سد قدیمی کال جنی طبس

سازه بخشی از سد قدیمی است ( نیاز به اطلاعات بیشتری است ) که با سنگ و ساروج ساخته شده است
این سد با هدف جمع آوری و کنترل سیلاب ها و هدایت آب شیرین به قنات دستکند حاشیه آن که در دل کوه احداث شده؛ ساخته شده است
🎬علی شبانی

"دانشنامه طبس گلشن"
رسانه تخصصی تاریخ و هویت طبس
📚Tabas ENCyclopedia
🌐@tabasenc_ir

طبس بارانی
📷

📚 " دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
  📚 Tabas ENCyclopedia
🌐@TabasENC

هوای پس از باران _طبس
📷فیلم ؛ خانم سمانه قاسم زاده

📚 " دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
  📚 Tabas ENCyclopedia
🌐@TabasENC

روزهای برفی _ پیرحاجات طبس

📷روستا

📚 " دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
  📚 Tabas ENCyclopedia
🌐@TabasENC

این منظره که بسیار شبیه یک جوجه تیغی خوابیده در برف است در واقع یک نوع بوته خار بسیار متراکم و سفت بنام کلاه میر حسن است.
کلاه میر حسن - Acanthophyllum

کلاه میر حسن از نوع گونه گیاهی گون می باشد . این گیاه در ابعاد خیلی بزرگ حتی تا دو برابر پشت یک گوسفند هم دیده می شود. این گیاه معمولا در ارتفاعات بلند کوهستان شتری و بصورت فراون وجود دارد. در فصل گل دهی زنبورهای عسل تمایل زیادی به شیره و شهد گل آن دارند.

📌 : کوه شتری طبس
📸✒: دکتر محمد ناظمی
دبیر بخش زمین شناسی دانشنامه طبس
📚 @TabasENC

🏔برف کوه شتری_طبس

❄این چیست به روی( شتری) این چه نوید است
به به چه سفید است

❄هنگامه سرماست و یا فصل خرید است
به به چه سفید است

❄از گلشن خود آب دهد گلشن ما را
دارا و گدا را

❄بی واسطه گوید به همه موقع عید است
به به چه سفید است

❄بر دوش نشانده است رقیبی و دگر دوش
در بیخ بنا گوش

❄رقصان به روی باد چنان شاخه بید است
به به چه سفید است

❄چون بستنی از برف به سر کرده کلاهی
یا افسر شاهی

❄دیبای سفیدی که به تن کرده جدید است
به به چه سفید است

❄محمود بیا غصه دیروز رها کن
غم را به هوا کن

❄برف آمده پوشیده همه آنچه پلید است
به به چه سفید است

📒(شتری)= رشته کوه شتری
✏توضیحات:
قدیم ها ، همان برف های کوه شتری را روز سیزده بدر می آوردند و در باغ گلشن می فروختند .
یک پناباد می دادیم و یک قطعه برفِ یخ زده می خریدیم .
چه کیفی داشت
از بستنی هایِ کافه یِ آقای وحیدی هم خوشمزه تر می نمود !!!
🔸 تویِ بازار ، قبل از قسمتِ سرپوشیده ، یک کافه بستنی بود که بنظرم مال آقای وحیدی بود .

✒شعر: محمود کاظم زاده
✒متن : محمد مهدی امینیان مدرس
📸عکس: دکتر محمد ناظمی

📚دانشنامه طبس
رسانه تخصصی فرهنگ و هویت طبس
@tabasEnc

❤️مطالب رو باز نشر کنید

جهت معرفی زیبایی ها و تاریخ و فرهنگ طبس ، صاحب اختیارید مطالب این کانال رو برای دوستان و آشنایان خود باز نشر کنید .

🔅حمام اوستا غلام یا حمام خیابان

#خاطرات_طبس_قدیم
📝محمد مهدی امینیان مدرس

🔹خانه ما هم سرِ کوچه یِ حمام بود . حمامِ عمومیِ اوستاغلام . آن وقت ها هزینه حمام برای اینکه لیف و صابون بزنی ، دوقران بود و اگر دلّاک کیسه ات بکشد و بِشورَدَت ، پنج قران .
برای همین ، بقچه یِ حمامِمان را که می بستیم ، از مادرمان یک سکّه هم می گرفتیم که بدهیم به استا غلامِ حمامی . حالا لازم بود ، دوریالی ، لازم هم بود ؛ پنج ریالی .
ولی یک حسرتی تویِ دلِ ما بچه ها مانده بود که کِی بزرگ بشویم . مثل بزرگتر ها ، یک اسکناسِ دو تومانی بدهیم و بقیه اش را بگیریم و بعد یک ریال هم بگذاریم رویِ میزِ دخلِ حمامی که ؛ انعام !
بعد پسری بود که بقچه و دولچه و لُنگِ خیس و سایرِ وسایل حماممان را بردارد و تا دربِ خانه بیاورد و یک یا دو قَران هم او انعام بگیرد و ... بله ... آرزو میکردیم که ما هم هرچه زودتر بزرگ شویم !! که چه کَیفی خواهد داشت !!!

🌺 مرحومِ پدرِ ما یک رسمی داشتند که عید نوروز به هرکدام از ما ، کوچک و بزرگ ، یک اسکناسِ سبزِ پنج تومانی عیدی می دادند که خیلی خیلی پولِ زیادی بود .
صبحِ عیدی بود و من هم با یک اسکناس نو پنج تومانی ، احساس بزرگی میکردم و مناسب شده بودم برایِ ابرازِ بزرگی !
رخت و کفشِ نو پوشیده و بقچه یِ حمام زیر بغل با قدم هایِ محکم و شَق و رَق رفتم حمام و شسته و رُفته در آمدم و تویِ پاشویه حمام توقّفی کردم که یعنی حمامی ، قطیفه یا همان حوله حمامم را بیاورد و بیندازد رویِ شانه ام و مثلِ بزرگ ها قطیفه بر دوش واردِ سرِ حمام شدم و لباس پوشیدم و مقابلِ میزِ دخلِ حمامی ایستادم و اُهُم اُهُم ، چند سرفه کردم که نظر ها جلب بشود و مثلِ بزرگ ها ، دست توی جیبم کردم و اسکناس پنج تومنی را رویِ میزِ دخل گذاشتم و منتظر که مابقی را بگیرم و یک قَرانی ای انعام بدهم و .... چه کیفی داشت مثلِ بزرگتر ها بودن !
استاغلام هم اسکناس را گرفتند و گفتند که : عیدِ شما هم مبارک باشد و ما که از شما توقعِ اینهمه عیدی نداشتیم ...
🔸باورم نمی شد که چه خاکی بر سرم شده است !
🔸بعداً بزرگتر ها برایم گفتند که صبحِ عیدی ، رسم است که همراه مزدِ حمامی و سلمانی و ... مبلغی اضافه تری می گذارند و بقیه اش را پس نمی گیرند ؛ به عنوانِ عیدی !
😍بله بچه ، بچه است ! حتی اگر بخواهد ادایِ بزرگتر ها را دربیاورد .

🔅تا اواخرِ دهه یِ 40 و حتی بعد از آن ، سوختِ گُلخنِ حمام خیابان ، (حمام استاد غلام ) ، کَرگُنِ خرما بود .
یک آقایی جلو کوچه یِ حمام ، توی خیابان ، کرگن ها را با تبر و یک قطعه مثلثی به اسم گاز ، به قطعات کوچکتر می شکست و آن ها را در همان پشتِ حمام که گلخن و نورگیر ها هم از همانجا بود انبار می کرد . تا به مرور بمصرف سوخت گلخن برسد .



🔅خاطرات خود را که #طبس_قدیم را ترسیم میکند برای دانشنامه طبس به آدرس: @iranEnc ارسال کنید .
خاطرات ؛ علاوه بر انتشار در کانال تلگرامی دانشنامه ، در سایت "دانشنامه طبس گلشن" نیز ثبت خواهد شد.

📚بخش آداب و رسوم دانشنامه طبس

www.tabasEnc.ir
📚Tabas Encyclopedia

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی فرهنگ ، تاریخ و گردشگری طبس
🔅 @tabasEnc

باغ گلشن
قبل از زلزله شهریور ۱۳۵۷
عکس سمت راست : مرحوم مهندس علی ملازاده

📚 " دانشنامه طبس"
https://www.instagram.com/tabasenc_ir/

رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐@TabasENC

مرحوم " کَبلَیی " ؛
تبَحّرِ خاصی در زمینه یِ فناوری های رادیویی داشتند (نمیدانم پایه یِ تئوری هم داشت یا صِرفاً تجربیّاتی عملی داشتند)

بیاد دارم که آن زمان بعد از زلزله که هنوز همه در چادر زندگی می کردیم، شب ها مردم سرگرمی ای نداشتند جز اینکه جلو چادرها بنشینند و به اخبارِ رادیوها بویژه اخبار انقلاب گوش بدهند
یادم است که یک فرستنده یِ محلی فعال شد، به نام رادیو طبس که خیلی زود مشهور شد به "رادیو کَبلَیی"!
با صدا و کیفیت خوب .

این رادیو کبلَیی، هم اخبار طبس داشت مثل اینکه فلانه کس بُمّردَه است.
یا گروه امداد امام چه چیزی توزیع میکند یا اَو از سَردَر بِفتِده است یا آقای هاشمی بعداز نماز دیشب چه گفته اند و هکذا .

اما گاهی پا فراتر می رفت و نطق سیاسی کبلَیی یا اطلاعیه فلان گروه هم پخش میشد و کم کم حسّاسیّت هایی هم بروز کرد .
و شهربانی یا پلیس آن زمان هم متعرّض شده بود و می خواست فرستنده را توقیف کند و آن را پیدا نمی کردند .

🔸تا بالاخره فرستنده یِ رادیو کَبلَیی از دِلِ یک درختِ خرمایِ بلندِ تَه محلّه ، کشف و ضبط شد .

یادش بخیر !
📝مرحوم محمد مهدی امینیان مدرس

📚"دانشنامه طبس"
🌐@TabasENC

زرگ
بهشت کویری که در زلزله شهریور ۵۷ نابود شد

⏪آثار و بقایای بجا مانده ی یکی از چند باغ منزل "اعیان نشین" در زرگ که از انها عنوان تفرجگاه استفاده می شد.

✅ گفتنی است تنها چشمه ی آب شیرین و گوارای روستای زرگ در اثر #زلزله_ویرانگر سال ۱۳۵۷طبس کاملا خشکیده شد و آن #بهشت_زیبا و‌ با صفا و سرسبز با میوه های متنوع از جمله #انجیر و انار و انگور ویران و متاسفانه خالی از سکنه گردید و ساکنان از زادگاه و سرزمین آباء و اجدادی خود به دیگر مناطق کشور کوچ نمودند..

📸عکس و مطلب: سید عبدالرحیم رحیمی

بخش تاریخ معاصر ، دانشنامه طبس
Tabas ENCyclopedia
📚 @TabasENC

از راست مرحوم محمدبیکی ،جواد آقا فتحی و غلامرضا تقیان


مرحوم محمد بیکی ؛ یکی از مبارزین شجاع انقلاب اسلامی در طبس بود. ایشان در زلزله سال ۵۷ به همراه مرحوم رخ افروز در جلسه قرآن فوت نمود و تا سالها روی سنگ قبر ایشان عنوان شهید حک شده بود، همچنین دبستان جمز به نام شهید محمدییکی نامگذاری شده بود .

📚 " دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
  📚 Tabas ENCyclopedia
🌐@TabasENC

💝نماهنگ "خونه عشق" ⁦
🎼باصدای "مهدی صاحبی" هنرمند عزیز طبسی
🌴این نماهنگ در یکی از اقامتگاه های بومگردی طبس فیلمبرداری شده است.

📚 " دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐@TabasENC

🔸لامپا و گِرد سوز ، لبِ طاقچه یا وسط سینیِ مسیِ روی کرسی ، ... هرجا باشه ، چراغِ خونه ات رَوشَنه .
یاد اون روزها ،
یادِ اون آدم ها ، بخیر
مطلب :آقای امینیان مدرس
@tabasenc

ایران
با صدای محمد معتمدی

بخشهایی از زیبایی های طبس

📚Tabas Encyclopedia
📚 "دانشنامه طبس"
(رسانه تخصصی فرهنگ و هویت طبس)
🔅 @tabasEnc

🤲مراسم ترتیل خوانی،
از سنت های ماه مبارک رمضان در طبس

❇️در طبس ۷۹ فقره موقوفه جهت افطاری، اطعام و تعداد ۴۹ فقره موقوفه جهت برگزاری محافل انس باقرآن، تلاوت و قرائت قرآن می باشد.


📚 " دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐@TabasENC

 یخدان طبس
قبل از زلزله ۱۳۵۷
البته آثار یخدان تا بعد از زلزله نیز باقی بود و قابلیت ترمیم داشت ولی متاسفانه توسط شهرداری وقت تخریب شد‌.
عکس : عبدالحسین اخوان طبسی
Tabas ENCyclopedia
📚 دانشنامه طبس گلشن
📚 @TabasENC

🌙حلول ماه مبارک رمضان مبارک باد

📚 " دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐@TabasENC

https://www.aparat.com/v/ksi0954
👆👆👆👆
مستند #طبل_نوازی در طبس

.
ازجمله غنایمی که از سپاه جعفر خان نصیب حاکم طبس شد پنج طبل جنگی و یک ارابه توپ بود که پس از بازگشت میر محمد خان از این جنگ تازمان به قدرت رسیدن عمادالملک حدود سال 1851 م ( 1268هـ. ق ) در انبار حاکمان مقتدر طبس بلا استفاده مانده بود که سرانجام میرزا باقر خان مشهور به عمادالملک حاکم وقت طبس دستور می دهد از این طبل ها در سحرهای ماه رمضان برای بیدار باش مردم استفاده کنند و همچنین در زمان افطار و اذان صبحگاهی نیز برای اعلام زمان افطار و اذان صبح یک گلوله توپ شلیک کنند .
امروزه دیگر از شلیک توپ خبری نیست ولی طبل ها در سه نوبت به ترتیب سه ساعت، دو ساعت و یك ساعت قبل از اذان صبح مینوازند و صدای طبل‌ها تا شعاع پنج كیلومتری شهر را فرا می‌گیرد.
نوبت اول آماده باش، نوبت دوم بیدار باش و نوبت سوم نزدیك شدن وقت اذان صبح را به مردم یادآوری می‌كند و مردم با نحوه زدن طبل متوجه می‌شوند كدام نوبت از مراحل طبل زنی است.
📚منبع : سایت دانشنامه طبس

www.tabasEnc.ir

بخش آداب و رسوم "دانشنامه طبس"
🌸 @tabasEnc