#adabiyot
#fakt

• Dante Aligyeri — italiyalik shoir va yozuvchi, ilohiyot mutaxassisi, siyosiy arbob. U nafaqat Italiya, balki Yevropa adabiyotining asoschilaridan biri hisoblanadi.

🧚🏻‍♀️Ilhom parisi — Beatriche

Dantening hayotidan xabardor insonlar uning deyarli barcha she’rlari-yu asarlari Beatriche ismli ayolga bag‘ishlanganini yaxshi biladi: kitoblarda u “Dante sevgan ayol” deyiladi. Ammo bir narsani unutmaslik kerakki, Beatriche hech qachon “uning ayoli” bo‘lmagan: ular unashtirilmagan, hatto bir-biri bilan sevishmagan ham. Dante merosi orasida Beatriche yerdan ko‘ra osmondagi hilqatlarga taalluqli ekani aytilmagan biror sahifa yo‘q: bu farishta, mo‘jiza. Dante uni ilohiylik daxldor, - deya ta’riflaydi. Dante “Yangi hayot” asarida Beatriche haqida ko‘p gapiradi, ammo hech qachon u bilan gaplashmaydi: eng qizig‘i — u qizning dugonalari bilan Beatriche haqida suhbat quradi, to‘g‘ridan to‘g‘ri muloqot esa yo‘q, Dante birinchi qadamni qo‘yish uchun juda jur’atsiz edi🍃

🔎 @ZAKTASKOP - Bilimlar ummoni.

#adabiyot

Jack London

To‘liq ismi: John Griffith Chaney (lekin adabiy taxallusi – Jack London).
Tug‘ilgan yili va joyi: 1876-yil 12-yanvar, San-Fransisko (AQSh).
Vafoti: 1916-yil 22-noyabr, Kaliforniya (AQSh).
Kasbi: yozuvchi, jurnalist, sayohatchi, sarguzashtchi.
Asosiy janrlari: realizm, naturalizm, sarguzasht, dengiz va shimoliy romantik hikoyalar.

• Ijodiy faoliyati
Jack London asarlarida inson va tabiat kurashi, hayot uchun kurash, kuchli xarakterlar, sarguzasht va psixologik tasvir muhim o‘rin egallaydi.
U "oltin izlovchilar davri" (Klondike oltin shovqini) voqealaridan ilhomlangan.
Dunyo bo‘ylab sayohat qilgan, kemalarda dengizchi bo‘lgan, ko‘plab hayotiy tajribalarini asarlariga kiritgan.


• Mashhur asarlari
"The Call of the Wild" (1903) – "Tabiat chaqiruvi" (eng mashhur romani).
"White Fang" (1906) – "Oq so‘yloq" – odamlar va bo‘ri hayoti haqida.
"Martin Eden" (1909) – avtobiografik ruhdagi roman, yozuvchi bo‘lish orzusidagi qahramon haqida.
"The Sea-Wolf" (1904) – "Dengiz bo‘risi" – kapitan Larsen xarakteri orqali insoniy kuch va shafqatsizlik tasvirlanadi.
"To Build a Fire" (1902, qayta 1908) – shimolda sovuqda tirik qolish haqida mashhur hikoya.

🔎 @ZAKTASKOP - Bilimlar ummoni.

#tarix #fakt

🏯 Buyuk Xitoy devori

• Nomlanishi: Xitoy devori (The Great Wall of China, 长城 – Chángchéng).
• Joylashuvi: Shimoliy Xitoy.
• Umumiy uzunligi: taxminan 21 196 km (eng uzun inshoot).
• Balandligi: o‘rtacha 6–7 metr, ba’zi joylarda 14 metr.
• Kengligi: 4–5 metr (ot va aravalar o‘tishi uchun mo‘ljallangan).
• Qurilishi: miloddan avvalgi 3-asrda boshlangan, turli sulolalar davrida qayta tiklangan.
• Asosiy maqsadi: ko‘chmanchi qabilalar (xususan, mo‘g‘ullar va xunlar) hujumidan himoya qilish.

🕰 Tarixiy faktlar

• Dastlabki qismlari Qin Shihuang – Xitoyning birinchi imperatori davrida qurilgan.
• Ming sulolasi davrida (14–17 asrlar) devor eng mustahkam ko‘rinishga ega bo‘lgan.
• Qurilishda minglab odamlar (askarlar, mahbuslar, dehqonlar) ishlagan, ko‘plari hayotdan ko‘z yumgan.
• Devorda qo‘riqlash minoralari va signallar beruvchi chiroq minoralari joylashgan.

🌍 Qiziqarli ma’lumotlar

• Xitoy devori Kosmosdan yalang‘och ko‘z bilan ko‘rinmaydi – bu faqat afsona.
• Devor uzunligi Yerning ekvatori uzunligidan deyarli yarim baravar uzun.
• Uning turli qismlari tosh, g‘isht, yog‘och va tuproqdan qurilgan.
• Devorda ilgari otliq askarlar qo‘riqlash qilgan, signal minoralarida esa tutun orqali xabar berilgan.
• 1987-yilda UNESCO Butunjahon merosi ro‘yxatiga kiritilgan.

🔎 @ZAKTASKOP - Bilimlar ummoni.

1-Oktabr oʻqtuvchi va murabbiylar kuni!

Ushbu kun munosabati bilan yurtimizdagi barcha oʻqituvchi va murabbiylarini chin dildan samimiy muborakbod etamiz!

Aziz ustozlar, ilm yoʻlidagi shijoatingiz,metin irodangiz,togʻdek sabringiz,bilim ummonidagi sabogʻingiz doimo sarbaland boʻlsin!
Sixat - salomatlik,oilaviy xotirjamlik,tinchlik va farovon hayot hamisha hamrohingiz boʻlsin!

Kasb bayramingiz muborak boʻlsin ustozlar.

➡️ 𝗦𝗮𝘃𝗼𝗹𝗹𝗮𝗿 𝗯𝗮𝘇𝗮

#fakt

Pinokkio paradoksi — bu mantiqiy jumboq. Pinokkio yolg‘on gapirganda burni o‘sadi. Agar u:

> “Mening burnim hozir o‘sadi,”
— desa, bu gapni na rost, na yolg‘on deyish mumkin.



Agar burni o‘ssa — u rost gapirgan bo‘ladi (demak, o‘smasligi kerak).
Agar o‘smasa — u yolg‘on gapirgan bo‘ladi (demak, o‘sishi kerak).

Shuning uchun bu holat mantiqiy ziddiyat, ya’ni paradoks hisoblanadi.

🔎 @ZAKTASKOP - Bilimlar ummoni.

#fakt #tarix

⚖️ Drakont qonunlari (Drakon qonunlari)

Vaqti: miloddan avvalgi VII asr (taxminan 621-yil)
Joy: Qadimgi Afina (Gretsiya)

📜 Asosiy ma’lumot:

Drakon Afinada tartibsizlik va qonunsizlik kuchaygan davrda xalq tomonidan qonun tuzish uchun saylangan.
U yozgan qonunlar Gretsiya tarixidagi birinchi yozma qonunlar bo‘lgan.
Oldin qonunlar og‘zaki an’ana bo‘yicha avloddan-avlodga o‘tgan, ya’ni kim eslab qolsa, o‘sha bilgancha hukm qilgan.
Drakon esa ularni birinchi marta yozma shaklga keltirgan, shuning uchun ham bu tarixda muhim burilish hisoblanadi.

⚔️ Qonunlarning o‘ziga xosligi:
Drakon qonunlari juda qattiq va shafqatsiz bo‘lgan.
Devorlarda yozilganiga ko‘ra, hatto mayda jinoyatlar uchun ham o‘lim jazosi belgilangan.
Shuning uchun yunonlar keyinchalik “drakonik qonunlar” degan iborani “juda shafqatsiz qonunlar” ma’nosida ishlatganlar.
Hatto ba’zi yozuvlarga ko‘ra, Drakon qonunlari “qon bilan yozilgan”, degan ibora ham bor.

🔎 @ZAKTASKOP - Bilimlar ummoni.

Mind Logic Chempionship | MLC 2025

📅»16-Noyabr (Yakshanba)
⏰»Soat 21:00
📮»Savollar 12 ta , Mualliflik
🌐»Manzil : @Savollar_baza
🧑‍💻»Batafsil maʼlumot : @savollarbazabot
🎲 Ishtirok etish : Yakkalik va Jamoaviy

Kanalimizda adminligi bor doʻstlarimizda shu e'lonni oʻz kanallarida tarqatishlarini soʻrab qolardik.

@Savollar_baza

Assalomu alaykum!

Sizni kirib kelayotgan yangi 2026-yil bilan chin dildan muborakbod etgan holatda, xonadoningizga toʻkin-sochinlik,baxt-saodat,quvonch,omad,shodu-xurramlik, ushalmagan orzular ijobatini tilab qolaman.2025 yilda erishilmagan orzu-havaslaringiz, yangi yilda amalga oshsin. Umrimizning har kuni va har daqiqasi mazmunli, yutuqlarga boy bo'lsin. Kasb-koringizda beradilar, barakotlar bersin va yuzingizdan tabassum arimasin. Haqiqiy doimiy xush-kayfiyatda, omonlik va sog'liq-salomatlikda Ollohimning panohi bo'ling.

Hurmat bilan savollar baza | ZSB adminlar jamoasi

@Savollar_baza

Assalomu alaykum hurmatli obunachilar kanalni faollashtiraylikmi?

🔎 @ZAKTASKOP - Bilimlar ummoni.

Demak kanal to'xtaylikmi? dislikelarda qaraganda kanal ko'pchilikda maqul kelmas ekan.

🔎 @ZAKTASKOP - Bilimlar ummoni.

Nima uchun osmon moviy rangda?

Kislorod gaz holatida taʼmsiz, hidsiz va rangsiz boʻladi! Lekin, u suyuq yoki qattiq holatida rasmdagidek koʻrinishda, och koʻk (moviy) rangda boʻladi.

🔎 @ZAKTASKOP - Bilimlar ummoni.

Shokolad va Nobel

Tadqiqotlar shuni ko'rsatadiki, shokolad iste'moli va Nobel mukofoti laureatlari soni o'rtasida ijobiy bog'liqlik mavjud. Ya'ni, aholisi ko'proq shokolad iste'mol qiladigan mamlakatlarda Nobel mukofoti sovrindorlari soni ham ko'proq bo'lishi mumkin.

Biroq, bu bog'liqlikning sabablari hali to'liq o'rganilmagan. Shokolad tarkibidagi flavonoidlar miyada qon aylanishini yaxshilashi va kognitiv funksiyalarni qo'llab-quvvatlashi mumkin. Shu bilan birga, yuqori shokolad iste'moli rivojlangan mamlakatlarda ilm-fan va ta'limga katta e'tibor berilishi bilan ham bog'liq bo'lishi mumkin.

Shunday bo'lsa-da, shokoladni me'yorida iste'mol qilish sog'liq uchun foydali bo'lishi mumkin, ammo Nobel mukofotini qo'lga kiritish uchun bu yetarli emas. Buning uchun chuqur bilim, ijodkorlik va mehnatsevarlik talab etiladi.

🔎 @ZAKTASKOP - Bilimlar ummoni.

Dunyodagi birinchi GIGAbaytli disk

1980-yilda IBM kompaniyasi IBM 3380 nomli qattiq diskni taqdim etdi. Bu dunyodagi birinchi 1 gigabayt hajmli qattiq disk edi. U taxminan 250 kg og‘irlikda bo‘lib, o‘lchami muzlatgichga teng edi. Ushbu qurilmaning narxi 50 000 AQSh dollariga yetgan.

Taqqoslash uchun, 1956-yilda ishlab chiqarilgan IBM 350 Disk Storage Unit – dunyodagi birinchi qattiq disk bo‘lib, deyarli 1 tonna og‘irlikda bo‘lgan va atigi 3,75 megabayt ma’lumot saqlash imkoniyatiga ega edi.

1980-yilga kelib, ma’lumot saqlash texnologiyasi sezilarli darajada rivojlangan, natijada katta hajmli, lekin nisbatan ixchamroq qurilmalar yaratilgan.

🔎 @ZAKTASKOP - Bilimlar ummoni.

🖼️ Iren Kaen d'Anver portreti (Portrait of Mademoiselle Irène Cahen d'Anvers) - 1880
🎨 Per Ogyust Renuar (Pierre-Auguste Renoir)

🖼️ Ushbu nafis portretda atigi 8 yoshli Iren Kaen d'Anver tasvirlangan. Renuar uning sokin nigohi, qizg'ish sochlari va mayin ranglar uyg'unligi orqali bolalikning beg'uborligi hamda go'zalligini mahorat bilan aks ettirgan. Asar bugungi kunda impressionizmning eng mashhur bolalar portretlaridan biri sifatida e'tirof etiladi.

💡 Qiziqarli fakt: Irenning oilasi dastlab ushbu portretni unchalik yoqtirmagan. Biroq oradan yillar o'tib, aynan shu asar Renuarning eng mashhur va eng qimmatbaho durdonalaridan biriga aylandi. Ba'zan san'atning haqiqiy qiymati uni yaratgan davrda emas, balki vaqt o'tishi bilan namoyon bo'ladi.

📍 Hozirda asar Shveysariyaning Syurix shahridagi E. G. Bührle Collection muzeyida saqlanadi.

🎨 @ZAKOART - Zakovat va san’at uyg‘unlashgan maskan.

🐻 Ayiqlar qishda "uxlaganda" aslida to‘liq uyquga ketmaydi.

Ularning tana harorati biroz pasayadi, yurak urishi sekinlashadi, lekin ular har doim uyg‘onishga tayyor bo‘ladi. Agar xavf tug‘ilsa yoki och qolsa, ayiq qish uyqusidan chiqib, ovga ham yo‘l olishi mumkin!

🔎 @ZAKTASKOP - Bilimlar ummoni.

SHUNAQA GAPLAR : 😉

🔎 @ZAKTASKOP - BILIMLAR UMMONI.

"Reinkarnatsiya"

Ruhlarning bir tanadan boshqa tanaga ko‘chishi ilm-fan tilida «reinkarnasiya» deyiladi.

Bu atama o‘limdan so‘ng ruhning bir tanadan chiqib, boshqa bir jasadga ko‘chishi haqidagi asossiz nazariyaga nisbatan ishlatiladi. O‘tmishda g‘ayritabiiy hodisalarga aqli yetmagan johil kimsalar, aqidasi buzuq qavmlar ( buddaga sig‘inuvchi hindlar, hatto xristian diniga mansub bo‘lgan ba’zi bir kishilar) ana shunday tushunchada bo‘lishgan.

Ular qiyomatda qayta tirilishni, har bir ruh o‘z jasadiga qaytib, jannatga yoki do‘zaxga kirishini inkor qiladilar va ruhlar tanani tark qilganidan keyin, boshqa yangi tug‘iluvchi chaqaloq tanasiga kiradi – deyishadi. Ba’zida o‘z xulqi va shakliga munosib bo‘lgan hayvon, hashorat va qushlarning tanasiga kiradi va amallariga qarab ne’matlanadi yoki azoblanadi – deyishadi. So‘ng yana o‘sha amali va axloqiga munosib boshqa tanalarga kiradi – deyishadi. Mana shu ularning nazdida kishining amaliga yarasha ne’matlanish yoki azoblanishdan iboratdir. Agar gunoh qilsa, u o‘lgach, ruhi it yoki to‘ng‘iz, yoki kofir jasadiga o‘tadi va azoblanadi. Oqibatda barcha ruhlar qilgan gunohidan poklanib, Parvardigorga qaytadi. Bunday toifadagi kishilar nazdida, ruhlar tanadan ajragach, ularning qaror topgan joylari o‘zlariga munosib hayvonlardan iboratdir. Ba’zilari shunday yashash doimiy davom etadi – desa, ba’zilari inson yetti bor bu dunyoga qayta keladi – deyishadi. Ba’zilar esa : Ruh tanani tark etgach butkul yo‘q bo‘lib ketadi, qilgan amaliga yarasha bo‘lgan ne’mat yoki azoblanish jasadga bo‘ladi – deyishadi.

🔎 @ZAKTASKOP - Bilimlar ummoni.

"Prokrust to‘shagi”

To‘g‘ri kelsa-kelmasa hammani yoki barcha narsalarni zo‘rma-zo‘raki bir qolipga, andozaga solishni obrazli qilib “Prokrust to‘shagi” deyiladi. Bu ibora qadimgi yunon afsonalaridan kelib chiqqan. Shunday miflardan birida aytilishicha Prokrust ismli qaroqchi kimni qo‘lga tushirsa shu odamni o‘zining to‘shagiga yotqiza boshlaydi. Bo‘yi baland odamlarni oyog‘ini kesib, pakanalarni oyog‘idan tortib, cho‘zib to‘shakka moslaydi. Mazkur ibora barchani zo‘ravonlik va mantiqsizlik bilan bir andozaga solishga nisbatan kinoya sifatida ishlatiladi.

🔎 @ZAKTASKOP - Bilimlar ummoni.