🔸گنج های خفته آذربایجان

شاید که نه حتما ثروت عظیمی از گنج ها و دفینه ها که بیش از ثروت نفت ایران و معادن منطقه است، در منطقه آذربایجان خفته است!
ما متوهم نشده ایم ، حتما تحقیقی از افراد متخصص این زمینه داشته باشید خواهید فهمید چه خبر است! و خیلی از داستان ها و افسانه های دفینه در آذربایجان واقعیت داشته و تخریب و غارت شده اند!

هر شهر و روستا در آذربایجان حتما حداقل یک قلعه و تپه و گور باستانی داردو اگر دقیق شویم کوهستان های آذربایجان پر از نشانه های عجیب صخره ای و طبیعی از دفینه های گنج های تمدن های مختلف دیرین منطقه است.

این گنج های خفته که البته ارقام بی شماری از آنها تاراج شده است مکرد توجه قاچاقچیان وابسته است!

براستی با گنج هایمان چه کنیم؟ چرا میراث فرهنگی ما بجای حمایت و نگهداری این ثروتها و گنجهای افسانه ای و باور نکردنی، آنها را فراری میدهد و آن ور آب میروند!

میشد برای هر روستا یک موزه خارق العاده از این گنج های بی شمار زد اما یا غارت میشوند یا نشانه ها از بین میروند یا کوهها و قلعه های پر از گنج از تخریب کامل میشوند و یا قاچاقچیان متواری هستند!

منبع: تبریز ویکی لینک، زمستان ۹۹

🆔 @ancientaz

⚖️ آشنایی با موادی از #قانون مجازات اسلامی در حوزه #میراث باستانی


ماده 47)
ـ هر كس به قصد اضرار يا جلب منفعت به تمام يا قسمتي از ابنيه و لوازم اماكن تاريخي كه به ثبت آثار ملي رسيده است، خرابي وارد آورد علاوه بر پرداخت خسارات وارده به يك تا ده سال حبس محكوم مي‌شود.

ـ هر كس اشياء و همچنين مصالح و قطعات آثار ملي و تاريخي را از موزه‌ها و اماكن تاريخي و مذهبي كه تحت حفاظت و نظارت دولت است، سرقت کند، در صورتي كه مشمول مجازات حد سرقت نگردد به حبس از يك تا پنج سال محكوم مي‌شود.

ـ هر كس بدون اجازه از مسئولين در مجاورت آثار و ابنيه مذهبي تا شعاعي كه مسئولين امراعلام مي‌كنند به قصد اضرار مبادرت به عملياتي نمايد كه سبب تزلزل بنيان آنها شود،علاوه بر پرداخت خسارات وارده به حبس از يك تا سه سال محكوم مي‌شود.

ـ هر كس اشياء عتيقه در قانون حفظ آثار ملي را از كشور خارج سازد بر حسب از 6 ماه تا دو سال محكوم مي‌شود.

ـ هر كس بدون رعايت ترتيبات مقرر در قانون حفظ آثار عتيقه به قصد بدست آوردن اشياء عتيقه در اراضي و تپه‌ها و اماكن مذهبي و تاريخي حفاري كند به 6 ماه تا 3 سال حبس محكوم مي‌شود.

ـ هر كس به اراضي و تپه‌ها و اماكن مذهبي و تاريخي كه به ثبت آثار ملي رسيده و مالك خصوصي نداشته باشد به قصد استفاده تجاوز كند به 6 ماه تا 2 سال حبس محكوم مي‌شود.

ـ كساني كه اشياء عتيقه ثبت شده در فهرست آثار ملي را به علم و اطلاع از ثبت آن به فروش برسانند به حبس از 3 ماه تا 1 سال محكوم مي‌شوند .

ـ هر كس به رنگ كردن يا حك كردن و امثال آن آثار ثبت شده در فهرست آثار ملي يا مذهبي را كه ارزش اسلامي قابل استناد داشته باشد مستوربه حبس از 6 ماه تا 2 سال و در غير ملك خود مكلف به پرداخت خسارات نيز مي‌باشد.

ـ هر كس به مرمت يا تعمير بنا و تزئينات ابنيه و آثار ثبت شده در فهرست آثار ملي بصورت خودسر و بدون هماهنگی با میراث فرهنگی مبادرت كند، به جبران خسارات وارده محكوم خواهد شد.

تبصره 1 : در مورد جرائم مذكور در ماده قبل و اين ماده كه بوسيله اشخاص حقوقي انجام مي‌شود هر يك از مديران و مسئولان كه دستور دهنده باشند، بر حسب مورد به مجازات‌هاي مقرر محكوم مي‌شوند.


🆔 @ancientaz

🔴 غارت آثار تاریخی #قلعه اورارتویی در #ورزقان

کتیبه اورارتویی شیشه بر فراز ارتفاعاتی موسوم به ییلاق آلاصندل که در میان اهالی به صاندیق داشی معروف است.

این کتیبه اورارتویی در روستای سیغیندل شهرستان ورزقان قرار گرفته است، سال هاست که در سایه بی توجهی مسئولان امر به مانند تمامی آثار تاریخی موجود در شهرستان ورزقان در معرض غارتگران و سوءاستفاده گران آثار تاریخی قرار گرفته است.


🆔 @ancientaz

🔸 گوک تپه، یادآور حماسه‌های آذربایجان باستان

گوک تپه در ۶ کیلومتری جنوب شرق #ارومیه و در دره‌ای به همین نام واقع بوده و ابعاد #تپه ۴۵۵ متر در جهت شمال به جنوب و ۶۰۰ متر در جهت غرب به شرق و ارتفاع آن ۲۴.۵ متر است.

یکی از آثار به دست آمده از این تپه صفحه مفرغی منقش به تصویر ˈگیلگمشˈ پهلوان حماسی ترکان و بابِل بوده که در آن نقش گیلگمش میان دایره‌ای ۲ گاو وحشی را در دست گرفته و آنها را بلند کرده است؛ این اثر ارزشمند تاریخی به سده هشتم قبل از میلاد تعلق دارد.

اثر دیگر مهری استوانه‌ای شکل است که در عمق هشت متری پیدا شده و نقش مایه‌هایی از خدایان بابل را بر خود دارد و احتمالاً متعلق به حدود ۲ هزار قبل از میلاد است؛ این اثر تاریخی در موزه هنرهای زیبای متروپولیتن نیویورک نگهداری می‌شود.

در حفاری علمی این تپه هفت طبقه را که به ترتیب از پایین به بالا نامگذاری شده مشخص کرده‌اند، طبقه زیرین آن مربوط به هزاره چهارم قبل از میلاد بوده و آثاری از هزاره‌های سوم، دوم و اول قبل از میلاد نیز در این تپه قابل مشاهده است.


🆔 @ancientaz

🔺 اوضاع نامناسب مجموعه باستانی گؤک یا گؤی #تپه ارومیه

مجموعه باستانی تاریخی گوی تپه #ارومیه که در روستایی به همین نام واقع شده است به حال خود رها شده و کسی به آن رسیدگی نمی‌کند.

این تپه می‌توان گفت که تاریخ هزاران ساله یک سرزمین کهن را در خود نهفته دارد.

اما گوگ تپه باستانی به حال خود رها شده است و هیچ‌گونه رسیدگی اثر بخش و حفاظت از آن صورت نمی‌گیرد و هر از چندی تاریخ چندین هزار ساله ارومیه را دزدان و قاچاقچیان آثار تاریخی به تاراج می‌برند و کسی جلودار آنان نیست.

بی شک اگر این اثر تاریخی در یکی از کشورهای پیشرفته بود، به یک مکانی زیبا تبدیل شده بود و مسئولان آن کشور از این تپه برای درآمدزایی استفاده ها می‌کردند اما مسئولان شهر ارومیه کوچک‌ترین اهمیتی بدان نمی‌دهند تا محل خواب و تردد سگ‌های ولگرد شود!


🆔 @ancientaz

🎥 سفری حیرت انگیز بر فراز #قلعه دختر یا قیز قالاسی #میانه

قلعه‌ای که در ۲ کیلومتری شمال پل دختر، ۱۸ کیلومتری جنوب میانه آذربایجان بر فراز کوه قافلانکوه قرار دارد.

این قلعه به‌شکل کثیرالا ضلاع غیرمنتظم ساخته شده و به سه قسمت تقسیم می‌شود.

قیزقالاسی به یکی از سرداران معروف بابک خرم دین به نام ساسان متعلق بود و روزگاری به نام قلعه ساسان نیز معروف بود.
قلعه دختر میانه به شماره 870 در فهرست آثار ملی ایران ثبت شده است

باستان شناسان معتقدند که این قلعه هم مثل قلعه دخترهای دیگر پرستش‌گاه ایزد بانوی ناهید یا آناهیتا فرشته موکل آب بوده است. این پرستش‌گاه‌ها را در بلندی‌ها می‌ساختند و حاکمان و بازرگانان و کشاورزان هرسال با هدایای نفیس به این پرستش‌گاه‌ها می‌رفتند، نعمت و فراوانی آب و باران تنها کسی بوده که در اقتصاد و نبرد پشتیبان این مرز و بوم بوده است. همچنین این قلعه‌ها بیشتر در کنار رودخانه‌های عظیم و دریاها ساخته می‌شده است.


🆔 @ancientaz

🔴حفاری کول تپه در سراب با لودر!

کول #تپه یکی از آثار ملی ثبت شده ایران در #سراب است که قدمت آن مربوط به هزاره یک ق‌م‌ می‌باشد اما این روزها با حفاری لودرها در آستانه نابودی قرار دارد.

📍آدرس کول تپه سراب : آذربایجان شرقی، سراب، آذربایجان شرقی شهرستان سراب، دهستان ابرغان، روستای احمد آباد علیا


🆔 @ancientaz

🎥 بورا جیراغیل کندی یا #چراغیل #آذرشهر / کریم حسن زاده


مراتع غنی این روستا از مشرق به روستای تاریخی مجارشین از، از غرب به مراتع روستاهای صغایش و قرمزگل، از شمال به مزارع روستای اربط و از جنوب به چمنزارهای روستاهای آلمالوداش و چهاربرود منتهی می شود.

سابقه تاریخی: با توجه به مشهودات کنونی، این روستا به احتمال قوی، قدمتی هزارساله دارد شاهد عینی بقایای زندگی در غارهاست که هنوز در همان نگاه اول، بی اختیار انسان را به دوران غارنشینی سوق می دهد.

شاید کمتر کسی از وجود یک سایت باستانی و میراث خاورمیانه در دل کوه های استان آذربایجان شرقی اطلاعی داشته باشد. روستایی که از نظر زمین شناسی در امتداد کندوان بوده و با حفره ها و اتاق هایی که در دل کوه های خود جای داده، همه بازدیدکنندگان را به دوران پیش از میلاد برمی گرداند.
خانه های موجود در دل کوه به هزاره قبل از میلاد تعلق دارند که کاملا سنگی بوده و به طور طبیعی تشکیل یافته اند


🆔 @ancientaz

📸 تصاویر کم نظیر اما بسیار تلخ از وضعیت سنگ نگاره های #اهر آذربایجان

#اثر های سنگ نگاره های 4000 ساله ای که در آستانه نابودی و تخریب هستند!

میراث فرهنگی ببیند!


🆔 @ancientaz

🔸 گال قالاسی یا قلعهٔ جوشین #ورزقان

در منطقه قره داغ (ارسباران) قرار دارد.
در منطقه‌ای کوهستانی و سخت‌گذر در بالای یک کوه مرتفع صخره‌ای قرار گرفته‌است.
با توجه به سفالینه‌های ۶۵۰۰ ساله اکتشاف شده قدمت این قلعهٔ به دوره نوسنگی هزاره اول قبل از میلاد مسیح بر می‌گردد.

#قلعه جوشین با شماره ۲۲۵۴۰ در تاریخ ۱۳۸۶/۱۲/۲۷ به ثبت ملی رسیده‌است.

📌 این قلعه در زمان قدیم یک مرکز فرماندهی و در پایین آن محل سکونت نیروهای دفاعی قرار داشته‌است. گفته می‌شود وقتی آتش در این قلعه مشتعل می‌شد از قلعه بابک، آغچه قلعه و قیزقلعه سی واقع در جمهوری آذربایجان دیده می‌شده‌است. این قلعه در حمله اعراب به ایران یکی از مراکز مقاومت بود.
قلعه جوشین مرکز مقاومت مردم محلی دیزمار بوده‌است و اعراب بارها شکست خورده در نهایت با خدعه توانستند این قلعه را تسخیر کنند.


🆔 @ancientaz

📌 قلعه باستانی گال یا جوشین #ورزقان #خاروانا در لايه نگاري هاي صورت گرفته توسط تيم کاوش و باستان شناسي، آثار، اشيا و آويزهايي از دوره هاي مختلف تاريخي به دست آمده که قديمي‌ ترين آنها سفال هاي مربوط به اواخر دوره نوسنگي يعني حدود 6500 سال پيش است.
سفال هايي مربوط به دوره هاي ساساني، هخامنشي و عصرآهن، پيکرک هاي گلي و سفال هاي مفرغ قديم، درفش هاي استخواني و ابزار سنگي، اجاق هايي مربوط به عصر مفرغ، سرنيزه هاي آهني، اشيا و آويزهاي مختلف مفرغي آثاري هستند که در اين تپه شناسايي شده و به دست آمده اند.


تعدادی گودال‌ های کوچک استوانه‌ ای را نیز می‌ توان نام برد که محل استقرار مشعل بوده. این قلعه در زمان قدیم یک مرکز فرماندهی و در پایین آن محل سکونت نیروهای دفاعی قرار داشته است.
در گذشته قلعه دارای یک آسیاب و سه استخر سنگی بوده که بطور کامل با دست تراشیده شده بودند.

در این #قلعه اتاق‌ هایی با سنگ و ملات آهک و گچ جهت زندگی افراد در بالای کوه تعبیه شده و حوضچه‌ هایی جهت ذخیره آب در دامنه کوه ایجاد شده و آثار آن باقیست.


🆔 @ancientaz

🔸 اینفوگرافی #تمدن کورا ارس ؛ منطقه قفقاز

کورا–ارس یا کورا اِراکسِز نیز خوانده می‌شود، تمدنی بود که از حدود ۴۰۰۰ سال پیش از میلاد تا حدود ۲۰۰۰ سال پیش از میلاد وجود داشت و این به عنوان تاریخ پایان آن در نظر گرفته شده‌است. اما در برخی مناطق احتمال دارد که در اوایل سال ۲۶۰۰ یا ۲۷۰۰ سال پیش از میلاد ناپدید شده باشد.

این تمدن برای زمان قابل توجهی در آذربایجان و قفقاز سکونت داشته‌است.

🔺 تمدن کورا–آراکس = عصر برنز
Kür-Araz mədəniyyəti


🆔 @ancientaz

🔺 #تمدن باستانی گوران یا تمدن کورا آراکس آذربایجان

یانیق تپه تبریز ، گوی تپه اورمیه ، حوضه سد خدآفرین ، کول #تپه جلفا ، کهنه تپه سی کلیبر و... اشاره کرد.


🔸فرهنگ مایکوپ با فرهنگ کورا-ارس (۳۵۰۰—۲۲۰۰ پیش از میلاد) هم‌زمان است و از آن تأثیر پذیرفته‌است. فرهنگ کورا ارس به جز بخشی از قفقاز در بخشی از آناتولی نیز حضور داشته‌است.



🆔 @ancientaz

🔸 سازه معماری دوران و #تمدن فرهنگی کورا ارس در کول‌تپه #سرعین اردبیل


فرهنگ کورا- ارس (Kura- Araxes) اواسط قرن چهارم قبل از میلاد مسیح در قفقاز و حوزه دریاچه ارومیه گسترده شد و تا آناتولی گسترش یافت، به نظر می‌رسد بر اساس فرهنگ مادی و مجموعه باستان‌شناختی آن معرف حضور و توسعه یک قوم واحد در پایان هزاره چهارم ق. م باشد.

📍با توجه به مطالعات اولیه و سرمیدانی در طی اواخر هزاره چهارم و اوایل هزاره سوم پیش از میلاد اولین استقرارها در شهر سرعین توسط مردمان کورا - ارس در کنار برکه‌ای کوچک شکل گرفته است.

سرپرست هیات باستان‌شناسی همچنین گفت: وجود خانه‌های مسکونی مدور در فازهای اولیه و قدیمی‌ترین استقرارها که در نهایت در فازهای بالایی تبدیل به معماری با سازه‌های راست گوشه می‌شود از دیگر ویژگی‌های فرهنگی قابل مقایسه این محوطه با محوطه "یانیق تپه" به عنوان مشهورترین محوطه از دوره کورا - ارس در منطقه آذربایجان است.

کشف ابزارهای سنگی از گمانه‌های ایجاد شده در حاشیه برکه چشمه تپه‌سی در ضلع غربی و جنوبی محوطه حضور جوامع انسانی را بسیار قدیمی‌تر از هزاره چهارم پیش از میلاد در این منطقه و محوطه نشان می‌دهد

🆔 @ancientaz

💠 نمونه سفال های بدست آمده از #هوراند
#اثر دوره کالکولتیک یا دوران نوسنگی و مس‌ سنگی

تقریباً از ۱۰۰۰۰ سال پیش آغاز می‌شود و تا حدود ۵۲۰۰ سال پیش ادامه می‌یابد.
در شهرستان هوراند و ورزقان بدلیل زیاد بودن منابع مس سنگی و تمدن دیرینه منطقه ، چندین محوطه باستانی دوره مس سنگی وجود دارند.


🔸 همچنین ثبت 2 تپه شهرستان #عجبشیر مربوط به دوران کالکولتيک آذربایجان شرقی در فهرست آثار ملي کشور

تپه تاريخي عريان و تپه تاريخي بوغاناخلو عجبشیر


🆔 @ancientaz

🔺 نمونه #تپه شهرستان #هوراند از دوره کالکولتیک یا دوران نوسنگی و مس‌ سنگی

تصویر تپه یارقی حوری برش
تاکنون آسیبی به سطح محوطه وارد نشده و مورد
دستبرد حفاران غیرمجاز قرار نگرفته است!

نمونه های مهم دیگر در هوراند :
- محوطۀ کنده ؛ که شخم خوردن سطح محوطه و در مجاورت راه قرار گرفتن آن از جمله آسی بهای واردآمده بر این محوطه محسوب می شود!

- محوطۀ گنجی نو ؛ محوطۀ پیش از تاریخی که در مجاورت رودخانه قرار گرفته و درحال حاضر تمام سطح آن برای کشاورزی بارها شخم خورده است!


👈🏻 بهتره بیش از این به محوطه ها و تپه های باستانی آذربایجان نپردازیم چون میراث فرهنگی نسل ها را شخم زده اند!!!


🆔 @ancientaz

🔸 قلعه اولتان

نام قلعه ای کهن در شمال استان #اردبیل و شهرستان پارس آباد #مغان می باشد که در کنار شمالی روستای کهن اولتان و جنوب رود ارس (آراز) واقع شده است و در مساحت ۳۲۰ هزار متر مربع بنا شده است. با ترکیبی که از خود به جای گذاشته دژی نظامی را تداعی می کند. این #قلعه اولین باز به دست اشکانیان ساخته شد و تا سده ۱۲ هجری مورد استفاده قرار گرفت. براساس فرضیات کاملاٌ علمی بخش زیادی از قلعه زیر خاک مدفون گشته است.

اولتان قالاسی به شماره ۲۶۵۴ در فهرست آثار ملی به ثبت رسيده است

اين محوطه باستانی، شهری بوده كه همچون بسياری شهرهاي كهن آذربایجان از بخش هاي مختلفي تشكيل مي شده است؛ از جمله بخش محصور (شارستان يا ارگ) و بخش غير محصور (بخش استقراری پيرامون شارستان كه احتمالاً بتوان از آن بعنوان ربض ياد كرد)


🆔 @ancientaz

🔸 زردخانه یکی از روستاهای استان آذربایجان شرقی است که در دهستان ورگهان بخش مرکزی شهرستان #اهر واقع شده‌است. که با روستاهای شیشه و کوسه آر و شیشه نام برد.
#تپه باستانی زردخانه دارای ۹۵ سنگ قبری با قدمت ۵ هزار ساله و نیز دوره اشکانی می‌باشد

محوطه به سه تپه مجزا از هم تقسیم بندی شد، افزود: طی این بررسی، 14 قبر کلان سنگی در پشته های اطراف محوطه زردخانه، 22 قبر کلان سنگی در اطراف تپه سوم و تعداد 59 عدد قبر کلان سنگی نیز در اطراف تپه نخست شناسایی شد که بازه زمانی از دوره مفرغ و آهن را دربر می گیرند.


🆔 @ancientaz

🔺 قلعه پئشتوو یا پشتو یا پشتاب یکی از دژهای کهن در شهرستان #هوراند استان آذربایجان شرقی ایران است. این قلعه در نزدیکی دهی به همین نام از دهات دهستان یافت شهرستان هوراند و در فاصله‌ای نه چندان دور از راه هوراند بر بالای یک کوه صخره‌ای قرار گرفته و آثاری چون پلکان و اتاقک‌های کنده شده بر سنگ از بقایای آن است.

این #قلعه تنها یک راه باریک برای ورود دارد و در سه سمت دیگر آن پرتگاه‌های مخوفی دیده می‌شود که قلعه را نفوذ ناپذیر ساخته‌است. دیرینگی آن به دوره‌های باستانی و نیز اشکانی و ساسانی می‌رسد. از نواحی این دژ، قلعه قهقهه و درهٔ رود قره‌سو است که از پای آن می‌گذرد دیده می‌شود.

غالب دژهای منطقهٔ ارسباران از یک‌دیگر قابل رویت هستند و احتمالاً این دژها در ادواری و از جمله دورهٔ جنبش خرمدینان آذربایجان که به احتمال قوی در تصرف آنان بوده‌اند به واسطهٔ علایم آتش‌های شبانه با همدیگر ارتباط پیدا می‌کردند.


🆔 @ancientaz

🔺قلعه تاريخي پشتاب قره داغ در روستای پیشتاب از توابع شهرستان #هوراند در ارتفاع 3000 متری ساخته شده است و بنای اولیه آن متعلق به دوره اورارتوها می باشد

موقعيت ممتاز جغرافيايي و آثار معماري باقي مانده در آن نشان از اهميت در دوران کاربري‌اش دارد.

در مورد سفالينه هاي يافت شده در قلعه پشتو مي توان گفت، پراکندگي سفالينه‌هاي هزاره اول قبل از ميلاد در اين قلعه کمتر از آثار دوران اشکاني و ساساني و قرون ميانه اسلامي است.

قلعه پشتو (پشتاب) از شمال به ارتفاعات محلي "يغيلي داغلار" مي رسد و روستاهاي" چين ناب" و "کوجان "در جنوب و غرب آن قرار گرفته اند.

قلعه پیشتو در آذر ماه سال ۱۳۸۷ در فهرست آثار ملی ایران ثبت شد.


🆔 @ancientaz

💹 #زبان دیرین مردمان خطه #آذربایجان چه بوده است؟

طبق اسناد و شواهد در آذربایجان باستان در پیش از اسلام ، زبان مردم بخش های مختلف ترکی باستان رایج بوده است.


پژوهشگر رحیم بقال اصغری


🆔 @ancientaz