🔸نخستین ایموجی لبخند 🙂 با قدمت 3 هزار و 700 ساله در موزه شهر غازی عنتپ ترکیه ده‌ها هزار بازدید کننده را به خود جلب کرده است.

این اثر 4 سال پیش در حفاری های باستان شناسی منطقه صفر مرزی ترکیه و سوریه در منطقه قارقامیش پیدا شده و از یک سال پیش به نمایش عمومی گذاشته شده است.


🆔 @ancientaz

💠 جواهر هزارهٔ اول پیش از میلاد در موزه آذربایجان ، تبریز



🆔 @ancientaz

💠 بشقاب نقره‌ای دوره ساسانی در موزه آذربایجان ، تبریز



🆔 @ancientaz

⚠️ هشدار ؛ با اجرای سد پیغام چای کلیبر آثار باستانی مهم در آن نابود خواهند شد!

علی نیکزاد نایب رئیس مجلس شورای اسلامی گفت: ۳۳ میلیارد تومان اعتبار مورد نیاز سد پیغام چای کلیبر به صورت ۱۰۰ درصد در سال جاری تخصیص می یابد.
وی گفت: سال ها است که سد پیغام چای نیمه کار مانده و بر این اساس اعتبار یاد شده به زودی تخصیص می یابد! / ۲۱ مرداد ۱۴۰۰

🔺نسرین قهرمانی سرپرست هیأت باستان شناسی گفت: شواهد، مطالعات و کاوش های دو فصل در جنوب غربی کلیبر، محدوده سد پیغام چای، نشان می دهد این منطقه محل برگزاری مراسم آیینی سکاها بوده است و خاکستر بدست آمده نیز احتمالا نشان از اجرای مراسم برای الهه آتش بوده است.

با توجه به اهمیت فرهنگی این مطالعات در روشن شدن زوایای تاریک اقوام سکا و عدم موافقت آب منطقه ای استان آذربایجان شرقی برای عقد قرارداد فاز دوم متاسفانه با احداث و آبگیر سد پیغام چای، بخش مهمی از تاریخ و فرهنگ این سرزمین دچار خاموشی خواهد شد!
در ۲ فصل نخست کاوش این کورگان ها در محدوده طرح ساخت سد پیغام‌چای، نشانه هایی از سوزاندن اجساد در هزاره اول قبل از میلاد یافت شده است.


🆔 @ancientaz

🔸قارلی دام
این دخمه سنگی در غرب شهرستان #اورمیه در ارتفاعات غربی روستای بند و در دل کوهی به نام «قارلی دام» قرار دارد.

#مقبره صخره‌ای مذکور به لحاظ تقسیم‌بندی، از نوع مقابر تک واحدی پیوسته با دو اتاقک و یک جلو خان در مقابل است.

ورودی اتاقک اول به شکل چهارگوش و ارتفاع مدخل و عرض آن به ترتیب حدود ۹۵×۶۰ سانتی‌متر است.

گوشه‌های اتاقک مدور و فضای آن کم و از کف تا سقف حدود ۱۷۰ سانتی‌متر بلندی دارد. اتاقک دوم نیز در پشت اتاقک اول واقع است. ورودی آن نیز به شکل چهار گوش و در میانه دیواره عقبی اتاقک اول تعبیه شده است.

ارتفاع مدخل این اتاق در مقابل ورودی اصلی ۹۲ و عرض آن نیز حدود ۶۰ سانتی‌متر می‌باشد. ارتفاع اتاقک دوم از کف تا زیر سقف آن از ۱۲۰ تا ۱۳۰ سانتی‌متر متغیر است.

این گوردخمه صخره‌ای ساده به هزاره اول ق.م تعلق دارد که توسط میراث فرهنگی آذربایجان غربی به ثبت رسیده است.

📕: نگاهی به محال باراندوزچای و محال دول اورمیه- علی بابایی نیولویی
📸 سهند خدامرادی


🆔 @ancientaz

🔺 دوم دوم قالاسی آذربایجان غربی

#قلعه بزرگ و تاریخی دوم دوم که قدمت آن به قبل از اسلام و به زمان تمدنهای التصاقی زبان اورارتو و مانناها می‌رسد به فاصله هجده کیلومتری در جنوب‌غربی #اورمیه بر روی کوهی با همین نام مقابل کوه مرتفع جوم جوم قرار گرفته است.

قلعه دوم دوم از دیرباز نقش حفاظت و امنیت را در مقابل اشرار و دشمنان آذربایجان عهده‌دار بوده، تاریخ پرفروغش را خرمیان و شیران افشار رقم زده‌اند.

بدنه اصلی قلعه که در یک کیلومتری نیمه غربی روستای زورگاوا بنا گردیده مشتمل بر شش قسمت می‌باشد:

قالاچی: یا همان بخش بیرونی قلعه که از دیواره‌های بزرگ و یکپارچه سنگ خارا تشکیل یافته است.

سولوق: یا همان بخش اصلی قلعه که راه ورودی آن از راه جنوب و رو به محال دول می‌باشد

بوزلوق: یا قارالیق قلعه که همان بخش درونی قلعه به حساب می‌آمده که قلعه‌گیران و فرمانده در این قسمت مستقر بوده‌اند.

دوستاق: یا همان زندان قلعه که حفره بزرگ طبیعی به عمق بیش از هفتاد متر می‌باشد که به «کؤلگه قیه‌سی» نیز معروف است.

بخش غربی قلعه: به شمشیرخان داشی معروف است.

بخش جنوبی قلعه

📕 علی بابایی نیولویی


🆔 @ancientaz

🔺 قلعه اسماعیل آقا که در زبان محلی "اسماعیل آغا قالاسی" نامیده می‌شود مجموعه‌ای است به شکل نظامی که متعلق به یکی از خوانین محلی بوده است. این قلعه در ۱۸ کیلومتری شمال غربی شهرستان #اورمیه بفاصله نسبتا ً کمی از جاده سرو در بالای رشته کوهی قرار گرفته است. بنای اسماعیل آقا قالاسی شامل دو دوره متفاوت تاریخی است.

دوره اول؛ متشکل از آثاری است که مربوط به هزاره اول قبل از میلاد مسیح می‌شود و شامل بقایای دیوارهای یک دژ نظامی اورارتویی و دخمه‌هایی تراشیده در دل صخره‌های مقاوم و مربوط به همان زمان است. ایوان ورودی و سر در آن با قاب‌بندی سنگی و طاقی که طاق‌نماهای محراب‌مانند در انتهای خود دارد و همچنین شیوه اجرای دیوارهای دژ و نحوه‌ی چینش سنگهای آن، از ویژگیهای منحصر به فرد این اثر تاریخی محسوب می‌شود.

دوره دوم؛ متشکل از آثاری است مربوط به بقایای #قلعه دفاعی دیگری که دیوارهای آن و برجهای دیده‌بانی آن پابرجا بوده و کمتر آسیب دیده‌اند. این قلعه نظامی مربوط به یکی از خوانین محلی بوده که در جریان اغتشاشات اواخر دوره قاجاریه احداث گردیده است.

اورمونو تانیاق


🆔 @ancientaz

‍ 💠 گؤی تپه یا گؤک(گ) تپه ؛ یکی از مشهورین #تپه‌ های باستانی #اورمیه و آذربایجان با آثاری غنی و نمایشگر تاریخ پر افتخار آذربایجان می‌باشد که در روستایی با همین نام در ۶ کیلومتری شهر اورمیه واقع است.

در سال ۱۹۳۴ صفحه‌ی دایره‌ای شکل که منقش به تصویر قیلقمیش (بیلگه‌میش) قهرمان افسانه‌ای سومرها بود کشف شد، بعد از قیلقمیش، استوانه‌ای هم با تصاویر خدایان باستان از این منطقه پیدا شد.

🔰بورتون براون سرپرست حفاران انگلیسی نتیجه کاوش‌های خود را تحت عنوان «حفریات آذربایجان» در سال ۱۹۵۱ در لندن انتشار داد. این کاوشگر گؤی تپه را به هفت طبقه تقسیم کرد و چنین توضیح داد:
طبقه اول از پایین: مربوط به هزاره چهارم ق.م می‌باشد؛ شامل خانه‌هایی با دیوارهای چینه‌ای قطعات سفال قرمز و خاکستری بدون نقش و سفال زرد باز با خطوط ساده هندسی به رنگ قهوه‌ای تند، ابزارهای سنگی و مسی.

طبقه دوم: مربوط به هزاره سوم قبل از میلاد تا اوایل هزاره اول قبل از میلاد. آثار بناهای گلی با پی‌های سنگی، قطعاتی از سفال قهوه‌ای و قرمز با نقش‌های هندسی مرکب سیاه رنگ و نیز سفال‌های دورنگ پخته شده در کوره و منقوش. در این طبقه ابزارهای مسی به وفور دیده می شود. این تمدن با تمدن‌های عصر سنگ و مس آناتولی و قفقاز پیوستگی بیشتری دارد.

طبقه سوم: سفال‌های این طبقه خاکستری و گاهی سیاه و عموماً صیقلی است. سفالی نیز با نقوش برجسته در همین طبقه یافت شده که به سفال های تمدن آناتولی شباهت بیشتری دارد.

طبقه چهارم: حاوی سفال‌های سیاه و صیقلی بدون نقش.

طبقه پنجم: حاوی قبور انسان‌های اولیه و جمجمه‌های اجداد آذربایجانیان و قطعات سفالی یافت شده در این قبرها قرمز رنگ یا بدون نقش‌های الوان بوده و مربوط به دو هزار سال قبل از میلاد است.

طبقه ششم: مربوط به سال‌های ۱۲۰۰-۱۵۰۰ق.م شامل سفال‌های بدون نقش صیقلی سیاه و خاکستری، شبیه سفالهای هیت‌های آناتولی

طبقه هفتم: شامل ظروف سفالین صیقلی قرمز و خاکستری که دسته‌هایی به شکل حیوانات همانند ظروف یافت شده در تپه حسنلو دارند. در روی گؤی تپه سنگ‌های تراشیده با نقش‌های حیواناتی چون قوچ و پلنگ وجود دارد که حدس زده می‌شود مربوط به اواخر هزاره دوم و اوایل هزاره اول ق.م تعلق داشته باشد و بسیار شبیه سنگ‌های تراش خورده هیت‌های آناتولی می‌باشد.

لازم بذکر است گؤی تپه صاحب پیشرفته‌ترین صنایع فلزی زمان خود بوده است



🆔 @ancientaz

📍 غارهای قیرخ کهل کهجوق #مراغه

قیرخ کهل کهجوق یا قیرخ کوهول یکی از جاذبه های گردشگری در شهرستان مراغه است.

حاشیه های دره سرسبز رودخانه مغانجیق همواره محل شکل گیری و استقرار تمدن های مختلف از دوره های پیش از تاریخ تا عصر حاضر #غار می باشد.

این غارها که کاملا دست ساز انسان اند، دارای سه ورودی مستقل با طاق‌های قوسی می‌باشند که هر کدام به اتاق‌های جداگانه راه دارند و هر یک از اتاق‌ها نیز با ورودی‌های تودر تو به یکدیگر متصل اند

غارها در دامنه کوهی بنا شدهان که کلا به دوقسمت غارهای شمالی و جنوبی تقسیم شده است. غارهای جنوبی کاملا در دسترس بوده و می‌توان از آنها به راحتی دیدن کرد ولی غارهای شمالی که شامل سه غار می‌باشد یکی در دسترس و دو تای دیگر حدود سی متر در ارتفاع پرتگاهی قرار گرفته اند که بدون تجهیزات کوه نوردی باز دید از آنان مقدور نمی‌باشد .


🆔 @ancientaz

🌎 حکومت منائیان آذربایجان در سه هزار سال قبل

ماننا از غرب و شمال‌غربی با آشوریان و اورارتوئیان مرز مشترک داشت مرزهای شمالی مننا احتمالاً تا رودخانه ارس امتداد داشت از مشرق با قبایل ماد و تا سفیدرود قلمرو منناها (مانا) محسوب می‌شد. از جنوب با الی‌پی و عیلام محتملا مرز مشترک داشته‌است

پایتخت مننا قلعه ایزیرتو واقع شهرستان بوکان کنونی در استان آذربایجان غربی حدس زده‌شده

آثار کشف شده در قلایچی بوکان و دژ حسنلو را به منناها نسبت داده‌اند. در کاوش‌های تپه‌حسنلو و شهر زیویه (سقز) نیز آثار باستانی مننایی به دست آمده‌است

حکومت شاهان مننا سرانجام در سال ۶۱۶ (پیش از میلاد) توسط مادها و پیش از حمله ماد به آشور ۶۱۴ (پیش از میلاد) منقرض شد


ساکنان مننا مانند دیگر نواحی، بیشتر به دامداری اشتغال می‌ورزیدند


🆔 @ancientaz

💠 #اثر تیرانداز مننایی

جغرافیای حکومت ماننایی ها در آذربایجان
* زیکرتو: در ناحیهٔ میانه کنونی
* آندیا: در بخش سفلای درّهٔ قزل اوزن، سفیدرود
* سوریگاش: ناحیهٔ سقز کنونی.
* مسی: بخش علیای زرینه رود.
* اوئیش دیش: ناحیهٔ مراغه در کرانهٔ شرقی دریاچه ارومیه
* آرسیانشی
* ایزیرتا یا ایزیرتو: منطقهٔ بوکان
* ارشته یانا: و غیره که همهٔ این‌ها تابع مننا بودند.

شاهان مننائی ؛
نیک دیارا (مک تیارا)
اوُ آلکی
ایرانزو
آزا
اولوسونو
آخسری


🆔 @ancientaz

🎥 شهریئری نشان از تمدن و فرهنگ بسیار دیرین آذربایجان

شهر یئری یک #محوطه باستانی در شهرستان #مشگین‌شهر از شهرهای استان #اردبیل و از توابع روستای پیرازمیان است.

وسعت این منطقه تاریخی ۴۰۰ هکتار است و از سه قسمت دژ نظامی، معبد و قوشا تپه تشکیل می‌شود. قدمت قلعه و معبد به۱۴۵۰ سال پیش از میلاد و قوشا تپه به ۷ هزار سال پیش از میلاد می‌رسد. اولین بار در حدود ده سال پیش از انقلاب اسلامی چارلز برنی در این محوطه، عملیات کاوش را شروع نمود.

این محوطه شامل ۲۸۰ سنگ‌افراشت باستانی است. این سنگ‌افراشت‌ها با ارتفاع متفاوت ۷۰تا ۲۶۰سانتی‌متری و اکثراً منقوش به اشکال انسان هستند. طرح انسان‌های حک شده بر روی سنگ‌ها به شکل افرادی دست به سینه و معمولاً بدون دهان است و تنها یک مجسمه حکاکی شده زن یافت شده که دارای دهان می‌باشد . تاکنون فقط هفت قطعه این نوع سنگ‌افراشت‌ها در منطقه حکاری کردستان ترکیه و یک قطعه هم در قپوزستان آذربایجان یافت شده‌است.

محوطه باستانی «شهریئری» در سال ۱۳۸۱ از سوی میراث فرهنگی استان در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسید. از زمان پیدا شدن این محوطه تاکنون، هشتاد درصد آثار آن از میان رفته‌است!


🆔 @ancientaz

🔴 استرداد بقایای گنجینه غارت‌شده آذربایجان به ایران

مجموعه‌ای از آجرهای تزئینی که قدمت آن‌ به ۷۰۰ سال پیش از میلاد می‌رسد و از محوطه باستان‌شناسی در آذربایجان به سرقت رفته بود به طور کامل به ایران بازگشت.

اخیرا دو آجر بزرگ از این مجموعه به ایران بازگردانده شده‌اند و پیش‌تر در سال ۱۳۹۹ هم ۴۹ آجر باستانی لعابدار به موزه ملی ایران تحویل مسترد شده بود.

این ۵۱ آجر لعابدار کشف‌شده که اندازه اغلب آن‌ها تقریباً بیش از ۳۰ سانتی‌متر مربع است، دارای انواع مختلفی از نقوش شامل شیرها و گاوهای بالدار با سر انسان، چهره‌های اساطیری، پرندگان شکاری، گوزن‌ها و طرح‌های گلدار یا هندسی هستند که از قلایچی، یکی از مهم‌ترین محوطه‌های باستان‌شناسی در آذربایجان غربی واقع در شمال شهر بوکان ، به سرقت رفته بودند. قلایچی پایتخت پادشاهی ماناییان بود.

این آثار در سال ۱۹۹۱ یک فروشنده آثار باستانی ایرانی که در سوئیس زندگی می‌کرد با «جان کرتیس» مسئول بخش خاورمیانه موزه بریتانیا در آن زمان، برای فروش مجموعه‌ای از آجرهای باستانی قلایچی در انبار او باقی مانده بودند!


🆔 @ancientaz