Тоқаев пен Мирзияев Бұхарада Нақышбандидің басына зиярат жасады

Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев Өзбекстан басшысымен бірге Бұхарадағы Бахауддин Нақышбанди кесенесіне барып, зиярат жасады. Мемлекет басшылары мемориалдық кешенді аралап, құран оқып, екі халыққа бейбіт өмір мен береке тіледі, деп жазды Ақорданың баспасөз қызметі.

Қазақстан мен Өзбекстан экономикалық серіктестікті кеңейтуге уағдаласқан

Бұхарадағы келіссөздерде Тоқаев пен Мирзияев Қазақстан мен Өзбекстан арасында сауда-экономикалық ынтымақтастықты кеңейту жөніндегі Жол картасын қабылдауға келіскен. Тараптар сирек металдар, көлік-транзит, су-энергетика және IT салаларындағы ынтымақтастықты күшейтуге уағдаласқан.

Тоқаев Өзбекстанның "Таза ауа" бастамасын бірлесіп іске асыруды ұсынды

Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев Өзбекстанның "Таза ауа" экологиялық бастамасын қолдап, оны Қазақстан қалаларында да жүзеге асыруды ұсынған.

"Біздің Алматы қаласындағы ахуал да тым күрделі. Өкінішке қарай, Алматы әлемдегі ауасы ластанған ірі қалалар қатарында тұр. Сондықтан шұғыл шаралар қабылдау қажет. Егер Сіз қарсы болмасаңыз, "Таза ауа" бастамасын бірлесіп іске асыруды ұсынамыз", деген Тоқаев.

🔥 Астанада көпқабатты үйдегі өрттен 3 бала қаза тапты

12 сәуірге қараған түні Астананың Есіл ауданындағы 21 қабатты тұрғын үйдің 15-қабатында өрт шығып, оқиға орнынан кәмелетке толмаған үш бала өлі табылды.

Күйік шалған әйел құтқарылып, ауруханаға жеткізілген. ТЖМ Жоғарғы қабаттардан 20 адам эвакуацияланып, тағы 40-қа жуық тұрғын өздігінен шыққан деп хабарлады.

🔎 Өрт толық сөндірілді. Қазір тұтану себебі анықталып жатыр.

🇭🇺 Венгрияда парламент сайлауы өтіп жатыр

Бүгін Венгриядағы 8 млн-нан астам сайлаушы парламентке 199 депутат таңдап жатыр.

Негізгі саяси тартыс — премьер Виктор Орбанның Fidesz партиясы мен Петер Мадияр жетекшілік ететін оппозициялық Tisza партиясы арасында өрбіп жатыр.

📊 Кейінгі сауалнамаларда Tisza партиясын сайлаушылардың 38-50 пайызы, ал Fidesz партиясын 29-39 пайызы қолдайтынын көрсеткен. Оппозиция парламенттегі конституциялық көпшілік орынға (138-142) ие болуы мүмкін.

⚠️ Бірақ сарапшылар Орбан билігі кезінде өзгерген сайлау жүйесі Fidesz партиясына аз дауыс алса да басымдықты сақтап қалуға мүмкіндік беруі ықтимал екенін айтады.

🌍 Сайлау геосаяси таңдау ретінде қарастырылып отыр: Мадияр бұл сайлауды Венгрияның Ресей бағыты мен еуропалық демократия арасынан бірін таңдайтын "референдум" деп атады.

🇭🇺 Венгрияда 16 жыл билік басында болған Орбан партиясы оппозициядан жеңілді

12 сәуірде өткен парламент сайлауының алдын ала қорытындысына сәйкес, оппозициялық "Тиса" партиясы айқын басымдықпен жеңіске жетті.

Болжамдар бойынша, Венгрия парламентіндегі 199 орынның 138-ін "Тиса" иеленіп, премьер Виктор Орбанның "Фидес" партиясы — 54 орын,, ал әсіре оңшыл "Біздің Отан" (Mi Hazánk) — 7 орын иеленуі мүмкін.

📌 16 жыл билік басында болып келген Орбан енді партиясы оппозицияға көшетінін мәлімдеді.
📌 "Тиса" конституциялық өзгерістерді кері қайтаруға жеткілікті дауысқа ие болғалы тұр.
📌 Венгриядағы өзгеріс Еуроодақ ішінде Украинаға 90 млрд несие беруге жол ашуы ықтимал.

🗳 Венгрия азаматтарының 74,23% дауыс беруге қатысып, рекорд жаңартты.

⛴ Швеция Балтық теңізінде Ресейден шыққан жүк кемесін ұстады

Швеция жағалау күзеті Panama туын іліп алған Hui Yuan балкерін Истад маңында теңізде тоқтатқан.

Кеме теңізге көмір қалдықтарын төкті деген күдікке ілінді. Оны жағалау күзетінің ұшағы әуеден түсіріп алған.

📌 Кеме 9 сәуірде Усть-Лугадан шыққан
📌 Бағыты — Испания, Лас-Пальмас
📌 Жетеді деп жоспарланған мерзімі — 21 сәуір

Швеция билігі тергеу бастап, экипаждан жауап алмақ.

⚠️ Швеция бұл кемені Ресейдің Батыс санкцияларын айналып өтетін "тасадағы флотымен" байланыстырмайды, кеме мұнай емес, өзгедей жүк тасиды.

📍 Каспий теңізінде бір күнде үш рет жер сілкінді

12 сәуір күні Каспий акваториясында үш рет жерасты дүмпуі тіркелген, деп жазды "Курсив" басылымы.

Әзербайжан сейсмологиялық орталығы мәліметі:
🔹 Уақыты: 00:47, 22:46 және 23:45.
🔹 Магнитудасы: алғашқы екеуі – 3.2, кейінгісі – 4.6.
🔹 Тереңдігі: 65 км.

Адамдар зардап шеккені я дүние-мүлік бүлінгені туралы ақпарат түскен жоқ.

Бұған дейін 8 сәуірде де осы аймақта жерасты дүмпуі болған еді.

Сотқа Қытай туы мен төрағасы Си Цзиньпиннің портретін өртеп, наразылық акциясын өткізген азаматтар тартылып жатыр. Бұған дейін адвокат Шынқуат Байжанов прокурор соттан 19 айыпталушының бір тобына 5 жыл түрме жазасын, екінші тобына 5 жыл шартты жаза сұрағанын айтқан.

⚡"Атажұрт" белсенділеріне үкім шықты. Айыпталушылардың біразы түрме жазасына кесілді

Жетісу облыстық соты Қытай туы мен Қытай төрағасы Си Цзиньпиннің портретін өртеп, наразылық акциясын өткізген "Атажұрт" белсенділеріне және олардың жақтастарына үкім шығарды.

Сот айыпталған 19 адамды кінәлі деп тапты. Үкімге сай, айыпталушылардың біразына бес жылға түрме жазасы, кейбіріне бас бостандығын шектеу жазасы берілді:

Сот үкімімен айыпталушыларға мынандай жаза тағайындалды:

▪Бекзат Мақсұтхан, "Атажұрт" ұйымының жетекшісі – 5 жыл түрме жазасы.
▪Нәзигүл Мақсұтхан, Бекзат Мақсұтханның қарындасы әрі "Атажұрт" қозғалысының заңгері – 4 жыл 8 ай шектеу.
▪Гүлдария Шеризат, "Атажұрт" белсендісі – 5 жыл түрме жазасы. Кәмелет жасына толмаған баласы болғандықтан жазасы кейінге шегерілді.
▪Гүлнәр Шаймұрат, "Атажұрт" белсендісі – 5 жыл түрме жазасы. Кәмелет жасына толмаған баласы болғандықтан жазасы кейінге шегерілді.
▪Тұрсынбек Қаби, "Атажұрт" белсендісі – 5 жыл түрме жазасы.
▪Еркінбек Нұрақын, "Атажұрт" белсендісі – 5 жыл түрме жазасы.
▪Ербол Нұрлыбаев, "Атажұрт" белсендісі – 5 жыл түрме жазасы.
▪Марғұлан Нұрданғазы, "Атажұрттың" жақтасы – 5 жыл түрме жазасы.
▪Қуандық Қосжанов, "Атажұрттың" жақтасы – 5 жыл түрме жазасы.
▪Ерғали Нұрлыбаев, "Атажұрттың" жақтасы – 5 жыл түрме жазасы.
▪Бақытжан Шұғыл, "Атажұрттың" жақтасы – 5 жыл түрме жазасы.
▪Батылбек Байқазы – 5 жыл түрме жазасы.
▪Қанат Тұрдыбай, "Атажұрттың" жақтасы – 5 жылға бас бостандығын шектелді.
▪Асылхан Қолхаев, "Атажұрттың" жақтасы – 5 жылға бас бостандығын шектелді.
▪Аян Қалымбек, "Атажұрттың" жақтасы – 5 жыл бас бостандығын шектеу.
▪Бақытнұр Нұрмұқан - 5 жыл бас бостандығын шектеу (қамаудан босатылады).
▪Беделхан Қабыләшім – 4 жыл 8 ай бас бостандығын шектеу.
▪Нұркелді Нұрсапа, "Атажұрттың" жақтасы – 4 жыл 8 ай бас бостандығын шектеу.
▪Ақжігіт Бейсенәлі – 4 жыл 8 ай бас бостандығын шектеу (қамаудан босатылады).

🔹Сотқа түрткі болған оқиға

2025 жылы қарашада Алматы облысы Ұйғыр ауданы Қалжат ауылы маңында «Атажұрт» белсенділері мен олардың жақтастары Қытайға қарсы наразылық акциясына шығады.

Наразылар Қытай туы мен Қытай коммунистік партиясының төрағасы Си Цзиньпиннің суретін өртеп, Шыңжаңда "түзету лагеріне" қамалған қазақтарды босатуды, Қытаймен визасыз режимді жоюды талап еткен еді.

Оқиғадан кейін полиция "Атажұрттың" 20-ға жуық белсендісін ұстап, әуелі әкімшілік жауапқа тартып, кейін "Ұлт аралық араздықты қоздыру" бабы (174-бап) бойынша қылмыстық іс қозғаған.

Құқық қорғаушылар "Атажұрт" белсенділерінің қудалануының артында Қытай тұруы ықтимал деп болжайды. Amnesty International , Human Rights Watch сияқты халықаралық құқық қорғау ұйымдары "Атажұрт" белсенділерін босатуға шақырған.

"Атажұрт" белсенділері үкіммен келіспей сот ғимаратының сыртында қарсылық білдірді. Айыпталушылардың бірі Гүлнар Шәймұрат есінен танып, жедел жәрдем алып кетті.