♦️راه آهن رضاشاه:خدمتی بی شائبه یا اشتباهی بزرگ؟(4)
✍️دکتر جان فوران استاد دانشگاه سانتا باربارا کالیفرنیا:
احداث این خط آهن ۸۵۰ مایلی سراسری در واقع به هدر دادن منابع بود؛ طرحی پرهزینه که چندین پیامد ناگوار داشت تورم زا بود اهداف اقتصادی چندانی نداشت، صرفاً از شهرهای مهم کشور عبور میکرد و استاندارد زندگی را پایین می آورد؛ چون هزینه آن از طریق مالیات نزولی قند و چای تأمین میشد. احداث هر مایل راه آهن ۳۵/۰۰۰ پوند استرلینگ هزینه بر میداشت؛ در حالی که احداث جاده های ماشین رو با ۱ تا ۱/۵ درصد این هزینه امکان پذیر بود. به نظر میرسد عمده ترین عملکرد آن ایجاد امنیت داخلی در جنوب بود چون امکان بسیج و اعزام نیرو را آسان تر میکرد در شمال نیز موجب بهبود وضع بازرگانی با شوروی شد؛ بنابراین تصادفی نبود که املاک رضاشاه در مازندران با احداث راه آهن ارزش بیشتری پیدا کرد.
✍️دکتر جان فوران استاد دانشگاه سانتا باربارا کالیفرنیا:
احداث این خط آهن ۸۵۰ مایلی سراسری در واقع به هدر دادن منابع بود؛ طرحی پرهزینه که چندین پیامد ناگوار داشت تورم زا بود اهداف اقتصادی چندانی نداشت، صرفاً از شهرهای مهم کشور عبور میکرد و استاندارد زندگی را پایین می آورد؛ چون هزینه آن از طریق مالیات نزولی قند و چای تأمین میشد. احداث هر مایل راه آهن ۳۵/۰۰۰ پوند استرلینگ هزینه بر میداشت؛ در حالی که احداث جاده های ماشین رو با ۱ تا ۱/۵ درصد این هزینه امکان پذیر بود. به نظر میرسد عمده ترین عملکرد آن ایجاد امنیت داخلی در جنوب بود چون امکان بسیج و اعزام نیرو را آسان تر میکرد در شمال نیز موجب بهبود وضع بازرگانی با شوروی شد؛ بنابراین تصادفی نبود که املاک رضاشاه در مازندران با احداث راه آهن ارزش بیشتری پیدا کرد.
📕John Foran, Fragile Resistance: Social Transformation in Iran from 1500 to the Revolution, p234.
👍1
♦️راه آهن رضاشاه:خدمتی بی شائبه یا اشتباهی بزرگ؟(5)
✍️ابوالحسن ابتهاج سیاستمدار و دیپلمات در دوران پهلوی:
در ساختمان راه آهن سرتاسری ایران که بدون شک از کارهای برجسته رضا شاه بود نیز مسأله تأمین هزینه اجرای آن که تأثیر عمیقی در وضع مالی و اقتصادی ایران داشت، مورد توجه قرار نگرفت هزینه اجرای طرحی مانند راه آهن که برای استفاده نسلهای آینده احداث میشود نمیبایستی بر یک نسل تحمیل شود. این اصل مهم در مورد ساختمان راه آهن ایران رعایت نشد و نتیجه این بود که کلیه هزینه آن بصورت عوارض قند و شکر به یک نسل آنهم به بزرگترین مصرف کنندگان قند و شکر که ضمناً فقیرترین طبقه جامعه بودند، یعنی کشاوزان و طبقات کارگر تحمیل شد و در نتیجه اثرات تورم برای اولین بار در زندگی مردم آشکار گردید و هزینه زندگی بطور نامعقولی ترقی کرد.
https://t.me/SeparationofBahrain
✍️ابوالحسن ابتهاج سیاستمدار و دیپلمات در دوران پهلوی:
در ساختمان راه آهن سرتاسری ایران که بدون شک از کارهای برجسته رضا شاه بود نیز مسأله تأمین هزینه اجرای آن که تأثیر عمیقی در وضع مالی و اقتصادی ایران داشت، مورد توجه قرار نگرفت هزینه اجرای طرحی مانند راه آهن که برای استفاده نسلهای آینده احداث میشود نمیبایستی بر یک نسل تحمیل شود. این اصل مهم در مورد ساختمان راه آهن ایران رعایت نشد و نتیجه این بود که کلیه هزینه آن بصورت عوارض قند و شکر به یک نسل آنهم به بزرگترین مصرف کنندگان قند و شکر که ضمناً فقیرترین طبقه جامعه بودند، یعنی کشاوزان و طبقات کارگر تحمیل شد و در نتیجه اثرات تورم برای اولین بار در زندگی مردم آشکار گردید و هزینه زندگی بطور نامعقولی ترقی کرد.
https://t.me/SeparationofBahrain
📕خاطرات ابوالحسن ابتهاج/ص ۳۰۴https://t.me/SeparationofBahrain
♦️راه آهن رضاشاه:خدمتی بی شائبه یا اشتباهی بزرگ؟(6)
✍️فتح الله نوری اسفندیاری سیاستمدار در دوران پهلوی:
يك خدمت بزرگ دیگر رضا شاه کشیدن راه آهن سرتاسری از بندر آمد جدید شاهپور در نزدیکی رأس الخلیج تا بندر شاه در جنوب شرقی بحر خزر بود.طول این خط آهن ٧٦٥ میل و ساختمان آن بقیمت سی میلیون پوند بسرمایه خود ایرانیان توسط يك شركت بين الملل پایان یافت . و جمع آوری این مبلغ هنگفت در داخل کشور تا حدی موجب فقر کشاورزان و روستائیان ایران گردید.
✍️فتح الله نوری اسفندیاری سیاستمدار در دوران پهلوی:
يك خدمت بزرگ دیگر رضا شاه کشیدن راه آهن سرتاسری از بندر آمد جدید شاهپور در نزدیکی رأس الخلیج تا بندر شاه در جنوب شرقی بحر خزر بود.طول این خط آهن ٧٦٥ میل و ساختمان آن بقیمت سی میلیون پوند بسرمایه خود ایرانیان توسط يك شركت بين الملل پایان یافت . و جمع آوری این مبلغ هنگفت در داخل کشور تا حدی موجب فقر کشاورزان و روستائیان ایران گردید.
📕رستاخیز ایران / چاپ / 1334 / فتح الله نوری اسفندیاری / ص 805
♦️اوضاع ایلات و عشایر در دوران رضاشاه
✍️دکتر گاوین همبلی استاد دانشگاه تگزاس در کتاب تاریخ ایران کمبریج مینویسد:
برای آنها مالیات بست و مردانشان را به خدمت اجباری برد و با خشونت و فساد با آنها رفتار نمود. قبایل که با چنین خراجهایی آشنایی نداشتند، مطالبات مالیاتی دولت را باری کمر شکن میدانستند در حالی که به خدمت گرفتن اجباری جوانانشان به شدت از نیروی انسانی آنها میکاست و از این طریق موجب کاهش توانایی آنها برای مقابله با دیگر تجاوزات و دست اندازیهای دولت می شد.بدین تریب آنها به مخالفت پرداختند و تنها نتیجه آن بود که واحدهای نظامی ای که آن زمان برای اجرای سیاست یکجانشین کردن اجباری عشایر در منطقه باقی مانده بودند آنها را شدیداً تنبیه کردند از نظر عشایر یکجانشینی موجب از بین رفتن احشام و دام و در نتیجه کاهش ذخیره غذایی و استاندارد زندگی بیماری مرگ و میر بیشتر از بین رفتن ،آزادی و بهره کشی مأموران نظامی و محلی از آنها میشد. تنها برکناری رضاشاه در سال ١٩٤١ قبایل را از خطر انقراض نجات داد.
✍️دکتر گاوین همبلی استاد دانشگاه تگزاس در کتاب تاریخ ایران کمبریج مینویسد:
برای آنها مالیات بست و مردانشان را به خدمت اجباری برد و با خشونت و فساد با آنها رفتار نمود. قبایل که با چنین خراجهایی آشنایی نداشتند، مطالبات مالیاتی دولت را باری کمر شکن میدانستند در حالی که به خدمت گرفتن اجباری جوانانشان به شدت از نیروی انسانی آنها میکاست و از این طریق موجب کاهش توانایی آنها برای مقابله با دیگر تجاوزات و دست اندازیهای دولت می شد.بدین تریب آنها به مخالفت پرداختند و تنها نتیجه آن بود که واحدهای نظامی ای که آن زمان برای اجرای سیاست یکجانشین کردن اجباری عشایر در منطقه باقی مانده بودند آنها را شدیداً تنبیه کردند از نظر عشایر یکجانشینی موجب از بین رفتن احشام و دام و در نتیجه کاهش ذخیره غذایی و استاندارد زندگی بیماری مرگ و میر بیشتر از بین رفتن ،آزادی و بهره کشی مأموران نظامی و محلی از آنها میشد. تنها برکناری رضاشاه در سال ١٩٤١ قبایل را از خطر انقراض نجات داد.
📕تاریخ ایران کمبریج/ج۷/ص ۲۶
♦️نتایج سیاستهای عشایر ستیزانهی رضاشاه
✍️دکتر گاوین همبلی استاد دانشگاه تگزاس در کتاب تاریخ ایران کمبریج مینویسد:
سیاست یکجانشینی اجباری انجامید.... توسل به خشونت و کوته نظری وصول به این هدف را ممکن ساخت... و آمادگی لازم را برای تغییر جدی از اقتصاد عشایری به اقتصاد کشاورزی پدید نیاورد مناطق مسکونی بدون توجه به سازگاری شان با حیات عشایری انتخاب شدند و کسانی که تا پیش از این برای دوری از مالاریا از مناطق پائین دستی به نواحی کوهستانی پناه می بردند؛ اکنون قربانی همین بیماری میشدند؛ و مرگ و میر در میان نوزادانشان فزونی گرفته بود فضولات روستاها چشمه ها را آلوده و تیفوئید و اسهال خونی را گسترش داده بود این در حالی بود که تراخم موجب نابینائی عشایر شده بود و ذات الریه و سل و دیگر عفونتهای ریوی شیوع داشت تردیدی نیست که فرامین رضاخان را مقامات فاسدی به اجراء در می آوردند که عمده هدفشان، سوء استفاده از موقعیت برای رسیدن به مال و منال و ارضای تمایلات سادیستی شان بود.به سختی میتوان صفحه ای سیاه تر از شکنجه عشایر توسط عمال رضا شاه در تاریخ ایران عصر پهلوی یافت
✍️دکتر گاوین همبلی استاد دانشگاه تگزاس در کتاب تاریخ ایران کمبریج مینویسد:
سیاست یکجانشینی اجباری انجامید.... توسل به خشونت و کوته نظری وصول به این هدف را ممکن ساخت... و آمادگی لازم را برای تغییر جدی از اقتصاد عشایری به اقتصاد کشاورزی پدید نیاورد مناطق مسکونی بدون توجه به سازگاری شان با حیات عشایری انتخاب شدند و کسانی که تا پیش از این برای دوری از مالاریا از مناطق پائین دستی به نواحی کوهستانی پناه می بردند؛ اکنون قربانی همین بیماری میشدند؛ و مرگ و میر در میان نوزادانشان فزونی گرفته بود فضولات روستاها چشمه ها را آلوده و تیفوئید و اسهال خونی را گسترش داده بود این در حالی بود که تراخم موجب نابینائی عشایر شده بود و ذات الریه و سل و دیگر عفونتهای ریوی شیوع داشت تردیدی نیست که فرامین رضاخان را مقامات فاسدی به اجراء در می آوردند که عمده هدفشان، سوء استفاده از موقعیت برای رسیدن به مال و منال و ارضای تمایلات سادیستی شان بود.به سختی میتوان صفحه ای سیاه تر از شکنجه عشایر توسط عمال رضا شاه در تاریخ ایران عصر پهلوی یافت
📕تاریخ ایران کمبریج/ج۷/ص31
Forwarded from پژهام|پژوهشکده تاریخ معاصر
💢سخنان رضاشاه خطاب به سلطنت طلبان و حامیان اسرائیل‼️
♦️سخنان رضاشاه دربارهی کسانی که آزادی و رسیدن به اهداف خود را با کمک بیگانگان میخواهند:
🔰من وظیفه خود میدانم به مردم در قبال زیانهای غیر قابل وصف این قبیل وابستگی ها هشدار دهم و خواستار قطع فوری آن باشم مردم متمدن در هیچ کجای جهان نباید به این شرم گردن بگذارند که برای رسیدن به هدفهای خود دست به دامن بیگانگان شوند. وظیفه هر ایرانی آن است که یاد بگیرد شکوه تاریخ ایران را با اتکاء به خود و نیروی لایزال ملت حفظ کند.ایرانیان باید ذهنی مستقل داشته باشند و با اراده ای مستقل زندگی کنند هم میهنان گرسنگی کشیدن در فقر و تنگدستی هزاران بار بهتر از آن است که با بدبختی در مقابل بیگانگان گردن خم کنیم هر کسی میداند که در يك كشور مستقل، هیچ چیز ناپسندتر از آن نیست که انسان به آلت دست بیگانگان تبدیل شود یا به آنها اجازه دهد در امور سیاسی داخلی کشور مداخله کنند.
♦️سخنان رضاشاه دربارهی کسانی که آزادی و رسیدن به اهداف خود را با کمک بیگانگان میخواهند:
🔰من وظیفه خود میدانم به مردم در قبال زیانهای غیر قابل وصف این قبیل وابستگی ها هشدار دهم و خواستار قطع فوری آن باشم مردم متمدن در هیچ کجای جهان نباید به این شرم گردن بگذارند که برای رسیدن به هدفهای خود دست به دامن بیگانگان شوند. وظیفه هر ایرانی آن است که یاد بگیرد شکوه تاریخ ایران را با اتکاء به خود و نیروی لایزال ملت حفظ کند.ایرانیان باید ذهنی مستقل داشته باشند و با اراده ای مستقل زندگی کنند هم میهنان گرسنگی کشیدن در فقر و تنگدستی هزاران بار بهتر از آن است که با بدبختی در مقابل بیگانگان گردن خم کنیم هر کسی میداند که در يك كشور مستقل، هیچ چیز ناپسندتر از آن نیست که انسان به آلت دست بیگانگان تبدیل شود یا به آنها اجازه دهد در امور سیاسی داخلی کشور مداخله کنند.
📕شکست شاهانه،ص390،ماروین زونیس
👍4
Forwarded from تاریخ تحلیلی
برخی رسانه ها و کانال های تلگرامی، ویدئو هایی از اعتراضات روزهای اخیر منتشر کرده اند که نشان می دهد جمعی از معترضان، شعار "روحت شاد رضا شاه" سر داده اند. اعتراض حتما حق مشروع شهروندان است و هیچ حکومتی نمی تواند و نباید آن را از ایشان سلب کند. اینکه معترضان چه شعار یا شعارهایی می دهند نیز مربوط به خودشان است اما اگر چنانکه برخی از رسانه ها نشان می دهند، این اعتراضات از مسائل اقتصادی عبور کرده و وارد فاز سیاسی شده باشد، خالی از فائده نخواهد بود تا پاره ای از خاطرات محمود فروغی در مورد فضای سالهای پایانی حکومت رضا شاه را با کسانی که از وضعیت امروز به تنگ آمده و به جای درانداختن طرحی نو در سودای بازگشت به گذشته اند، به اشتراک بگذاریم چه آنکه نمادها مهم اند و رضا شاه، هرچه که باشد، نماد آزادی خواهی نیست مگر اینکه پای و خواست آزادی در میان نباشد....
[محمود فروغی فرزند محمدعلی فروغی و سفیر پیشین ایران در کشورهای آمریکا، برزیل، سوئیس و افغانستان در دوران پهلوی دوم بوده است.]
...من اول فروردین ۱۳۱۹ وارد خدمت وزارت خارجه شدم. بعد از یک مدتی، موقتا رفتم به وزارت دارائی. مرحوم عضدی معاون وزارت دارائی بود و مرا کردند معاون اداره مستشاری و بعد کفیل اداره مستشاری وزارت دارائی. آنجا بودم که سوم شهریور پیش آمدش. دیگر آن روزها، روزهای آخر، یعنی حتی می خواهم بگویم سالهای آخر سلطنت رضا شاه، واقعا اوضاع واحوال طوری بود که آدم با همسرش هم که می خواست، با زنش هم که می خواست صحبت کند باید ملاحظه بکند، حالا دیگر پدر و فرزند و برادر و خواهر اینها که جای خود دارند! هیچکس جرات نمی کرد دیگر حرف بزند. واقعا که شدیدترین حکومت مطلقه ای بود که می شد فکرش را بکنیم. روزسوم شهریور من میهمان بودم با زنم و آنموقع یک اولاد داشتم، دختر بزرگم نسرین. ما میهمان بودیم. عصری یک کسی درب را باز کرد و به صاحبخانه خبر داد که انگلیس و روس صبح حمله کردند، مجلس تشکیل شده و باور می کنید؟ این را یواش می گفت، جرات نمی کرد حتی این را که الان دارند توی مجلس داد می زنند، این را بلند بگوید! مقصودم اینکه [برای] این اوضاع و احوال که عرض کردم، برای این خیلی یواش گفت.....
مصاحبه محمود فروغی با پروژه تاریخ شفاهی ایران در دانشگاه هاروارد، ص ۱۷-۱۶
👍1
Forwarded from پژهام|پژوهشکده تاریخ معاصر
💢نابودی روستا ها به دست نظامیان رضاشاه به روایت احمد کسروی:
🔻...تا چند ماه پیش آسیب روستاها افراد امنیه بوده که در همه جا چیرگی به جان و دارایی مردم داشته باعث ویرانی ده ها میشدند اکنون نیز اینحال پیدا گردیده.
📕روزنامه پرچم سال اول شماره ۲۵،یکشنبه ۳ اسفندماه ۱۳۲۰،احمد کسروی
🔻...تا چند ماه پیش آسیب روستاها افراد امنیه بوده که در همه جا چیرگی به جان و دارایی مردم داشته باعث ویرانی ده ها میشدند اکنون نیز اینحال پیدا گردیده.
📕روزنامه پرچم سال اول شماره ۲۵،یکشنبه ۳ اسفندماه ۱۳۲۰،احمد کسروی
Forwarded from پژهام|پژوهشکده تاریخ معاصر
💢غارت و زورگیری از مردم به دست افسران رضاشاه به روایت احمد کسروی:
🔻روزهاییکه ما بناصری(اهواز) رسیدیم رفتار آزمندانه افسران با مردم و فشار هایی که بآنان می رسانیدند مرا سخت میآزرد. می دیدیم همه کوششهاییکه سردار سپه کرده و زیانها و آسیابهاییکه ما دیده ایم اکنون نتیجه اش آنست که گروهی از افسران آزمند با آزادی و آسودگی مردم را لخت میکنند و باک از هیچ چیز نمی دارند.
📕زندگانی من،احمد کسروی،چاپ ۱۳۴۸،ص ۳۰۳ و ۳۰۴
🔻روزهاییکه ما بناصری(اهواز) رسیدیم رفتار آزمندانه افسران با مردم و فشار هایی که بآنان می رسانیدند مرا سخت میآزرد. می دیدیم همه کوششهاییکه سردار سپه کرده و زیانها و آسیابهاییکه ما دیده ایم اکنون نتیجه اش آنست که گروهی از افسران آزمند با آزادی و آسودگی مردم را لخت میکنند و باک از هیچ چیز نمی دارند.
📕زندگانی من،احمد کسروی،چاپ ۱۳۴۸،ص ۳۰۳ و ۳۰۴
Forwarded from پژهام|پژوهشکده تاریخ معاصر
آزار و اذیت مردم آذربایجان و ترک خواندن آنها به دست مامورین رضاشاه به روایت احمد کسروی.
❤1