#هرروزباسعدی
#غزل شماره‌ی 605 #سعدی
#سهیل_قاسمی

@Setiq

سَروْقدّی میانِ انجمنی
بهْ که هفتاد سروْ در چمنی

جهل باشد فراقِ صحبتِ دوست
به‌تماشایِ لاله و سمَنی

ای که هرگز ندیده‌ای به‌جمال
جز در آیینه مثلِ خویشتنی

تو که هم‌تای خویشتن بینی،
لاجَرَم ننگری به مِثلِ منی

در دهان‌ات سخن نمی‌گویم؛
که نگُنجد در آن دهن سخنی

بدن‌ات در میانِ پیرهن‌ات
همچو روحی ست رفته در بدنی

و آن که بیند برهنه اندام‌ات،
گوید این پُر گُل است پیرهنی

با وجودَت خطا بوَد که نظر
به ختایی کنند یا ختَنی

باد اگر بر من اوفتد، ببَرَد
که نمانده‌ست زیرِ جامه تنی

چاره بیچارگی بوَد سعدی
چون ندانند چاره‌ئی و فَنی

0605

@Setiq

#هرروزباسعدی
#غزل شماره‌ی 606 #سعدی
#سهیل_قاسمی

@Setiq

کس نگُذشت در دلم تا تو به خاطرِ منی
یک نفس از درونِ من خیمه به‌در نمی‌زنی

مهرگیاهِ عهدِ من تازه‌تر است هر زمان
و ر تو درختِ دوستی از بن و بیخ برکَنی

کس نستانَدم به هیچ ار تو برانی از دَرَم؛
مُقبِلِ هر دو عالم ام گر تو قبول می‌کُنی

چون تو بدیع‌صورتی، بی سببِ کدورتی
عهدِ وفایِ دوستان حیْف بوَد که بشکنی

صبر به طاقت آمد از بارِ کشیدنِ غم‌ات
چند مقاومت کُنَد حَبّه و سنگِ صد منی؟

از همه کس رمیده‌ام؛ با تو درآرمیده‌ام
جمع نمی‌شود دگر هر چه تو می‌پراکنی

ای دل! اگر فراقِ او و آتشِ اشتیاقِ او
در تو اثر نمی‌کند، تو نه دلی! که آهنی

هم به در تو آمدم از تو که خصم و حاکمی
چاره‌یِ پای‌بستگان نیست به‌جز فروتنی

سعدی اگر جزَع کُنی و ر نکُنی، چه فایده!
سخت‌کمان چه غم خورَد گر تو ضعیف‌جوشنی؟

0606

@Setiq

فرصت کوتاه بود و سفر جانکاه بود
اما یگانه بود و هیچ کم نداشت.



به جان منت پذیرم و حق گزارم!
(چنین گفت بامدادِ خسته.)

باید اِستاد و فرود آمد
بر آستانِ دری که کوبه ندارد،
چرا که اگر به‌گاه آمده‌باشی دربان به انتظارِ توست و
اگر بی‌گاه
به درکوفتن‌ات پاسخی نمی‌آید.

 

کوتاه است در،
پس آن به که فروتن باشی.
آیینه‌یی نیک‌پرداخته توانی بود
آنجا
تا آراستگی را
پیش از درآمدن
در خود نظری کنی
هرچند که غلغله‌ی آن سوی در زاده‌ی توهمِ توست نه انبوهی‌ِ مهمانان،
که آنجا
تو را
کسی به انتظار نیست.
که آنجا
جنبش شاید،
اما جُنبنده‌یی در کار نیست:
نه ارواح و نه اشباح و نه قدیسانِ کافورینه به کف
نه عفریتانِ آتشین‌گاوسر به مشت
نه شیطانِ بُهتان‌خورده با کلاهِ بوقیِ منگوله‌دارش
نه ملغمه‌ی بی‌قانونِ مطلق‌های مُتنافی. ــ
تنها تو
آنجا موجودیتِ مطلقی،
موجودیتِ محض،
چرا که در غیابِ خود ادامه می‌یابی و غیابت
حضورِ قاطعِ اعجاز است.
گذارت از آستانه‌ی ناگزیر
فروچکیدن قطره‌ قطرانی‌ است در نامتناهی‌ ظلمات:
«ــ دریغا
ای‌کاش ای‌کاش
قضاوتی قضاوتی قضاوتی
درکار درکار درکار
می‌بود!» ــ
...

احمد شاملو


سهیل قاسمی

@Setiq

با چشم‌ها
مرثیه‌های خاک
احمد شاملو

با چشم‌ها
ز حیرتِ این صبحِ نابجای
خشکیده بر دریچه‌ی خورشیدِ چارتاق
بر تارکِ سپیده‌ی این روزِ پابه‌زای،


دستانِ بسته‌ام را
آزاد کردم از
زنجیرهای خواب.



فریاد برکشیدم:
«ــ اینک
چراغ معجزه
مَردُم!
تشخیصِ نیم‌شب را از فجر
در چشم‌های کوردلی‌تان
سویی به جای اگر
مانده‌ست آن‌قدر،
تا
از
کیسه‌تان نرفته تماشا کنید خوب
در آسمانِ شب
پروازِ آفتاب را !

با گوش‌های ناشنوایی‌تان
این طُرفه بشنوید:
در نیم‌پرده‌ی شب
آوازِ آفتاب را!»



«ــ دیدیم
(گفتند خلق، نیمی)
پروازِ روشنش را. آری!»



نیمی به شادی از دل
فریاد برکشیدند:



«ــ با گوشِ جان شنیدیم
آوازِ روشنش را!»



باری
من با دهانِ حیرت گفتم:



«ــ ای یاوه
یاوه
یاوه،
خلایق!
مستید و منگ؟
یا به تظاهر
تزویر می‌کنید؟
از شب هنوز مانده دو دانگی.
ور تایبید و پاک و مسلمان
نماز را
از چاوشان نیامده بانگی!»



□



هر گاوگَندچاله دهانی
آتشفشانِ روشنِ خشمی شد:



«ــ این گول بین که روشنیِ آفتاب را
از ما دلیل می‌طلبد.»



توفانِ خنده‌ها…



«ــ خورشید را گذاشته،
می‌خواهد
با اتکا به ساعتِ شماطه‌دارِ خویش
بیچاره خلق را متقاعد کند
که شب
از نیمه نیز برنگذشته‌ست.»



توفانِ خنده‌ها…



من
درد در رگانم
حسرت در استخوانم
چیزی نظیرِ آتش در جانم
پیچید.



سرتاسرِ وجودِ مرا
گویی
چیزی به هم فشرد
تا قطره‌یی به تفتگیِ خورشید
جوشید از دو چشمم.
از تلخیِ تمامیِ دریاها
در اشکِ ناتوانیِ خود ساغری زدم.



آنان به آفتاب شیفته بودند
زیرا که آفتاب
تنهاترین حقیقتِشان بود
احساسِ واقعیتِشان بود.
با نور و گرمی‌اش
مفهومِ بی‌ریای رفاقت بود
با تابناکی‌اش
مفهومِ بی‌فریبِ صداقت بود.



□



(ای کاش می‌توانستند
از آفتاب یاد بگیرند
که بی‌دریغ باشند
در دردها و شادی‌هاشان
حتا
با نانِ خشکِشان. ــ
و کاردهایشان را
جز از برایِ قسمت کردن
بیرون نیاورند.)



□



افسوس!
آفتاب
مفهومِ بی‌دریغِ عدالت بود و
آنان به عدل شیفته بودند و
اکنون
با آفتاب‌گونه‌یی
آنان را
اینگونه
دل
فریفته بودند!



□



ای کاش می‌توانستم
خونِ رگانِ خود را
من
قطره
قطره
قطره
بگریم
تا باورم کنند.



ای کاش می‌توانستم
ــ یک لحظه می‌توانستم ای کاش ــ
بر شانه‌های خود بنشانم
این خلقِ بی‌شمار را،
گردِ حبابِ خاک بگردانم
تا با دو چشمِ خویش ببینند که خورشیدِشان کجاست
و باورم کنند.



ای کاش
می‌توانستم!

#هرروزباسعدی
#غزل شماره‌ی 607 #سعدی
#سهیل_قاسمی

@Setiq

من چرا دل به تو دادم که دلم می‌شکنی
یا چه کردم که نگه باز به من می‌نکُنی

دل و جانم به تو مشغول و نظر در چپ و راست
تا ندانند حریفان که تو منظورِ منی

دیگران چون بروند از نظر از دل بروَند
تو چنان در دلِ من رفته که جان در بدنی

تو هُمایی و منِ خسته‌یِ بی‌چاره گدای
پادشاهی کُنم ار سایه به من برفکنی

بنده وارَت به سلام آیم و خدمت بکُنم
و ر جواب‌ام ندهی، می‌رسدَت کِبر و مَنی!

مَرد، راضی ست که در پایِ تو افتد چون گوی
تا بدان ساعدِ سیمین‌ش به چوگان بزنی

مستِ بی‌خویشتن از خَمر، ظَلوم است و جَهول
مستی از عشق نکو باشد و بی خویشتنی

تو بدین نَعت و صفت گر بخرامی در باغ،
باغبان بیند و گوید که تو سَروِ چمنی

من، بر از شاخِ امیدَت نتوانم خوردن
غالب‌الظنّ و یقین ام که تو بیخ‌ام بکَنی

خوانِ درویش به شیرینی و چربی بخورند؛
سعدیا! چرب‌زبانی کُن و شیرین‌سخنی

0607

@Setiq

#هرروزباسعدی
#غزل شماره‌ی 608 #سعدی
#سهیل_قاسمی

@Setiq

ای سروِ حدیقه‌ی معانی
جانی و لطیفه‌ی جهانی

پیشِ تو به‌اتّفاق مردن
خوش‌تر که پس از تو زندگانی

چشمانِ تو سِحر اولین اند
تو فتنه‌یِ آخرالزمانی

چون اسمِ تو در میان نباشد؟
گویی که به‌جسم در میانی

آن را که تو از سفر بیایی,
حاجت نبوَد به ارمغانی

گر ز آمدن‌ات خبر بیارند،
من جان بدهم به مژدگانی

دفعِ غم دل نمی‌توان کرد
الّا به امیدِ شادمانی

گر صورتِ خویشتن ببینی،
حیرانِ وجودِ خود بمانی

گر صلح کنی، لطیف باشد
در وقت بهار و مهربانی

سعدی خطِ سبز دوست دارد
پیرامنِ خَدّ‌ِ ارغوانی

این پیر نگر! که همچنان‌اش
از یاد نمی‌رود جوانی

0608

@Setiq

یهو یادم افتاد که اسم کوچکِ حافظ، «شمس‌الدین» بوده. و جهان، او را «خورشیدِ من» خطاب کرده!

بعـــله! چشمِ ما روشن!
خورشیدِ من!
دیگه چی؟ 🤪

@Setiq