هــیــچ کــەســێــک ســەبارەت بە ئــافــرەتــان جــێــگــەی مــتــمــانــە نییە!!
93_ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللهِ بْنُ مُسْلِمِ بْنِ قُتَيْبَةَ، نَا الرِّيَاشِيُّ، نَا الْأَصْمَعِيُّ، عَنْ أَبِي عَمْرِو بْنِ الْعَلَاءِ؛ قَالَ: أُصِيبَ فِي خَزَائِنِ بُزْرُجَمِهْرَ الْحَكِيمِ مَخَدَّةَ مِنْ أَدَمٍ؛ فَفُتِقَتْ، فَأُصِيبَ فِيهَا رُقْعَةٌ مَكْتُوبٌ فِيهَا بِالْهِنْدِيَّةِ، فَتُرْجِمَتْ بِالْعَرَبِيَّةِ:
(لَا يَأْمَنَنَّ عَلَى النِّسَاءِ أَخًا أَخٌ ... مَا فِي الرِّجَالِ عَلَى النِّسَاءِ أَمِينُ، حُرُّ الرِّجَالِ وَإِنْ تَعَفَّفَ جُهْدَهُ ... لَا بُدَّ أَنَّ بِنَظْرَةِ سَيَخُونُ).
#واتــــــه: أبی عمرو بن العلاء دەڵــێــت:
(لە خەزێنەکانی بوزورجمەهری دانا دا سەرینێکی پێست دۆزرایەوە؛ کاتێک دڕێنرا، پــارچــە نووسراوێکی تــێــدا دۆزرایــەوە کە بــە زمــانــی هــیــنــدی نــووســرابوو، پــاشــان وەرگێڕدرا بۆ ســەر زمــانــی عــەرەبــی:
(هــیــچ بــرایــەك سەبارەت بە ئــافــرەتــان مــتــمــانــە بە برایەکی خــۆی نەکات، چــونــکــە لەناو پــیــاوان دا هــیــچ کــەســێــک نــیــیــە ســەبــارەت بە ئــافــرەتــان جــێــگــەی مــتــمــانــە بێت، پــیــاوی بــەڕێــزو ئــازاد هەرچەندە بە هــەمــوو توانایەوە هــەوڵــی داوێــن پــاکــی بدات، هەر دەبێت بە نیگایەك خــیــانــەت بــکـات).
93_ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللهِ بْنُ مُسْلِمِ بْنِ قُتَيْبَةَ، نَا الرِّيَاشِيُّ، نَا الْأَصْمَعِيُّ، عَنْ أَبِي عَمْرِو بْنِ الْعَلَاءِ؛ قَالَ: أُصِيبَ فِي خَزَائِنِ بُزْرُجَمِهْرَ الْحَكِيمِ مَخَدَّةَ مِنْ أَدَمٍ؛ فَفُتِقَتْ، فَأُصِيبَ فِيهَا رُقْعَةٌ مَكْتُوبٌ فِيهَا بِالْهِنْدِيَّةِ، فَتُرْجِمَتْ بِالْعَرَبِيَّةِ:
(لَا يَأْمَنَنَّ عَلَى النِّسَاءِ أَخًا أَخٌ ... مَا فِي الرِّجَالِ عَلَى النِّسَاءِ أَمِينُ، حُرُّ الرِّجَالِ وَإِنْ تَعَفَّفَ جُهْدَهُ ... لَا بُدَّ أَنَّ بِنَظْرَةِ سَيَخُونُ).
#واتــــــه: أبی عمرو بن العلاء دەڵــێــت:
(لە خەزێنەکانی بوزورجمەهری دانا دا سەرینێکی پێست دۆزرایەوە؛ کاتێک دڕێنرا، پــارچــە نووسراوێکی تــێــدا دۆزرایــەوە کە بــە زمــانــی هــیــنــدی نــووســرابوو، پــاشــان وەرگێڕدرا بۆ ســەر زمــانــی عــەرەبــی:
(هــیــچ بــرایــەك سەبارەت بە ئــافــرەتــان مــتــمــانــە بە برایەکی خــۆی نەکات، چــونــکــە لەناو پــیــاوان دا هــیــچ کــەســێــک نــیــیــە ســەبــارەت بە ئــافــرەتــان جــێــگــەی مــتــمــانــە بێت، پــیــاوی بــەڕێــزو ئــازاد هەرچەندە بە هــەمــوو توانایەوە هــەوڵــی داوێــن پــاکــی بدات، هەر دەبێت بە نیگایەك خــیــانــەت بــکـات).
📚«المُجَالَسَة وَجَوَاهِر العِلم»
❤3🔥1
#ڪــوفــرێــڪ_بــەســە
#بــۆ_هەڵوەشاندنەوەۍ_تــەوحــیــد...
ڪــەلــیــمــەۍ تــەوحــیــد بەرامبەر هەرچۍ ڪــوفــــرە دەوەستێتەوە، تۆ ملیۆنەها ڪــوفــــرت هەبێت ڪە ئیمانت هێنا ئیتر حسابۍ ڪوفرەڪانت صــفــڕ دەبێتەوە، لە بەرامبەریش دا یەڪ ڪــوفــــرۍ عــەمــەلــۍ و قــەولــۍ بەرامبەر هەموو ئیمانت دەوەستێتەوەو هەموویت بۆ پــووچــەڵ دەڪاتەوە.
فــێــرۍ ئەوە ببن ڪــوفــــر شــاخ و گــوێ و ڪــلــڪــۍ نییە هەر ڪەس تێۍ بڪەوێت دوو شــاخ دەربڪات وەڪ شــاخــۍ گامێش، دوو گــوێ درێــژۍ وەڪ هــۍ فــیــلــۍ لــێ دەرچێت، وە ڪلڪێڪۍ درێــژیــش وەڪ هۍ ئــەســپــۍ لــێ بڕوێت! بەڵڪو ئینسان هەیە بە خۆۍ نازانێت ڪــافــــر بووە، قسەو عەمەلێڪۍ ڪــوفــــرۍ دەڪات یاخود گــاڵــتــە بە شــەرع دەڪــات جێۍ خــۆۍ دەگرێت لە جــەهــەنــنــەم ، ئێستا مەنھەجێڪ لاۍ زۆربەۍ خەڵڪۍ باوەو دیــنــدارۍ پێوە دەڪرێت ئەویش ئەوەیە تــۆ قــەیــنــا ڪــوفــــرت هەبێت، بەڵام مادام ڪتێبت نوسیبێت، پێنج فــەڕزە نــوێــــژ دەڪەۍ لەگەڵ سوننەتەڪانۍ، وە ڕۆژووۍ ڕەمــەزان و پێنج شەممەو دوو شەممان دەگرۍ ئیتر لە عــەقــیــدە ســاغ و ســەلــیــمــۍ تووشۍ هەڵوەشێنەرەوەۍ عــەقــیــدەش ببۍ ڪێشە نییە! ئەمە عــەقــیــدەۍ جــاهــیــل و مــێــشــڪ نەخۆش و دڵ مردووەڪانە، ئەنا هەزاران نمونە هەیە لەوەۍ ئەوان دەیڵێن ڪە خاوەن عیبادەت بوون، بەڵام لەبەر ئەوەۍ تــووشــۍ شــیــرڪ بوون لەسەر زەنــدەقــە ڪــوژران وەڪ حسین ڪوڕۍ منصور الحلاج.
#بــۆ_هەڵوەشاندنەوەۍ_تــەوحــیــد...
ڪــەلــیــمــەۍ تــەوحــیــد بەرامبەر هەرچۍ ڪــوفــــرە دەوەستێتەوە، تۆ ملیۆنەها ڪــوفــــرت هەبێت ڪە ئیمانت هێنا ئیتر حسابۍ ڪوفرەڪانت صــفــڕ دەبێتەوە، لە بەرامبەریش دا یەڪ ڪــوفــــرۍ عــەمــەلــۍ و قــەولــۍ بەرامبەر هەموو ئیمانت دەوەستێتەوەو هەموویت بۆ پــووچــەڵ دەڪاتەوە.
فــێــرۍ ئەوە ببن ڪــوفــــر شــاخ و گــوێ و ڪــلــڪــۍ نییە هەر ڪەس تێۍ بڪەوێت دوو شــاخ دەربڪات وەڪ شــاخــۍ گامێش، دوو گــوێ درێــژۍ وەڪ هــۍ فــیــلــۍ لــێ دەرچێت، وە ڪلڪێڪۍ درێــژیــش وەڪ هۍ ئــەســپــۍ لــێ بڕوێت! بەڵڪو ئینسان هەیە بە خۆۍ نازانێت ڪــافــــر بووە، قسەو عەمەلێڪۍ ڪــوفــــرۍ دەڪات یاخود گــاڵــتــە بە شــەرع دەڪــات جێۍ خــۆۍ دەگرێت لە جــەهــەنــنــەم ، ئێستا مەنھەجێڪ لاۍ زۆربەۍ خەڵڪۍ باوەو دیــنــدارۍ پێوە دەڪرێت ئەویش ئەوەیە تــۆ قــەیــنــا ڪــوفــــرت هەبێت، بەڵام مادام ڪتێبت نوسیبێت، پێنج فــەڕزە نــوێــــژ دەڪەۍ لەگەڵ سوننەتەڪانۍ، وە ڕۆژووۍ ڕەمــەزان و پێنج شەممەو دوو شەممان دەگرۍ ئیتر لە عــەقــیــدە ســاغ و ســەلــیــمــۍ تووشۍ هەڵوەشێنەرەوەۍ عــەقــیــدەش ببۍ ڪێشە نییە! ئەمە عــەقــیــدەۍ جــاهــیــل و مــێــشــڪ نەخۆش و دڵ مردووەڪانە، ئەنا هەزاران نمونە هەیە لەوەۍ ئەوان دەیڵێن ڪە خاوەن عیبادەت بوون، بەڵام لەبەر ئەوەۍ تــووشــۍ شــیــرڪ بوون لەسەر زەنــدەقــە ڪــوژران وەڪ حسین ڪوڕۍ منصور الحلاج.
🔥1💯1
عبدالــلّٰــه بن عامر بن ربیعة دەڵــێــت:
عُــمــر بن الخطاب ـم بینی پوشێکی لەسەر زەوی هەڵگرت و فــەرمــــووی: خــۆزگــە مــن ئــەم پــوشــە بــوومــایــە، خــۆزگــە هــەر هــیــچ نــەبــوومــایــە، خــۆزگــە دایــکــم مــنــی نــەبــوایــە، خــۆزگــە لــەبــیــرکــراو بــوومــایــە.
عُــمــر بن الخطاب ـم بینی پوشێکی لەسەر زەوی هەڵگرت و فــەرمــــووی: خــۆزگــە مــن ئــەم پــوشــە بــوومــایــە، خــۆزگــە هــەر هــیــچ نــەبــوومــایــە، خــۆزگــە دایــکــم مــنــی نــەبــوایــە، خــۆزگــە لــەبــیــرکــراو بــوومــایــە.
📚{الزهد والرقائق لابن المبارك (234)}"
بــۆچــی داود عليه السلام 40 ڕۆژ گــریــا ؟
وهــب بــن مــنــبــه دەڵــێــت:
«کــاتــێــک پــێــغــەمــبــەر داود تــووشــی هــەڵــە (گــونــاهـ) بــوو، دەســتــی کــرد بــە دەرچــوون بــۆ دەشــت و دەرو دەگــریــا، ئــاژەڵــە کێوییەکانیش لەگەڵیــدا دەگــریــان.
پــاشــان دەگــەڕایــەوە بــۆ لای بەنی ئیسرائیل، دەگــریــاو ئەوانیش لەگەڵی دا دەگــریــان.
دواتــر دەگــەڕایــەوە بــۆ لای خـێـزانـەکـەی، دەگــریــاو ئەوانیش لەگەڵی دا دەگــریــان.
کــاتــێــک ئــەو مــاوەیــە درێــژەی کـێـشـاو هــیــچ وەڵامـێـکـی بــۆ نــەهــات، کــەوتــە کــڕنــوش بــردن و ئــەوەنــدە گــریــا تــا لــە فرمێسکەکانی گــژو گــیــا ســــەوز بــوو.
پــاشــان بــە کــوڵ گــریــا، ئــەوە بــوو دارەکــە بــزووت و لــە ئاهـ و هــەنــاســە ســاردەکــەی ســووتــا.
بــانــــگ کــرا: ئـەی داود! ئــایــا ســتــەم لــێـکـراوی تــا ســەرت بــخــەیــن ؟
ڕووتــی تـا پــۆشــاکـت پــێ بــدەیــن ؟
تــیــنــووی تــا ئاوت پــێ بــدەیــن ؟
بــرســی تــا تــێــرت بــکــەیــن ؟
گــوتــی: نــەخــێــر، بــەڵــکــو گـونـاهـەکـەم لـە نــاوی بـردووم.
گــوتــرا: هــیــچ وەڵامێکی بــۆ نەگەڕایەوە. دەســتــی کــرد بــە گــریــەو زاری لە کڕنوشەکەی دا لــە کــۆتــایــی گریانەکەی دا، پــاشــان دەنــگــی بــڕا، چــیــتــر هــیــچ دەنـگـێـکـی لــێ نەدەبیسترا تــەنــهــا وەک نــوزەیــەکــی شــاردراوە نـپـەبـێـت.
گــوتــرا: لــەو کــاتــەدا ڕەحــمــی پــێ کــرا».
تــەمــاشــا بــکــە يا عبدَالــلّٰــه، ئەم هــەمــووە ئەشکەنجەو ئازارە تــەنــهــا بــە هــۆی گوناهێکەوە!
هــاوار بــە حــاڵــی ئــێــمــەی قــوڕ بــە ســەر!
وهــب بــن مــنــبــه دەڵــێــت:
«کــاتــێــک پــێــغــەمــبــەر داود تــووشــی هــەڵــە (گــونــاهـ) بــوو، دەســتــی کــرد بــە دەرچــوون بــۆ دەشــت و دەرو دەگــریــا، ئــاژەڵــە کێوییەکانیش لەگەڵیــدا دەگــریــان.
پــاشــان دەگــەڕایــەوە بــۆ لای بەنی ئیسرائیل، دەگــریــاو ئەوانیش لەگەڵی دا دەگــریــان.
دواتــر دەگــەڕایــەوە بــۆ لای خـێـزانـەکـەی، دەگــریــاو ئەوانیش لەگەڵی دا دەگــریــان.
کــاتــێــک ئــەو مــاوەیــە درێــژەی کـێـشـاو هــیــچ وەڵامـێـکـی بــۆ نــەهــات، کــەوتــە کــڕنــوش بــردن و ئــەوەنــدە گــریــا تــا لــە فرمێسکەکانی گــژو گــیــا ســــەوز بــوو.
پــاشــان بــە کــوڵ گــریــا، ئــەوە بــوو دارەکــە بــزووت و لــە ئاهـ و هــەنــاســە ســاردەکــەی ســووتــا.
بــانــــگ کــرا: ئـەی داود! ئــایــا ســتــەم لــێـکـراوی تــا ســەرت بــخــەیــن ؟
ڕووتــی تـا پــۆشــاکـت پــێ بــدەیــن ؟
تــیــنــووی تــا ئاوت پــێ بــدەیــن ؟
بــرســی تــا تــێــرت بــکــەیــن ؟
گــوتــی: نــەخــێــر، بــەڵــکــو گـونـاهـەکـەم لـە نــاوی بـردووم.
گــوتــرا: هــیــچ وەڵامێکی بــۆ نەگەڕایەوە. دەســتــی کــرد بــە گــریــەو زاری لە کڕنوشەکەی دا لــە کــۆتــایــی گریانەکەی دا، پــاشــان دەنــگــی بــڕا، چــیــتــر هــیــچ دەنـگـێـکـی لــێ نەدەبیسترا تــەنــهــا وەک نــوزەیــەکــی شــاردراوە نـپـەبـێـت.
گــوتــرا: لــەو کــاتــەدا ڕەحــمــی پــێ کــرا».
📚«الرقة والبكاء لابن أبي الدنيا [391]»
تــەمــاشــا بــکــە يا عبدَالــلّٰــه، ئەم هــەمــووە ئەشکەنجەو ئازارە تــەنــهــا بــە هــۆی گوناهێکەوە!
هــاوار بــە حــاڵــی ئــێــمــەی قــوڕ بــە ســەر!
❤3😭1
پێداگری سـەلەف لە بە دەســت هێنانی هەموو خــێـرو چاکـەکان دا .
ســەعــیــدی کــوڕی جــوبــەیــر رحــمــه الــلّٰــه دەفــەرمــوێــت:
دوپــشــک پــێــوەی دام دایــکــم فەرمانی پێ کردم کە بچم داوای ڕوقــیــە خــوێــنــدن بکەم لای ڕوقیەخوێنێک، منیش پێم ناخۆش بوو سەرپێچی فــەرمــانــی دایــکــم بکەم بۆیە ئەو کاتەی ڕوقیەخوێنەکە ڕوقــیــەی بۆ کردم ئەو دەستەم خستە بەردەستی کە پێوەی نەدرابو .
هۆکاری ئەم کارەی سەعید رحمه الــلّٰــه دەگەڕێتەوە بۆ دوو هــۆکــار
#یەکەمیان گوێڕایەڵی دایکیەتی و پێی خۆش نییە بێ فەرمانی بکات دەزانێت چی هەیە لە گوێڕایەڵی کردن و سەرپێچی کردنی دایکی دا .
#دووەم نایەوێت لەو حەدیثە دەربچێت دەربارەی حــەفــتــا هــەزار کــەس هاتوە بێ لێپرسینەوە دەچنە بەهەشتەوە یەکێک لە سیفاتی ئەو حەفتا هەزار کەسە بریتییە لە " هُمُ الَّذِينَ لَا يَسْتَرْقُونَ “ داوای روقــیــە ناکەن بۆیان بکرێت .
ســەعــیــدی کــوڕی جــوبــەیــر رحــمــه الــلّٰــه دەفــەرمــوێــت:
دوپــشــک پــێــوەی دام دایــکــم فەرمانی پێ کردم کە بچم داوای ڕوقــیــە خــوێــنــدن بکەم لای ڕوقیەخوێنێک، منیش پێم ناخۆش بوو سەرپێچی فــەرمــانــی دایــکــم بکەم بۆیە ئەو کاتەی ڕوقیەخوێنەکە ڕوقــیــەی بۆ کردم ئەو دەستەم خستە بەردەستی کە پێوەی نەدرابو .
📚«البـر والصلة »
هۆکاری ئەم کارەی سەعید رحمه الــلّٰــه دەگەڕێتەوە بۆ دوو هــۆکــار
#یەکەمیان گوێڕایەڵی دایکیەتی و پێی خۆش نییە بێ فەرمانی بکات دەزانێت چی هەیە لە گوێڕایەڵی کردن و سەرپێچی کردنی دایکی دا .
#دووەم نایەوێت لەو حەدیثە دەربچێت دەربارەی حــەفــتــا هــەزار کــەس هاتوە بێ لێپرسینەوە دەچنە بەهەشتەوە یەکێک لە سیفاتی ئەو حەفتا هەزار کەسە بریتییە لە " هُمُ الَّذِينَ لَا يَسْتَرْقُونَ “ داوای روقــیــە ناکەن بۆیان بکرێت .
❤3
باۆکــی ئیلێاس
Photo
لەم ئایەتە پیرۆزەی سوورەتی (المائدة) دا، الــــلّٰــــه تـعـالــــیٰ چــەنــد جــۆرە ئاژەڵێکی دیاری کردووە کە خواردنیان حــەرامــە ئەگەر بە شێوازێکی دیاری کراو بمرن.
ئەم قەدەغە کردنەش تەنها حوکمێکی ئایینی ڕووت نییە، بەڵکو حیکمەتێکی تەندروستی و ئایینی زۆر گەورەی لە پشتەوەیە.
ئەو ئاژەڵانەی لە ئایەتەکە دا حــەرام کراون (کاتێک بەم شێوازانە بمرن):
المــيــتــة (مــردارەوە بــوو):
ئەو ئــاژەڵــەی کە خۆی دەمرێت بێ ئەوەی ســەر ببڕدرێت.
المــنــخــنــقــة (خــنــکــاو):
ئەو ئاژەڵەی کە بە هۆی خنکانەوە (بەکار هێنانی پەت یان مانەوە لە شوێنی بێ هەوا) دەمرێت.
المــوقــوذة (لــێــدراو):
ئەو ئاژەڵەی بە هۆی لێدانی تــوونــد بە دار، بــەرد، یان هەر شتێکی قورسەوە دەمرێت.
المــتــرديــة (کــەوتــووە خــوارەوە):
ئەو ئــاژەڵــەی لە شوێنێکی بەرزەوە (وەک شــاخ یان ســەربــان) دەکەوێتە خوارەوەو دەمرێت.
النــطــيــحــة (شــاخ لــێــدراو):
ئەو ئــاژەڵــەی کە بە هۆی شــاخ لێدانی ئاژەڵێکی ترەوە دەمرێت.
مــا أكــل الســبــع (دڕنــدە لــێــی خــواردبــێــت):
ئەو ئاژەڵەی کە قاژوولە یان ئاژەڵە داڕندەکان هێرشیان کردووەتە سەر و بەشێکیان خواردووەو بەو هۆیەوە مردووە (مەگەر پێش مردنی بە زیندوویی پێش پێ بگەیت و ســەری ببڕیت).
حیکمەتە تەندروستی و ئایینییەکان:☟☟
ئەم قەدەغە کردنەش تەنها حوکمێکی ئایینی ڕووت نییە، بەڵکو حیکمەتێکی تەندروستی و ئایینی زۆر گەورەی لە پشتەوەیە.
ئەو ئاژەڵانەی لە ئایەتەکە دا حــەرام کراون (کاتێک بەم شێوازانە بمرن):
المــيــتــة (مــردارەوە بــوو):
ئەو ئــاژەڵــەی کە خۆی دەمرێت بێ ئەوەی ســەر ببڕدرێت.
المــنــخــنــقــة (خــنــکــاو):
ئەو ئاژەڵەی کە بە هۆی خنکانەوە (بەکار هێنانی پەت یان مانەوە لە شوێنی بێ هەوا) دەمرێت.
المــوقــوذة (لــێــدراو):
ئەو ئاژەڵەی بە هۆی لێدانی تــوونــد بە دار، بــەرد، یان هەر شتێکی قورسەوە دەمرێت.
المــتــرديــة (کــەوتــووە خــوارەوە):
ئەو ئــاژەڵــەی لە شوێنێکی بەرزەوە (وەک شــاخ یان ســەربــان) دەکەوێتە خوارەوەو دەمرێت.
النــطــيــحــة (شــاخ لــێــدراو):
ئەو ئــاژەڵــەی کە بە هۆی شــاخ لێدانی ئاژەڵێکی ترەوە دەمرێت.
مــا أكــل الســبــع (دڕنــدە لــێــی خــواردبــێــت):
ئەو ئاژەڵەی کە قاژوولە یان ئاژەڵە داڕندەکان هێرشیان کردووەتە سەر و بەشێکیان خواردووەو بەو هۆیەوە مردووە (مەگەر پێش مردنی بە زیندوویی پێش پێ بگەیت و ســەری ببڕیت).
حیکمەتە تەندروستی و ئایینییەکان:☟☟
1_ پاراســتــنــی تــەنــدروســتــی (حــیــکــمــەتــی پــزیــشــکــی):
کاتێک ئاژەڵێک بەم شێوازانە دەمرێت، خــوێــن لەناو جەستەی دا دەمێنێتەوەو ناچێتە دەرەوە. خــوێــنــی مــەیــوو دەبێتە مۆڵگەی سەرەکی بۆ گەشەکردنی بەکتریا، ڤایرۆس و ژەهرەکان. خواردنی ئەم گۆشتە دەبێتە هۆی گواستنەوەی چەندین نەخۆشی مەترسی دار بۆ مرۆڤ. بە پێچەوانەی سەربڕینی شەرعی کە دەبێتە هۆی هاتنە دەرەوەی تەواوی خــوێــن و پاک بوونەوەی گۆشتەکە.
2_ بــەزەیــی هــاتــنــەوە بە ئــاژەڵ (حــیــکــمــەتــی ڕەوشــتــی):
ئیسلام ڕێز لە گیانی ئاژەڵان دەگرێت. ڕێگری گرتن لە خواردنی ئەو ئاژەڵانەی کە بە ئەشکەنجە (خنکان، لێدان، یان کەوتنە خوارەوە) مردوون، وا دەکات مرۆڤ هەمیشە ئاگاداری ئاژەڵەکانی بێت و نەیەڵێت بە ئازارەوە بمرن.
.
3_ پــاک کــردنــەوەی ڕۆح (حــیــکــمــەتــی ئــایــیــنــی):
خواردنی گۆشتی پاک و حەڵاڵ کاریگەری ڕاستەوخۆی لەسەر دەروون و پاکی دڵــی مــرۆڤ هەیە. حــەرام کردنی خەبیسات (شتە پیس و زیان بەخشەکان) پارێزگاری لە سروشتی پاکی مرۆڤ دەکات
💯3❤1
خــۆش گــوزەرانــی و خــۆش ڕابــواردن
قَال الحسن البصري :
(كانوا يُؤَدِّبون أبناءهم على الخشونة
ويمنعونهم من التنَعُّم، يقولون:
لا يزال الرجل كريمًا ما لم يتَنعَّم).
#واتــــــــه: الحسن البصري رحمە الــلّٰــه دەڵــێــت: ئــەوان - واتــا هــاوەڵان - منداڵەکانیان لەسەر ڕەقــی و تــونــدی - بــەرگــەی ســەخــتــی گرتن - پــەروەردە دەکــرد، و ڕێگرییان لێ دەکــردن لە خــۆش گــوزەرانــی و خــۆش ڕابــواردن،
دەیـانـگـوت: پــیــاو هەمیشە بە ڕێــزدار دەمێنێتەوە مادام نەکەوتبێتە ناو نـیـعـمـەت و خــۆش گــوزەرانییەوە).
قَال الحسن البصري :
(كانوا يُؤَدِّبون أبناءهم على الخشونة
ويمنعونهم من التنَعُّم، يقولون:
لا يزال الرجل كريمًا ما لم يتَنعَّم).
#واتــــــــه: الحسن البصري رحمە الــلّٰــه دەڵــێــت: ئــەوان - واتــا هــاوەڵان - منداڵەکانیان لەسەر ڕەقــی و تــونــدی - بــەرگــەی ســەخــتــی گرتن - پــەروەردە دەکــرد، و ڕێگرییان لێ دەکــردن لە خــۆش گــوزەرانــی و خــۆش ڕابــواردن،
دەیـانـگـوت: پــیــاو هەمیشە بە ڕێــزدار دەمێنێتەوە مادام نەکەوتبێتە ناو نـیـعـمـەت و خــۆش گــوزەرانییەوە).
📚«الــزهــد لابن أبــي الدنيا.»
❤2
کۆمەڵێک وتــەی زێــڕیــنــی پێشەوامان الشافعی رحمه الــلّٰــه دەفەرموێت:
الــــلّٰــــه عز وجل مُــحــمــدی ناردووە بۆ مرۆڤایەتی و واجــبــی کردووە لەسەر خەڵکی کەوا ئیمانی پــێ بهێنن و شوێن نێردراوەکەی بکەون و گوێڕایەڵی فەرمانەکانی بن، وە پێی ڕاگەیاندون کەوا گوێڕایەڵی پێغەمبەرەکەی گوێڕایەڵی ئەوە،
وە دینەکەشی کە ئیسلامە نەسخی هەموو دینەکانی پێشتری کردوەو ئەوەشی بەم ئیسلامە گەیشتبێت و زانستی هەبووبێت بە گەیشتنی و شوێنی نەکەوتبێت ئەوا بە کــافــــر لە قەڵەم دەدرێت،
وە هیچ کەسێک نەماوە کەوا عاقڵ و فامیدە بێت و ئەم دەعــوەو بانگەوازەی پێ گەیشتبێت لەو کاتەوەی الــــلّٰــــه عزوجل نێردراوەکەی خــۆی کە مُــحــمــد ــە ناردووە صلى الــلّٰــه عليه وسلم چ ئــەهــلــی کیتاب و چ ئەوانەی کەوا بت پەرست بوون وە هەرچی زیندووەو ڕۆح لەبەرە لە جن و ئینس کە ئەم بانگەوازەی بیستووە ئەوا الــــلّٰــــه عزوجل بەڵگەی لەسەر چەسپاندووە و عــوزری لێ داماڵیوەو بیانوی بە دەستەوە نەهێشتووە،
بەوەش بە شوێنکەوتنی ئەو پەیامە موسوڵمان دەبێت و بە پشت لێ هەڵکردنیشی کــافــــرو بێ باوەڕ دەبێت....
الــــلّٰــــه عز وجل مُــحــمــدی ناردووە بۆ مرۆڤایەتی و واجــبــی کردووە لەسەر خەڵکی کەوا ئیمانی پــێ بهێنن و شوێن نێردراوەکەی بکەون و گوێڕایەڵی فەرمانەکانی بن، وە پێی ڕاگەیاندون کەوا گوێڕایەڵی پێغەمبەرەکەی گوێڕایەڵی ئەوە،
وە دینەکەشی کە ئیسلامە نەسخی هەموو دینەکانی پێشتری کردوەو ئەوەشی بەم ئیسلامە گەیشتبێت و زانستی هەبووبێت بە گەیشتنی و شوێنی نەکەوتبێت ئەوا بە کــافــــر لە قەڵەم دەدرێت،
وە هیچ کەسێک نەماوە کەوا عاقڵ و فامیدە بێت و ئەم دەعــوەو بانگەوازەی پێ گەیشتبێت لەو کاتەوەی الــــلّٰــــه عزوجل نێردراوەکەی خــۆی کە مُــحــمــد ــە ناردووە صلى الــلّٰــه عليه وسلم چ ئــەهــلــی کیتاب و چ ئەوانەی کەوا بت پەرست بوون وە هەرچی زیندووەو ڕۆح لەبەرە لە جن و ئینس کە ئەم بانگەوازەی بیستووە ئەوا الــــلّٰــــه عزوجل بەڵگەی لەسەر چەسپاندووە و عــوزری لێ داماڵیوەو بیانوی بە دەستەوە نەهێشتووە،
بەوەش بە شوێنکەوتنی ئەو پەیامە موسوڵمان دەبێت و بە پشت لێ هەڵکردنیشی کــافــــرو بێ باوەڕ دەبێت....
#سودە_فیقهییەکان ...
چۆنیەتی #مــهســحــی_ســەر لە کاتــی دەسـتـنـوێـــژ گرتن دا...
اسماعیلی کوڕی سعیدی الشالنجی دەفــەرمــوێــت: پرسیارم لە احــمــد کرد دەربارەی کەسێک کە هەندێک لە دەم و چــاوی مــەســح دەکات لە کاتــی تــەیــەمــوم دا ئایا دروســتــە ؟
ئەویش لە وەڵام دا فــەرمــــووی: دەبێت نوێژەکەی دوبارە بکاتەوە،
دەڵــێــت وتــم ئەی بۆچی بۆ کەسێک دروســتــە مــهســحــی هەندێک لە ســــەری بکات بەڵام دروست نییە مــهســحــی هەندێک لەدەم و چاوو ڕوی بکات ؟
دەڵــێــت فــەرمــــووی: نەمانبیستووە هیچ کەسێک بەو شێوەی کردبێت لە تــەیــەمــوم دا....
پــوخــتــەی قــســان لەم بارەوە ئەوەیە کەوا مــەزاهــبــی ئــەهــلــی عــيــلــم و پێشەوایان نــمــونــەی احــــمــــد و اســحــاق و لـیــثــی کــوڕی ســعــد و ســفــیــانی ثــوری و ابــراهــیــمــی نــەخــەعــی و پــێــشــەوای ئــەهــلــی شــام اوزاعــی و لە تابعینی گــەورە حــســنــی بــصــری و زۆرێکی دی لە پێشەوایان لەوانە پێشەوامان الشافعی و لە پێش هەموو ئەمانەیشەوە لە هاوەڵان هاوەڵی بــەڕێــز إبــن عُــــمــــرو ســلــمــەی کــوڕی اکــوع کە لێوەیان گێڕدراوەتەوە کە تەنها پێشە سەریان مــەســح کردووە لەسەر ئەوەن کە دروستەو هیچی تێدا نییە گەر بێتوو بەشێک لە ســــەر مــــەســــح بکرێت...
هەر چەندە زۆریــنــەی ڕیوایەتەکان لە أحــمــدەوە ئاماژەی ئەوەیان تێدایە کە پێی خــۆش بــووە هــەمــوو ســــەر یاخود زۆریــنــە مــەســح بکرێت بەڵام بە جــائــيــزی زانیوە گەر بێتوو بەشێکی کــەم لە ســــەر مــــەســــح بکرێت وەک لە ڕیوایەتەکەی الشالنجی و حربی کرمانی بە ڕوونــی دەردەکەوێت...
ابــن المــنــذر لە اوســط دا لە پاش نەقڵی مــەزاهــبــی ئــەهــلــی عــيــلــم دەفەرموێت: پێمان خــۆشــە هــەمــوو ســــەر مــــەســــح بکرێت لەبەر حــهدیــســەکــەی عبدالــلّٰــه ی کــوڕی زیــد بەڵام جــائــيــزە بەلاماناوە کە بەشێک لە ســــەر مــــەســــح بکرێت،
بەڵام هیچ کام لە پێشەوایان نایشارنەوە کە ئەفزەلییەت لەوە دایە کە هــەمــوو ســــەر یاخود زۆریــنــەی مــــەســــح بکرێت،
وەک چۆن لە احــمــد و اوزاعییەوە هاتووە ابن المنذر نەقڵی کردووە...
الــشــافــعــی رحمە الــلّٰــه لە کتابی الأُم دا ئاماژە بەوە دەکات کە ڕوکەشی قــورئــان و ســونــنــەت دەلالەتن بۆ ئەوەی کە ئاساییە بەشێک لە ســــەر مــــەســــح بکرێت نەوەک هــەمــوو ســــەر ..
ابــن ابــی شــیــبــە لە مصنف دا لە هــاوەڵــی بــەڕێــز إبــن عُــــمــــر و ســەلــەمــەوە نەقڵی کردووە کەوا بەس پــێــشــە ســەریــان مــــەســــح کــردووە...
کە وابوو إدعــای ئەوەی کە نــوێــــژی ئەوانەی کە تەنها بــەشــێــک لە ســەریــان مــــەســــح دەکــەن پــوچ و بــەتــاڵــەو بەشێکە لە جــەهــل و نەفامیی مەدخەلییەکان ....
والــلّٰــه الموفق...
چۆنیەتی #مــهســحــی_ســەر لە کاتــی دەسـتـنـوێـــژ گرتن دا...
اسماعیلی کوڕی سعیدی الشالنجی دەفــەرمــوێــت: پرسیارم لە احــمــد کرد دەربارەی کەسێک کە هەندێک لە دەم و چــاوی مــەســح دەکات لە کاتــی تــەیــەمــوم دا ئایا دروســتــە ؟
ئەویش لە وەڵام دا فــەرمــــووی: دەبێت نوێژەکەی دوبارە بکاتەوە،
دەڵــێــت وتــم ئەی بۆچی بۆ کەسێک دروســتــە مــهســحــی هەندێک لە ســــەری بکات بەڵام دروست نییە مــهســحــی هەندێک لەدەم و چاوو ڕوی بکات ؟
دەڵــێــت فــەرمــــووی: نەمانبیستووە هیچ کەسێک بەو شێوەی کردبێت لە تــەیــەمــوم دا....
پــوخــتــەی قــســان لەم بارەوە ئەوەیە کەوا مــەزاهــبــی ئــەهــلــی عــيــلــم و پێشەوایان نــمــونــەی احــــمــــد و اســحــاق و لـیــثــی کــوڕی ســعــد و ســفــیــانی ثــوری و ابــراهــیــمــی نــەخــەعــی و پــێــشــەوای ئــەهــلــی شــام اوزاعــی و لە تابعینی گــەورە حــســنــی بــصــری و زۆرێکی دی لە پێشەوایان لەوانە پێشەوامان الشافعی و لە پێش هەموو ئەمانەیشەوە لە هاوەڵان هاوەڵی بــەڕێــز إبــن عُــــمــــرو ســلــمــەی کــوڕی اکــوع کە لێوەیان گێڕدراوەتەوە کە تەنها پێشە سەریان مــەســح کردووە لەسەر ئەوەن کە دروستەو هیچی تێدا نییە گەر بێتوو بەشێک لە ســــەر مــــەســــح بکرێت...
هەر چەندە زۆریــنــەی ڕیوایەتەکان لە أحــمــدەوە ئاماژەی ئەوەیان تێدایە کە پێی خــۆش بــووە هــەمــوو ســــەر یاخود زۆریــنــە مــەســح بکرێت بەڵام بە جــائــيــزی زانیوە گەر بێتوو بەشێکی کــەم لە ســــەر مــــەســــح بکرێت وەک لە ڕیوایەتەکەی الشالنجی و حربی کرمانی بە ڕوونــی دەردەکەوێت...
ابــن المــنــذر لە اوســط دا لە پاش نەقڵی مــەزاهــبــی ئــەهــلــی عــيــلــم دەفەرموێت: پێمان خــۆشــە هــەمــوو ســــەر مــــەســــح بکرێت لەبەر حــهدیــســەکــەی عبدالــلّٰــه ی کــوڕی زیــد بەڵام جــائــيــزە بەلاماناوە کە بەشێک لە ســــەر مــــەســــح بکرێت،
بەڵام هیچ کام لە پێشەوایان نایشارنەوە کە ئەفزەلییەت لەوە دایە کە هــەمــوو ســــەر یاخود زۆریــنــەی مــــەســــح بکرێت،
وەک چۆن لە احــمــد و اوزاعییەوە هاتووە ابن المنذر نەقڵی کردووە...
الــشــافــعــی رحمە الــلّٰــه لە کتابی الأُم دا ئاماژە بەوە دەکات کە ڕوکەشی قــورئــان و ســونــنــەت دەلالەتن بۆ ئەوەی کە ئاساییە بەشێک لە ســــەر مــــەســــح بکرێت نەوەک هــەمــوو ســــەر ..
ابــن ابــی شــیــبــە لە مصنف دا لە هــاوەڵــی بــەڕێــز إبــن عُــــمــــر و ســەلــەمــەوە نەقڵی کردووە کەوا بەس پــێــشــە ســەریــان مــــەســــح کــردووە...
کە وابوو إدعــای ئەوەی کە نــوێــــژی ئەوانەی کە تەنها بــەشــێــک لە ســەریــان مــــەســــح دەکــەن پــوچ و بــەتــاڵــەو بەشێکە لە جــەهــل و نەفامیی مەدخەلییەکان ....
والــلّٰــه الموفق...
images (1).jpeg
26.2 KB
#حــوکــمــی چــوون بــۆ لای فــاڵــچــی و قــاوەگــرەوە
پێغەمبەری الــلّٰــه ﷺ دەفەرموێت:
{مَنْ أَتَى عَرَّافاً فَسَأَلَهُ عَنْ شَيْءٍ، لَمْ تُقْبَلْ لَهُ صَلَاةٌ أَرْبَعِينَ لَيْلَةً .
#واتــــــــه: هەر کەس بچێتە لای فــاڵــچــی و قــاوە گــرەوەیــەک پرسیاری شتێکی لێ بکات 40 شــــەو نــوێــــژی لێ وەرناگیرێت .
بەڵام ئەگەر باوەڕی پێ کردن کە عیلمی غــەیــب دەزانن ئەوا پێی کــافــــر دەبێت.
پێغەمبەری الــلّٰــه ﷺ دەفەرموێت:
{مَنْ أَتَى عَرَّافاً فَسَأَلَهُ عَنْ شَيْءٍ، لَمْ تُقْبَلْ لَهُ صَلَاةٌ أَرْبَعِينَ لَيْلَةً .
#واتــــــــه: هەر کەس بچێتە لای فــاڵــچــی و قــاوە گــرەوەیــەک پرسیاری شتێکی لێ بکات 40 شــــەو نــوێــــژی لێ وەرناگیرێت .
📚«رواە مسلم (2230)»
بەڵام ئەگەر باوەڕی پێ کردن کە عیلمی غــەیــب دەزانن ئەوا پێی کــافــــر دەبێت.
👏1
#بــانــگ_دان
بــۆ ئــەو کــەســانــەی هــەســت دەکــەن جــنــۆکــە لە ماڵەکانیان دایــە یان لە لاشــەیــان دایــە یان تــووش بــووی ســێــحــرن ☟☟☟☟☟☟☟
(ابن القاسم) یەکێک لە قوتابیەکانی پێشەوا (مــالــك) لێی دەگێڕێتەوە فــەرمــــووی:
زەیــدی کــوڕی ئــەســلــەم کــرا بــە ئــەمــیــری مــەعــدنــی بــەنــی سولەیم؛ بەردەوام خــەڵــکــی ئــەو شــوێــنــە جــنــۆکــە دەســتــی لــێ دەوەشــانــدن، کاتــێــک بــووە کار بەدەستیان ســکــاڵای ئەو حــاڵــەیــان بــردە لای، فــەرمــانــی پــێ کــردن بــانــــگ بــدەن و دەنـگـیـان بە بــانــگــەکــە بــــەرز بــکــەنــەوە، ئەوانیش وایان کرد، ئــیــدی ئــەو گرفتەیان نــەمــا، ئــەوان هــەتــا ئــەمــڕۆش هەر وا دەکــەن،
پێشەوا مالک دەیفەرموو:
ســەرم ســوڕمــا لەو بۆچوونەی زەیــدی کــوڕی ئــەســلــەم!!
ئەمە دەقــی وتەکەیەتی:
« استعمل زيد بن أسلم على معدن بني سليم، وكان معدنا لا يزال يصاب فيه الناس من قبل الجن، فلما وليهم، شكوا ذلك إليه، فأمرهم بالأذان، وأن يرفعوا أصواتهم به، ففعلوا، فارتفع ذلك عنهم، فهم عليه حتى اليوم. قال مالك: وأعجبني ذلك من رأي زيد بن أسلم ».
بــۆ ئــەو کــەســانــەی هــەســت دەکــەن جــنــۆکــە لە ماڵەکانیان دایــە یان لە لاشــەیــان دایــە یان تــووش بــووی ســێــحــرن ☟☟☟☟☟☟☟
(ابن القاسم) یەکێک لە قوتابیەکانی پێشەوا (مــالــك) لێی دەگێڕێتەوە فــەرمــــووی:
زەیــدی کــوڕی ئــەســلــەم کــرا بــە ئــەمــیــری مــەعــدنــی بــەنــی سولەیم؛ بەردەوام خــەڵــکــی ئــەو شــوێــنــە جــنــۆکــە دەســتــی لــێ دەوەشــانــدن، کاتــێــک بــووە کار بەدەستیان ســکــاڵای ئەو حــاڵــەیــان بــردە لای، فــەرمــانــی پــێ کــردن بــانــــگ بــدەن و دەنـگـیـان بە بــانــگــەکــە بــــەرز بــکــەنــەوە، ئەوانیش وایان کرد، ئــیــدی ئــەو گرفتەیان نــەمــا، ئــەوان هــەتــا ئــەمــڕۆش هەر وا دەکــەن،
پێشەوا مالک دەیفەرموو:
ســەرم ســوڕمــا لەو بۆچوونەی زەیــدی کــوڕی ئــەســلــەم!!
ئەمە دەقــی وتەکەیەتی:
« استعمل زيد بن أسلم على معدن بني سليم، وكان معدنا لا يزال يصاب فيه الناس من قبل الجن، فلما وليهم، شكوا ذلك إليه، فأمرهم بالأذان، وأن يرفعوا أصواتهم به، ففعلوا، فارتفع ذلك عنهم، فهم عليه حتى اليوم. قال مالك: وأعجبني ذلك من رأي زيد بن أسلم ».
📚«التمهيد (١٨ / ٣٠٩).»
❤1👏1
پــێــشــەوای بــەڕێــز بــشــری کــوڕی حــارث رحمه الــلّٰــه دەفــەرمــوێــت:
قال بشر بن الحارث رحمه الــلّٰــه:
لا تعبأ بِكلامٍ مَن يتكلّمُ فيكَ إلَّا أن يكون تقي، والتَّقي لا يقول ما يعرف، فكيف ما لا يعرف .
#واتــــــــه: گــــوێ مــەدە بە قــســەو گــوفــتــاری خەڵکانی چــوار دەورت ســەبــارەت بە تــۆ مەگەر خــەڵــکــی مُتقی و ئیماندار، چــون خــەڵــکــی مُتقی و ئیماندار زۆر جار ئەوەی زانستیان پێی هەیە نایڵێن چ بگات بە شتێک کەوا زانستیان پێی نییەو هیچی لەبارەوە نازانن...
قال بشر بن الحارث رحمه الــلّٰــه:
لا تعبأ بِكلامٍ مَن يتكلّمُ فيكَ إلَّا أن يكون تقي، والتَّقي لا يقول ما يعرف، فكيف ما لا يعرف .
#واتــــــــه: گــــوێ مــەدە بە قــســەو گــوفــتــاری خەڵکانی چــوار دەورت ســەبــارەت بە تــۆ مەگەر خــەڵــکــی مُتقی و ئیماندار، چــون خــەڵــکــی مُتقی و ئیماندار زۆر جار ئەوەی زانستیان پێی هەیە نایڵێن چ بگات بە شتێک کەوا زانستیان پێی نییەو هیچی لەبارەوە نازانن...
📚[ طبقات الحنابلة (٣٩٨/٣) ]
💯2❤1
پێشەوامان سُــفــیــان رحمه الــلّٰــه لە نــامــەکــەی دا بۆ عبباد فــەرمــــووی:
خــەڵــکــی پــێــش ئــێــمــە کاتێک بە یەکدی دەگەیشتن ســودیــان لە یەک دەبینی و دەبــونــە مــایــەی خــێــر بۆ یەکدی،
بەڵام ئــەمــڕۆ ئــەوە ڕۆیشتووەو بەو شێوەیە نییە بەڵکو ڕزگــار بــوون لەوە دایە واز لە خــەڵــکــی بهێنیت و تێکەڵاویان نەبیت وەک ئــەوەی ئــێــمــە دەیبینین و تێگەیشتوین لێی...
خــەڵــکــی پــێــش ئــێــمــە کاتێک بە یەکدی دەگەیشتن ســودیــان لە یەک دەبینی و دەبــونــە مــایــەی خــێــر بۆ یەکدی،
بەڵام ئــەمــڕۆ ئــەوە ڕۆیشتووەو بەو شێوەیە نییە بەڵکو ڕزگــار بــوون لەوە دایە واز لە خــەڵــکــی بهێنیت و تێکەڵاویان نەبیت وەک ئــەوەی ئــێــمــە دەیبینین و تێگەیشتوین لێی...
📚[ الجرح والتعدیل(1\88)]
❤2💯1
پــێــشــەوامــان احــــمــــد رحمه الــلّٰــه بە حاتەمی ئەصەممی فــەرمــــوو:
ڕێــگــای دەربــاز بــوون و نەجاتیمان لە خــەڵــکــی و ئازارەکانیان بەرامبەرمان لەکوێوەیە ؟!
#فــەرمــــووی: دەبـێـت مــاڵــی خــۆتــیــان بدەیتێ بەڵام داوای ماڵیان لــێ نـەکـەیـت،
دەبـێـت حــــەق و مــافــیــان بدەیت بەڵام داوای حــــەق و مــافــی خــۆتــیــان لێ نـەکـەیـت،
دەبـێـت قــورســایــی و بــار گــرانــی نەخەیتە ســەر شــانــیــان و بــار گــرانــی و قــورســایــی ئەوان بــۆ خــۆت قــەبــووڵ بکەیت...
#پــێــشــەوا_احــــمــــد_فــەرمــــووی:
بە ڕاســتــی قــورس و نـاڕەحــەتــە،
#حــاتــەم_فــەرمــــووی: ئاوهاش ئەستەمە ســەلامــەت بیت...
ڕێــگــای دەربــاز بــوون و نەجاتیمان لە خــەڵــکــی و ئازارەکانیان بەرامبەرمان لەکوێوەیە ؟!
#فــەرمــــووی: دەبـێـت مــاڵــی خــۆتــیــان بدەیتێ بەڵام داوای ماڵیان لــێ نـەکـەیـت،
دەبـێـت حــــەق و مــافــیــان بدەیت بەڵام داوای حــــەق و مــافــی خــۆتــیــان لێ نـەکـەیـت،
دەبـێـت قــورســایــی و بــار گــرانــی نەخەیتە ســەر شــانــیــان و بــار گــرانــی و قــورســایــی ئەوان بــۆ خــۆت قــەبــووڵ بکەیت...
#پــێــشــەوا_احــــمــــد_فــەرمــــووی:
بە ڕاســتــی قــورس و نـاڕەحــەتــە،
#حــاتــەم_فــەرمــــووی: ئاوهاش ئەستەمە ســەلامــەت بیت...
❤1
#پــێــشــەوا_أحــــمــــد_دەفەرموێت:
خــەڵــکــی پێویستییان بە مــودارات و نــەرم و نیانییە ،ئــەمــر کــردن بــە چــاکــە بە زبــــری و تــونــدی ناکرێت و ســــودی نابێت، مــەگــەر کەسێک کە فـاســق بێت و فیسق و تاوانەکەشی دەربخات، لەو کاتە دا پێویستە نــەهــی ئەو کارەی لــێ بکەیت پێشی بڵێیت، لەبەر ئەوەی وتراوە فــاســق حــورمــەتــی ناپارێزرێت و غـەیـبـەتــی نــیــیــە ...
قال الإمام أحمد :
النَّاسُ يَحْتَاجُونَ إلَى مُدَارَاةٍ وَرِفْقٍ ، الأمْرُ بِالمَعْرُوفِ بِلَا غِلْظَةٍ ، إلَّا رَجُلٌ مُعْلِنٌ بِالفِسْقِ فَقَدْ وَجَبَ عَلَيْكَ نَهْيُهُ وَإعْلَامُهُ ؛ لِأنَّهُ يُقَالُ : لَيْسَ لِفَاسِقٍ حُرْمَةٌ.
دەڵێین ئەم گوتەیە و هاوشێوەکانی بۆ خەڵکێکی موسوڵمانە، هیچ موسوڵمانێک تاوان و لادان و انحرافی لێ قەبوڵ ناکرێت و ئاگادار دەکرێتەوە گــەر هــاتــوو بە ئــاشــکــرا ئەنجامــی دا،
خــۆ گــەر کــار گەیشتە ئاســتــی کــوفــــرو دەرچــوونــی لە دیــــن ئەوا پێویستە تــەبــەڕڕای لــێ بکرێت،
نــەرم و نــیــانــی و موداراتیش بــۆ هــەر دوو حــاڵــەت تا ئەو کاتە بەردەوام دەبێت کە رەفعی جەهلەکەی بکرێت و تێبگەیەنرێت دواتر دەبێت هــەجــر بکرێت و وازی لێ بهێنرێت...
#پــێــشــەوا_اســحــاق_دەفەرموێت:
هــەر کــەس کــوفــرەکــەی لە ڕوی جــەهــل و نەزانینەوە بێت ئەوا بــە نــەرمــی مــامــەڵــەی لەگەڵ دەکرێت تاكوو دەگەڕێتەوە ســەر ڕێ، خــۆ گــەر بەردەوام بــوو ئەوا وازی لێ دەهێنرێت...
خــەڵــکــی پێویستییان بە مــودارات و نــەرم و نیانییە ،ئــەمــر کــردن بــە چــاکــە بە زبــــری و تــونــدی ناکرێت و ســــودی نابێت، مــەگــەر کەسێک کە فـاســق بێت و فیسق و تاوانەکەشی دەربخات، لەو کاتە دا پێویستە نــەهــی ئەو کارەی لــێ بکەیت پێشی بڵێیت، لەبەر ئەوەی وتراوە فــاســق حــورمــەتــی ناپارێزرێت و غـەیـبـەتــی نــیــیــە ...
قال الإمام أحمد :
النَّاسُ يَحْتَاجُونَ إلَى مُدَارَاةٍ وَرِفْقٍ ، الأمْرُ بِالمَعْرُوفِ بِلَا غِلْظَةٍ ، إلَّا رَجُلٌ مُعْلِنٌ بِالفِسْقِ فَقَدْ وَجَبَ عَلَيْكَ نَهْيُهُ وَإعْلَامُهُ ؛ لِأنَّهُ يُقَالُ : لَيْسَ لِفَاسِقٍ حُرْمَةٌ.
📚[الآداب الشرعية والمنح المرعية].
دەڵێین ئەم گوتەیە و هاوشێوەکانی بۆ خەڵکێکی موسوڵمانە، هیچ موسوڵمانێک تاوان و لادان و انحرافی لێ قەبوڵ ناکرێت و ئاگادار دەکرێتەوە گــەر هــاتــوو بە ئــاشــکــرا ئەنجامــی دا،
خــۆ گــەر کــار گەیشتە ئاســتــی کــوفــــرو دەرچــوونــی لە دیــــن ئەوا پێویستە تــەبــەڕڕای لــێ بکرێت،
نــەرم و نــیــانــی و موداراتیش بــۆ هــەر دوو حــاڵــەت تا ئەو کاتە بەردەوام دەبێت کە رەفعی جەهلەکەی بکرێت و تێبگەیەنرێت دواتر دەبێت هــەجــر بکرێت و وازی لێ بهێنرێت...
#پــێــشــەوا_اســحــاق_دەفەرموێت:
هــەر کــەس کــوفــرەکــەی لە ڕوی جــەهــل و نەزانینەوە بێت ئەوا بــە نــەرمــی مــامــەڵــەی لەگەڵ دەکرێت تاكوو دەگەڕێتەوە ســەر ڕێ، خــۆ گــەر بەردەوام بــوو ئەوا وازی لێ دەهێنرێت...
#ڕۆژگــاری_ئــەمــڕۆ بۆ موسوڵمان ڕۆژگــاری تـێـکـەڵاوی و هــاتــوچۆو نـاسـیـنـی خــەڵــکــی نییە، بەڵکو باشتر وایــە بە هۆکاری ئەو جــەهــالــەت و فــەســادی عــەقــڵ و فـیـطـرەتـەی کە ئــەمــڕۆ خــەڵــکــی بە گـشـتـی تـێـی کــەوتــووە زۆر بە کــەمــی تـێـکـەڵـی خــەڵــک ببیت و کەمترین خــەڵــک بتناسن،
#کــاتــێــک_تــۆ لە تـێـکـەڵاوی خــەڵــکــی هــیــچ ســودێــک نەبینیت و تــوانــایــی ئــەوەشــت نەبێت ڕێگەکانی هــیــدایــەت و ئیسلامی حـەقـیـقـی بــۆ خــەڵــکــی بــەیــان بـکـەیـت،
یاخود نەتوانیت فــهرمــان بە چــاکــەو نــەهــی لە خراپەکان بکەیت ئەوا بـاشــتــر وایە دورە پەرێز بیت،
سُــفــیــان (ابــن عیینە) رحمە الــلّٰــه دەفـەرمـوێـت: لە خــــەو دا سُــفــیــان (الثوری)ـم بـیـنـی وتــم ئامۆژگاریم بــکــە:
فــەرمــــووی: تا دەتــوانــی کــەمــتــر تـێـکـەڵاوی خــەڵــکــی بــبــەو کەمترینیان بناسە...
#کــاتــێــک_تــۆ لە تـێـکـەڵاوی خــەڵــکــی هــیــچ ســودێــک نەبینیت و تــوانــایــی ئــەوەشــت نەبێت ڕێگەکانی هــیــدایــەت و ئیسلامی حـەقـیـقـی بــۆ خــەڵــکــی بــەیــان بـکـەیـت،
یاخود نەتوانیت فــهرمــان بە چــاکــەو نــەهــی لە خراپەکان بکەیت ئەوا بـاشــتــر وایە دورە پەرێز بیت،
سُــفــیــان (ابــن عیینە) رحمە الــلّٰــه دەفـەرمـوێـت: لە خــــەو دا سُــفــیــان (الثوری)ـم بـیـنـی وتــم ئامۆژگاریم بــکــە:
فــەرمــــووی: تا دەتــوانــی کــەمــتــر تـێـکـەڵاوی خــەڵــکــی بــبــەو کەمترینیان بناسە...
❤4
#سودە_فیقهییەکان...
ئایا ئەو ئـاڵـتـونـەی کە ئـافـرەت بۆ زیــنــەت بەکاری دێنێت زەکــاتــی لــێ دەکەوێت ؟!
بابەتی ئەوەی کە ئایا ئاڵتونێک کەوا ئافرەتان بەکاری دێنن بۆ جــوانــی و زیــنــەت و دەیــکــەن بە خۆیانەوە زەکاتی لێ دەکەوێت یاخود نا بابەتێکە جێگای مشتومڕی ئههلی عیلم بووە،
هۆکاری ڕاجیاییەکەش بریتی بووە لە هەندێک ڕیوایات کەوا لە رسول الــلّٰــه ﷺ وە گێڕدراوەتەوە لەو بارەوە، دیارترینیان ڕیوایەی عمرو بن شعيب لە باوکییەوە ئەویش لە باپیرییەوە دواتریش حدیسەکەی ام سلمە دواتریش حدیسەکەی عائیشە رضی الــلّٰــه عنهما،
مەنشەئی خیلافەکەش لەوەوە سەرچاوەی گرتووە کەوا ئەو کۆمەڵە لە پێشەوایان ئەوانەی کەوا پێیان وابووە تەنانەت ئەو ئاڵتونەی ئافرەتان دەیکەن بە خۆیانەوەو بۆ جــوانــی بەکاری دێنن زەکــاتــی لەسەرە، حەملیان کردووەتە سەر دلیلە عاممەکان و حیسابی ئاڵتونی بەکار هێنراویان بۆ کردووە،
چونکە هەردوکی لە هەمان جنسەو کڕین و فرۆشتنی پێوە دەکرێت،
بەڵام زۆرینەی ئههلی عیلم ئەمەیان ڕەت کردووەتەوەو جیاوازیان کردووە لە نێوانیان دا،
وە بە هۆکاری ئەوەی هیچ دلیلێکی سـەحـیـحـی مرفوع بۆ رسول الــلّٰــه مان پێ نەگەیشتووە کە تایبەت بێت بەو بابەتە پێشەوایان جیاوازیان کردووە لە بەینی ئەو دوو جــۆرە لە ئـاڵـتـون و زیـــو، ئەوەی کەوا وەکوو پـارە بەکار هێنراوەو مامەڵەی پێوە کراوە لەگەڵ ئەوەی کەوا بۆ جــوانــی و زیــنــەت بەکار هاتووە....
لەگەڵ ئەوەش دا ئههلی عیلم بۆچوونیان وابووە کەوا ئەو ئاڵتونەی کەوا ئافرەتان بۆ زیــنــەت و جــوانــی بەکاری دێنن جیاوازە بە هۆکاری ئەوەی کەوا سیاغە کراون و شــەکــل و جــۆری جیاوازیان لێ بەرهەم هاتووەو بــۆ جــوانــی و پێویستی بەکار هاتووە نەک کــڕیــن و فــرۆش و مــامــەڵــە، کە وابێت لە حــوکــمــی پارەو پــوول (سبیکە)ی کــڕیــن و فــرۆش و مـامـەڵـە جیاوازییان هەیەو هەمان حوکمیان نییە گەرچی هەمان مــەعــدەن و کــانــزان بەڵام لـێـک جــودان و حوکمیان حــوکــمــی کاڵاو شمەکی مــاڵــەو زەکاتیان لەسەر نییە...
لەم ڕوانگەیەشەوە پێشەوا ابو عبید رحمه الــلّٰــه لە کـتـابــی (الأمــوال) دا دوا بە دوای باس کردنی ئەو حهدیسە صهحیحانەی کەوا باس لە زەکــاتــی ئەو ئـاڵـتـون و زیــوانــە دەکــات کەوا لە مامەڵە کردن دا بەکار هاتووەو کــڕیــن و فرۆشتنی پێوە کراوەو دەست بە دهستی پێ کراوە لە گۆڕینەوە دا دەفەرموێت:
ئەوەی ئێمە دەیزانین لە کەلامی عــەرەب (واتا عــەرەب کاتێک ئەو ناوانەیان بەکار بردووە مەبەستیان ئەو ئاڵتونانە بووە کەوا کــڕیــن و فـرۆشـتـنـی پێوە کراوە نەوەک جوانکاری و زیــنــەت) ئەوەیە کەوا ئەو ناوانەی کەوا بەکار هاتون لە سەردەمی رَسُولُ الــلّٰــه ﷺ دا (وەکوو الرقة والأواقي) بۆ ئەو سەبیکە ئاڵتونانە بوون کەوا خەڵکی بۆ کــڕیــن و فــرۆش و گــۆڕیــنــەوە بەکاریان هێناوە نەوەک زیــنــەت و جــوانــکــاری ...
ابن خزيمة لە صحيح دا دەڵــێــت:
ئەو ناوانەی کەوا عــهرهب بەکاریان هێناوە بۆ کاروباری مــامــەڵــە کە ئــێــمــە بە زمــانــی ئەوان خیتابمان لەگەڵ کراوە ئاڵتونێک ناگرێتەوە کەوا بۆ ئەو مەبەستە بەکار نەهێنراوە کەواتە ئەو حــوکــمــە وەرناگیرێت لێوەی...
لە لایەکی ترەوە وەکو تــرمــذي لە سـنـن دا دەڵــێــت: هیچ حدیسێکی صحیحی مرفوع لەبارەوە نەگێڕدراوەتەوە،
بە هەمان شێوە ابو عبید دەفەرموێت: هیچ خەبەرێکمان پێ نەگەیشتووە لەو بارەوە،
وە لەناو هاوەڵانیش دا جگە لە ابن مسعود هیچکام لە هاوەڵان وایان نەبینیوە کەوا ئـاڵـتـونـی زیــنــەت زەکاتی لێ بکەوێت...
ئــەمــەی ســەرەوە گــوتــەی ابو عبیدە لە کــتــابــی (الأمــوال) دا...
هەر چەندە ابن قدامە لە مُغنی دا لە هەندێکی تر لە هاوەڵانەوە ئەو باسە نەقڵ دەکات...
وە لە پــێــشــەوا احــــمــــد ـەوە نــەقــڵ کراوە کە فەرمویەتی لە پێنج لە هاوەڵانەوە لە ڕیوایەتی الاثرم دا دەفەرموێت: لە پانزە لە هاوەڵانەوە گێڕدراوەتەوە کەوا زەکاتیان لەسەر ئـاڵـتـونـی زیــنــەت پــێ واجــب نەبووە...
لە کۆتایی دا دەڵێین زۆرینەی ئــههــلــی عــیــلــم نــمــونــەی ابــن عُــمــر و جــابــر و عــائــیــشــە و اســمــاء و ئــەنــەس لە هاوەڵان الــــلّٰــــه لێیان ڕازی بێت،
وە هەروەها شــەعــبــی و قــەتــادە و قــاســم و مــالــک و شــافــعــی و احــمــد و اســحــاق و ابــو عــبــیــد و ابــو ثــور لە ئــههــلــی عــیــلــم لایان وایە کەوا زەکــات لەو جــۆرە ئاڵتونە ناکەوێت گەر هاتوو بۆ زیــنــەت و جــوانــی بەکاری هێنا تا ئەو کاتەی کە هۆکاری هەڵگرتنەکەی دەگۆڕێت...
وە دوبارەی دەکەینەوە کەوا ئەو حهدیسانەی کە لەو بارەوە هاتوون هیچیان صهحيح نین وەکو ابو عبیدو ترمذي ابن الجوزی لە تحقیق و ابن عبدالهادی لە تنقیحەکەی دا لەسەری باسی دەکات،
هەر بۆیە زەکــات لەو ئاڵتونانە ناکەوێت والــلّٰــه اعلم.....
ئایا ئەو ئـاڵـتـونـەی کە ئـافـرەت بۆ زیــنــەت بەکاری دێنێت زەکــاتــی لــێ دەکەوێت ؟!
بابەتی ئەوەی کە ئایا ئاڵتونێک کەوا ئافرەتان بەکاری دێنن بۆ جــوانــی و زیــنــەت و دەیــکــەن بە خۆیانەوە زەکاتی لێ دەکەوێت یاخود نا بابەتێکە جێگای مشتومڕی ئههلی عیلم بووە،
هۆکاری ڕاجیاییەکەش بریتی بووە لە هەندێک ڕیوایات کەوا لە رسول الــلّٰــه ﷺ وە گێڕدراوەتەوە لەو بارەوە، دیارترینیان ڕیوایەی عمرو بن شعيب لە باوکییەوە ئەویش لە باپیرییەوە دواتریش حدیسەکەی ام سلمە دواتریش حدیسەکەی عائیشە رضی الــلّٰــه عنهما،
مەنشەئی خیلافەکەش لەوەوە سەرچاوەی گرتووە کەوا ئەو کۆمەڵە لە پێشەوایان ئەوانەی کەوا پێیان وابووە تەنانەت ئەو ئاڵتونەی ئافرەتان دەیکەن بە خۆیانەوەو بۆ جــوانــی بەکاری دێنن زەکــاتــی لەسەرە، حەملیان کردووەتە سەر دلیلە عاممەکان و حیسابی ئاڵتونی بەکار هێنراویان بۆ کردووە،
چونکە هەردوکی لە هەمان جنسەو کڕین و فرۆشتنی پێوە دەکرێت،
بەڵام زۆرینەی ئههلی عیلم ئەمەیان ڕەت کردووەتەوەو جیاوازیان کردووە لە نێوانیان دا،
وە بە هۆکاری ئەوەی هیچ دلیلێکی سـەحـیـحـی مرفوع بۆ رسول الــلّٰــه مان پێ نەگەیشتووە کە تایبەت بێت بەو بابەتە پێشەوایان جیاوازیان کردووە لە بەینی ئەو دوو جــۆرە لە ئـاڵـتـون و زیـــو، ئەوەی کەوا وەکوو پـارە بەکار هێنراوەو مامەڵەی پێوە کراوە لەگەڵ ئەوەی کەوا بۆ جــوانــی و زیــنــەت بەکار هاتووە....
لەگەڵ ئەوەش دا ئههلی عیلم بۆچوونیان وابووە کەوا ئەو ئاڵتونەی کەوا ئافرەتان بۆ زیــنــەت و جــوانــی بەکاری دێنن جیاوازە بە هۆکاری ئەوەی کەوا سیاغە کراون و شــەکــل و جــۆری جیاوازیان لێ بەرهەم هاتووەو بــۆ جــوانــی و پێویستی بەکار هاتووە نەک کــڕیــن و فــرۆش و مــامــەڵــە، کە وابێت لە حــوکــمــی پارەو پــوول (سبیکە)ی کــڕیــن و فــرۆش و مـامـەڵـە جیاوازییان هەیەو هەمان حوکمیان نییە گەرچی هەمان مــەعــدەن و کــانــزان بەڵام لـێـک جــودان و حوکمیان حــوکــمــی کاڵاو شمەکی مــاڵــەو زەکاتیان لەسەر نییە...
لەم ڕوانگەیەشەوە پێشەوا ابو عبید رحمه الــلّٰــه لە کـتـابــی (الأمــوال) دا دوا بە دوای باس کردنی ئەو حهدیسە صهحیحانەی کەوا باس لە زەکــاتــی ئەو ئـاڵـتـون و زیــوانــە دەکــات کەوا لە مامەڵە کردن دا بەکار هاتووەو کــڕیــن و فرۆشتنی پێوە کراوەو دەست بە دهستی پێ کراوە لە گۆڕینەوە دا دەفەرموێت:
ئەوەی ئێمە دەیزانین لە کەلامی عــەرەب (واتا عــەرەب کاتێک ئەو ناوانەیان بەکار بردووە مەبەستیان ئەو ئاڵتونانە بووە کەوا کــڕیــن و فـرۆشـتـنـی پێوە کراوە نەوەک جوانکاری و زیــنــەت) ئەوەیە کەوا ئەو ناوانەی کەوا بەکار هاتون لە سەردەمی رَسُولُ الــلّٰــه ﷺ دا (وەکوو الرقة والأواقي) بۆ ئەو سەبیکە ئاڵتونانە بوون کەوا خەڵکی بۆ کــڕیــن و فــرۆش و گــۆڕیــنــەوە بەکاریان هێناوە نەوەک زیــنــەت و جــوانــکــاری ...
ابن خزيمة لە صحيح دا دەڵــێــت:
ئەو ناوانەی کەوا عــهرهب بەکاریان هێناوە بۆ کاروباری مــامــەڵــە کە ئــێــمــە بە زمــانــی ئەوان خیتابمان لەگەڵ کراوە ئاڵتونێک ناگرێتەوە کەوا بۆ ئەو مەبەستە بەکار نەهێنراوە کەواتە ئەو حــوکــمــە وەرناگیرێت لێوەی...
لە لایەکی ترەوە وەکو تــرمــذي لە سـنـن دا دەڵــێــت: هیچ حدیسێکی صحیحی مرفوع لەبارەوە نەگێڕدراوەتەوە،
بە هەمان شێوە ابو عبید دەفەرموێت: هیچ خەبەرێکمان پێ نەگەیشتووە لەو بارەوە،
وە لەناو هاوەڵانیش دا جگە لە ابن مسعود هیچکام لە هاوەڵان وایان نەبینیوە کەوا ئـاڵـتـونـی زیــنــەت زەکاتی لێ بکەوێت...
ئــەمــەی ســەرەوە گــوتــەی ابو عبیدە لە کــتــابــی (الأمــوال) دا...
هەر چەندە ابن قدامە لە مُغنی دا لە هەندێکی تر لە هاوەڵانەوە ئەو باسە نەقڵ دەکات...
وە لە پــێــشــەوا احــــمــــد ـەوە نــەقــڵ کراوە کە فەرمویەتی لە پێنج لە هاوەڵانەوە لە ڕیوایەتی الاثرم دا دەفەرموێت: لە پانزە لە هاوەڵانەوە گێڕدراوەتەوە کەوا زەکاتیان لەسەر ئـاڵـتـونـی زیــنــەت پــێ واجــب نەبووە...
لە کۆتایی دا دەڵێین زۆرینەی ئــههــلــی عــیــلــم نــمــونــەی ابــن عُــمــر و جــابــر و عــائــیــشــە و اســمــاء و ئــەنــەس لە هاوەڵان الــــلّٰــــه لێیان ڕازی بێت،
وە هەروەها شــەعــبــی و قــەتــادە و قــاســم و مــالــک و شــافــعــی و احــمــد و اســحــاق و ابــو عــبــیــد و ابــو ثــور لە ئــههــلــی عــیــلــم لایان وایە کەوا زەکــات لەو جــۆرە ئاڵتونە ناکەوێت گەر هاتوو بۆ زیــنــەت و جــوانــی بەکاری هێنا تا ئەو کاتەی کە هۆکاری هەڵگرتنەکەی دەگۆڕێت...
وە دوبارەی دەکەینەوە کەوا ئەو حهدیسانەی کە لەو بارەوە هاتوون هیچیان صهحيح نین وەکو ابو عبیدو ترمذي ابن الجوزی لە تحقیق و ابن عبدالهادی لە تنقیحەکەی دا لەسەری باسی دەکات،
هەر بۆیە زەکــات لەو ئاڵتونانە ناکەوێت والــلّٰــه اعلم.....
#ابــن_قــدامــەی_مەقدیسی نــوێــــژ نــەکــەر بە موسوڵمان دەزانێت و ئەم بۆچونەش دەداتە پاڵ پێشەوایانی سەلەف رحمهم الــلّٰــه بەڵام پێشەوایانی نمونەی مــالــک و شــافــعــی لەم مــەزهــەب و بــۆچــونــە بــەریــن،
هەروەک چۆن لە مەسئەلەی خــەلــقــی قــورئــان داعــی و بانگخوازانیشیان بە موسوڵمان دەزانێت و موخالیفی موتەئەخخیرینی حەنابیلەیە لەم بابەتەش دا وەک چۆن لە نامەکەی بۆ فخرالدینی ابن تیمیە دەردەکەوێت،
بەڵام لە حـەقـیـقـەت دا ئــەم جــۆرە بــۆچــون و مـەزهـەبـانـە ڕێــڕەوی پێشەوایانی ســەلــەف نین و پێشتریش بە ڕوونـی باســی ئەو بابەتەمان کردووە، بەڵام ئــەمــە بەشێکی کــەمــی لادان و إنــحــرافــی موتەئەخخیرینە لە نهج و ڕێــڕەوی ســەلــەف و ئەوەی ئەوانی لــەســەر بــوون...
#الــذهــبــي لە سیر دا دەڵــێــت:
مەنهەجی ســەلــەف و پێشەوایان ئەگەرچی حــەقــقــە بەڵام نــەفــس و ئاوەزی بەشێکی زۆری موتەئەخخیرینی عولەما توانای قەبوڵ و پەیڕەوو پیادە کردنی نییە،
ئەمەی ابــن قــدامــە ـش بەشێکە لەوەی کەوا الــذهــبــي باسی دەکات و لە باسی کــوفــــری تاریکی سەڵات دا دەڵــێــت نەمان بینیوە و نەمان بیستووە رۆژگارێک لە ڕۆژگارەکان تاریکی سەڵات نــوێــــژی لەسەر نەکرابێت و لە گۆڕستانی موسوڵمانان دا نەنێژرابێت و لە دوای وەفاتی وەرەسەی لێ نەبرابێت،
هەرچی ئەو فەرمودەو دەقە سەریحانەیشە کە لە پێشەوایان و ئـههـلـی عـیـلـم ـهوە هاتوون لەسەر کــوفــــری تاریکی سەڵات ئەم دەڵــێــت بۆ زەجــر و تەغلیظ و هەڕەشەیە نەک مــانــای کــوفــرو دەرچوونی بێت لە دیـــن...
فالــلّٰــه المستعان
هەروەک چۆن لە مەسئەلەی خــەلــقــی قــورئــان داعــی و بانگخوازانیشیان بە موسوڵمان دەزانێت و موخالیفی موتەئەخخیرینی حەنابیلەیە لەم بابەتەش دا وەک چۆن لە نامەکەی بۆ فخرالدینی ابن تیمیە دەردەکەوێت،
بەڵام لە حـەقـیـقـەت دا ئــەم جــۆرە بــۆچــون و مـەزهـەبـانـە ڕێــڕەوی پێشەوایانی ســەلــەف نین و پێشتریش بە ڕوونـی باســی ئەو بابەتەمان کردووە، بەڵام ئــەمــە بەشێکی کــەمــی لادان و إنــحــرافــی موتەئەخخیرینە لە نهج و ڕێــڕەوی ســەلــەف و ئەوەی ئەوانی لــەســەر بــوون...
#الــذهــبــي لە سیر دا دەڵــێــت:
مەنهەجی ســەلــەف و پێشەوایان ئەگەرچی حــەقــقــە بەڵام نــەفــس و ئاوەزی بەشێکی زۆری موتەئەخخیرینی عولەما توانای قەبوڵ و پەیڕەوو پیادە کردنی نییە،
ئەمەی ابــن قــدامــە ـش بەشێکە لەوەی کەوا الــذهــبــي باسی دەکات و لە باسی کــوفــــری تاریکی سەڵات دا دەڵــێــت نەمان بینیوە و نەمان بیستووە رۆژگارێک لە ڕۆژگارەکان تاریکی سەڵات نــوێــــژی لەسەر نەکرابێت و لە گۆڕستانی موسوڵمانان دا نەنێژرابێت و لە دوای وەفاتی وەرەسەی لێ نەبرابێت،
هەرچی ئەو فەرمودەو دەقە سەریحانەیشە کە لە پێشەوایان و ئـههـلـی عـیـلـم ـهوە هاتوون لەسەر کــوفــــری تاریکی سەڵات ئەم دەڵــێــت بۆ زەجــر و تەغلیظ و هەڕەشەیە نەک مــانــای کــوفــرو دەرچوونی بێت لە دیـــن...
فالــلّٰــه المستعان
#أبو_الحسين_احــمــد_بــن_جــعــفــر_بــن_مــنــادی_دەڵــێــت:
پــێــشــەوا أحــــمــــد ڕوخسەتی لە خــێــزانــی وەرگــرت کەوا جارییەیەکی هەبێت وەک شوێنکەوتنێک بۆ رَسُــــولُ الــلّٰــه ﷺ،
#دەفەرموێت: خــێــزانــی ڕوخــســەتــی داو ئەویش جارییەیەکی کــڕی و ناوی لێنا ڕەیــحــانــە وەک پێغەمبەری الــلّٰــه کەوا جارییەیەکی هــەبــوو ناوی ڕەیــحــانــە بــوو..
#مەروزی_دەڵــێــت:
پــێــشــەوا أحــــمــــد دەیفەرموو هیچ فەرمودەیەکم نەنوسیوە لە فەرموودەکانی رَسُولُ الــلّٰــه ﷺ ئیللا ئــیــشــم پــێ کــردووە ئەگەر بۆ جارێکیش بووبێت،
کاتێک بیستم کەوا رَسُــولُ الــلّٰــه ﷺ کەڵەشاخی کردووەو دینارێکی داوە بە ابو طيبة (ئەو کەسەی کەڵەشاخی بۆ کرددووە) چــووم کەڵەشاخم کردوو دینارێکم دا بە حەججامەکە....
پــێــشــەوا أحــــمــــد ڕوخسەتی لە خــێــزانــی وەرگــرت کەوا جارییەیەکی هەبێت وەک شوێنکەوتنێک بۆ رَسُــــولُ الــلّٰــه ﷺ،
#دەفەرموێت: خــێــزانــی ڕوخــســەتــی داو ئەویش جارییەیەکی کــڕی و ناوی لێنا ڕەیــحــانــە وەک پێغەمبەری الــلّٰــه کەوا جارییەیەکی هــەبــوو ناوی ڕەیــحــانــە بــوو..
#مەروزی_دەڵــێــت:
پــێــشــەوا أحــــمــــد دەیفەرموو هیچ فەرمودەیەکم نەنوسیوە لە فەرموودەکانی رَسُولُ الــلّٰــه ﷺ ئیللا ئــیــشــم پــێ کــردووە ئەگەر بۆ جارێکیش بووبێت،
کاتێک بیستم کەوا رَسُــولُ الــلّٰــه ﷺ کەڵەشاخی کردووەو دینارێکی داوە بە ابو طيبة (ئەو کەسەی کەڵەشاخی بۆ کرددووە) چــووم کەڵەشاخم کردوو دینارێکم دا بە حەججامەکە....
❤2