У ноч з 29 на 30 кастрычніка 1937 года ў Менску, меркавана ва ўрочышчы Курапаты, былі расстраляныя 108 беларускіх дзяржаўных, культурных дзеячаў і навукоўцаў. Сярод іх 22 літаратары: паэты, празаікі, перакладчыкі, крытыкі.

Самаму старэйшаму з забітых, празаіку і публіцысту Янку Нёманскаму, споўнілася 47 год, а сярод самых маладых – паэт і перакладчык Юлій Таўбін (26 год), літаратурны крытык Пётр Хатулёў (25 год), педагог і школьны настаўнік Іван Жылуцкі (25 год).

Расстрэл 29.10.1937 стаў самай трагічнай кропкай хвалі маштабных рэпрэсій супраць нацыянальнай інтэлігенцыі Беларусі. Хваля гэтая доўжылася з 1929 па 1938 год, мела мэтай знішчэнне нацыянальна арыентаваных творцаў, выкладчыкаў, службоўцаў, навукоўцаў і закранула больш за 500 выбітных дзеячаў беларускай культуры. Некалькі соцень чалавек былі высланыя за межы Беларусі, некалькі соцень – расстраляныя, дзясяткі адпраўленыя ў лагеры і загінулі ў ГУЛАГу.

Дакументальна-ігравы фільм "Лес" апавядае пра сталінскія рэпрэсіі на Гомельшчыне. Ён пабудаваны вакол гісторыі расстралянага НКВД пад Гомелем, але выжыўшага. Ролю выжыўшага сыграў купалавец Алег Гарбуз.

🎥 З´явіўся новы дакументальны фільм пра сталінскія рэпрэсіі ў Беларусі «Лес»

📌 Рэжысёрка фільма, Госця Рацыі, Марыя Булавінская распавядае пра яго стварэнне.

Больш на сайце Радыё Рацыя:
https://racyja.com/by/hramadstva/maryja-bulavinskaja-pra-dakumentalny-film-les/

31 кастрычніка 1905 года каля Віленскага вакзала ў Менску на загад губернатара Паўла Курлова быў расстраляны мітынг супраць самадзяржаўя, загінулі 100 чалавек, 300 былі параненыя.

Кніга «Senojo Vilniaus skoniai» — «Смакі старой Вільні» — стала самым прадаваным навукова-папулярным выданнем Віленскага ўніверсітэта за 2023 год. Уганаравана адмысловай прэміяй 22 кастрычніка на паседжанні Сенату ўніверсітэта. Адзін з яе аўтараў — Алесь Белы, беларускі гісторык, адзін з найлепшых знаўцаў традыцыйнай кухні, аўтар яшчэ аднаго нядаўняга кніжнага хіта «Самы Цымус». Budzma.org пагаварыла з ім пра тое, як ішла праца над кнігай, ці не было канфліктаў паміж даследчыкамі і спробаў дзяліць нацыянальныя кухні і чаму для беларусаў асабліва цяпер надзвычай важна працаваць у міжнародных творчых калектывах.

З Расіі прыехала выкрываць «міф пра Курапаты» гісторык, якая перапісвае гісторыю Катынскага расстрэлу на карысць чэкістаў

У прапагандысцкім рэпартажы на дзяржаўным тэлебачанні яна разабрала выдуманую ёю самой канспіралагічную тэорыю пра «пятую Катынь» у Беларусі, за якой быццам бы стаіць Польшча.

https://nashaniva.com/354535

Без VPN — па гэтай спасылцы

📌 Дырэктар Беларускага інстытута публічнай гісторыі ў Варшаве, даследчык сталінскіх рэпрэсій у БССР Ігар Станкевіч склаў мапу рэпрэсаваных і расстраляных з Воршы і вёсак Аршанскага раёна.

🔻 Мы пагаварылі з Госцем Рацыі пра гэтую мапу.

https://racyja.com/by/hramadstva/ihar-stankevic-na-maej-mape-paznacy-veski-zycharou-z-jakich-rasstrelivali-u-vorsy/

Украіна ўваходзіла ў склад ВКЛ да 1569 года, пакуль яе не завяло Польскае каралеўства. Так з'явілася Люблінская унія і Рэч Паспалітая. Як "вялікая дзяржава" Вялікае Княства Літоўскае зменшылася на 40% і стала толькі Беларусь і Літва? Гісторыя ад "Вусы Скарыны". Вядучы гістарычнай праграмы - Цімафей Акудовіч. Глядзіце ў новым выпуску праграмы па гісторыі Беларусі "Вусы Скарыны":

Як Лукашэнка вярнуў беларусам 7 лістапада – дзень рэвалюцыі, які «нельга палітызаваць»
«Салідарнасць» нагадвае кароткую гісторыю адзначэння савецкага свята, якое пачало губляць папулярнасць яшчэ ў часы СССР.

Аршанскае Евангелле.
9 лістапада 1812 года было знойдзена так званае Аршанскае Евангелле.
Адзін з самых каштоўных пісьмовых помнікаў сярэднявечча знойдзены ў Оршы ўнікальным чынам - пад час рабаўніцтва. Нават манахі не ведалі, што маюць такую кнігу.

У сёняшнім краязнаўчым роліку распавядаем таямнічую гісторыю Аршанскага Евангелля: як яго знайшлі, адкуль яно ўзялося і дзе цяпер знаходзіцца.

10 лістапада 1918 года ў Вяліжы і ваколіцах пачалося (Вяліскае) антысавецкае паўстанне.

Паўстанне ўспыхнула ў сувязі ў бальшавіцкай мабілізацыяй. Адказам на супраціў насельніцтва былі рэпрэсіі з боку камуністаў, у тым ліку расстрэлы. Прыблізна тыдзень вялікая частка былой Віцебскай губерні была была ахоплена паўстаннямі, якія ахапілі таксама частку Смаленшчыны і былой Магілёўскай губерні.