دست سیاستگذاران پولی و مالی برنمی‌آیدو تعویض مديران و کارگزاران گره  گشای مشکلات اقتصادی نیست. خزانه دولت پس از هفت، هشت سال تحریم تقریباً خالی شده و منابع ارزی به شدت محدود هستند و امید چندانی هم به افزایش آن‌ها در آینده وجود ندارد. بنابراین تغییر افراد مدیریت فعل بی سرانجامی است که تأثیر عملی چندانی ندارد؛ تنها ممکن است اثر روانی محدودی مانند کاهش چهار تا پنج درصدی سرعت افزایش قیمت ارز داشته باشد که در مقابل شدت آن بی‌فایده است.

⏺️موضوع برنگرداندن ارزهای صادراتی نیز یکی از مشکلات مطرح در این خصوص است و تأثیر خود را دارد، دلیل اصلی نوسانات قیمت‌ها و تفاوت نرخ ارز، فضای پرریسک اقتصادی و تهدیدهای خارجی، به‌ویژه تهدیدات مکرر اسرائیل است، نه صرفاً عملکرد مدیریتی یا رفتار صادرکنندگان. اما نباید این را بهانه‌ای برای حذف ارز ترجیحی یا آزادسازی فوری بازار ارز کرد.

⏺️وی اضافه کرد: استعفا و تغییر مدیریتی در بانک مرکزی بیشتر نتیجه فشارها و از دست رفتن کنترل بر شرایط بود. با وجود این تغییرات و حتی در صورت بازگشت ارزهای صادراتی، تنها می‌توانند کمی سرعت افزایش نرخ ارز را کنترل کنند. بحران اصلی ریشه‌ای است و راه حل آن اصلاحات ساختاری و کاهش ریسک‌های کلان اقتصادی است، نه تغییر پی در پی مدیران نهادهای مالی مهم کشور.





♦️ کانال تخصصی اقتصاد

پادزهر جهش‌های ارزی

👤 دکتر ولی‌الله سیف؛ رئیس‌کل پیشین بانک مرکزی

✍️ روند افزایشی نرخ ارز در سال‌های اخیر نشان می‌دهد بازار ارز برآیند ناترازی‌های ساختاری، محدودیت‌های بیرونی و تصمیمات سیاستی ناهماهنگ است و نوسانات آن صرفاً به شوک‌های مقطعی یا اخبار سیاسی محدود نمی‌شود.

✍️ نرخ ارز به شاخصی برای سلامت اقتصاد کلان تبدیل شده و بی‌انضباطی مالی، رشد نقدینگی و تحریم‌ها دیر یا زود خود را در این بازار نشان می‌دهند. افزایش نرخ ارز بیش از آنکه علت مشکلات باشد، معلول ناکارآمدی‌ها و ناترازی‌های انباشته است.

✍️ سرکوب ارزی و سیاست‌های دستوری، با ایجاد شکاف میان نرخ‌های رسمی، نیمایی و آزاد، به چندنرخی شدن ارز، شکل‌گیری رانت، فساد، تخصیص ناکارآمد منابع و انباشت تقاضای پنهان منجر شده و در نهایت جهش‌های شدید ارزی، تورم و بی‌ثباتی را تشدید کرده است.

✍️ با این حال، آزادسازی کامل نرخ ارز نیز در شرایط تحریم، کمبود منابع ارزی و نبود بازار شفاف، می‌تواند شوک‌های تورمی و نابرابری اجتماعی ایجاد کند؛ بنابراین دوگانه کنترل کامل و آزادسازی کامل، گمراه‌کننده است و سیاست ارزی باید ترکیبی از کنترل هوشمندانه، انعطاف‌پذیری تدریجی و اصلاحات نهادی باشد.

✍️ کسری بودجه مزمن و سلطه مالی دولت، از طریق رشد نقدینگی و تورم مزمن، فشار بر بازار ارز را تشدید می‌کند و بدون اصلاح ساختار بودجه و مهار نقدینگی، ثبات ارزی دست‌نیافتنی است. در عین حال، کیفیت اجرای کنترل قیمت‌ها، استقلال نسبی بانک مرکزی، هماهنگی نهادی و شفافیت سیاستی تعیین‌کننده است.

✍️ تعادل عرضه و تقاضای ارز از مسیر اصلاح سیاست‌های تجاری، بازگشت ارز صادراتی، اولویت‌بندی واردات و پرهیز از تصمیمات پرمصرف ارزی اهمیت دارد.

✍️ نرخ سود بانکی، انتظارات تورمی، سیاست ارتباطی دولت و سیگنال‌هایی مانند تغییر رئیس کل بانک مرکزی نیز بر بازار اثرگذارند.

✍️ ثبات پایدار نیازمند بسته‌ای هماهنگ از کنترل هوشمند ارز، اصلاح تدریجی سود بانکی، مدیریت کسری بودجه، تعادل تجارت خارجی و بازسازی اعتماد است.





♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🔴 دولت پزشکیان ناکامی‌های اقتصادی را مدام گردن عوامل خارجی می‌اندازد، درحالیکه اگر برنامه منسجمی داشتند این عوامل قابل کنترل بود

👤 دکتر مرتضی عزتی، اقتصاددان و استاد اقتصاد دانشگاه تربیت مدرس: دولت پزشکیان در ۲ سال گذشته کاملا دچار روزمرگی بوده و اصلا نتوانسته برنامه‌ای برای بهبود وضعیت معیشتی مردم داشته باشد/ دولت پزشکیان هیچ برنامه خاصی نداشت و در مهار تورم و افزایش رشد اقتصادی کاملا ناموفق عمل کرد.



مطلب مرتبط: آیا تورم رکودی تشدید می شود؟

♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🔵 تورم بالا درآمد مالیاتی واقعی را کاهش داده است❗️ 🔵 محمدرضا منجذب

لینک اینفوگرافی مطلب


🔵 کانال دکتر منجذب

👉 رکود ساخت‌وساز در تهران و شهرها فراگیر شده است

🔴دکتر مسعود نیلی، عضو هیات علمی دانشگاه صنعتی شریف، در دومین همایش «چشم‌انداز صنعت ساختمان» با اشاره به تحولات بازار مسکن گفت: پس از رشد قیمت مسکن بیش از نرخ تورم، سرمایه‌گذاری بخش خصوصی وارد دوره ثبات و سپس افت شده است.

🔴وی با بیان اینکه کاهش صدور پروانه‌های ساختمانی در تهران و سایر شهرها نشان‌دهنده فراگیر شدن رکود ساخت‌وساز است، افزود: ضعف رفاه خانوارها، محدودیت‌های نظام مالی، هزینه‌های بالای زمین و مصالح و بازدهی نامطمئن سرمایه‌گذاری، همزمان فشار بر بازار مسکن را تشدید کرده‌اند‌.



مطلب مرتبط: آیا تورم رکودی تشدید می شود؟

♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🔴 تک نرخی شدن نرخ ارز رخ نمی دهد

🔴دکتر مرتضی عزتی، کارشناس اقتصادی:
🔹تک نرخی شدن نرخ ارز رخ نمی دهد و بازار آزاد حذف شدنی نیست و هرچه نرخ ارز در مرکز مبادله افزایش پیدا کند، همچنان بازار آزاد وجود خواهد داشت.
🔹به نظر می رسد کسانی عامدانه دست به این اقدامات زده اند و به دنبال عوامل ایجاد تورم هستند یا اینکه مسلط به مسائل اقتصادی نیستند و گمان می کنند که ارز ۲۸۵۰۰ تومان به ۱۳۵ هزار تومان برسد، می توانند با مختصر یارانه این افزایش قیمت ها را جبران کنند.
🔹تورم در سه ماه پایانی سال به شدت افزایش پیدا می کند بطوری که احتمالا در همین ماه ها بیش از ۲۰ درصد به نرخ تورم عمومی کشور اضافه می شود و احتمال تورم بیش از ۷۰ درصد هم وجود دارد که این میزان رشد نرخ تورم در بی سابقه است.| ایلنا


مطلب مرتبط: عوامل موثر بر تورم کدامند؟

♦️ کانال تخصصی اقتصاد

⁉️ هشدار یک کارشناس اقتصادی؛ تورم بیشتری در راه است؟


دکتر آلبرت بغزیان عضو هیات علمی دانشگاه تهران:
▫️حذف ناگهانی ارز ترجیحی، در صورت فقدان بسته ضدتورمی جدی، تورمی خطرناک ایجاد می‌کند. گرانی تنها به کالاهای اساسی محدود نمی‌ماند؛ خدمات فنی، حمل‌ونقل، اجاره مسکن و حتی قیمت تمام‌شده تولید نیز افزایش می‌یابد. دولت تلاش کرده بخشی از فشار را با کالابرگ جبران کند، اما اگر این حمایت‌ها فراگیر و دقیق نباشد، عملاً ناکارآمد خواهد بود. تجربه دولت‌های گذشته نیز نشان داده توزیع عمومی یارانه بدون هدف‌گیری صحیح، خطای سیاستی بزرگی محسوب می‌شود.

▫️حذف ارز ترجیحی بدون نظارت قوی و بسته حمایتی کارآمد، تبعات اجتماعی و اقتصادی سنگینی ایجاد می‌کند. کنترل بازار، حمایت هدفمند از اقشار آسیب‌پذیر و برخورد قاطع با رانت و احتکار تنها راه جلوگیری از تشدید بحران معیشتی محسوب می‌شود./متن کامل


مطلب مرتبط: عوامل موثر بر تورم کدامند؟

♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🔵 پیامدهای فشار مالیاتی

👤 دکتر محمدرضا فرزانگان؛ استاد اقتصاد خاورمیانه دانشگاه ماربورگ آلمان

✍️ لایحه بودجه ۱۴۰۵ بر کاهش وابستگی به درآمدهای نفتی و افزایش اتکا به درآمدهای مالیاتی بنا شده؛ به‌گونه‌ای که سهم نفت نسبت به سال قبل تقریباً نصف و رشد ۴۲ درصدی درآمدهای مالیاتی هدف‌گذاری شده است.

✍️ برای تحلیل این چرخش، به نتایج پژوهشی منتشرشده در نشریه Energy Economics (۲۰۲۰) با داده‌های ۱۲۴ کشور طی بیش از دو دهه اشاره می‌شود.

✍️ نتایج نشان می‌دهد کاهش درآمدهای نفتی لزوماً به افزایش تلاش مالیاتی منجر نمی‌شود و اندازه اقتصاد زیرزمینی نقش تعدیل‌کننده دارد.

✍️ در کشورهایی که اقتصاد زیرزمینی بیش از ۳۵ درصد تولید ناخالص داخلی است، کاهش رانت نفتی به افزایش درآمد مالیاتی منجر نشده و فشار مالیاتی باعث انتقال فعالیت‌ها به بخش غیررسمی می‌شود و پایه مالیاتی کوچک‌تر می‌گردد.

✍️ ایران با تورم بالای ۴۰ درصد، نوسانات ارزی و تحریم‌ها وارد بودجه ۱۴۰۵ می‌شود که این شرایط محرک رشد اقتصاد زیرزمینی است.

✍️ چهار عامل گرایش به اقتصاد سایه شامل فرار مالیاتی، اجتناب از بیمه، فساد اداری و دور زدن قوانین کار است.

✍️ نتیجه این وضعیت، عدم تحقق درآمدهای مالیاتی، کسری بودجه پنهان و تشدید چرخه تورم و اقتصاد زیرزمینی است.



مطلب مرتبط: تورم بالا درآمد مالیاتی واقعی را کاهش داده است

♦️ کانال تخصصی اقتصاد