Kanal faoliyatini @BahodirMahmud kanalidan mustaqil ravishda boshladim. Bu kanal faqat Zakovat uchun. Kitoblarni o'qish davomida ko'p ma'lumotlarni o'rganaman. Lekin ularni yozib qo'yishga, eslab qolishga imkon bo'lmaydi. Bu kanalda aynan shu ishni amalga oshiramiz.

Barcha Zakovatsevarlarni ushbu kanalimga taklif qilaman. Birgalikda o'rganamiz!

🏆 @ZakovatBM

👤 Ziryab (Abu al-Hasan Ali ibn Nofiy) (789, Bag'dod, Iroq - 857, Qurtuba, Ispaniya)

Qo'shiqchi, ud, lyutna musiqiy asboblari cholg'uchisi, modelyer, kompozitor, shoir va ustoz.

Taxallusi ma'nosi - zag'cha (sayroqi qush). Ispaniyada esa "Mirlo" - "qora qush" laqabini olgan.

Qurtubada kulinariya, moda, kuy va musiqani eng yaxshi tushungan inson sifatida juda katta hurmatga sazovor bo'lgan va o'sha davr uchun yuqoridagi sohalardagi eng nafis va oliyjanob xulq-atvor normalari belgilab bergan.

Oʻz musiqa maktabiga asos solgan. Ispancha musiqalarning ilk elementlarini yaratgan deb ishoniladi.

Yevropada moda, soch turmaklari, gigiyenaning qoidalari tarqalishida u shogirdlarining hissasi katta deb ishoniladi. Tish pasta hamda dezodorantning ilk na'munalari ham aynan u tomondan yaratilgan.

Kulinariya sohasida esa u taomlarni uchga boʻlib (birinchi, ikkinchi, disert) tortishni, ovqat pishirishda sarsabildan koʻp foydalanishni joriy qilgan.

Qisqa qilib aytganda, bir musulmonning amalga oshirgan keng koʻlamli islohotlari bilan Yevropada san'at, moda, umumiy ovqatlanish, shaxsiy gigiyena sohalarida katta oʻsishga erishilgan.

Unga atab Ispaniyaning hozirgi Kordoba shahrida haykal oʻrnatilgan.

#Shaxslar

🏆 @ZakovatBM

↕️ Kan-Orben aksiomasi

Ushbu aksioma texnika va biror yangi qurilmani mustaqil sozlay olmay, yakunda baribir qo'llanmaga murojaat qilishni isbotlaydigan aksioma hisoblanadi.

Misol uchun, uyingizga yangi televizor antennasi olib kelasiz va uni xamirdan qil sug'urganday terib tashlamoqchi bo'lasiz. Yakunda esa eplolmay kitobiga qarab terishni boshlaysiz.

P.S. Ba'zan hayotni o'zimiz murakkablashtiramiz. Shunchaki belgilab berilganidek yashash ham zarar qilmaydi. 😄

#Aksioma

🏆 @ZakovatBM

❔ Asqad Muxtorning "Opa-singillar" romanida asar qahramonlaridan biri Qutratillaxoʻja ismli boy qishloq chetidan bora turib, ALFAga duch keladi. Asarda ALFA yuzlab tuyalar choʻkkan joyga qiyoslanadi. ALFAning eng kattasi Iroqda joylashgan boʻlib, qariyb oʻn toʻrt asrlik tarixga ega.

Diqqat savol: ALFA oʻrnidagi soʻzni yozib bering.

#TopganTopaloq

🏆 @ZakovatBM

✅ Toʻgʻri javob: Qabriston

Izoh: Asarda yuzlab tuyalar choʻkkalab olganiga oʻxshatilgan joy - qabriston. Dunyodagi eng katta qabriston sifatida esa Iroqning Najaf shahridagi Vodiy as-salom(Tinchlik vodiysi)da joylashgan qabriston e'tirof etiladi. Taxminlarga koʻra unga ilk mayitni 7-asrda dafn qilishgan.

Manbaa:

1. Asqad Muxtor. "Opa-singillar" romani, 36-bet. https://mutolaa.com/book/opa-singillar

2. https://en.wikipedia.org/wiki/Wadi-us-Salaam?wprov=sfla1

🏆 @ZakovatBM

👁 Afnoziya - miya faoliyati buzilishi tufayli odam ko‘rish, eshitish yoki sezish a’zolari sog‘lom bo‘lsa ham, predmetlarni taniy olmaydi. Masalan, buyumni ko‘radi, lekin nima ekanini anglay olmaydi.

👁 Amavroz - ko‘zning o‘zi sog‘lom bo‘lsa-da, asab tizimi zararlanishi sababli ko‘rishning to‘liq yoki qisman yo‘qolishi. Ko‘pincha to‘satdan paydo bo‘ladi.

#Fakt #Tibbiyot

"Koʻrlik" kitobidan

🏆 @ZakovatBM

❌ Writer's block (ijodkor nofaolligi, passivligi, ijoddan to'xtab qolishi) - notibbiy jarayon bo'lib, bunda yozuvchining ijodida biror bir yangilik yaratish keskin sekinlashadi yoki butunlay to'xtab qoladi.

Bunga asosiy sabab esa, yangi g'oyalar yo'qligi, depressiya va tashqi omillar ko'rsatiladi.

Holat fanda ilk bor 1947-yil avstriyalik psixotahlilchi Edmund Bergler tomonidan tanishtirilgan.

O'z vaqtida F. Skot Fitzjerald, Yozef Mitchel, Yosef Konrad, Sergey Romanyov, Herman Melvil hamda Adel ham ushbu "kasallik"dan aziyat chekishgan.

🖼 Suratda rus rassomi Leonid Pasternak (1862–1945) (Boris Pasternak otasi) ijodkor passivligi holatida

#Ibora

🏆 @ZakovatBM

🏫 Maktab o'quvchilarining qishki ta'til vaqtlarini samarali o'tkazish maqsadida Namangan viloyatida ham O'quvchilar o'rtasida intellektual olimpiada o'tkazilmoqda. Namangan Zakovat klubining 2026-yil kalendarini aynan ushbu olimpiada boshlab beradigan bo'ldi.

🏆 Zakovat yo'nalishi bo'yicha g'oliblar:

🥇 Pop tumani, 67-maktab
🥈 Pop tumani, 3-maktab
🥉 Yangi Namangan TIM 😎

🧠 Breyn-ring yo'nalishi bo'yicha g'oliblar:

🥇 Pop tumani, 67-maktab
🥈 Chortoq tumani, 1-maktab
🥉 Yangi Namangan TIM 😎

🏆 Shaxsiy oʻyin boʻyicha gʻoliblar:

🥇 Fayzurahmon Rahimjonov (Chust TIM)
🥈 Saidaxror Qayumjonov (Yangi Namangan TIM) 😎
🥉 Akbarshoh Ahmedov (Namangan shahar 1-IMI)

🏆 Umumjamoa sifatida maktabimiz (Yangi Namangan TIM) sharafini himoya qilgan oʻquvchilarimiz 1-oʻrinni egallashdi.

#Olimpiada #Natija

🏆 @ZakovatBM

#TopganTopaloq

❔ Erkin Vohidovning "Oʻzbegim" qasidasi 1968-yil yozilgan. Yozilmagan qoidalarga koʻra, oʻsha paytlarda she'rlarga yurt dohiylari ismini kiritib ketish zarurati bor edi. Shoirdan nega oʻz qasidasiga Leninning ismini qoʻshmaganini soʻrashganda shoir Lenin soʻziga nisbatan bu ishni qilolmadim deya javob berib vaziyatdan gʻoyat ustalik bilan chiqib ketadi. Ayni shu yilda chiqqan boshqa bir asar bosh qahramoni ham qaysidir ma'noda bu ishni qilolmaydi.

Diqqat savol: Bu ishni qilolmaslik soʻzlari oʻrnidagi ikki soʻzni yozib bering.

🏆 @ZakovatBM

✅ Toʻgʻri javob: Qofiyani topolmaslik

Izoh: Erkin Vohidov qitmirlarcha berilgan savolga Lenin soʻziga qofiya topolmadim, shuning uchun she'rga uning ismini qoʻshmadim deya vaziyatdan chiqadi.

1968-yilda yozilgan "Sariq devni minib" asarida esa bosh qahramon Hoshimjon shoir boʻlish ilinjida qofiya, vazn, turoqlarni bozordan qidirib topolmaydi.

Manbaa:

1. https://www.instagram.com/reel/DSLu-eQiOJw/?igsh=eTgzcGI5ZDI0MTBi

2. https://mutolaa.com/book/sariq-devni-minib

🏆 @ZakovatBM

#Maqol

🥱 All work and no play makes Jack a dull boy maqoliga 17-asrda Jeyms Hovelning "Maqollar" kitobida ilk bor ta'rif berilgan.

Ma'nosi dam olishlarsiz va vaqtichogʻlik qilmay tinimsiz ishlash kishini zerikarli va passiv odamga aylantiradi degan mazmunni ifodalaydi.

1980-yilgi "The Shining" filmi esa maqolni xalq orasida yana bir karra mashhur qilib yubordi: Asar bosh qahramonining bir necha oʻn kunlardan beri yozayotgan butun boshli asari aynan shu maqoldan iborat boʻladi va filmda bosh qahramonning ruxiy holati yomon tomonga oʻzgarishining bir belgisi sifatida koʻrsatiladi.

🏆 @ZakovatBM

#Iqtibos #Qonun

Bil Geyts: "Men qiyin ishlarni dangasa odamlarga topshiraman. Chunki, ular qiyin ishni qilishning eng oson yo’lini o’ylab topishadi."

Bu vaziyat Xleyd qonuniga mos tushadi. Odatda qiyin vaziyatlarda eng oddiy yechimlarni biz kutmagan insonlar tomonidan berishili Xleyd qonunining asosi hisoblanadi.

🏆 @ZakovatBM

#Fakt

Dunbar limiti — bu ijtimoiy aloqalarimizni samarali tarzda ushlab turish va boshqarish qobiliyatimizni belgilovchi psixologik chegara.

Britaniyalik antropolog Robin Dunbar tomonidan taklif qilingan bu nazariyaga ko‘ra, odamlar faqat taxminan 150 kishigacha yaqin ijtimoiy munosabatlarni saqlab qolishi mumkin. Ya'ni, do‘stlar, oila va tanishlar doirasida biz bir vaqtning o‘zida 150 kishi bilan faol va chuqur aloqada bo‘lishimiz mumkin.

Ushbu chegara miqdori inson miyasi va diqqat qobiliyati bilan bog‘liq. O‘tmishdagi qabila va jamoalar ham ko‘pincha shu son atrofida shakllangan bo‘lib, bu son ideal tarzda ijtimoiy tuzilmani ta'minlagan. Zamonamizda esa Dunbar limiti ijtimoiy tarmoqlar va katta kompaniyalar kabi muhitlarda ham sezilarli darajada o‘z aksini topadi. Shu sabab, ijtimoiy tarmoqda 1000 ta “do‘st”ga ega bo‘lishimiz mumkin bo‘lsa-da, ulardan faqatgina kichik bir qismi bilan haqiqatan ham yaqin va samarali aloqalarni saqlaymiz.

📖 Maks Fisherning "Xaos mashinasi" kitobidan

🏆 @ZakovatBM

Zakovatda eng yomoni bir necha kun oldin topa olmagan ma'lumotingni ertasi oyogʻing tagidan huddi oʻsha koʻrinishda chiqib kelishidir. 😢

🏆 @ZakovatBM