စစ်မှုထမ်းဥပ​ဒေ၏ သက်ရောက်နိုင်မှုများကို ကုလလူ့အခွင့်အရေးကောင်စီ၊ ILO ညီလာခံတို့၌ NUG အစီရင်ခံမည်

▪︎စစ်မှုမထမ်းမနေရဥပဒေအပေါ် နိုင်ငံတကာအသိုင်းအဝန်းက အာရုံစိုက်နေဟုNUG လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာဝန်ကြီးဦးအောင်မျိုးမင်းက​ပြော

ယန်းဒီ/People’s Spring

အာဏာသိမ်းစစ်အုပ်စု အသက်သွင်းပြဌာန်းခဲ့သော စစ်မှုမထမ်းမနေရဥပဒေ(ပြည်သူ့စစ်မှုထမ်းဥပဒေ)အပေါ် နိုင်ငံတကာအသိုင်းအဝန်းက အာရုံစိုက်နေပြီး အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ NUG ကို မေးမြန်းခြင်း၊ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးခြင််းများ လုပ်ဆောင်နေကြောင်း သိရသည်။

အထက်ပါဥပဒေကို စစ်မှုထမ်းဥပဒေဟု စစ်အုပ်စုက သတ်မှတ်သော်လည်း လက်တွေ့တွင် တရားဝင်ပေါ်တာဆွဲရန် ပြဌာန်းလိုက်သော ဥပဒေဆိုးတစ်ရပ်ဖြစ်ပြီး ယင်းဥပဒေဆိုး၏ သက်ရောက်နိုင်မှုများကို မကြာမီကျင်းပမည့် ကုလသဂ္ဂလူ့အခွင့်အရေးကောင်စီ၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အလုပ်သမားအဖွဲ့(ILO)ညီလာခံတို့၌ ယခင်ကတည်းက ပြည်သူလူထုအပေါ် စစ်အုပ်စု ချိုးဖောက်နေသော အဓမ္မလုပ်အားစေခိုင်းမှုကို တရားဝင်ဥပဒေပုံစံမျိုးဖြင့် လုပ်ဆောင်သည့်အရာမျိုးဖြစ်ကြောင်း သိစေရန် တင်ပြသွားမည်ဟု NUG လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာဝန်ကြီး ဦးအောင်မျိုးမင်းက People’s Spring-လူထုနွေဦးကို ပြောသည်။

“နိုင်ငံတကာကလည်း ဒါကို အာရုံစိုက်နေပါတယ်။ အာရုံစိုက်တယ်ဆိုတာက ဒါနဲ့ပတ်သက်ပြီး ဘာတွေဖြစ်လာနိုင်တယ်၊ ဘယ်လိုရည်ရွယ်ချက်လဲဆိုတာ ကျွန်တော်တို့နဲ့ လာရောက်မေးမြန်းတာ၊ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးတာရှိပါတယ်။ အဲဒီတော့ နိုင်ငံတကာရဲ့ အရေးယူဆောင်ရွက်မှု၊ ဒါက လုံးဝလက်မခံသင့်ဘူးဆိုတဲ့အချက်တွေ ရရှိဖို့အတွက် လာမယ့် မတ်လအတွင်းမှာ ကျင်းပမယ့် နိုင်ငံတကာညီလာခံတွေမှာ ကျွန်တော်တို့ တက်ရောက်ပြောဆိုတာတွေ၊ တင်ပြတာတွေ လုပ်ဆောင်မှာပါ။ ဒီအတွက်ကြောင့် ဒါကို အမြန်ဆုံးရပ်တန့်ဖို့ လုပ်ဆောင်တာတွေ ဆက်လက်လုပ်သွားမှာဖြစ်ပါတယ်” ဟု ဝန်ကြီးဦးအောင်မျိုးမင်းက ရှင်းပြသည်။

စစ်အုပ်စု၏ စစ်မှုထမ်းဥပဒေနှင့်ပတ်သက်၍ NUG အစိုးရ၏ ဝန်ကြီးဌာနအသီးသီး လုပ်နိုင်သည့် ကိစ္စများကို လုပ်ဆောင်နေပြီး လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ ဝန်ကြီးဌာနကလည်း စစ်အုပ်စုအနေဖြင့် ၎င်းတို့ထုတ်ပြန်ခဲ့သော ဥပဒေကို အသုံးချကာ လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုများကို သတင်းပေးပို့ တိုင်ကြားနိုင်ကြောင်း ကြေညာသည်။

“အကြမ်းဖက်စစ်အုပ်စုက သူတို့ လိုတဲ့အချိန်မှာ လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်ဖို့၊ အထူးသဖြင့် ပေါ်တာ ဖမ်းဆီးခြင်း၊ နှိပ်စက်ညှင်းပမ်းခြင်းဆိုတဲ့ လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်ဖို့အတွက် ဒီဥပဒေကို ပြဌာန်းတယ်လို့ ကျွန်တော်တို့ လက်ခံပါတယ်။ ဒါကြောင့်မို့ လူ့အခွင့်အရေးရှုထောင့်အရ ဒီလိုမျိုးဖြစ်လာရင် တိုင်ကြားနိုင်ဖို့အတွက် တိုင်ကြားမှုဖောင်ကို ကျွန်တော်တို့ လုပ်တယ်။ ဒါတွေ လုပ်ဆောင်ခြင်းအားဖြင့် အကြမ်းဖက်စစ်အုပ်စုကနေ ဆက်လက်ပြီး ကျူးလွန်မယ့် လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုတွေ အထူးသဖြင့် လူငယ်တွေအားလုံးကို တရားဝင်ပေါ်တာထမ်းဖို့အတွက် စေခိုင်းမှုတွေ၊ စစ်တပ်အတွင်းမှာ ထပ်မံနှိပ်စက်ညှင်းပမ်းမှုတွေကို စုဆောင်းမယ်၊ စုဆောင်းပြီးတော့ ဒါတွေကို တကယ့် ရာဇဝတ်မှု ကျူးလွန်တယ်။ နိုင်ငံတကာ လူ့အခွင့်အရေးတွေကို ချိုးဖောက်နေတယ်ဆိုတာ တင်ပြနိုင်ဖို့အတွက် အခုလိုမျိုး တိုင်ကြားမှု ယန္တရားကို တည်ဆောက်ပြီးတော့ ဖိတ်ခေါ်တာ ဖြစ်ပါတယ်” ဟု ဝန်ကြီး ဦးအောင်မျိုးမင်းက ရှင်းပြသည်။

လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှု ကျူးလွန်မှုများကို မှတ်တမ်းတင်၍ စစ်ရာဇဝတ်မှုကျုးလွန်သူများကို ထိရောက်စွာ အရေးယူနိုင်ရန်၊ လိုအပ်သည့် နောက်ဆက်တွဲ ကာကွယ်မှုများ၊ ကူညီ ပံ့ပိုးမှုများပေးအပ်နိုင်ရန် တိုင်ကြားနိုင်မည့် နည်းလမ်းများကို NUG လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်သည်။

ချိုးဖောက်မှုများအား တိုင်ကြားနိုင်ရန် နည်းလမ်းများအနေဖြင့် အင်တာနက်စာမျက်နှာ https://mohr.nugmyanmar.org/forced-military-service-call/ ကို ဖွင့်လှစ်ထားရှိ၍ လည်းကောင်း၊ link မှတဆင့် တိုင်ကြားရန် အခက်အခဲရှိသော ပြည်သူများအနေဖြင့် နမူနာ တိုင်ကြားစာပါ အချက်အလက်များကို ဖြည့်စွက်၍ ဝန်ကြီးဌာန social media channel များမှတဆင့်လည်းကောင်း တိုင်ကြားမှု လွယ်ကူ အဆင်ပြေစေရန် ပြင်ဆင်ထားသည်ဟု အသိပေးသည်။

“အကြမ်းဖက်စစ်အုပ်စုက သူတို့ရဲ့ တနေ့တခြားလျှော့ပါးလာတဲ့ စစ်အင်အားတွေကို အစားထိုးဖို့ရယ်၊ နောက်တစ်ခါ တော်လှန်ရေး အင်အားစုတွေကို ဖြိုခွင်းဖို့ရည်ရွယ်ချက်တွေပါတယ်။ နောက်တစ်ခုက အခုအချိန်မှာ သူတို့အချင်းချင်းဖိနှိပ်မှုကြောင့် မခံနိုင်လို့ ထွက်ပြေးနေတဲ့ စစ်ပြေးတွေ ၊ ခိုလှုံလာတဲ့သူတွေ ရှိနေသည့်ကာလအတွင်းမှာ အခုလိုမျိုး တပ်ထဲခေါ်ခြင်းက နောက်ထပ်ပိုမိုဆိုးရွားတဲ့ လူ့အခွင့်
အရေးချိုးဖောက်မှု၊​အထူးသဖြင့် အဓမ္မလုပ်အားစေခိုင်းမှုတွေ နောက်ပြီးရင် အတင်းအကြပ် လူသတ်ကွင်းထဲမှာ လူ
သားမိုင်းအဖြစ် စေခိုင်းမှုတွေ ဒါတွေဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်” ဟု လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာဝန်ကြီးက ပြောသည်။

ဆက်လက်၍ စစ်အုပ်စု၏ စစ်မှုထမ်းဥပဒေမှာ“ကျောင်း
သားလူငယ်တွေ နောက်ထပ်မျိုးဆက်တစ်ခုလုံးကို အန္တ
ရာယ်ကျရောက်နိုင်တဲ့ ရာဇဝတ်မှုတွေ ဒီလောက်အထိ ကျူးလွန်တဲ့ရည်ရွယ်ချက်တွေ ဖြစ်တယ်။ ဖြစ်လည်းဖြစ်လာနိုင်တယ်လို့ ယူဆပါတယ်” ဟု ဝန်ကြီးဦးအောင်မျိုးမင်းက မှတ်ချက်ပြုသည်။

▪︎အ​တွေးအမြင်

ကြောက်ကြောက်နဲ့ တံခါးလှပ်လာတဲ့အခါ

-မသီတာ(စမ်း​ချောင်း)

စစ်မှုမထမ်း မနေရ ဥပဒေ အသက်ဝင်ပြီလို့ ကြေညာလိုက်ပြီးတဲ့နောက် သက်ရောက်မှုအဖုံဖုံ တုံ့ပြန်မှုအသီးသီးကို မြင်ရတဲ့အခါ တွေးစရာတွေ အများအပြား ရှိလာပါတယ်။ အဲဒါတွေကတော့ လူတစ်ဦးချင်းစီနဲ့ အင်စတီကျူးရှင်းကြားက အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှု၊ အုပ်ချုပ်သူနဲ့ အုပ်ချုပ်ခံကြားက အပြန်အလှန် လေးစားယုံကြည်မှု၊ အဲဒီနှစ်ခုရဲ့ နိုင်ငံအပေါ် ရိုက်ခတ်မှုတွေပါပဲ။

တကယ်တော့ စစ်မှုမထမ်း မနေရဆိုတဲ့ ဥပဒေဟာ နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်း လက်နက်ကိုင်များသာမက စီးပွါးရေးနောက်ခံ မတူကြတဲ့ ပြည်သူအသီးသီးကိုပါ အခြေခံစစ်ပညာကို တတ်သိနားလည်စေပြီး နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနဲ့ ကာကွယ်ရေးအတွက် အသင့်ဖြစ်အောင် လုပ်ပေးတယ်၊ တနည်းအားဖြင့် အမြဲတမ်းတပ်မတော်နဲ့ ပြည်သူကြား အဆက်အစပ်ကို ပိုကောင်းအောင် အမြဲရှိနေအောင် လုပ်ပေးတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

ဒီနေရာမှာ စဉ်းစားရမှာက ၂၀၁၀ ခုနှစ်ကတည်းက ရှိခဲ့တဲ့ ဥပဒေကို အခုမှ ဘာလို့ အသက်သွင်းသလဲဆိုတာပါ။ အမြဲတမ်းတပ်မတော်ဆိုတာကြီးက ၂၀၁၀ နောက်ပိုင်းကနေ ခုချိန်ထိ ပြည်သူနဲ့ အဆက်အစပ် တယ် မရှိချင်ခဲ့လို့လို့ ပြောရမှာပေါ့။ နိုင်ငံကြီးထဲက နိုင်ငံကလေးတစ်ခုလိုမျိုး၊ အစိုးရ နှစ်ရပ် ရှိတယ်လို့ ပြောကြရတဲ့ အနေအထားမျိုးကို ၂၀၁၀ နောက်ပိုင်း ဖားတစ်ပိုင်း ငါးတစ်ပိုင်း အစိုးရနှစ်ဆက်မှာ ဖြစ်နေခဲ့တာကို အမှတ်ရကြမှာပါ။ တပ်ပိုင်မြေဆိုတာ ပြည်သူတွေအတွက် မိုးကြိုးစက်ကွင်းသဘော ဖြစ်နေခဲ့တာလည်း သမိုင်းအဆက်ဆက်ကနေ ဒီကနေ့ ဒီအချိန်ထိပါပဲ။ ဒီတော့ အမြဲတမ်းတပ်မတော်ဟာ ပြည်သူနဲ့ တသားတည်း တဆက်တစပ်တည်း မဖြစ်အောင် အမြဲကြိုးစားခဲ့တာ အတော်ကြာခဲ့ပါပြီ။ နောက်ဆုံး ၂၀၂၁ နောက်ပိုင်းမှာဆိုရင် တပ်မိသားစုတွေကို ပြည်သူနဲ့ ထိတွေ့ခွင့်မရအောင် နည်းပေါင်းစုံနဲ့ အားထုတ်နေခဲ့တာ ပိုထင်ရှားလာပါတယ်။ တနည်းအားဖြင့်တော့ အမြဲတမ်းတပ်မတော်ဆိုတဲ့ ကမ္ဘာကြီးက ပြည်သူနဲ့ ထိတွေ့ရမှာကို ကြောက်ခဲ့ စိုးရိမ်ခဲ့ပါတယ်။ ပြည်သူဆိုတာ သူ အနိုင်ကျင့်လို့ရမယ့်၊ ညာဝါးကြိမ်းမောင်း ခိုင်းစားလို့ရမယ့်၊ အုပ်ချင်တိုင်း အုပ်၊ ချုပ်ချင်းတိုင်း ချုပ်လို့ရမယ့် လူတွေလို့ပဲ သဘောထားခဲ့ပါတယ်။ ဒါကြောင့်လည်း 'ပြည်သူသာ အမိ၊ ပြည်သူသာ အဖ'ဆိုတဲ့ ဆောင်ပုဒ်ကို ဖျက်ပြီး 'တပ်မတော်သာ အမိ၊ တပ်မတော်သာ အဖ'လို့ ရဲရဲကြီး ပြင်ခဲ့တာပေါ့။

ခုလို နွားကျောင်းသား၊ ထန်းတက်သမား၊ ဆိတ်ကျောင်းသမ၊ ပန်းရံသမတွေမကျန် ခုခံစစ်အတွက် လက်နက်ကိုင် ပြန်ချမယ်လို့ ဆုံးဖြတ်တဲ့ ကာလကျကာမှ အမြဲတမ်းတပ်မတော်နဲ့ ပြည်သူကြားမှာ အဆက်အစပ်လေး ပြန်လုပ်ရအောင်လို့ တွေးလာတာဟာ ကြောက်ကြောက်နဲ့ ရွေးရတဲ့ ခြေလှမ်းသာ ဖြစ်မှာပါ။ ပြည်သူဆိုတဲ့ သူတို့ကို အမုန်းကြီးမုန်းပြီး ကျိန်စာတိုက်နေတဲ့ လူအုပ်ကြီးထဲက ကျန်းမာသန်စွမ်းတဲ့လူတွေကိုပဲ ရွေးပြီး သူတို့ရဲ့ 'ငါမိ ငါဖ ကမ္ဘာ'ထဲကို အဝင်ခံဖို့ ဆုံးဖြတ်ရတာဟာ သတ္တိတွေ ရှိလွန်းလို့ မဟုတ်တာတော့ သေချာပါတယ်။ ကာလတို မဟုတ်ဘဲ အမြဲတစေ (သူတို့စကားအရ နောင်အစိုးရလက်ထက်တွေမှာပါ) အချိန်ပိုင်းအလိုက် အလှည့်ကျ တသောသော ဝင်စေမယ့် အရေအတွက်ဟာ သူတို့ အမြဲတမ်းတပ်အင်အားရဲ့ ဘယ်နှရာခိုင်နှုန်းလောက် ဖြစ်မလဲ။ ဘတ်ဂျက်နဲ့ ပြန်တွက်ပြီး တစ်နှစ်မှ ငါးသောင်းလောက်ဆိုရင်တောင် လက်ရှိလက်ကျန်စစ်သည်အင်အားရဲ့ ထက်ဝက်နီးပါး ဖြစ်နေပြီလေ။ အမှုထမ်းသက်က နှစ်နှစ်လို့ပဲ ထားဦး။ ဒုတိယနှစ်က စပြီး အမြဲတမ်းတပ်ရဲ့ အင်အားနဲ့ ခေါ်ယူခံပြည်သူအင်အားက ဆတူနီးပါး ဖြစ်လာမယ့်ကိန်းမျိုး။ ဒါက တိုက်ရေးခိုက်ရေးတင်မက ကျွမ်းကျင်ပညာရှင်တွေကိုပါ ခေါ်ထားရမှာနော်။ တပ်ပိုင်မြေ တပ်ဝင်း တပ်ရုံးတွေထဲ တပ်ဒေတာတွေ တပ်မိသားစုတွေကို တနည်းမဟုတ်တနည်းနဲ့ exposed အဖြစ်ခံရမှာ၊ ထိတွေ့ဖွင့်ဟပြရမှာ။ တကယ်ပဲ အဲလိုအခင်းအကျင်းမျိုးကို လက်ရှိစစ်ကောင်စီဟာ သတ္တိရှိရှိ
လိုလားလို့လားဆိုတာ မေးခွန်းထုတ်စရာပါ။

ဒါဖြင့် ဒီဥပဒေ အသက်ဝင်မယ်လည်းဆိုရော ပြည်သူတွေက ဖုန်နေ မှုန်နေအောင်ကို တုန်သွားကြရတာ ဘာလို့လဲ။ သူတို့က ကြောက်ကြောက်နဲ့ တံခါးအသာလှပ်တာ ပြည်သူတွေက ဘာလို့ တုန်လှုပ်နေရတာလဲပေါ့။ ဒါကတော့ ရှင်းပါတယ်။ မြေပြင်အခင်းအကျင်းမှာ ဥပဒေကို ကျင့်သုံးဖို့ အစီအမံတွေ စရုံရှိသေး ဥပဒေကို လက်တလုံးခြားလုပ်ပြီး ကိုယ်ကျိုးရှာ အာဏာပြတဲ့ သူ့တပ်သား တပ်အရာရှိတွေရဲ့ ရမ်းကားမှုတွေက လက်လက်ထလာလို့ပါ။ ပေါ်တာဆွဲ ငွေညှစ်ဆိုတဲ့ တပ်နည်းတပ်ကျင့်တွေအကြောင်း ကောင်းကောင်းသိနေတဲ့ လူထုဟာ ဥပဒေထက် အဲဒီဥပဒေအကြောင်း ပြောပြီး သောင်းကျန်းမယ့်သူတို့တပ်သားတွေကို ရင်မဆိုင်ချင်ကြတာပါ။ ဒါကြောင့် လူတစ်ဦးချင်းစီနဲ့ အင်စတီကျူးရှင်းကြားက အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှုဟာ သိပ်အရေးကြီးတယ်လို့ ဆိုရတာပါ။

'စစ်တပ်'ဆိုတဲ့ အင်စတီကျူးရှင်း ပြိုကွဲသွားရင် တိုင်းပြည် နစ်နာမယ်၊ ပြိုကွဲမယ်ဆိုတဲ့ ဇာတ်ကြောင်းပြောကို နိုင်ငံခြားသားတွေနဲ့ တပ်ထောက်ခံသူတွေက လွဲရင် ပြည်သူအများစုက လက်မခံတာဟာလည်း ဒါတွေကြောင့်ပါပဲ။ ခေါင်းဆောင်ပိုင်းတွေကပဲ အရာရာမှာ တာဝန်ရှိပြီး အောက်ခြေကတော့ အမိန့်ပေးလို့ လုပ်ကြရတာပါလို့ ယူဆကြသူတွေ ရှိပေမဲ့ လမ်းဘေး အပေါ့သွားမိရုံနဲ့ ပေါ်တာဆွဲ-လူသားဒိုင်းလုပ်ပစ်တတ်သူတွေဟာ အပွင့် အခက် မပါတဲ့ သာမန်တပ်သားတပ်ကြပ်မျိုးတွေလည်း ဖြစ်နေပါတယ်။ ဘာအမှားလုပ်လုပ် ဘာအပြစ်ကျူးလွန်လွန် ဘာတာဝန်မှ ခံစရာ မလိုအောင် 'တပ်လူ'ကိုသာ ကာကွယ်ပေးတတ်တဲ့ တပ်ခေါင်းဆောင်တွေကြောင့်လည်း တပ်သားတပ်ကြပ်တွေရဲ့ စရိုက်နဲ့ အမူအကျင့်တွေဟာ အဲဒီလို စည်းကမ်းမဲ့ရတာပါ။ အဲဒီလို စည်းကမ်းမဲ့တဲ့ တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေ တစ်ယောက်ချင်းစီဆီက ရလာတဲ့ သတင်းစကားကလည်း သူတို့ကိုယ်စားပြုနေတဲ့ တပ်ကြီးတစ်ခုလုံးဟာ ယုံကြည် အားကိုး လေးစားမှုနဲ့ မထိုက်တန်ဘူး၊ မပတ်သက်နိုင်လေ ကောင်းလေဆိုတဲ့ သတင်းစကားပဲ ဖြစ်နေပါတယ်။

တပ်ကသာ တံခါးလှပ်ပြီး ပြည်သူကို ဆက်စပ်ရအောင်လို့ လုပ်ချင်ပေမဲ့ လူထုကတော့ တပ်ကို ရှောင်လေဝေးဝေးလို့ပဲ သဘောထားကြတာဟာ အဲဒီတပ်ထဲက တစ်ဦးချင်းစီရဲ့ စရိုက်၊ အမူအကျင့်တွေဟာ လူမဆန်ဘူးလို့ နားလည်ထားကြလို့ပါပဲ။ ထိပ်ပိုင်းက ခေါင်းဆောင်တွေကို အနားပေးလိုက်ရုံနဲ့ တပ်ဆိုတဲ့ အင်စတီကျူးရှင်းရဲ့ ဂုဏ်သိက္ခာကို ပြန်အဖတ်ဆယ်လို့ မရနိုင်မှာ သေချာနေရတဲ့ အကြောင်းကလည်း ကိုယ့်အင်စတီကျူးရှင်းထဲက တစ်ဦးချင်းစီကို သိက္ခာရှိအောင် နေထိုင်ပြုမူစေဖို့ ဘာနည်းလမ်း ဘာအကြောင်းများနဲ့မှ လေ့ကျင့်ထိန်းကျောင်းခဲ့ခြင်း မရှိလို့ပါပဲ။ ဒါကြောင့် လူထုကတော့ လက်ရှိစစ်ကောင်စီရဲ့တပ်ကို နိုင်ငံအတွက် လိုအပ်ချက်တစ်ခုအနေနဲ့ကို မရှုမြင်နိုင်တာပါ။

နောက်တစ်ခုကတော့ ပြည်သူလူထုဟာ နိုင်ငံကို ကာကွယ်ပေးချင် လုံခြုံစေချင်တာ သေချာပါတယ်။ ဒါကြောင့်လည်း သာမန်ပြည်သူတွေကို မတရား နှိပ်စက်သတ်ဖြတ် ဗုံးကြဲနေတဲ့ ဒီတပ်ကို လက်နက်ကိုင်ပြီး ပြန်တိုက်တာဟာ နိုင်ငံတော်ကို ကာကွယ်နေတာလို့ သူတို့ ယုံကြည်နေတာပေါ့။ ၂၀၂၀ ကိုဗစ်ကာလ အတွေ့အကြုံတွေအရ အုပ်ချုပ်သူအပေါ် လေးစားယုံကြည်တဲ့အတွက် တစ်ဦးချင်းရော အစုအဖွဲ့လိုက်ပါ ပူးပေါင်းခဲ့ပြီး ကမ္ဘာ့အဆင့် ၂၆ အထိ ကိုဗစ်ခုခံရေးကို စွမ်းဆောင်ပြခဲ့တာ မြန်မာ့ပြည်သူလူထုပါ။ လူထုဟာ သူတို့ သဘောတူကြည်ဖြူရင် ဥပဒေနဲ့ ဆင့်ခေါ်စရာ မလိုဘဲ ပူးပေါင်းလက်တွဲပြခဲ့ပြီးသားပါ။ အခု တုန်ဆင်းရွံရှာနေကြတာဟာ သူတို့ မကြည်ဖြူသူတွေကို လက်တွဲရမှာမို့သာ ဖြစ်ပါတယ်။

နောက်တစ်ခုကတော့ ပါးစပ်က နိုင်ငံရေးနည်းနဲ့ ဖြေရှင်းဖို့ ပြောတတ်ပြီး လက်တွေ့မှာ စစ်အင်အားအတွက် ခတ်ကွင်းပြင်တာဟာ စစ်ရေးနည်းက လွဲပြီး ကျန်တာကို မကြံတတ်ကြောင်းလည်း ဝန်ခံရာ ရောက်နေတာမျိုးပါ။ (အင်မတန် စိတ်ရှည်တဲ့ အာဆီယံကြီးရဲ့ သဘောတူညီချက် ငါးချက်ကလည်း သူက ပစ်ထားလို့သာ မရွေ့တာ မဟုတ်လား၊ တကယ်တမ်း နိုင်ငံရေးနည်းကို စမ်းချင်ရင် အဲဒီငါးချက်ကို ရွေ့အောင် လုပ်နိုင်စွမ်းဟာ သူ့လက်ထဲမှာ ရှိနေတုန်းပါပဲ) တပ်အင်အား ချိနဲ့လွန်းလို့ ဒီဥပဒေကို အားကိုးပြီး ကြောက်ကြောက်နဲ့ ကြံမိကြံရာ ကြံတာဆိုရင် အင်အားကြီးမားတဲ့ ပြည်သူဟာ အရာရာကို အဆုံးအဖြတ် ပေးနိုင်နေသေးတာကိုတော့ လျော့မတွက်ဖို့ လိုပါမယ်။ ပြည်သူဟာ သူ့အင်အားကို သူ ကြည်ဖြူရာနဲ့ လက်တွဲပြီး နိုင်ငံတော်ကြီးကို အကာအကွယ် ပေးဖို့ ဆုံးဖြတ်နိုင်နေပါသေးတယ်။ စကစအနေနဲ့ သူ ကျွမ်းကျင်တယ်လို့ ယူဆတဲ့ စစ်ရေးနည်းကို ပြည်သူလူထု အသုံးချပြီး လက်ရှိအခင်းအကျင်းကနေ ဖောက်ထွက်ဖို့ ကြိုးစားတာထက် ပြည်သူလူထုကို အနိုင်ပေးလိုက်တဲ့ နိုင်ငံရေးနည်းကို သုံးတာက ပိုသင့်တော်ကြောင်း သဘောပေါက်လာဖို့ကတော့........။ ။

၂၀၂၁ မတ်လတွင်စစ်​ကောင်စီတပ်သားများ၊ရဲများ ၊အရပ်သားဝတ်စုံဝတ်ထား​သော စစ်သားများက ဆန္ဒပြ​နေ​သော ပြည်သူများကို ဝိုင်းဝန်း ရိုက်နှက် ၊အကြမ်းဖက်​နေစဥ်။ဓါတ်ပုံ-CJ

တရားမဝင် လမ်းကြောင်းက ဝင်လာမယ့် မြန်မာနိုင်ငံသားတွေကို အရေးယူမယ်လို့ ထိုင်းအစိုးရ သတိပေး

-People's Spring

စစ်မှုမထမ်းချင်လို့ တိမ်းရှောင်လာသူတွေ အပါအဝင် ထိုင်းနိုင်ငံထဲကို တရားမဝင် နည်းလမ်းနဲ့ ဝင်ရောက်လာတဲ့ မြန်မာနိုင်ငံသားတွေကို ဥပဒေကြောင်းအရ အရေးယူမယ်လို့ ထိုင်းအစိုးရက သတိပေးလိုက်ပါတယ်။

အာဏာသိမ်း မြန်မာစစ်တပ်က စစ်မှုမထမ်းမနေရ စနစ်ကို အသက်သွင်းမယ်လို့ ကြေညာလိုက်တဲ့နောက် ရက်ပိုင်းအတွင်း ထိုင်းသံရုံးမှာ ဗီဇာလျှောက်ထားမှုတွေ ရုတ်တရက် မြင့်တက်လာသလို ထိုင်း-မြန်မာ နယ်စပ်မှာလည်း တရားမဝင် ဝင်ရောက်လာတဲ့ လူငယ်တွေကို ဖမ်းဆီးရမိတဲ့ ဖြစ်စဉ်တွေ ပိုများလာပါတယ်။ အဲဒီ အခြေအနေတွေ အပြီးမှာ ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ် ဆရက်သာ သာဗီဆင်က အခုလို သတိပေး ပြောဆိုခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

ထိုင်းနိုင်ငံဟာ တရားဝင် လမ်းကြောင်းကနေ ဝင်ရောက်လာသူ ဘယ်သူ့ကိုမဆို ကြိုဆိုမှာဖြစ်ကြောင်း၊ ဒါပေမဲ့ တရားမဝင်ဘဲ ခိုးဝင်လာတဲ့ ကိစ္စတွေမှာတော့ တရားဥပဒေ လုပ်ထုံး
လုပ်နည်းတွေနဲ့အညီ ကိုင်တွယ် အရေးယူမှာဖြစ်ကြောင်း၊ ဒီကိစ္စကို လုံခြုံရေး အေဂျင်စီတွေနဲ့လည်း တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးပြီးဖြစ်ကြောင်း ဆရက်သာက ပြောပါတယ်။

သူက တချို့ နိုင်ငံရေး မဟာမိတ်တွေ စိုးရိမ်နေသလို မြန်မာတွေ အစုလိုက် ဝင်ရောက်လာခြင်းကြောင့် ထိုင်းနိုင်ငံသားတွေရဲ့ အလုပ်အကိုင် အခွင့်အရေးတွေ ဆုံးရှုံးမှာကို အလွန်အကျွံ စိုးရိမ်စရာ မလိုကြောင်းလည်း မှတ်ချက်ပေးခဲ့ တယ်။ လောလောဆယ် ဒီကိစ္စတစ်ခုလုံးရဲ့ အဓိက နောက်ခံ အကြောင်းရင်းဟာ စစ်​ကောင်စီရဲ့ စစ်မှုထမ်း ဥပဒေကို ရှောင်လွှဲဖို့သာ ဖြစ်တယ်လို့လည်း ထောက်ပြခဲ့ပါတယ်။

ဒါ့အပြင် ထိုင်းနိုင်ငံမှာ အလုပ်လက်မဲ့ ဦးရေ အချိုးအစားဟာ လက်ရှိမှာ ၁ ရာခိုင်နှုန်းအောက်သာ ရှိနေပြီး ထိုင်းအနေနဲ့ မြန်မာ အပါအဝင် အိမ်နီးချင်း နိုင်ငံတွေဆီက လုပ်သားရင်းမြစ်တွေကို ပိုမို လိုအပ်နေတယ်လို့လည်း
ဆရက်သာက ဆိုပါတယ်။

သမားဆက် တက္ကသိုလ်၊ ပရီဒီ ဘာနွမ်ယောင် အင်စတီကျုရဲ့ အမှုဆောင် ကော်မတီ ဥက္ကဋ္ဌ အနူဆွန် တာမာဂျိုင်က စစ်မှု မထမ်းမနေရ သတ်မှတ်ချက်ကြောင့် မြန်မာဖက်က ငယ်ရွယ်သန်စွမ်းတဲ့ လုပ်သားရင်းမြစ်တွေ ထိုင်းကို အလုံးအရင်း ဝင်ရောက်လာနိုင်တယ် ဆိုပေမယ့် တရားမဝင် လမ်းကြောင်းကနေ ရောက်လာမယ့် ရွှေ့ပြောင်းလုပ်သားတွေ တိုးလာနိုင်တာကိုလည်း သတိပြုသင့်ကြောင်း ထောက်ပြခဲ့ပါတယ်။

လက်ရှိမှာတော့ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ထိုင်းသံရုံးဟာ ဗီဇာလျှောက်ထားမှုတွေ တပြုံတမ တိုးပွားလာမှုကြောင့် နေ့စဉ် လူပေါင်း ၄၀၀ ကိုသာ အရေအတွက် ကန့်သတ်ပြီး ဗီဇာ ထုတ်ပေးမယ်လို့ ကြေညာထားပါတယ်။ နောက်ပြီး မြန်မာပတ်စ်ပို့တ် ကိုင်ဆောင်ထားသူတွေဟာ ဗီဇာမလိုဘဲ အလည်အပတ် အနေနဲ့ ထိုင်းကို ၁၄ ရက်ကြာ သွားရောက်ခွင့် ရှိတယ်လို့လည်း သံရုံးက ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

နိုင်ငံအနှံ့မှာ အားကောင်းလာတဲ့ လက်နက်ကိုင် တော်လှန်
ရေးတွေကြောင့် ဘက်ပေါင်းစုံ အင်အားဆုတ်ယုတ်လာတဲ့ စစ်တပ်ဟာ ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်မှာ ပြဋ္ဌာန်းခဲ့ပြီး လက်တွေ့ မကျင့်သုံးခဲ့တဲ့ စစ်မှုမထမ်းမနေရ ဥပဒေကို အသက်သွင်းခဲ့တာပါ။ အဲဒီ အခြေအနေကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံက လူငယ်အများအပြားဟာ ထိုင်းအပါအဝင် ပြည်ပနိုင်ငံတွေဆီ ထွက်ပြေး တိမ်းရှောင်ဖို့ စီစဉ်လာကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ကိုးကား: Bangkok Post

ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ် ဆာရက်သာ။ဓါတ်ပုံ-File Photo

ကရင်ဇာတ်အဖွဲ့ကားတိမ်းမှောက်ပြီး အမျိုးသမီးအနုပညာရှင်နှစ်ဦး သေဆုံး

အင်ကြင်း/People's Spring

ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံမြို့ရှောင်လမ်းတွင်ကရင်ဇာတ်အဖွဲ့ကားတစ်စီး တိမ်းမှောက်ပြီး အမျိုးသမီးအနုပညာရှင်နှစ်ဦး သေဆုံးခဲ့ကြောင်း သတင်းရရှိသည်။

ယမန်နေ့ (ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉ ရက်)နံနက် ၁၀ နာရီခွဲခန့်က ဘားအံမြို့ရှောင်လမ်းသစ်၊ ကြာအင်းတောင်ကြားလမ်း (ရဲသာ)ဘက်ခြမ်းတွင် ဇာတ်အဖွဲ့ မော်တော်ယာဥ်တစ်စီး ဘရိတ်ပေါက်ကာ ချောက်အတွင်း ထိုးကျတိမ်းမှောက်ခဲ့ကြောင်း ​သွားရောက်ကူညီခဲ့သူများက ပြောသည်။

မော်တော်ယာဥ်တိမ်းမှောက်မှုကြောင့် ကရင်ပြည်နယ်အခြေစိုက် "ယှးယံင့်ဝဝ်အွာ" ဇာတ်သဘင်အဖွဲ့မှ အသက် (၁၄)နှစ်နှင့် (၂၂) အရွယ် အမျိုးသမီးအနုပညာရှင်နှစ်ဦး သေဆုံးခဲ့ကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။

"၂ဦးသေဆုံးပြီး ၁၁ ဦး ဒဏ်ရာရတယ်။ အသက် ၁၄ နှစ်မိန်းခလေးက အခင်းဖြစ်ပွားရာနေရာမှာပဲ ကားပိပြီး ဦးခေါင်းကြေမွသေဆုံးတယ်။ အသက်(၂၂)နှစ်အရွယ်မိန်းခလေးက ဆေးရုံမှာ ဆုံးတယ်။"ဟု ကရင်ပြည်နယ်အခြေစိုက် လူမှုကယ်ဆယ်ရေးအဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးက ပြောသည်။

အခင်းဖြစ်နေရာသို့ မြန်မာနိုင်ငံလူမူကယ်ဆယ် ရေးအဖွဲ့၊ ဘားအံ၊ နောင်လုံ၊ ကမော့ကစင်၊ အုန်းတပင်၊KCO စသည့်အဖွဲ့များ လာရောက်ကူညီပြီး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရသူများအား ဘားအံပြည်သူ့ဆေးရုံကြီးသို့ ပို့ဆောင်ပေးခဲ့သည်။

၂၀၂၂ အောက်တိုဘာ၅ ရက်ကလည်း ကရင်ပြည်နယ်၊ မြဝတီ-ကော့ကရိတ် အာရှလမ်းပေါ်တွင် ပွင့်နေခြည် ဇာတ်သဘင်ယာဥ် တိမ်းမှောက်ပြီး ဇာတ်အဖွဲ့သား ၁၁ ဦးသေဆုံးကာ ၂၀ နီးပါးထိခိုက်ဒဏ်ရာ ရရှိခဲ့သေးသည်။

(ကရင်ဇာတ်အဖွဲ့တိမ်းမှောက်မှုဖြစ်ပွားခဲ့စဥ်။ ဓာတ်ပုံ-မြန်မာနိုင်ငံလူမှုကယ်ဆယ်ရေးအဖွဲ့)

ဆီဆိုင်မြို့သို့ ပစ္စည်းသယ်ရန်ပြန်လာသည့် ပြည်သူလူထုကားတန်း စစ်ကောင်စီပစ်ခတ် တိုက်ခိုက်၍ အရပ်သား ခုနစ်ဦးသေဆုံး

▪️လုံခြုံရေးအခြေအနေကြောင့် မြို့ကို ပြန်မလာရန် PNLAက ထပ်မံမေတ္တာရပ်ခံ၊ အွန်လိုင်းမှ အခြေအမြစ်မရှိသည့် သတင်းများ မယုံကြည်ရန် သတိပေး

မောင်မောင်/People’s Spring

ဆီဆိုင်မြို့သို့ ပစ္စည်းများသယ်ရန် ပြန်လာသည့် ပြည်သူလူထု ကားတန်းကိုစစ်ကောင်စီက လက်နက်ကြီး၊ ဒရုန်းများဖြင့် ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက် ခြင်းကြောင့် ပြည်သူခုနစ်ဦးသေဆုံးခဲ့ရကြောင်း ပအိုဝ်းအမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် (PNLA)က ယနေ့ ထုတ်ပြန်သည်။

ဆီဆိုင်မြို့တိုက်ပွဲစတင်ချိန် ဇန်နဝါရီလကုန်ပိုင်းကတည်းက လုံခြုံရေးအခြေအနေများအရ မြို့ပေါ်သို့ ပြန်နေထိုင်ခြင်း၊ နေအိမ်ပြန်ကြည်ခြင်းများ မပြုလုပ်ရန် PNLAက မေတ္တာရပ်ခံထားသည့် အခြေအနေတွင် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉ရက်က ပြည်သူအချို့က ကားဖြင့်ပစ္စည်းပြန်သယ်ရန် ပြန်လာစဉ် စစ်ကောင်စီက တိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

ယမန်နေ့ နံနက် ၆ နာရီခန့်တွင် ပြည်သူလူထုကားတန်းကို စစ်ကောင်စီက လက်နက်ကြီးများ ဒရုန်းများဖြင့် ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်ခဲံကြောင်း၊ ကားတန်းသည် ဆီဆိုင်မြို့နှင့် တဆက်တစပ်တည်းတည်ရှိသည့် ဝါးတောရွာအနီးအရောက်တွင် တိုက်ခိုက် ခံရခြင်းဖြစ်ပြီး သေဆုံးသူများအပြင် ဒဏ်ရာရသူများလည်းရှိသည်ဟု PNLAက အသိပေးသည်။

စစ်ကောင်စီသည် အရပ်သားပြည်သူများကိုပါ ရန်သူအဖြစ်သတ်မှတ်ကာ တိုက်ခိုက် သတ်ဖြတ် နေပြီး စစ်ရာဇဝတ်မှု လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုများကို ပြောင်ပြောင်တင်းတင်းကျူးလွန်နေခြင်းဖြစ်ကြောင်း PNLAက ထုတ်ပြန်သည်။

ယခု ဖြစ်စဉ်မဖြစ်မီ အွန်လိုင်းတွင် ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀ရက်၌ မြို့ပေါ်သို့ ပစ္စည်းပြန်ယူခွင့် ပြုသည်ဟု ရေးသားချက်များရှိခဲ့ရာ ဒေသခံအချို့က သတင်းအမှားဖြစ်သည်ဟု ပြန်လည်ရှင်းပြမှုများရှိခဲ့သည်။

"ပစ္စည်းပြန်သယ်လို့ရတယ်လို့ အာချောင်တဲ့သူက ချောင်၊ ဘာအထောက်အထားမှ မရှိဘဲ ယုံတဲ့လူက ယုံ။ ဒီလောက်အတန်တန် ဝိုင်းတားနေတဲ့ကြားထဲက ခုတော့ အားလုံးဒုက္ခရောက်ကြရပြီ"ဟု ဒေသခံ သတင်းရင်းမြစ်က ဆီဆိုင်မြို့နယ် ဒေသခံများအား အသိပေး ရေးသားထားသည်။

အခြားဒေသခံ တစ်ဦးကလည်း "ဆီဆိုင်မြို့ထဲ မဝင်ကြပါနဲ့ ။ မြု့ထဲ ပစ်ခတ်မှုတွေရှိတယ်။ မထင်ရင် မထင်သလို လက်နက်ကြီး ၊ ဒရုန်းများ ပစ်ခတ်မှုရှိတယ်။ အရင်ထက် ပိုကြမ်းပါတယ်။ ပစ္စည်းတွေ ဆုံးရှုံးသွားရင် ပြန်ရှာလို့ရတယ်။ ခင်ဗျားတို့ လက်တွေ ၊ ခြေတွေ၊ အသက်တွေ ဆုံးရှုံးသွားရင် အစားပြန်မရဘူး"ဟုလည်း အသိပေးထားသည်။

ထိုသို့ ဒေသခံအချင်းချင်း အသိပေးမှုများရှိသော်လည်း အချို့က ယနေ့ ဆီဆိုင်ပြန်၍ရလားဟု မေးမြန်းမှုများ ရှိနေသည်ကိုလည်း တွေ့ရသည်။

"မိမိ အသိမိတ်ဆွေတွေထဲက လိုင်းမမိတဲ့ နေရာရောက်နေတဲ့ လူရှိရင် ဖုန်းဆက်ပြီး တားကြအုံးနော်။ အချို့က ၂၀ရက်နေ့ ပြန်လို့ရတယ်ဆိုတဲ့ သတင်းမှားပဲသိတာ။ နောက်ဆက်တွဲ ဖြစ်သွားတာကို မသိသေးတဲ့လူတွေရှိနေပါသေးတယ်။”ဟု ဒေသ သတင်းရင်းမြစ်က အချင်းချင်း သတိပေးကြရန် တိုက်တွန်းထားသည်။

ပြည်သူများအနေဖြင့်လည်း အွန်လိုင်းပေါ်မှ သတင်းအမှားများ အခြေအမြစ်မရှိသည့် သတင်းများကို ယုံကြည်ပြီး မြို့အတွင်းရှိ နေအိမ်ပြန်ခြင်း ပစ္စည်းသယ်ခြင်းများ မပြုလုပ်ကြရန် PNLAက ထပ်မံ တိုက်တွန်းသည်။

ပအိုဝ်းအမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် (PNLA)မှ ထုတ်ပြန်သည့် တရားဝင်သတင်းကိုသာ စောင့်ကြည့်အတည်ယူကြရန် အထူးတိုက်တွန်းထားသည်။

ယမန်နေ့တွင်ပင် စစ်ကောင်စီသည် ဆိုက်ခေါင်အရှေ့ဘက်ရှိ နေရာများကို လေယာဉ်သုံးစီးဖြင့် လာရောက်ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ကြောင်း၊ ထို့အပြင် ဟိုပုံးမြို့နယ် မဲနယ်တောင်ဒေသကိုလည်း စစ်ကောင်စီက လက်နက်ကြီးများဖြင့် အကြိမ် ၆၀ကျော်ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်ခဲ့ကြောင်း ထုတ်ပြန်သည်။