چند سوال متداول پرسیده شده درباره پست بالا:

- چرا پس آدم یکتاپرست ضعیف داریم؟
چون اون یکتاپرستی، مذهبشه. نه ایمانش، و نه سیاستش. و مذهب، سرگرمی آدم امروزه. ایمان محاسبات رو عوض می‌کنه‌. اگه محاسبات یک موحد و یک مشرک با هم مو نمی‌زنند، یعنی تو کمپ مشرک‌هاست.

- اینکه اسلام هم مدیون سیاست هخامنشی‌هاست ادعای بزرگیه. چطور میشه اینو توضیح داد؟
اگه یهودیت از بین میرفت، معلوم نبود عیسی و محمدی پیدا بشن. کسانی که خیلی وقته من رو می‌خونند می‌دونند که نظرم اینه که اسلام تلاشی برای ریست کردن جامعه اون روز و بازگشت به موسی بود.‌ اولین پیامبری که آدم‌های ضعیف رو قوی کرد، و به خاطرش دست به هرکار محیرالعقولی زد.

- منظور از ایران در بند آخر چیه؟
ایران، تیم «باید یکتاپرستی را بر جهان مسلط کرد تا کسی نتواند بر ما مسلط شود» است. هرکسی میتونه عضو این تیم باشه. چون در تاریخ هیچ تمدنی به اندازه تمدن ایرانی پیگیر جدی و سمج یکتاپرستی نبوده، این اسم رو برای این تیم انتخاب کردم.

- در دنیایی که هرروز داره بی‌خداتر میشه چطور ممکنه یکتاپرستی دوباره احیاء بشه؟
با شدت گرفتن ضعف، و بیچارگی‌های متعاقبش. هرچه بیشتر انسان تحت تسلط و قلدری نیروهای بیرونی قرار می‌گیره، این آگاهی عمومی که «یه چیزی ایراد داره که نمی‌تونیم مقاومت کنیم» بیشتر تقویت میشه.

راسل براند یه تیتر خبری پیدا کرده که میگه شرکت مرک، یک داروی ضد کرونا که برای ساختش از دولت سوبسید گرفته بود رو قراره به قیمتی معادل چهل برابر هزینه‌ ساختش به فروش برسونه، و میگه «لازم نیست کمونیست یا سوسیالیست باشید تا با این مسئله مشکل داشته باشید. کافیه به انصاف اعتقاد داشته باشید». اما توضیح نمیده که کی تعیین می‌کنه حد و مرز این انصاف کجاست.

وارد کردن مفاهیم معنوی مثل انصاف به حساب کتاب‌های بازاری، در نهایت به کمونیسم منجر میشه. بین روزی که مردم دنبال انصاف در بازار هستند، تا روزی که به مصادره اموال دیگران رأی میدن، فاصله خیلی کوتاهی وجود داره. انقدر کوتاه که یک نفر در طول عمر طبیعی خودش ممکنه بتونه از نزدیک شاهد طی شدن این فاصله باشه. کافیه به داستان مسکن در آلمان نگاه کنید.

اگه حتی مردم بخوان دارویی رو از یک شرکت داروسازی پیش‌خرید کنند، باید با ابزارهای خود بازار انجامش بدن. نه از طریق دولت که ذاتا در تأمین منافع مردم ناتوانه. در اون صورت دیگه لازم نیست نگران انصاف باشند، چون بش نیازی نخواهند داشت.

اون حدی از مشکل اسکلتی که نظام وظیفه حاضر بود برای معافیت بپذیره به قدری حاد بود که فقط شامل اون‌هایی می‌شد که نمی‌تونستند عمودی بایستند‌! به افسر گفتم من می‌تونم عمودی بایستم، ولی اگه در همون حالت ایستاده تن برهنه من رو ببینی، ازین خجالت نمی‌کشی که ارتش از چنین سرباز دفرمه‌ای داره استفاده می‌کنه؟ فکر کن تصادفی لباس تنم نباشه و یکی فیلم بگیره و بذارن اینترنت.. آیا آبروی نیروهای مسلح ایران نمیره؟
گفت آبروی نظام به تو ربط نداره، خدمت رو همه باید انجام بدن!
در واقع داشت می‌گفت این ربطی به دفاع از کشور نداره‌. این یه مجازاته، و دلیلی نداره ازین مجازات معاف بشی. چه لباس تنت باشه، چه نباشه. چه هیکلت ترحم برانگیز باشه، چه هیکل بت‌من رو داشته باشی.
اما حتی همون مجازات هم مدت‌دار بود. هرچه که بود بالاخره تمام می‌شد. چیزی که تمام نشد به رسمیت نشناختن معلولیت جسمانی بود. چه به صورت رسمی و چه غیررسمی، به کسی که به خاطر فرم بدنش کیفیت زندگی پایین‌تری داره، گفتند و میگن که زندگیت با بقیه فرقی نداره! در حالی که طرف در تمام روزهای عمرش فرق داشتن رو حس می‌کرد.‌ در واقع حکومت، متولی تعیین اینکه «به چه کسی بد میگذرد و به چه کسی بد نمیگذرد» شد. اگه حکومت بگه «چیزیت نیست»، جامعه هم میپذیره که چیزیت نیست.

از چیِ زندگی عقب انداخت؟ از جفت‌یابی؟ تولید مثل؟ وقت‌کشی در دانشگاه؟ بیگاری در اداره؟ سگ‌دو زدن‌های هشت صبح تا هشت شب؟ این‌ها چیزی نیستند که آدم افسوس به تأخیر افتادنشون رو بخوره.
اختلال در ریتم متعارف، خسارت نیست. بخش‌هایی از حیات رو غیرقابل استفاده کردن، خسارته. از خود افسردگی هم میشه استفاده کرد. دوران افسردگی بهترین فرصت برای خودشناسی و کشف ذهنه.

دقیقا همون دولتی که ویروس کشنده رو از لابراتوار فراری داد ‌و یکسال تمام گفت به خاطر سوپ خفاش بوده و بازار پرنده‌ها خیلی کثیف بوده و فلان، حالا میگه یه موشک فراصوت هسته‌ای ساختیم که در ارتفاع پایین کل کره زمین رو دور زد و با موفقیت به هدف خورد و تست شد! و درست همون دولت آمریکا که دروغ چینی خفاش رو تأیید و تکثیر کرد، حالا این نمایش نظامی رو تأیید و تکثیر می‌کنه!

آیا چین به لبه تکنولوژی نرسیده؟ البته که رسیده‌. آیا سبک قرن بیستمی «این وسیله رو می‌سازی یا بابات رو درمیارم» دولت چین کارایی بیشتری از سبک قرن بیست و یکمی «اونی که موشک‌مون رو لانچ می‌کنه باید گی باشه» دولت آمریکا، نداره؟ البته که داره. اما کاملا و مطلقا بی‌معنیه ادعایی رو بپذیریم که تنها تصدیق‌کننده‌ش دو دولت دزد و توتالیتر و دروغگو در دو طرف اقیانوس آرام هستند. کاملا و مطلقا بی‌معنیه که بعد از شهود عینی تمام بی‌کفایتی‌ها و نفهمی‌های این دو دولت، دچار فراموشی گلمان بشیم و فکر کنیم «استثنائا در امور نظامی خیلی باعرضه‌اند!».

پاسخ بنده حقیر به شوهای تلویزیونی «آلت من بزرگتره» دولت چین اینه که لبه تکنولوژی رو بذار لبه مقعدت، وقتی همین امروز داری در به در دنبال ذغالسنگ میگردی که ظرفیت تولید برقت رو ببری بالاتر.

نمیدونم سن‌ شما چقدره و یادتون میاد یا نه، ولی یه نرم‌افزار داشتیم به نام winamp که برای پخش موسیقی در ویندوز بود. باور کنید یا نه اون زمان یه عده با هزینه گزاف، کیس‌های بزرگ کامپیوتر جمع می‌کردند که فقط باش آهنگ گوش بدن، و این برنامه آچارفرانسه‌شون بود. از نسخه‌های اولیه‌ش تا نسخه‌های آخرش پیشرفت خیلی چشمگیری کرد. انقدر قابلیت‌ها و پلاگین‌های جدید اضافه شده بود که دیگه کسی بهانه‌ای برای غر زدن نداشت. اما یه مسئله بوجود اومد: با کامپیوتر دسکتاپ و آفلاین، آهنگ پخش کردن، موضوعیت خودش رو از دست داد! اون امکاناتی که الان توی گوشی‌تون دارید، مرحله‌ای بالاتر از وین‌امپ نیست، بلکه یک دنیای دیگه‌ست.

نرم‌افزار دولت‌ها قدیمیه. از موضوعیت افتاده، اما هی اپدیت جدید براش میدن. چون «توسعه» در داخل این نرم‌افزار، مفهوم فراتری نمیتونه داشته باشه. دولت امروزی مثل کیسیه که باش آفلاین، پلی‌لیست درست می‌کردند و آهنگ گوش میدادند. الان لازمش نداریم، ولی نمیذاره از برق بکشیمش.

دو سال بعد از دوری بچه‌ها از مدارس، از جامعه بزرگ و پرادعای برنامه‌نویسان ایرانی، هیچ محصولی بیرون نیومد که کار والدین و دانش‌آموز و معلم رو راه بندازه، بدون اینکه گرفتار نرم‌افزار‌های بی‌معنی دولتی، و یا آواره پیامرسان‌ها بشن، که ذاتا با هدف تسهیل آموزش ساخته نشدن.
مسئله این نیست که پول نیست، و امکانات نیست، و تکنولوژی نیست، و مهارت نیست. حداقل برای چنین محصولی، نود درصدش هست. مسئله اینه که فکرش نیست، و فرهنگش نیست. کسی اینطور تربیت نشده که به درد بخوره‌. فرد یا قشر خاصی رو جدا نمی‌کنم. همه‌مون همینطوریم.
در کشورهای توسعه‌یافته، بین روزی که اینترنت وارد شد، و روزی که یک عده رفتن سراغ یادگرفتن هک کردن شبکه‌ها، فاصله زمانی قابل توجهی وجود داشت. چون بیس فکری این بود که چه کنیم این تکنولوژی نوظهور بیشتر بدرد بخورد. اما یادمه در ایران درست زمانی که عده‌ زیادی از مردم داشتند تازه یاد می‌گرفتند که ایمیل چیست، و به نخبگان مراجعه می‌کردند تا براشون ایمیل بسازند! (و وقتی ساخته شد حس کسی که پاسپورت گرفته بشون دست میداد)، همزمان عده دیگه‌ای داشتند یاد می‌گرفتند که چطور میشه ایمیل یاهو را هک کرد! چون بیس فکری این بود: چه کنیم این تکنولوژی نوظهور فقط به درد من بخورد!

هنوز هم همینه‌. چون تغییری در تربیت رخ نداده‌.

یعنی مخاطبان اینجا، که تازه جوانتر از کلیت جامعه ایران هستند، نسبت به کلیت جامعه ایران بیشتر واکسینه شدن.

خودم می‌دونستم. میخواستم شما ببینید.

محله‌های تماما سفیدپوست‌نشین شیکاگو، چنان با مرز تیز و خط‌کشی شده‌ای از محله‌های تماما سیاهپوست‌نشین تفکیک شده‌اند که بعضی جاها کافیه از خیابون رد بشی بری اونطرف تا همه‌چی فرق کنه‌.
حالا اهالی اون محله‌های تماما سفید چه کسانی هستند؟ همونایی که چهل ساله دارند به دموکرات‌ها رأی میدن تا جمهوری‌خواهان «نژادپرست» رأی نیارن.

بله انسان اینطور جانوریست.

جنگ داخلی مسلمانان که یک طرفش معاویه بود، دلایل ریشه‌ای مذهبی و سیاسی متعددی داشت، اما هیچ‌کدوم به اندازه حریت عربی مهم نبودند. علی و دو پسرش، علاوه بر همه اختلافات بزرگ و کوچکی که با بنی‌امیه داشتند، نماینده نگاه متفاوت بنی‌هاشم به قدرت بودند. پسر ابوسفیان قدرت رو در تسلط بر دیگری می‌دونست، اما پسران علی، قدرت رو در دفع تسلط دیگران می‌دیدند. اینطور نبود که حسن به قدرت کمتر قانع باشه. مقدارش موضوعیت نداشت. کاربردش مهم بود. قدرتی براش کاربردی بود که بتونه خودش و اهل خودش رو آزاد نگه داره.

بچه شیعه اینو نمیفهمه. فکر می‌کنه اینکه همسایه‌ش جرئت نکنه پارتی مختلط راه بندازه، یعنی قدرت داره. اگه مردم مجبور باشند روسری سر کنند، یعنی قدرت داره، هرچند که از طریق واسطه دولتی اعمال میشه. فکر می‌کنه دیگران دین رو پس بزنند، اما به زور تحت تأثیرش باشند، یعنی قدرت داره.
اما همین بچه‌شیعه امروز حتی روی بدن خودش اختیار نداره. مجبوره واکسنی که قبولش نداره رو بزنه تا همه جا راهش بدن‌. حتی روی دغدغه‌های مذهبیش هم اختیار نداره، اون بالا تصمیم می‌گیرند که امسال میتونه بره زیارت یا نمیتونه، یا باید چجوری بره، و باید با چقدر پول بره. روی ثروت خودش هم اختیار نداره، و هرروز دارند با تورم یه تکه ازش رو می‌کنند. روی بچه خودش هم اختیار نداره، مجبوره تو مدرسه‌ای که قبولش نداره ثبت‌نام کنه، و اونجوری که قبول نداره تربیتش کنند. نه میتونه بدون اجازه و بدون رانت، بیزینس راه بندازه، نه میتونه چیزی وارد کنه و نه چیزی صادر کنه. بچه شیعه حالیش نیست که چقدر ضعیف شده، و چقدر بش مسلط شدن، و با این شکلات بچه‌خرکن که «چون تو گفتی، ورود سگ به پارک رو ممنوع کردیم» سرش رو شیره مالیدند که مسلطه، و قدرت داره.

موضوع کربلا بستن آب نبود. بستن راه بود.

یه اعترافی بکنم. وقتی کنگره سفرای پیشنهادی ترامپ رو تأیید نمی‌کرد و ماه‌ها به تأخیر میفتاد فکر می‌کردم فقط از لج ترامپه. اما دارند سفرای پیشنهادی بایدن هم تأیید نمی‌کنند. آمریکا در حال حاضر در چین، آلمان، هند، ایرلند، اسراییل، ژاپن، سنگاپور، اتحادیه اروپا، و ناتو، سفیر نداره! ظاهرا کنگره به طور روتین همینقدر فشله.

می‌دانستید شرکتی که بندر هوستون رو اداره می‌کنه حق نداره شما رو برای کار در بندر استخدام کنه؟ باید برید درخواست استخدام رو به اتحادیه‌های کارگری مربوطه تحویل بدید. و تقریبا همه بنادر همینطورند.
حالا به همین اتحادیه قلدر بگی «به خاطر کرونا ورودی کشتی‌های باری بیشتر شده یکم ساعات کاری رو بیشتر کنید تا جنس‌ها نمونه رو آب» میگه نوچ، نمیشه! سیصد و پنجاه میلیون نفر معطل چندهزار کارگر شدن، که یه وقت شرایط کاری‌شون از حالت استاندارد خارج نشه!

نزدیک دو دهه‌ست که مخ مردم دنیا رو با «انرژی پاک» و «انرژی‌های تجدیدپذیر» رنده کردن، اما الان، در اکتبر ۲۰۲۱، کشورها دنبال این هستند که هرچه سریعتر بنزین رو به جایگاه‌ها، گازوییل رو به صنایع، و ذغالسنگ رو به نیروگاه‌ها برسونند، تا بحران بدتر ازین نشه. همه سوخت فسیلی رو گذاشتن رو سرشون. چون از قبل هم رو سرشون جا داشت. فقط دنیای واقعی یه اردنگی بشون زد که اینجا توعیتر نیست.

کاش بعد ازینکه فهمیدید حتی با گرانبهاترین پاسپورت‌ها، قیمت آزادی هیچ‌جا تخفیف نمیخوره؛ این رو هم می‌فهمیدید که این فقط «وضع ما» نیست. وضع هر کسیه که تحت سلطه دولت قرار داره. اگه فکر می‌کنید این ۳۷۵ یورو بابت داد و بیداد کردن شرارت است، اما اون ۳۷۵ یورویی که از بقیه بابت آموزش و امنیت و بهداشت و این چیزهایی که گفته میشه برای «خیر عموم مردم!» لازمه، می‌گیرند، شرارت نیست، یعنی هنوز خود شما بخشی از مشکل هستید. بالاخره یه روز صبح باید بیدار بشید، قهوه‌تون رو بخورید، و با علم به اینکه هیچکدوم این‌ها باگ حکومت نیست، بلکه از فیچرهاشه! از خونه بزنید بیرون‌.

با پیشرفتی که اپل در توسعه پردازنده ساخت خودش بدست آورده، به زودی استفاده از کامپیوتری که از ویندوز استفاده می‌کنه، توجیه اقتصادی خودش رو از دست میده. از لحاظ «نسبت قدرت پردازش به مصرف انرژی»، مک‌بوک‌هایی که امشب معرفی شدند، رقبای اینتلی-ویندوزی رو در موقعیت خجالت‌آوری قرار میدن.
اما اگه مجموعه صنعت آمریکا رو، که بازنده‌ها و برنده‌ها و از قافله عقب‌ها و پیشروها رو با هم در برمی‌گیره، یک شرکت فرضی در نظر بگیریم، اتفاقی که افتاده اینه که این شرکت قبل ازینکه دیگران ازش جلو بزنند، از خودش جلو زد! در واقع این آمریکاست که داره از آمریکا سبقت می‌گیره.
اینکه چرا میتونه با خودش مسابقه بده، و از خودش جلو بزنه، فقط به خاطر بهره‌مندی از بازار آزاد نیست. اون رو ژاپن هم داره. و فقط به خاطر دانشگاه‌های فنی خوب نیست. اون رو ژاپن هم داره. بلکه به خاطر بلد بودن بیزینسه. در بیزینس تکنولوژی، بدون همکاری، باخت حتمیه. باید بتونی با خیلی از بازیگران صنعت، و شاید همه‌شون، حتی اونایی که ازشون اصلا خوشت نمیاد، همکاری کنی، تا بتونی چیزی بسازی که بقیه نمیسازند. و اپل در جوش دادن این همکاری‌ها استاد شده.

مردم انقدر عادت کردن به کشورگرایی و دولت‌پرستی دیگه تیترهایی مثل این بحث برانگیز نمیشه. شرکت تی‌‌اس‌ام‌سی تایوان که در لبه تکنولوژی ساخت پردازنده‌ها قرار داره، بعد از یک قرارداد با آمریکا برای احداث خط تولید در اونجا، حالا با دولت ژاپن هم قرارداد بست برای احداث یک خط در ژاپن‌. پولش رو قراره کی بده؟ دولت ژاپن! یعنی همون پول مالیات‌دهندگان. اونم برای خطی که قرار نیست لبه تکنولوژی باشه، قراره چیپ‌های نسل‌ قبلی رو تولید کنه، اما چون برای صنایع خودروسازی کافیه، قانعند. دوطرف یک معامله برد-برد می‌بیندش. دولت ژاپن فکر می‌کنه اینجوری همه تخم‌مرغ‌هاش در سبد تایوان، که معلوم نیست چه بلایی سرش بیاد، قرار نمیگیره و یه آب‌باریکه «بومی» خواهد داشت. تی‌‌اس‌ام‌سی هم فکر می‌کنه اگه چین اومد تایوان رو گرفت و اوضاع بیریخت شد یه جای پا دارم تو کشورهای آزاد که پناه ببرم به اونجا.
اما مالیات‌دهنده ژاپنی باید این رو بپرسه: اگه این سرمایه‌گذاری، که میتونه حدودا شش یا هفت میلیارد دلار باشه، برای صنعت خودروسازی از نون شب واجب‌تره، چرا خود این صنعت پولش رو نمیده، و من باید بدم؟

واکسن بزن آقای کالین پاول تا اگه از دیگران گرفتی، نمیری.
عه مُردی آقای کالین پاول، چون از دیگران گرفتی.