Навошта беларускай дзяржаве вайна з нябожчыкамі?

Сёння, 11 мая, БІПГ ладзіць анлайн-дыскусію гісторыкаў і юрыстаў пра новы феномен беларускай дзяржаўнай палітыкі памяці — суды над памерлымі калабарантамі, якіх абвінавачваюць у здзяйсненні генацыду беларускага народа.

Апошнімі гадамі канцэпт генацыду стаў вызначальным для афіцыйнай памяці пра Другую сусветную вайну ў Беларусі. Ён замацоўваецца ў заканадаўстве, адукацыі, рыторыцы. Але што азначае суд над тымі, хто не можа адказваць перад судом? Навошта Генпракуратуры судзіць мёртвых людзей? Як такія працэсы выглядаюць юрыдычна і гістарычна? Чаму ваенныя злачынцы не былі асуджаныя пры жыцці і ці магчымая справядлівасць праз такія працэдуры?

У дыскусіі возьмуць удзел: Аляксей Ластоўскі, акадэмічны дырэктар БІПГ; Наталля Мацкевіч, адвакат правоў чалавека; Павел Сапелка, праваабарончы цэнтр “Вясна”; Павел Церашковіч, сябра БІПГ
Мадэруе: Наста Ільіна, Белсат

📆11 мая
🕒15:00–16:00 (па Варшаве), анлайн.
🎦Трансляцыя — на YouTube-канале БІПГ: https://www.youtube.com/live/WTdkudGpfK8?si=BAn7it2HivC4tMVH

Атамныя мары Савецкай Беларусі: Браслаў, Віцебск, Лукомль ці Палессе? Чаму на Беларусі так і не з’явілася маштабная сетка АЭС

У канцы 1970‑х кіраўніцтва БССР разглядала планы, якія сёння здаюцца фантастычнымі. Рэспубліка павінна была пакрыцца сеткай гіганцкіх атамных станцый і стаць еўрапейскім энергетычным донарам. Рэактары маглі з'явіцца каля Віцебска, Бярозы, на беразе маляўнічага Лукомскага возера ці нават на прыпяцкіх балотах, дзе мусіла з’явіцца штучнае мора і новы горад Відзібор.

https://nashaniva.com/394666

Без VPN — https://storage.googleapis.com/nashaniva-by/read.html?page=/394666

Мужчыну ў Мінску будуць судзіць за «адмаўленне генацыду беларускага народа»

Ён у Threads нібыта адмаўляў план «Ост».

https://nashaniva.com/394951

Без VPN — https://storage.googleapis.com/nashaniva-by/read.html?page=/394951

Каго ўшаноўваюць у «Садзе памяці» ў Бярозаўскім раёне

У Бярозаўскім раёне «Сад міра і памяці абаронцаў Айчыны» каля школы ў аграгарадку Першамайскі паступова напаўняецца не толькі лакальнай памяццю пра Другую сусветную вайну, але і расійскімі імперскімі сімваламі. Пра гэта піша «Берасцейская вясна»

Спачатку тут высадзілі яблыні ў гонар удзельнікаў камуністычнага падполля на Бярозаўшчыне, пазней дадалі алею жаночай славы. Але частку дрэў прысвяцілі людзям, чыя сувязь з Беларуссю выглядае вельмі ўмоўнай: ваенным і святару Расійскай імперыі, звязаным з мясцовасцю толькі праз службу ў 151-м пяхотным палку, які пэўны час кватараваўся каля Бярозы.

Асобны сімвал — асвечаная зямля з Перэслаўля-Залескага, радзімы Аляксандра Неўскага, якую дадавалі пры пасадцы.

Такія практыкі паказваюць, як лакальныя мемарыяльныя ініцыятывы могуць ператварацца ў інструмент мяккай гістарычнай інкарпарацыі: пад шыльдай «міру», «памяці» і «патрыятызму» ў беларускую публічную прастору ўбудоўваюцца імперскія і прарасійскія сэнсы.

📌 11 траўня Беларускі інстытут публічнай гісторыі правёў анлайн-дыскусію «Суды над мёртвымі: пошук справядлівасці ці інструмент прапаганды?», прысвечаную практыцы судовых працэсаў над ужо памерлымі людзьмі, якіх у Беларусі абвінавачваюць у «генацыдзе беларускага народа».

🔻 Юрыст Праваабарончага цэнтра «Вясна» Павел Сапелка адзначыў, што беларускае заканадаўства аб «генацыдзе беларускага народа» фактычна стварае пагрозу крымінальнага пераследу за любыя развагі на гэтую тэму.

https://racyja.com/by/hramadstva/vajna-z-minulym-camu-u-belarusi-sudzjac-pamerlych/

Гістарычную сядзібу, дзе працаваў Янка Купала, ператварылі ў сметнік. Туды згружаюць бытавое смецце і адходы драўніны.

Усе будынкі сядзібы роду Свяцкіх "Беліца" ў вёсцы Полымя з'яўляюцца гістарычнымі помнікамі XVIII стагоддзя. Таксама яна звязаная з гісторыяй беларускай літаратуры. У 1903-1904 гадах тут канторшчыкам, а потым аканомам працаваў Янка Купала. Менавіта ў Беліцы ён пачаў пісаць свае першыя творы.

Пра супрацьстаянне сцягоў.

Больш за 3,5 тысячы дзяржаўных сцягоў размешчана на будынках у Мінску. Такую справаздачу зрабілі чыноўнікі. Яны адзначылі, што шмат сцягоў вывешваюць на жылых дамах па ініцыятыве саміх людзей, бо «жыхары зацікаўленыя, каб будынкі былі ўпрыгожаныя дзяржаўнымі сцягамі».

Пра тое, чым выклікана гэтая ініцыятыва і ці стане яна тэндэнцыяй, паразмаўлялі з акадэмічным дырэктарам Беларускага інстытута публічнай гісторыі Аляксеем Ластоўскім: https://d3dhql091trlg4.cloudfront.net/post/lastouski-maem-skryulenuyu-palitychnuyu-kulturu-dze-simvolika-stala-pr/214064/

Трагедыя Чорнай царквы. Як у 1920‑я навукоўцы спрабавалі ўратаваць помнікі БССР ад пралетарыяў

Пасля Першай сусветнай вайны і рэвалюцыйных падзей беларуская спадчына апынулася на мяжы знішчэння. Шляхецкія сядзібы рабаваліся, а ўнікальныя дакументы ішлі на сыравіну для фабрык.

У гэтых умовах купка навукоўцаў пачала маштабную кампанію па інвентарызацыі і выратаванні таго, што яшчэ можна было захаваць, але сутыкнуліся з поўнай абыякавасцю ўладаў. Гэта мела катастрафічныя наступствы для культуры.

https://nashaniva.com/394578

Без VPN — https://storage.googleapis.com/nashaniva-by/read.html?page=/394578

Пракуратура знайшла ў продажы "экстрэмісцкія" мемуары, якія выдавалі яшчэ ў СССР. І тады "экстрэмісцкімі" іх ніхто не лічыў.

Не пашанцавала ўспамінам славутага нямецкага генерала: https://euroradio.fm/prakuratura-znayshla-u-prodazhy-ekstremisckiya-memuary-yakiya-vydavali-yashche-u-sssr

Спасылка, якая адкрыецца без VPN