🌀سوگیری‌های شناختی: تازگی‌انگاری(Recency illusion)

تازگی‌انگاری (Recency illusion) نوعی سوگیری شناختی است که طی آن ذهن وزن بیشتری برای اطلاعات تازه قائل می‌شود تا داده‌های قبلی. تجربه تازگی‌انگاری برای هر کسی آشناست. گاهی اوقات وقتی برای نخستین بار با موضوعی آشنا می‌شویم به غلط گمان می‌کنیم آن موضوع برای بقیه نیز تازگی دارد اما بعد می‌فهمیم که سالیان زیادی از عمر آن موضوع می‌گذرد.

آرنولد زویکی، استاد زبان‌شناسی دانشگاه استنفورد، برای نخستین بار این عبارت را در سال ۲۰۰۵ به کار برد. او فهمید افراد در مواجهه با واژه یا عبارتی که برایشان جدید است به غلط تصور می‌کنند که آن واژه یا عبارت تازه وارد زبان شده در حالی که آن کلمه یا عبارت سال‌ها در آن زبان کاربرد داشته است. وی مطالعات بیشتری انجام و تعریف تازگی‌انگاری را گسترش داد: "باوری که فرد بر اساس آن می‌پندارد آنچه به تازگی متوجه‌اش شده پدیده‌ای متاخر و تازه است."

یک مثال فرضی را با هم مرور کنیم.

جواد سال‌های زیادی است که اخبار روز را دنبال نمی‌کند. او از امروز که فرصت یافته، تصمیم دارد اخبار روز را پیگیری کند. اینجاست که این سوگیری شناختی می‌تواند نقش بازی کند. به این معنا که بسیاری از مفاهیمی را که جواد برای اولین بار می‌شنود، برایش این تصور را ایجاد می‌کند که احتمالاً این مفاهیم برای دیگران نیز جدید است و تازگی دارند در حالی که آن مفاهیم سال‌ها وجود داشته‌اند. اینجاست که جواد در دام تازگی‌انگاری می‌افتد.

تازگی‌انگاری خود به پدیده‌ای می‌انجامد که از آن با عنوان "وهم تکرار" (frequency illusion) نیز یاد می‌شود. فرض کنید آتنا پس از سال‌ها تصمیم می‌گیرد ماشینش را عوض کند. به همین دلیل شروع می‌کند به مطالعه و تحقیق درباره خودروهای مختلف. در این میان یک یا دو ماشین نظرش را جلب می‌کنند. وهم تکرار که خود نتیجه توجه گزینشی است باعث می‌شود آتنا هر جا می‌رود همان ماشین‌ها را بیند. حتی ممکن است وسط یک فیلم یا یک تبلیغ تلویزیونی دوباره همان ماشین ظاهر شود. اینجاست که آتنا ممکن است در وهم تکرار گرفتار شود و نتیجه بگیرد در انتخاب آن ماشین درست عمل کرده چون همه جا هست در حالی که واقعیت این است که آتنا پیش از آن توجهی به ماشین‌ها نداشته و اکنون توجه گزینشی به ماشین‌ها دارد.

تازگی‌انگاری ممکن است باعث شود موقعیت تاریخی در درک پدیده‌ها را دست کم بگیریم. سناریوی خیالی زیر را در نظر بگیرید.

عثمان رئیس یک شرکت خدمات مالی است. خیلی اتفاقی مطلبی را درباره پرورش خلاقیت در کارکنان می‌خواند و از یک روش پیشنهادی آن خوشش می‌آید. گمان می‌کند آن روش خیلی جدید است. روز بعد کارکنان را جمع می‌کند و از آنان می‌خواهد همان روش را به عنوان وظیفه روزانه اجرا کنند. در اینجا عثمان اسیر تازگی‌انگاری می‌شود و بر اساس آن تصمیم می‌گیرد. به علاوه وی نمی‌داند که به لحاظ تاریخی آن روش در چه موقعیتی و به چه علتی به کار رفته است و آیا اساساً با شرایط فعلی شرکت وی جور درمی‌آید یا خیر؟

اگر اطلاعاتی برای ما جدید است به این معنی نیست که برای بقیه هم تازگی دارد. بهتر است پیش از هر چیز درباره هر آنچه برایمان جدید است مطالعه کنیم تا درکی درست و تاریخی از قضیه به دست آوریم.

#سوگیریهای_شناختی

🔸متن کامل⬅️ اینجا

✔️کانال مقاله ها @eduarticle

‌ ‌ ✍️ #حکایتها ۱۷۳

نیلوفرزیبا در آیین هندو

در آیین هندو وقتی وارد معبد می‌شوند، بهتر است همراه خود گل نیلوفر داشته باشند رادا کریشنان [ سیاستمدار و دین‌شناس هندی]در تفسیری که بر اوپانیشادها [از کهن‌ترین متون مینوی آیین هندو]نوشته است‌،می‌گوید این عمل یک نوع صحبت کردن با خداست به این بیان که نیلوفر گلی است که در آبهای متعفن و بدبو رشد می‌کند ولی بسیار زیباست. افراد با این عمل می‌گویند: خدایا تو همانی که می‌توانی از منجلاب طبیعت چنین موجود زیبایی بیافرینی. من هم در منجلاب جامعه و زندگی گرفتار آمده‌ام، و آمده‌ام تا مرا هم زیبا کنی و این با تصور خاصی از خدا، نوعی سخن گفتن با اوست.
مصطفی ملکیان، معنای زندگی، صفحه ۵۵


✔️کانال مقاله ها  🌺 @eduarticle

⌛سوگیری‌های شناختی: ادراک گزینشی (Selective perception)

نوعی سوگیری شناختی است که ذهن هر آنچه را درست می‌پندارد دریافت می‌کند و هر چه را مخالف پندارد نادیده می‌گیرد. در این فرایند فرد اطلاعات را گزینشی دریافت می‌کند. به زبان ساده فرد تصویر را آن طور که دوست دارد می‌بیند نه آن گونه که واقعاً هست.

معلمی را در نظر بگیرید که بین شاگردانش استثنا قائل می‌شود. وی ممکن است به راحتی از خطای دانش‌آموز محبوبش چشم‌پوشی کند در حالی که اگر همان خطا از دانش‌آموز دیگری سر زند واکنش نشان دهد. یا برعکس پیشرفت دانش‌آموزی را که به او علاقه ندارد نادیده بگیرد در حالی که برای کوچک‌ترین پیشرفت دانش‌آموز محبوبش پاداش در نظر گیرد.

یکی از مهم‌ترین دلایل ادراک گزینشی این است که افراد هر روز با داده‌های بسیار زیادی مواجه می‌شوند و در نتیجه نمی‌توانند به همه آنان توجه یکسانی نشان دهند؛ ذهن انتخاب می‌کند که به چه چیزی واکنش نشان دهد.

ادراک گزینشی در طراحی تبلیغات تجاری نیز نقش دارد. مصرف‌کنندگان ممکن است از یک تبلیغ بیشتر خوششان بیاید یا کمتر فقط بر اساس اینکه درباره فلان شرکت یا محصول چه عقیده‌ای دارند.

ادراک گزینشی می‌تواند باعث از دست رفتن فرصت‌های زیادی شود و در روند تصمیم‌گیری اخلال وارد کند. در مسائل مهم باید مراقب بود تحت تاثیر ادراک گزینشی قرار نگیریم.
#سوگیریهای_شناختی

🔸متن کامل⬅️ اینجا

✔️کانال مقاله ها  🌺 @eduarticle

✍️#حکایتها 174
شیخ ابوسعید یکبار به طوس رسید مردمان از شیخ استدعاء مجلس کردند، شیخ اجابت کرد، بامداد در خانقاه استاد تخت بنهادند و مردم می‌آمدند و می‌نشست. چون شیخ بر تخت شد و مقریان قرآن برخواندند و مردم می‌آمد چندانک کسی را جای نماند، معرف برخاست و گفت خدایش بیامرزاد کی هر کسی از آنجا کی هست یک گام فراتر آید. شیخ گفت و صلی اللّه علی محمد و آله اجمعین و دست بروی فرود آورد و گفت هرچ ما خواستیم گفت و جملۀ پیغامبران بگفته‌اند او بگفت خدایش بیامرزاد که هرکسی از آنجا کسی هست یک گام فراتر آید. چون این کلمه بگفت از تخت فرود آمد و آنروز بیش ازین نگفت.

محمد بن منور
اسرار التوحید

🔸متن روان و امروزی مطلب بالا

خدا رحمت کند کسی را که برخیزد و قدمی پیش نهد
روزی شیخ ابوسعید ابوالخیر برای سخنرانی و ارشاد و موعظه خلق به مجلسی وارد شد و جمعی از مریدان شیخ در مجلس انتظار وی را می‌کشیدند. شیخ در حالی که عبای خود را زیر بغل خود گرفته بود و عبایش بر زمین کشیده می‌شد در مجلس وارد شد. ازدحام جمعیت جایی برای ورود تازه واردان در مجلس نگذاشته بود.
یکی از مریدان برخواست و بلند آواز داد که: «خدا رحمت کند کسی را که برخیزد و قدمی پیش نهد (تا جا باز شود)» ... شیخ که در حین بالا رفتن از منبر بود به سوی پایین روانه شد و از مجلس خارج شد ... مریدان را از فعل شیخ تعجب آمد و علت را پرسیدند.
شیخ گفت: هر آنچه امروز می‌خواستم بگویم را این مرد گفت. خدا رحمت کند کسی را که برخیزد و قدمی پیش نهد.

✔️کانال مقاله ها @eduarticle

💬سید کمیل حسینی: کسی که بچه‌دار شود، امروز باید سالانه ۲۰۰ میلیون پول مدرسه‌ی غیرانتفاعی بدهد.

🔸امروز برای برخی از والدین، درس خواندن چندان مهم نیست؛ همین که اخلاق و ایمان بچه درست باشد کافی‌ست.

🔸 در نظام آموزش و پرورش جمهوری اسلامی، همین اخلاق و ایمان هم درست نیست.
🔸توالی این اتفاقات، جامعه را در حوزه‌ی خانواده و آسیب‌های اجتماعی دچار مشکل می‌کند.

✅ مناظره مهدی نظری زاده و سید کمیل حسینی
منبع: عبدی مدیا

✔️کانال مقاله ها @eduarticle

‼️شرق: افزایش مصرف ماری جوانا در مدارس

✔️مصرف سیگار، ماری‌جوآنا، سیگار الکترونیک و حتی حشیش و مشروبات الکلی با توجه به شواهد موجود در بین دانش‌آموزان بیشتر شده است.

✔️با وجودی که آمار رسمی در این زمینه وجود ندارد، اما شواهد عینی معلم‌ها و فعالان حوزه آموزش و کودکان این موضوع را تأیید می‌کند.

✔️با‌ این‌ حال مدارس و آموزش‌وپرورش هیچ برنامه پیشگیرانه‌ای برای جلوگیری از این وضعیت ندارند./شرق

✔️کانال مقاله ها @eduarticle

✔️ پاداش فرهنگیان بازنشسته در بوته فراموشی/ وقتی یک سکه ۵۷ میلیون و ۶۰۰ هزار تومان است!  ارزش پاداش فرهنگیان بازنشسته سال ۱۴۰۲ دقیقا نصف شده است!

💢 ایلنا نوشت: یک معلم بازنشسته در تماس با ایلنا از آرزوهایی روایت می‌کند که با تاخیر دولت‌ها بر باد رفته است:

📌 پرده اول: مهرماه ۱۴۰۲

📌 حکم بازنشستگی را که به دستش دادند، حسی آمیخته از شادی و دلتنگی وجودش را فرا گرفت. سی سال از نخستین روزی که به عنوان دبیر وارد کلاس شده بود، می گذشت . چند لحظه چشمهایش را بست و با خود اندیشد که با پاداش زحمات ۳۰ ساله اش چه کارهایی می تواند بکند. مهتر از همه عمل همسرش بود که باید در اولین فرصت انجام می شد. فکر کرد اگر مبلغی باقی بماند، جهیزیه دخترش را کامل می کند یا برای پسرش یک ماشین دست دوم تمیز می‌خرد تا با آن مسافرکشی کند یا شاید هم با همسرش به زیارت بروند و .... تصمیم گرفت اول قیمت سکه را چک کند تا ارزش واقعی پاداشش را بداند. قیمت یک قطعه سکه تمام امامی ۲۵ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان....

📌 پاییز ۱۴۰۲ جای خود را به زمستان می دهد اما خبری از پاداش نیست. سال ۱۴۰۳ فرا می رسد؛ فروردین، اردیبهشت و خرداد ۱۴۰۳ هم سپری می شود . تابستان می‌آید و می‌رود. حالا دیگر فرهنگیان خسته از سی سال تعلیم و تعلم به فرزندان ایران زمین با برپایی تجمعات آرام خواستار واریز پاداش خدمتشان می‌شوند . بالاخره ۴۰ درصد مبلغ در مهرماه ۱۴۰۳ برای فرهنگیان واریز می‌شود. سخنگوی وزارت آموزش و پرورش ابراز امیدواری می‌کند که بقیه این مبلغ را هم تا پایان پاییز به حساب فرهنگیان بازنشسته واریز کنند اما افسوس که این امید هم ناامید می شود. شب بلند یلدا به صبح سپید زمستان ۱۴۰۳ گره می‌خورد اما هنوز خبری از باقیمانده پاداش نیست. سوال این است چرا در دیگر دستگاهها پاداش خدمت بازنشستگان پرداخت شده و کسری بودجه تنها شامل حال پاداش فرهنگیان بازنشسته شده است ؟ آیا چنین برخوردهای بی‌مهر و تبعیض آمیزی موجب دلسردی جامعه بزرگ فرهنگی نمی‌شود و تاثیر مستقیمی بر پرروش آینده سازان این مرز و بوم ندارد؟

📌 پرده دوم: دی ماه ۱۴۰۳. قیمت یک قطعه سکه تمام امامی ۵۷میلیون و ۶۰۰ هزار تومان

📌 ارزش پاداش فرهنگیان بازنشسته سال ۱۴۰۲ دقیقا نصف شده است حالا دیگر با این مبلغ در کنار عمل همسرش که مدتهاست به تاخیر افتاده و جان او را در مخاطره انداخته است، نه جهیزیه می توان خرید و نه ماشین دست دوم تمیز. چه کسی افت ارزش پاداش فرهنگیان #بازنشسته را جبران می‌کند؟/جماران

به نقل از عبدی مدیا

✔️کانال مقاله ها @eduarticle

❓چگونه می‌توان از ابتلای دانش آموزان به بیماری‌های تنفسی در مدارس پیشگیری کرد؟
#بهداشت

✔️کانال مقاله ها @eduarticle

❓ #ویدیو_آموزشی

#واژه‌نامه_سیاسی

#نیهیلیسم

iranintltv


✔️کانال مقاله ها @eduarticle

‼️پوسیدگی مغز کلمه سال ۲۰۲۴ آکسفورد شد.

دانشگاه آکسفورد «پوسیدگی مغز» را به عنوان اصطلاح سال ۲۰۲۴ میلادی برگزید. این اصطلاح مربوط به استفاده بیش از حد از شبکه های ا جتماعی و محتوای بی کیفیت است.  

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از تایمز آو ایندیا، «پوسیدگی مغز» که با بیش از ۳۷ هزار رای به عنوان واژه سال این دانشگاه انتخاب شده، انعکاسی از بیم های ناشی از کاهش ظرفیت مغز در نتیجه مطالعه محتوای آنلاین است. این اصطلاح در سال ۱۸۵۴ میلادی به وجود آمد و میان نسل های «زد» و «آلفا» محبوب شد.

نشریه دانشگاه آکسفورد در بیانیه ای اعلام کرد این اصطلاح در سال ۲۰۲۴ میلادی بیش از پیش وبه خصوص برای اشاره به نگرانی ها درباره تاثیرات استفاده از بیش از حد محتوای بی کیفیت آنلاین به خصوص در پلتفرم های اجتماعی استفاده شده است.

«کاسپرگرتول» رئیس بخش زبان های این دانشگاه می گوید: «پوسیدگی مغز» به یکی از خطرات زندگی مجازی و اینکه ما چگونه از وقت آزادمان استفاده می کنیم، اشاره دارد.

همچنین او در ادامه افزود: همچنین به نظر بسیار جالب است که نسل های زد و آلفا از اصطلاح پوسیدگی مغز استفاده می کنند. این نسل ها مسئول تولید و استفاده بخش اعظم محتوای دیجیتالی را بر عهده دارند که این اصطلاح نیز به آن ارجاع دارد.
#شبکه‌های_اجتماعی
#شبکه‌های_مجازی


✔️کانال مقاله ها  🌺 @eduarticle

✍️#حکایتها 175
جبر و اختیار

رفتن شخصی بالای درخت و خوردن و ریختن میوه ها


شخصی بالای درختی رفت و شاخه های آن را محکم می تکاند و میوه ها را می خورد و بر زمین می ریخت . صاحب باغ آمد و گفت : خجالت بکش ، داری چه کار می کنی ؟ آن شخص با گستاخی تمام گفت : بنده ای از بندگان خدا می خواهد میوه ای از باغ خدا بخورد . این کار چه ایرادی دارد ؟ صاحب باغ دید بحث و مجادله با او فایده ای ندارد . پس غلام تُرک خود را صدا زد و گفت : آن چوب و طناب را بیاور تا جواب مناسبی به این دزد بدهم . دست و پای دزد را بستند و صاحب باغ محکم با چوب او را مضروب کرد . دزد می گفت …

گفت آخر از خدا شرمی بدار/ می‌کشی این بی‌گنه را زار زار

گفت از چوب خدا این بنده‌اش/ می‌زند بر پشت دیگر بنده خوش

چوب حق و پشت و پهلو آن او/ من غلام و آلت فرمان او

گفت توبه کردم از جبر ای عیار/ اختیارست اختیارست اختیار

|مثنوی معنوی|دفتر پنجم| مولانا

✔️کانال مقاله ها @eduarticle

🎵#جیره_موسیقی خوب 🎼🎼🌒🌒
نی‌نامه
شعر از #مولانا

خوانندگان: سارا نائینی
وحید تاج
نگینا
آهنگساز و تنظیم:آرش فولادوند

✔️کانال مقاله ها 🌺 @eduarticle

🔈 #پادکست_آموزشی

سخنرانیِ استاد مصطفی ملکیان با عنوان «ناز و نیازِ کودکم» که در همایش «آنچه در مدرسه به ما یاد نمی‌دهند» ایراد شد.

۱۳ دی‌ ۱۴۰۳، مشهد
MalekianMedia
hekmat_zendegi
#مهارتهای_زندگی
#آموزش_پرورش
#دکتر_ملکیان

✔️کانال مقاله ها 🌺 @eduarticle

❓ #ویدیو_آموزشی

#واژه‌نامه_سیاسی

#پرولتاریا

iranintltv


✔️کانال مقاله ها @eduarticle

❓ #ویدیو_آموزشی

#واژه‌نامه_سیاسی

#کمونیسم

iranintltv


✔️کانال مقاله ها @eduarticle

⌛سوگیری‌های شناختی: خودخدمت‌گرایی (Self-serving bias)

خودخدمت‌گرایی (Self-serving bias) نوعی سوگیری شناختی است که ذهن موفقیت را به خود فرد و توانایی‌اش نسبت می‌دهد و شکست را به عوامل بیرونی. در این حالت فرد در داوری‌ بیش از اندازه ازخودراضی جلوه می‌کند.

ذهن تمایل دارد خود را از هر آنچه تهدید و آسیب می‌پندارد دور نگاه دارد. این تمایل اما گاهی چنان قوت می‌گیرد که هم خطا و توهم ایجاد می‌کند هم به خدمت ارج و قرب نهادن به خویش درمی‌آید. در این حالت افراد هیچ انتقادی را نمی‌پذیرند یا مدام اعتبار هر انتقادی را زیر سؤال می‌برند، همیشه از توانمندی‌ها و دستاوردهایشان سخن می‌گویند و چشمانشان را به روی خطاها و شکست‌هایشان می‌بندند.

دانش‌آموزی را فرض کنید که هر بار نمره خوبی می‌گیرد، آن را به تلاش و استعدادش نسبت می‌دهد و برعکس اگر نمره‌اش خراب شود، همه کاسه کوزه‌ها را سر معلم و سؤالات بد امتحان می‌شکند. مربی فوتبالی که هر بار تیمش برنده می‌شود، تاکتیک‌های تیم و کار گروهی خوب را دلایل بُرد می‌پندارد اما اگر تیمش ببازد، زمین و داور و خشونت تیم حریف و خلاصه هر کسی جز خودش مقصر است. فردی که استعداد‌ و شایستگی‌اش را دلیل استخدامش می‌داند اما درباره جای قبلی که تقاضای شغلش را رد کرد باور دارد که مصاحبه‌کننده از او خوشش نیامده. هر سه شخصیت در بند خودخدمت‌گرایی‌اند.

یکی دیگر از یافته‌های مهم تحقیقات علوم شناختی حاکی از آن است که جوان‌تر‌ها بیشتر مستعد خودخدمت‌گرایی‌اند. هر چه سن بالاتر می‌رود، تجربه شخص نیز بیشتر می‌شود. تجربه بیشتر یعنی یادآوری و درک نمونه‌های بیشتری از وقایع و اتفاقات. هر چقدر ذهن نمونه‌های بیشتری در اختیار داشته باشد، بهتر می‌تواند روند مسئولیت‌پذیری را تحلیل و هدایت کند. در نتیجه با بالا رفتن سن و تجربه، میل به خودخدمت‌گرایی کاهش می‌یابد.

خودخدمت‌گرایی در هر شکلی می‌تواند فرصت‌های گرانبهای رشد و آموختن را از انسان بگیرد. وقتی نقاط ضعف‌مان را درست بشناسیم و به انتقاد گوش دهیم پیشرفت می‌کنیم. اما اگر گوشمان را به هر آنچه ما را نقد می‌کند بستیم و همه مشکلات را انداختیم گردن شرایط و دیگران، دیگر چیز جدیدی درباره خودمان کشف نمی‌کنیم.#سوگیریهای_شناختی

🔸متن کامل ⬅️ اینجا

✔️کانال مقاله ها @eduarticle

⚠️معاون وزیر کار: حدود ۳۰ درصد از جمعیت ۱۸ تا ۲۴ سال کشور، تحصیلات متوسطه دوم ندارند/ ایران در زمینه کیفیت نظام آموزشی، رتبه ۱۳۶ را به خود اختصاص داده

🔹معاون وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی با تأکید بر اینکه حدود ۳۰ درصد از جمعیت ۱۸ تا ۲۴ سال ایران تحصیلات متوسطه دوم ندارند که این نشانگر کاهش دسترسی به آموزش و بهره‌مندی ناکافی از آن است، به تحلیل وضعیت آموزش مهارتی و فقر مهارتی در ایران پرداخت و ضمن اشاره به مشکلات موجود در برخی استان‌ها نظیر سیستان و بلوچستان، ایلام، لرستان، چهارمحال و بختیاری و خراسان جنوبی، از وضعیت بهتر تهران، قم و البرز در این زمینه یاد کرد.

🔹وی همچنین با اشاره به شاخص فلاکت و ارتباط مستقیم آن با مسائل اقتصادی، بیکاری و تورم در ایران، افزود: فقر مهارتی در کشور هم به دلیل کمبود کیفیت آموزش‌ها و هم به دلیل ریسک‌های سیستماتیک و سیاسی در جامعه تقویت می‌شود. طبق آمار ارائه شده، ایران در زمینه کیفیت نظام آموزشی وضعیت خوبی ندارد و رتبه ۱۳۶ را در میان کشورها به خود اختصاص داده است./ ایرنا
#آموزش_پرورش

sharghdaily

✔️کانال مقاله ها 🌺 @eduarticle

⁉️ #ویدیو_آموزشی

با بی‌سوادی #دانش‌آموزان چه کنیم؟

واقعیت این که دانش‌آموزان ایرانی مدت‌هاست در روخوانی ساده‌ترین متنها ضعف دارند و از پس یک ضرب و تقسیم ساده بر نمی‌آیند. این ادعا بی‌راه نیست وقتی نتایج آزمون‌های تیمز و پرلز را بررسی می‌کنیم. این میان برخی کارشناسان پیشنهادی ساده برای رفع این مشکل داده اند. در این ویدئو به این مشکل، راه حل آموزش و پرورش و پیشنهاد کارشناسان پرداخته ایم.

sharghdaily

✔️کانال مقاله ها @eduarticle