کانال تخصصی بیابان زدایی
140 subscribers
517 photos
54 videos
47 files
75 links
■مطالب و مقالات علمی بیابان زدایی■

JOIN US👇
@de_desertification🔖

آدرس کانال تخصصی بیابان زدایی را به دوستان خود معرفی کنید.
مباحث مربوط به بیابان، بیابانزایی و پیامدها و...
عکس و توضیحات مطالب مرتبط و...

ارتباط با ادمین👇
🔈🔉🔊 @Moh3n6 🔈🔉🔊
Download Telegram
4_5922246390599123139.pdf
8.3 MB
🏵 کتاب ژئومورفولوژی ایران


🖊 دکتر جمشید جداری عیوضی



🆔 @de_desertification
زيست+شناسي+بيابان+هاي+جهان.pdf
9.9 MB
📙 عنوان کتاب : زیست شناسی بیابان های جهان


نویسنده: دیوید وارد


👨‍💻 مترجم: رضا مهاجرنیا گلولانی


🗒 تعداد صفحات: ۳۷۴


🔖 انتشار: ۱۳۹۲


🏛 انتشارات: سازمان حفاظت محیط زیست


@de_desertification
New Doc 7.pdf
3.6 MB
جزوه درسی احیاء مناطق خشک

دکتر طویلی و دکتر جعفری

۴ صفحه اول پس و پیش افتادن


@de_desertification
بیابان زایی دردی است که در طول سالیان اخیر به جان زمین افتاده و در حال بلعیدن همه زیبایی های آن است. افزایش سطح بیابانی در دنیا موجب شده تا نهادهای بین المللی برای مقابله با این معضل جهانی، دست در دست هم دهند تا راهکارهای علمی و اصولی ارایه کنند و با فعالیتی به نام بیابان زدایی به مقابله با این درد برخیزند.
 از این رو در تقویم های جهانی 17 ژوئن با عنوان روز جهانی بیابان زدایی شناخته می شود.

@de_desertification
🔴 سبقت بیابان‌زایی از بیابان‌زدایی

🔺عدد بیابان‌زایی در ایران یک میلیون هکتار در سال است، درحالی‌که فعالیت‌های مقابله با آن در همین بازۀ زمانی، ۳۰۰ هزار هکتار را پوشش می‌دهد،‌ به‌این‌ترتیب، هر سال ۷۰۰ هزار هکتار به بیابان‌های ما اضافه می‌شود؛ البته در بهترین حالت(‌ زیرا ما حجم تخریب را یکسان فرض گرفته‌ایم)./پیام ما


@de_desertification
🔹 ۱.۴ میلیون هکتار از عرصه‌های بیابانی تبدیل به جنگل شده است

🔹 مدیرکل دفتر امور بیابان سازمان منابع طبیعی کشور گفت: خوشبختانه ۱.۴ میلیون هکتار از عرصه‌های بیابانی در حال حاضر در قالب پروژه‌های مختلف نهال‌کاری تبدیل به جنگل‌های دست کاشت شده است.

🔹 وحید جعفریان با بیان اینکه در حاضر ۳۰ میلیون هکتار از عرصه‌های بیابانی کشور تحت تاثیر فرسایش بادی است، اظهار داشت: از این میزان ۱۴ میلیون هکتار به عنوان مناطق بحرانی خسارت‌زا به منابع زیست انسانی کشور خسارت وارد می‌کند.

🔹 وی گفت: عرصه‌های بیابانی در سال حدود ۶۰۰ میلیون دلار خسارت وارد می‌کند و این میزان خسارت بر اساس مطالعات که سازمان منابع طبیعی و بخش‌های دانشگاهی و تحقیقاتی صورت به دست آمده است.

🔹 جعفریان تصریح کرد: اراضی کشاورزی، مناطق روستایی، راه‌ها و تأسیسات صنایع به ویژه صنعت نفت حوزه‌هایی هستند که بیشترین خسارت به آن‌ها وارد می‌شود.

🔹 مدیرکل دفتر امور بیابان سازمان منابع طبیعی با بیان اینکه موضوع مدیریت مناطق بیابانی به لحاظ شرایط اقلیم نوع و شیوه مدیریت آب و خاک ملاحظاتی در کشور ما داشته است، افزود: در بعد ملی و منطقه‌ای بر اساس اولویت نیاز است مورد پیگیری قرار بگیرد.

🔹 جعفریان ادامه داد: طوفان‌های ماسه و گرغبار یکی از پیامدهای تخریب سرزمین و بیابانی در کشور ما به شمار می‌رود که برنامه‌های بیابانی‌زدایی یکی از برنامه‌های اولویت‌دار سازمان است که در قالب پروژه‌های مختلف در حال اجرا است.

🔹 مدیرکل دفتر امور بیابان سازمان منابع طبیعی گفت: بحث زراعت چوب در مناطق بیابانی یکی از پروژه‌ها است که در سطح وسیع در حال انجام است که استان ایلام و خوزستان از استان‌های شاخص در این حوزه است.

🔹 وی به وجود منابع آب در این دو استان اشاره کرد و گفت: برای تثبیت ماسه‌های روان و کنترل کانون‌های طوفان‌های گرد و غبار باعث شده که سازمان توجه جدی به این استان‌ها داشته باشیم.

🔹 مدیرکل دفتر امور بیابان سازمان منابع طبیعی عنوان کرد: تلاش شده در قالب پروژه‌های اجرایی کمک به زنجیرهای تولیدی در بحث زراعت چوب فراهم شود که این امر کمک به معیشت جوامع محلی و بهبود شرایط اقتصادی در این بخش در پی خواهد داشت.

🔹 جعفریان ادامه داد: خوشبختانه یک و چهار دهم میلیون هکتار از عرصه های بیابانی در حال حاضر در قالب پروژه‌های مختلف نهال کاری تبدیل به جنگل‌های دست کاشت شده است

🔹 وی در ادامه گفت: این عرصه‌ها می‌توانند توسط جوامع محلی حفاظت و مورد بهره‌برداری قرار بگیرند و اقدامات پرورشی و احیا توسط خود افراد صورت بگیرد و چنین سیاست و برنامه‌ای در قالب راهبردی‌های تعریف شده رسمی سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور اعلام شده است.

🔹 مدیرکل دفتر امور بیابان سازمان منابع طبیعی گفت: احداث بادشکن اطراف مزارع، ایجاد بادشکن‌های شطرنجی و زیستی در تپه‌‌های ماسه‌های روان از جمله فعالیت‌های است که در قالب پروژه‌های مختلف انجام می‌شود.

🔹 جعفریان با بیان اینکه در راستای همسوسازی فعالیت‌های مقابله با بیان‌زدایی نقش بسیار موثری در طرح جهای کاشت مردمی یک میلیارد اصله درخت به عهده گرفتیم، افزود: قریب به ۳۰ درصد فعالیت‌های اجرایی این طرح عظیم در مناطق بیابانی کشور در حال انجام است./ تسنیم

@de_desertification
🔹 در کمیسیون زیر بنایی دولت تصویب شد؛ تشکیل «شورایعالی آب، منابع طبیعی و آبخیزداری»

🔹 در ادامه بررسی لایحه آبخیزداری و آبخوانداری در کمیسیون زیربنایی صنعت و محیط زیست دفتر هئیت دولت، ماده ۳ لایحه مذکور مبنی بر تشکیل «شورایعالی آب، منابع طبیعی و آبخیزداری» به تصویب رسید.

🔹 شورایعالی آب، منابع طبیعی و آبخیزداری به ریاست رییس جمهور و عضویت دستگاه های اجرایی ذیربط با هدف سیاستگذاری، هم افزایی و هماهنگی به منظور صیانت از منابع طبیعی و مدیریت جامع حوزه های آبخیز کشور پس از طی نمودن فرآیند، تصویب و ابلاغ قانون آبخیزداری اجرایی می گردد.

🔹 تصویب و اجرای این قانون گام بلندی در ارتقای مدیریت منابع طبیعی و آبخیزداری کشور خواهد بود./ پیام طبیعت

☘️ @de_desertification
🔹 مدیریت جامع سرزمین با تشکیل شورایعالی آب، منابع طبیعی و آبخیزداری

🔹 معاون آبخیزداری، امور مراتع و بیابان سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور گفت: تصویب تشکیل شورایعالی آب، منابع طبیعی و آبخیزداری در کمیسیون زیربنایی دولت در راستای تبدیل حکمرانی سرزمین به مدیریت جامع سرزمین صورت گرفته است.

🔹 حسن وحید افزود: با پیشنهاد سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور، سرانجام پس از چند جلسه سنگین تخصصی، قرار شد وظایف شورای عالی آب در وزارت نیرو به شورای عالی آب، منابع طبیعی و آبخیزداری برای استفاده بهینه از آب، برخورداری از حوزه آبخیز سالم و مدیریت جامع سرزمین اضافه شود و در نهایت این پیشنهاد با اجماع کامل اعضای کمیسیون زیربنایی صنعت و محیط زیست دولت به تصویب رسید.

🔹 وی اظهار داشت: با تشکیل این شورا در واقع مدیریت آب، چند بُعدی و با هماهنگی دستگاه‌های ذی‌ربط دولتی از جمله وزارت جهاد کشاورزی و همچنین مشارکت مردم صورت می‌گیرد.

🔹 وحید تصریح کرد: ما در لایحه آبخیزداری و منابع طبیعی که به دولت ارسال کردیم در ماده (۳) آن اعلام کردیم اگر بخواهیم مدیریت جامع سرزمین در حوزه آبخیز انجام و تمام مولفه‌ها در حوزه آبخیز به صورت واحد و هماهنگ مدیریت شود، ضروری است شورای عالی منابع آبخیزداری و منابع طبیعی در حوزه آبخیز تشکیل شود که در نهایت با اجماع آرای اعضای کمیسیون زیربنایی دولت، وظایف شورای عالی آب وزارت نیرو در شورای پیشنهادی سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور ادغام و تشکیل شورای عالی آب، منابع طبیعی و آبخیزداری تصویب شد.

🔹 وی ادامه داد: حدود ۱۰۰ درصد مدیریت حوزه آبخیز در اختیار وزارت جهاد کشاورزی است که می‌تواند در زمینه پایداری، شاخص‌های سلامت حوزه آبخیز و کارکردهای مختلفی در این حوزه بر مباحث مربوط به آب، ریزگردها، الگوی کشت، پایداری اراضی و فرسایش تاثیرگذار باشد.

🔹 معاون آبخیزداری، امور مراتع و بیابان سازمان منابع طبیعی گفت: استحصال منابع آب در حوزه آبخیز انجام می‌شود و از این رو اگر استحصال و مدیریت خوبی نداشته باشیم، موجب بروز سیلاب و فرسایش خاک خواهد شد، بنابراین ضروری است مدیریت منسجم و واحدی در زمینه منابع آبی در حوزه آبخیز داشته باشیم.

🔹 وی ابراز امیدواری کرد؛ در قالب سند حوزه آبخیز و با مشارکت تمام دست‌اندرکاران حوزه آبخیز یعنی دولت و مردم، استفاده خوبی از منابع آبی صورت گیرد و به سمت تولید آب سالم، الگوی کشت، توسعه و پایداری حوزه آبخیز حرکت کنیم./ پاج

@de_desertification
✔️بیابان زدایی سومین چالش بزرگ جامعه جهانی در قرن حاضر


بیابان‌زدایی به مجموعه کارها و روش‌هایی گفته می شود که درچارچوب طرحی جامع برای توسعه سبزکاری در بیابان و جلوگیری از روند شتابناک تخریب سرزمین ها در مناطق خشک، نیمه خشک و نیمه مرطوب، مبتنی بر اصول پایدار انجام می گردد. از این رو، روز هفدهم ژوئن (۲۷ خرداد)  به عنوان روز جهانی بیابان زدایی در سراسر جهان نام گذاری و گرامی داشته می شود.
بیابان زایی در کنار دو چالش بزرگ چون تغییر اقلیم و کمبود آب شیرین به عنوان سومین چالش مهم جامعه جهانی در قرن ۲۱ محسوب می شود و همراه با تغییر آب و هوا و از دست دادن تنوع زیستی، به عنوان بزرگترین چالش توسعه پایدار شناخته شده است. کنوانسیون جهانی مقابله با بیابان زایی سازمان ملل متحد (UNCCD) با هدف ایجاد مشارکت جهانی برای معکوس کردن و جلوگیری از بیابان زایی، تخریب زمین و کاهش اثرات خشکسالی در مناطق آسیب دیده به منظور کاهش فقر و همینطور حمایت از محیط زیستی پایدار در سال ۱۹۹۴ تأسیس شد.
از جمله عوامل بیابان زایی در ایران می توان به جغرافیای خشک و وابسته به بارش، هدر رفت بالای آب در بخش کشاورزی، تبدیل گشتن جنگل ها ومراتع به زمین های کشاورزی، تبدیل گشتن زمین های کشاورزی به مناطق مسکونی و توسعه فعالیت های ساختمانی و صنعتی در اراضی قابل کشت و عدم رعایت اصول صحیح کشاورزی و آبیاری و چرای بی رویه دام ها اشاره کرد.
در مقابل معضل جهانی بیابان زایی، مفهومی با عنوان بیابان زدایی وجود دارد که به کارها و روش هایی برای سبزکاری در بیابان و جلوگیری از روند سریع تخریب سرزمین در مناطق خشک، نیمه خشک و نیمه مرطوب می پردازد. این مفهوم شامل فعالیت هایی با سه محور بازدارنده، اصلاحی و احیایی می باشد که هر یک کارایی خاص خودشان را دارند.
تا کنون اقدامات مبتکرانه در خصوص تثبیت شنها و ریگهای روان جهت مقابله با تخریب های زیست محیطی انجام شده است، مانند مراحل و روشهای بیولوژیکی، مکانیکی و شیمیایی و فعالیتهایی نظیر کاشت نهال، بذر افشانی، محصور سازی اراضی و استفاده از نفت خام به منظور محافظت از ریشه های گیاهان. اما جدا از این اقدامات نیازمند آنیم که با هم خاک را اصلاح کنیم، کشاورزی پایدار را توسعه دهیم و منابع ارزشمند آب را حفاظت کنیم.


✅️🆔️ @de_desertification
♨️از کانال ما حمایت کنید


https://t.me/boost/de_desertification
📌به مناسب در پیش بودن روز جهانی بیابان‌زدایی

27 خرداد 🗓
17 ژوئن 📆
Forwarded from خبرنامه گلسنگ (Mohammad Sohrabi)
🌿 گلسنگ‌ها و مهندسی زیستی بیابان‌ها؛ نقش پوسته‌های میکروبی در بازسازی شاپوتو چین

📢 خبرنامه «گلسنگ» – معرفی مقالات علمی گلسنگ‌شناسی به زبان ساده
🎯 رسالت ما: افزایش دانش شهروندی و آگاهی عمومی درباره نقش و اهمیت گلسنگ‌ها.
🌱 گلسنگ‌ها را با هم ساده و کاربردی می‌آموزیم.

📄 عنوان مقاله:
Ecological effects of desert lichens on Shapotou artificial vegetation zone, Ningxia, China
(تأثیرات بوم‌شناختی گلسنگ‌های بیابانی بر ناحیه پوشش گیاهی مصنوعی شاپوتو، نینگ‌شیا، چین)

✍️ نویسندگان:
Zhi-Jun Wang، Xin-Li Wei و Yu-Hui Chen

📚 مجله: Mycosystema (2017) – جلد 36، شماره 9، صفحه‌های 1260–1270

سؤال اصلی پژوهش:
گلسنگ‌ها در بیابان‌ها چه نقشی در پایداری پوشش گیاهی و بازسازی خاک ایفا می‌کنند؟ آیا پوسته‌های میکروبی (Microbiotic Crusts) می‌توانند به تثبیت شن و افزایش مواد غذایی خاک کمک کنند؟

🧭 رویکرد و هدف پژوهش:
پژوهشگران در این مطالعه به بررسی ترکیب گونه‌ای گلسنگ‌ها و گیاهان آوندی، میزان پوشش آن‌ها، و غلظت عناصر غذایی اصلی در خاک پوسته‌های میکروبی منطقهٔ شاپوتو در صحرای تِنگِر پرداختند. هدف اصلی، درک سازوکار تعامل میان گلسنگ‌ها، گیاهان بیابانی و خاک در مناطقی بود که پوشش گیاهی مصنوعی برای کنترل فرسایش شن ایجاد شده است.

🔬 یافته‌های اصلی:
۱. گونه‌های غالب گلسنگی: دو جنس Collema و Endocarpon مهم‌ترین اجزای پوسته‌های میکروبی بیابانی در این منطقه شناخته شدند.
۲. رابطه با گیاهان آوندی: میان میزان پوشش گیاهان آوندی و گسترش پوسته‌های میکروبی، رابطه‌ای مثبت و قابل‌توجه مشاهده شد.
۳. تغییرات خاک: ضخامت پوسته‌های میکروبی و غلظت مواد مغذی خاک (به‌ویژه نیتروژن و فسفر) با افزایش سن پوشش گیاهی مصنوعی افزایش یافت.
۴. الگوی کلی: با گذشت زمان، شاخص‌های مرتبط با گیاهان آوندی، گلسنگ‌ها و خاک همگی روندی هماهنگ و افزایشی داشتند، که نشانگر نقش احیایی پوسته‌های گلسنگی در تثبیت خاک بیابانی است.

🔎 خلاصه ساده:
در مناطق بیابانی چین، گلسنگ‌ها با تشکیل پوسته‌های میکروبی روی سطح خاک، به حفظ رطوبت، افزایش مواد غذایی و جلوگیری از فرسایش شن کمک می‌کنند. این فرایند موجب رشد بهتر گیاهان کم‌ریشه و احیای تدریجی خاک می‌شود — نتیجه‌ای که می‌تواند الگویی برای مهندسی زیست‌محیطی بیابان‌های ایران نیز باشد.

💡 پیام علمی و کاربردی:
گلسنگ‌ها نه‌تنها موجوداتی سازگار با شرایط خشن بیابان‌اند، بلکه پایه‌گذار چرخهٔ حیات در خاک‌های فقیر محسوب می‌شوند. درک نقش آن‌ها در تشکیل پوسته‌های زیستی، کلید موفقیت در پروژه‌های تثبیت شن، احیای زیست‌فرش بیابانی (Bio-carpet) و بازسازی اکوسیستم‌های خشک است.

🌍 نتیجه اخلاقی و زیست‌محیطی:
در جهانی که بیابان‌زایی به‌سرعت در حال گسترش است، گلسنگ‌ها می‌توانند نخستین مدافعان حیات در دل خاک باشند. شناخت و حفاظت از این ارگانیسم‌های کوچک، گامی است در جهت پایداری زیست‌بوم‌های خشک و نیمه‌خشک ایران — از تپه‌های ریگ‌زرین تا بیابان لوت.

👈 اهمیت مقاله برای ایران:
در بسیاری از مناطق بیابانی ایران، از جمله سمنان، کرمان و خراسان، پوسته‌های گلسنگی مشابهی وجود دارد که هنوز مطالعه نشده‌اند. پژوهش‌های مشابه در ایران می‌تواند پایه‌ای برای طرح‌های نوین احیای بیابان با کمک موجودات زنده باشد و نشان دهد که گلسنگ‌ها چگونه می‌توانند «معماران خاموش» تعادل بوم‌شناختی در اکوسیستم‌های بیابانی باشند.

✒️ محمد سهرابی | گلسنگ‌شناس

💥کانال خبرنامه گلسنگ

@lichennews
🌐 www.mycolich.com