■​ဆောင်းပါး

အာဏာသိမ်းမှုနောက်က ပြိုလဲသွားသော ဘဝများ

- အေးခိုင်ဦး ရေးသားသည်။

“အလုပ်လုပ်ရင် မိသားစုကို ကျွေးနိုင်မယ်” ဒါဟာ အသက် ၃၄ နှစ်အရွယ် ကိုမင်းရဲ့ ဘဝတလျှောက် ယုံကြည်ခဲ့တဲ့ ရိုးရှင်းတဲ့အယူအဆတခု ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။

သူဟာ စက်မှုဇုန်မှာ ကားမောင်းတယ်။ အနီး
အနားမှာ ရရာအလုပ်လုပ်တယ်။ အလုပ်ဆိုရင် အလုပ်မျိုးစုံ လုပ်တတ်တယ်။ လူချစ်လူခင်လည်းပေါတယ်။သူ့မှာကလေးနှစ်ယောက်ရှိတယ်။ ဇနီးက ကလေးတွေကို ပြုစုတယ်။ အိမ်ငှားနေကြပေမယ့် အိမ်ရှင်နဲ့ အိမ်ငှားဆိုတာထက် မိသားစုလို ရင်းနှီးကြတယ်။ အပြန်
အလှန် စောင့်ရှောက်ကြတယ်။ ကြွယ်ဝတဲ့မိသားစုတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါပေမယ့် ကိုယ့်အလုပ်ကိုယ်လုပ်၊ ကိုယ့်မိသားစုကိုယ်ရှာဖွေကျွေးမွေးပြီး တနေ့ထက်တနေ့ ပိုကောင်းလာအောင် ကြိုးစားနေတဲ့ သာမန်မိသားစုတစု ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။

သူဟာ မိသားစုအတွက် သမ္မာအာဇီဝနည်းမျိုးစုံနဲ့ ကြိုးစားတဲ့သူတ‌ယောက်။ COVID-19 ကာလတုန်းကတောင် စားဝတ်နေရေး ပိုခက်လာမှာစိုးလို့ အိမ်ခြံဝင်းထဲမှာ စားပင်တွေ ချက်ချင်း စိုက်ခဲ့တဲ့သူ။ အိမ်တလုံး။ အလုပ်တခု။ ဇနီးတယောက်။ကလေးနှစ်ယောက်။ ပြီးတော့ မနက်ဖြန်ကို ဆက်မျှော်
လင့်နိုင်ဖို့ လုပ်အားတစုံကို ယုံကြည်ခဲ့ သူ။

ဒါပေမယ့် ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်နောက်ပိုင်းမှာ အဲဒီအရာအားလုံး တခုချင်းစီ ပြိုလဲလာခဲ့ပါတယ်။

ကိုမင်းရဲ့ ဇာတိကစစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ကျွန်းလှမြို့နယ်က ရွာတရွာပါ။ သူ့အဖေနဲ့အမေက အဲဒီရွာမှာပဲ နေကြတယ်။ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်းမှာ ရွာထဲ စစ်ကြောင်းတွေ ဝင်လာတိုင်း ရွာသူရွာသားတွေဟာ အကြိမ်ကြိမ် ထွက်ပြေးကြရတယ်။ ပြေးလိုက်။အခြေ
အနေငြိမ်ရင် ပြန်ဝင်လိုက်။ ပြီးတော့ ထပ်ပြေးလိုက်။ ဒီလိုနဲ့ ရွာတစ်ရွာရဲ့ လူနေမှုဘဝဟာ ပုံမှန်ဘဝမဟုတ်တော့ဘဲ “ဘယ်အချိန်ထပ်ပြေးရမလဲ” ဆိုတာ စောင့်နေရတဲ့ဘဝ ဖြစ်လာပါတယ်။

ကိုမင်းရဲ့အဖေက လယ်လုပ်ပြီးနှစ်ပေါင်းများစွာ စုဆောင်းခဲ့ပါတယ်။ဆယ်နှစ်လောက် ကြိုးစားပြီးမှ အိမ်တလုံးကို ဆောက်နိုင်ခဲ့တယ်။ဒါပေမယ့် အဲဒီအိမ်မှာတရက်တောင်
မနေခဲ့ရပါဘူး။ အိမ်တလုံးကို တည်ဆောက်ဖို့ ဆယ်နှစ်ကြာခဲ့ပေမယ့် စွန့်ပစ်ဖို့တော့ တရက်ပဲ လိုခဲ့တယ်။ အဲဒီအိမ်ဟာ မီးလောင်ပျက်စီးသွားတာ၊ ပေါက်ကွဲဖျက်ဆီးခံရတာဆိုတာထက် ပိုနာကျင်စရာကောင်းတဲ့အရာတခု ဖြစ်ခဲ့တာပါ။ အသက်ရှင်ဖို့အတွက် ကိုယ်တိုင်ထားခဲ့ရတာပါ။ အိမ်ထက် အသက်ကို ရွေးရတဲ့အခြေအနေ။ ဒီအဖြစ်အပျက်ဟာ ကိုမင်းတို့မိသားစုတစုတည်းရဲ့ အတွေ့အကြုံမဟုတ်ပါဘူး။

အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်မှုအဖွဲ့ IOM ရဲ့ ၂၀၂၆ မြန်မာနိုင်ငံ အကျပ်အတည်း တုံ့ပြန်ရေးစီမံချက် (Crisis Response Plan) အရ ၂၀၂၅ နိုဝင်ဘာ ၁၀ ရက်အထိ မြန်မာ
နိုင်ငံအတွင်း ၃.၆၀၉ သန်းခန့် နေရပ်စွန့်ခွာနေကြရပြီး စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် နေရပ်စွန့်ခွာသူအများအပြားဟာ တကြိမ်တည်းမဟုတ်ဘဲ ထပ်ခါထပ်ခါ ရွှေ့ပြောင်းနေကြရပါတယ်။ IOM က နေရပ်စွန့်ခွာမှုတခုချင်းစီဟာ ပျမ်းမျှ ရှစ်ကြိမ်ခန့် ထပ်ဖြစ်နေကြောင်း ဖော်ပြထားပါတယ်။ နေရပ်စွန့်ခွာရခြင်းက အိမ်တလုံးပျောက်သွားတာတင် မဟုတ်ပါဘူး။မြေယာပျောက်တယ်။ အလုပ်ပျောက်တယ်။စုဆောင်းထားတဲ့ငွေကုန်တယ်။ ထုတ်
လုပ်ရေးပစ္စည်းတွေ ဆုံးရှုံးတယ်။ ကလေးတွေရဲ့ ပညာရေး ထိခိုက်တယ်။ ပြီးတော့ မိသားစုတွေ အကြွေးတင်လာပါတယ်။

IOM ကလည်း မကြာခဏ နေရပ်ရွှေ့ပြောင်းရခြင်းကြောင့် အိမ်ထောင်စုတွေရဲ့ ပိုင်ဆိုင်မှုနဲ့ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းအခြေခံတွေ ဆုံးရှုံးလာပြီး အကြွေးတင်ခြင်း၊ ကလေးအလုပ်လုပ်စေခြင်းနဲ့ အန္တရာယ်များတဲ့ ရွှေ့
ပြောင်းမှုတွေလို အခြေအနေတွေ ပိုမိုဖြစ်လာတယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။

ကိုမင်းတို့မိသားစုမှာ အဲဒီဖြစ်စဉ်က နံပါတ်တခု မဟုတ်ဘူး။ သူ့အဖေရဲ့ ဆယ်နှစ်ကြာ အိမ်တလုံးပါ။ အိမ်ကို ထားခဲ့ရတယ်။ ဒါပေမယ့် တာဝန်တွေကို ထားခဲ့လို့မရပါဘူး။ ကလေးနှစ်ယောက်ရှိတယ်။ ဇနီးရှိတယ်။ မိဘတွေရှိတယ်။ဒါကြောင့်ကိုမင်းကနောက်ထပ်အလုပ်ရှာပါတယ်။ သူရဲ့ အိပ်မက်က ၁၀ပေ/ပေ၆၀ အိမ်လေးတလုံး ပိုင်ဆိုင်နိုင်ဖို့။

“ငွေရှာရင် ပြန်တည်ဆောက်နိုင်မယ်” ဆိုတဲ့ ယုံကြည်ချက်နဲ့ လောက်ကိုင်ကိုသူသွားခဲ့တယ်။အဲဒီမှာလည်း ကားမောင်းတယ်။ ရောက်ပြီးသုံးလအကြာမှာငွေစုနိုင်တော့မယ်လို့ ထင်လာတယ်။ အဲဒီအချိန်မှာပဲ ၂၀၂၃ ခုနှစ် အောက်တိုဘာ ၂၇ ရက်နေ့က စတင်ခဲ့တဲ့ ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးကမြန်မာနိုင်ငံရဲ့ အရှေ့
မြောက်ဒေသ စစ်ရေးအခြေအနေကို အကြီး
အကျယ် ပြောင်းလဲစေခဲ့တယ်။

ကိုမင်းအတွက်တော့ ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးဟာ စစ်ရေးသမိုင်းထဲက အမည်တစ်ခု မဟုတ်ပါဘူး။ သုံးလအလုပ်လုပ်ပြီး စုမယ့်ငွေကို မစုနိုင်တော့ဘဲ အိမ်ပြန်ရတဲ့ အကြောင်းပြချက် ဖြစ်ခဲ့တယ်။ အခက်အခဲတွေကြားကနေ အိမ်ပြန်ရောက်လာခဲ့တယ်။ လက်ထဲမှာတော့ မိ
သားစုဘဝကို ပြန်တည်ဆောက်ဖို့ လုံလောက်တဲ့ ငွေမပါလာခဲ့ပါဘူး။

အာဏာသိမ်းစစ်တပ်က ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဖေဖေါ်ဝါရီလမှာ စစ်မှုထမ်းဥပဒေကို ကြေညာလိုက်
တဲ့အခါကိုမင်းလည်း Passport လုပ်တယ်။ နိုင်ငံခြားထွက်ဖို့ ကြိုးစားတယ်။ဒါပေမယ့် နိုင်ငံခြားထွက်ဖို့ငွေမရှိပါဘူး။သွားပြီး တ

ရားမဝင်ဘဝနဲ့ နေရမှာကိုလည်း စိုးရိမ်တယ်။ အဲဒီလိုနဲ့ သွားလို့မရ၊ နေလို့လည်း မလုံခြုံတဲ့ဘဝ ထဲမှာ ကားပြန်မောင်းခဲ့ရတယ်။ အဲဒီအချိန်ကစပြီး ကိုမင်းရဲ့ဘဝမှာ “အလုပ်လုပ်ပြီး မိသားစုကိုကျွေးမယ်” ဆိုတဲ့ ပုံမှန်ဘဝထက် “ဒီနေ့ ဘယ်လိုအန္တရာယ်ကင်းကင်းနဲ့ အိမ်ပြန်ရောက်မလဲ”ဆိုတာက ပိုကြီးလာခဲ့တယ်။

အဲဒီအခြေအနေတွေကြားမှာ ကိုမင်းရဲ့ အ
သက်၂၇ နှစ်အရွယ်ညီကပစ္စည်းပို့တဲ့အလုပ် လုပ်နေပါ တယ်။တနေ့ ပစ္စည်းတွေ ပို့ပြီး ပြန်လာတဲ့အချိန် အလုပ်က သိမ်းလာတဲ့ ငွေ ၂၅ သိန်း လုယက်ခံရတယ်။ အလုပ်ကို ပြန်ပေးဖို့ ငွေမရှိတော့ဘူး။ အဲဒီအချိန်မှာ ကိုမင်းက အစ်ကိုတယောက်အနေနဲ့ တတ်နိုင်သမျှ ဝင်ကူတယ်။ တခြားနေရာက ငွေချေး‌ပေးတယ်။ ရသလောက်နဲ့ ပြဿနာကို ဖြေရှင်းဖို့ ကြိုးစားကြတယ်။ ဒါပေမယ့် မိသားစုရဲ့ ငွေကြေးအင်အားကလည်း အရင်ကတည်း
က ပြိုလဲနေခဲ့ပြီ။ နောက်ဆုံးမှာ သူ့ညီဟာ မခံနိုင်တော့တဲ့အခြေအနေထိရောက်သွားခဲ့တယ်။ကိုယ့်အသက်ကိုယ် အဆုံးစီရင်သွားခဲ့တယ်။မသေဆုံးခင် ကိုမင်းရဲ့ ဇနီးကို ဖုန်းဆက်ပြီး နှုတ်ဆက်ခဲ့တယ်။သူတို့အမြန်ရှာကြပါတယ်။ မမှီခဲ့ပါဘူး။

ငမိုးရိပ်ချောင်းတလျှောက်လှေနဲ့ လိုက်ရှာခဲ့ကြတယ်။သုံးရက်ကြာမှ တွေ့ခဲ့တယ်။ ညီဖြစ်သူကို ပြန်တွေ့တဲ့အခါ စိတ်ထိခိုက်လွန်းလို့ ကိုမင်းဟာ လှေပေါ်မှာ လဲကျသွားခဲ့ရတယ်။ ဒါပေမယ့် ဝမ်းနည်းဖို့အချိန် မရခဲ့ပါဘူး။ နာရေးကိစ္စကို ဆက်လုပ်ရတယ်။ ရဲစခန်းမှာ ရှင်းရတယ်။ အမှုအခင်းမဖြစ်အောင် ဖြေရှင်းရတယ်။ ငွေကုန်တယ်။ လူပန်းတယ်။ စိတ်ပန်းတယ်။ညီတစ်ယောက်ကို ဆုံးရှုံးခဲ့ရတဲ့ အစ်
ကိုတယောက်က နောက်ထပ် အကြွေးတွေကိုပါ ပခုံးပေါ်တင်ခဲ့ရတယ်။

ရက်လည်ပြီးတဲ့နောက်မှာ အနာမကျက်သေးတဲ့ မိသားစုအတွက် နောက်ထပ်ထိုးနှက်ချက်တစ်ခု ရောက်လာပါတယ်။ ကိုမင်းရဲ့ညီရဲ့ အသက် ၂၄ နှစ်အရွယ်ဇနီးဟာလည်း ခင်ပွန်း
မရှိတော့တဲ့ဘဝကို မခံနိုင်တော့ဘဲ သူ့ခင်ပွန်းလိုပဲလုပ်ခဲ့ပြန်ပါတယ်။သူမလည်း ကိုမင်းရဲ့ ဇနီးကိုဖုန်းဆက်ခဲ့တယ်။လိုက်ရှာကြပါတယ်။
မမှီခဲ့ပြန်ပါဘူး။မိသားစုတစုဟာ လူတယောက်ကိုဆုံးရှုံးပြီးဝမ်းနည်းနေတုန်း နောက်
တယောက်ကို ထပ်ဆုံးရှုံးခဲ့ရတယ်။

ဒီလိုဖြစ်ရပ်တွေကို “သေဆုံးသူနှစ်ဦး” ဆိုပြီး စာရင်းထဲ ထည့်လိုက်ရင် လုံလောက်မလား။ မလုံလောက်ပါဘူး။အဲဒီနံပါတ်နှစ်ခုရဲ့ နောက်
မှာအစ်ကိုတယောက်ရှိတယ်။မိဘတွေရှိတယ်။ နာရေးစရိတ်ရှိတယ်။အကြွေးရှိတယ်။စိတ်ဒဏ်ရာရှိတယ်။ပြီးတော့အဲဒီမိသားစုတွေ ဆက်အသက်ရှင်ဖို့ လိုအပ်တဲ့ တာဝန်တွေရှိပါတယ်။

စစ်အာဏာသိမ်းမှုရဲ့နောက်မှာ ကိုမင်းတို့မိသားစုကို အဲဒီအခြေအနေထိ တွန်းပို့ခဲ့တဲ့အထိဖြစ်ခဲ့ရတယ်။အလုပ်ပျောက်ခဲ့တယ်။ ဝင်ငွေမတည်ငြိမ်တော့ဘူး။အကြွေးတင်လာတယ်။ လုံခြုံရေးမရှိတော့ဘူး။သွားလာရေး ခက်လာတယ်။ စစ်မှုထမ်းရမယ့် စိုးရိမ်မှု ရှိလာတယ်။ ကျန်းမာရေးဝန်ဆောင်မှုရဖို့ ပိုခက်လာတယ်။

ဒီအရာတွေဟာ ၂၀၂၁ နောက်ပိုင်း မြန်မာ
နိုင်ငံမှာ ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ စစ်ရေး၊ နိုင်ငံရေးနဲ့ စီးပွားရေးအကျပ်အတည်းတွေရဲ့ အပြန်
အလှန်ဆက်စပ်နေတဲ့ အကျိုးဆက်တွေပါ။ ကုလသမဂ္ဂ လူ့အခွင့်အရေး မဟာမင်းကြီးရုံး (OHCHR) က ၂၀၂၄ ခုနှစ်အတွင်း စစ်တပ်က ဖန်တီးခဲ့တဲ့ လူ့အခွင့်အရေးအကျပ်အတည်းကြောင့် မြန်မာပြည်သူတွေရဲ့ ဒုက္ခတွေ မကြုံစဖူး အဆင့်အထိ တိုးလာခဲ့တယ်လို့ ဖော်ပြထားတဲ့အထဲက မိသားတစုပါ။

ညီနဲ့ ညီရဲ့ဇနီးကို ဆုံးရှုံးပြီးတဲ့နောက် ကိုမင်းတို့မိသားစုဟာ ငွေကြေးပိုင်းမှာ ပိုပြီးပြိုလဲသွားခဲ့ပြီ။အကြွေးတွေ တက်လာတယ်။ နာရေးစရိတ်တွေ ကုန်တယ်။ အရင်ကတည်း
ကလည်း ဆုံးရှုံးထားတာတွေ ရှိခဲ့ပြီးသား။ ဒါကြောင့်ကိုမင်းလောက်ကိုင်ကိုဒုတိယအကြိမ်
ပြန်သွားခဲ့တယ်။ ဒီတစ်ခါ ကားမောင်းတာမဟုတ်ဘူး။ ဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းမှာ ဝင်လုပ်ခဲ့ပါတယ်။ အလုပ်ပြီးသွားလို့ငွေရှင်းရမယ့်အချိန်မှာ သူတို့ရသင့်တဲ့ လုပ်အားခကိုတော့ မရခဲ့‌တော့ပါဘူး။ ကန်ထရိုက်တာက ထွက်ပြေးသွားခဲ့ပြီ။ လုပ်သားတွေဟာ လုပ်
အားခ သိန်းဆယ်ချီ ဆုံးရှုံးခဲ့ရပါတယ်။ တာ
ဝန်ယူမယ့်သူလည်းမရှိပါဘူး။မျှော်လင့်ချက်
တွေအားလုံး ပြိုကွဲ။ ကိုမင်း ပြန်လာခဲ့ရပြန်ပါတယ်။ အလုပ်လုပ်ရင် ငွေရမယ်ဆိုတဲ့ အခြေ
ခံယုံကြည်ချက်ဟာသူ့အတွက်ယိုင်နဲ့ခဲ့ပြီ။

နောက်ဆုံးမှာ စက်မှုဇုန်ကို ပြန်ရောက်လာတယ်။ကားပြန်မောင်းတယ်။ တနေ့ နှစ်သောင်းငါး‌ထောင် ကျပ်။ အဲဒီငွေနဲ့ အိမ်ငှားခ၊ စားစရိတ်၊ကလေးနှစ်ယောက်ရဲ့ ကျောင်းနဲ့ အထွေထွေစရိတ်၊ ကျန်းမာရေးစရိတ်၊ အရင်ကတင်ထားတဲ့အကြွေးတွေ။တနေ့နှစ်သောင်းငါး‌ထောင် နဲ့ မိသားစုတစ်စုရဲ့ ဘဝကို ပြန်တည်ဆောက်ဖို့ဆိုတာ လွယ်တဲ့ကိစ္စမဟုတ်ပါဘူး။

မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ စီးပွားရေးအခြေအနေကလည်း အဲဒီမိသားစုတွေအတွက် ပိုလို့သာ ဆိုးစေခဲ့ပါတယ်။World Bank ရဲ့ ၂၀၂၅ ဇွန်လထုတ်ပြန်
ချက်အရ ၂၀၂၄ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံ ဆင်းရဲ
နွမ်းပါးမှုနှုန်းဟာ ၃၁ ရာခိုင်နှုန်း ခန့်ရှိခဲ့ပြီး ၂၀၂၅ ဧပြီအထိ တစ်နှစ်အတွင်း ငွေကြေး
ဖောင်းပွမှုကို ၃၄.၁ ရာခိုင်နှုန်း ခန့်မှန်းထားပါတယ်။ ပဋိပက္ခ၊ လျှပ်စစ်ပြတ်တောက်မှု၊ ကုန်သွယ်ရေးနဲ့ ငွေလဲလှယ်ရေးကန့်သတ်
ချက်တွေကြောင့် အိမ်ထောင်စုတွေရဲ့ ဝင်ငွေနဲ့ စားသုံးနိုင်စွမ်းအပေါ် ဖိအားပိုတိုးလာတယ်လို့ World Bank က ဖော်ပြထားပါတယ်။

ဒါကြောင့် ကိုမင်းတို့လို မိသားစုအတွက် “အလုပ်ရှိတယ်” ဆိုတာ “ဘဝအဆင်ပြေတယ်” လို့ မဆိုလိုတော့ဘူး။ အလုပ်ရှိတယ်။ ဒါပေမယ့် ဝင်ငွေက မလုံလောက်တော့ဘူး။ အကြွေးရှိတယ်။ ကုန်ဈေးနှုန်းတက်တယ်။ ကလေးတွေကို ကျောင်းထားရတယ်။ ဖျားရင် ဆေးကုရတယ်။ အိမ်ငှားခပေးရတယ်။ လုပ်အားရှိပေမယ့် ရှင်သန်နိုင်ဖို့ အလုံအ
လောက် မဖြစ်တော့ပါဘူး။

နောက်ဆုံးထိုးနှက်ချက် ကတော့ မိခင်တစ်ယောက်ရဲ့ ကျန်းမာရေးပါ။ အဲဒီအချိန်မှာ ကိုမင်းရဲ့ ဇနီးရဲ့ မိခင်ဟာ မကွေးတိုင်းက ရွာတစ်ရွာမှာ နေထိုင်ရင်း လက်ကျိုးသွားပါတယ်။ရွာမှာ ဆရာဝန်မရှိပါဘူး။ မြို့ကို ချက်
ချင်းသွားဖို့လုံခြုံ‌ရေးကမလွယ်ဘူး။ဒါကြောင့် ရွာမှာ ဆေးကုသပေးနေတဲ့သူဆီ သွားပြခဲ့ကြတယ်။ သူမမှာ ဆီးချိုရှိကြောင်း ပြောခဲ့တယ်။ ပေးလိုက်တဲ့ဆေးတွေ ဘာတွေလဲ မိသားစုက မသိခဲ့ပါဘူး။ ဆေးသောက်ပြီးနောက် သွေးတွင်းသကြားဓာတ် အလွန်အ
မင်းကျဆင်းပြီး သတိလစ်သွားခဲ့ရတယ်။ ချက်ချင်းဆေးရုံမရောက်နိုင်ခဲ့ဘူး။ နောက်တနေ့မှ မကွေးဆေးရုံကို ရောက်ရတယ်။ ဆေးရုံမှာ နှစ်ရက်ကြာတယ်။ ကုန်ကျစရိတ်က သိန်း ၂၀။ ပြီးတော့ ဆေးရုံကနေ အိမ်ပြန်ခေါ်လာခဲ့ရတယ်။ အိမ်မှာ ကိုမာဝင်နေတဲ့အခြေအနေ နဲ့ နှစ်ပတ်ဆက်ရှိနေခဲ့ပါတယ်။နောက်ဆုံးမှာ အသက်ဆုံးသွားရပါတယ်။ခေတ်ဆိုးဟာ လက်ကျိုးတာကနေ အသက်ဆုံးတဲ့အထိ ဖြစ်စေခဲ့တယ်။

ကိုမင်းက ဇနီးနဲ့ ကလေးတွေနောက် လိုက်မသွားနိုင်ခဲ့ဘူး။ သူ့မှတ်ပုံတင်က စစ်ကိုင်း ၅/ ဖြစ်တဲ့အတွက် အဝေးပြေးကားက အလိုက်မခံပါဘူး။ လမ်းခရီးမှာ ၅/ ဟာ အဖမ်းဆီးခံရနိုင်ချေများတဲ့အတွက် အဝေးပြေးကားက တာဝန်မယူနိုင်လို့ နေခဲ့ရပါတယ်။ ဒါဟာ ကိုမင်းတစ်ယောက်ရဲ့ကိုယ်ရေးကိုယ်တာအခက်
အခဲတခုလိုထင်ရပေမယ့်မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ကျန်း
မာရေး၊လုံခြုံ‌ရေး ခက်ခဲ ဒုက္ခတွေပါ။

WHO ရဲ့ ၂၀၂၆ အချက်အလက်အရ မြန်မာ
နိုင်ငံမှာ ၉.၃ သန်း ခန့်ဟာ ကျန်းမာရေးအကူ
အညီလိုအပ်နေပြီး ပဋိပက္ခ၊ သွားလာခွင့်ကန့်
သတ်မှုနဲ့ကျန်းမာရေးဝန်ဆောင်မှုပြတ်တောက်မှုတွေ ဆက်ရှိနေပါတယ်။WHO ကလည်း တိုက်ပွဲတွေဖြစ်နေတဲ့ ဝေးလံခေါင်သီတဲ့ဒေသတွေမှာ ဆီးချိုနဲ့ သွေးတိုးလို နာ
တာရှည်ရောဂါတွေအတွက် စစ်ဆေးကုသမှုရရှိဖို့ အခက်အခဲကြီးတွေ ရှိနေကြောင်း ဖော်
ပြထားပါတယ်။ ၂၀၂၆ မြန်မာနိုင်ငံ ကျန်းမာ
ရေးကဏ္ဍပူးပေါင်းညှိနှိုင်းရေးအဖွဲ့ရဲ့အချက်
အလက်အရ ကျန်းမာရေးဝန်ဆောင်မှုရရှိရေးမှာ အကြီးမားဆုံး အတားအဆီးတွေထဲက ငွေမရှိခြင်း က ၅၂ ရာခိုင်နှုန်း၊ အနီးအနားမှာ လည်ပတ်နေတဲ့ ကျန်းမာရေးဌာနမရှိခြင်း က ၂၉ ရာခိုင်နှုန်း ပါဝင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ကိုမင်းတို့မိသားစုရဲ့ သိန်း ၂၀ ဆေးကုသစရိတ်နဲ့ အကြွေးထပ်တင်ရခြင်းဟာ မိသားစုတစ်စုရဲ့ ကိုယ်ရေးကိုယ်တာငွေကြေးပြဿနာတခုသာ မဟုတ်တော့ပါဘူး။

အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ကိုမင်း ဘာတွေဆုံးရှုံးခဲ့သလဲ။ ကိုမင်းရဲ့ဘဝကို ၂၀၂၁ မတိုင်ခင်နဲ့ ၂၀၂၁ နောက်ပိုင်း ခွဲကြည့်ရင် အဖြေက အလွန်ရှင်းပါတယ်။ အာဏာမသိမ်းခင် အိမ်ငှားဖြစ်ပေမယ့် တည်ငြိမ်တယ်။ အလုပ်ရှိတယ်။ အိမ်ရှင်နဲ့ မိသားစုလို ရင်းနှီးတယ်။ ကလေးနှစ်ယောက်ကို ပြုစုနိုင်တယ်။ အိမ်ခြံဝင်းထဲမှာ စားပင်တွေ စိုက်နိုင်တယ်။ မိသားစုဘဝကိုပုံမှန်ဖြတ်သန်းနိုင်တယ်။အာဏာသိမ်း
ပြီးနောက် မိဘတွေဟာရွာကနေအကြိမ်ကြိမ်
ထွက်ပြေးရတယ်။ ဆယ်နှစ်ကြာ ဆောက်ခဲ့တဲ့အိမ်ကို ထားခဲ့ရတယ်။ ကိုမင်း အလုပ်ရှာဖို့ နယ်ဝေးသွားရတယ်။ လောက်ကိုင်မှာ အလုပ်ပျက်တယ်။ ပြန်လာရတယ်။

စစ်မှုထမ်းဥပဒေကြောင့် နိုင်ငံခြားထွက်ဖို့ စိုးရိမ်ရတယ်။ပက်စ်ပို့လုပ်ပေမယ့် ထွက်ဖို့ ငွေမရှိဘူး။ညီဖြစ်သူရဲ့ အကြွေးပြဿနာကို ကူညီဖြေရှင်းရတယ်။ ညီကို ဆုံးရှုံးရတယ်။ ညီရဲ့ဇနီးကို ထပ်ဆုံးရှုံးရတယ်။ နာရေးအ
တွက် ငွေကုန်တယ်။အကြွေးတင်တယ်။ လောက်ကိုင်ကို ဒုတိယအကြိမ် သွားရတယ်။ လုပ်အားခမရဘဲ ပြန်လာရတယ်။တနေ့နှစ်သောင်းငါး‌ထောင် နဲ့ ကားပြန်မောင်းရတယ်။နောက်ဆုံး မိသားစုဝင်တယောက်ရဲ့ ကျန်းမာ
ရေးအတွက် ဆေးရုံစရိတ် သိန်း ၂၀ ထပ်ကုန်တယ်။ ပြီးတော့ အမေကို ဆုံးရှုံးရတယ်။ ဒီစာရင်းကို ကြည့်လိုက်ရင် “ဘဝကံမကောင်းလို့”ဆိုတဲ့စကားကိုပြောသင့်ပါ‌သေးသလား။

ဒါဟာ ၂၀၂၁ စစ်အာဏာသိမ်းမှု​ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ လုံခြုံရေး၊ စီးပွားရေး၊ ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်မှု၊ ကျန်းမာရေးနဲ့ လူမှုရေးအကျပ်
အတည်းတွေ တခုနဲ့တခု ဆက်စပ်ပြီး မိသား
စုတစုရဲ့ ဘဝထဲကို ဝင်ရောက်လာတဲ့ ပုံစံတခု ဖြစ်ပါတယ်။ IOM ကလည်း ၂၀၂၁ စစ်အာ
ဏာသိမ်းမှုနောက်ပိုင်း လုံခြုံရေး၊ စီးပွားရေး၊ နိုင်ငံရေးနဲ့ လူမှုရေးအကျပ်အတည်းတွေ ပေါင်းစပ်လာပြီး လူသားချင်းစာနာမှုလိုအပ်
ချက်တွေ မြင့်တက်လာခဲ့တယ်လို့ တိုက်ရိုက်ဖော်ပြထားပါတယ်။

မြန်မာနိုင်ငံမှာ“သာမန်ဘဝ”ဘာကြောင့် ပျောက်သွားတာလဲ။ ကိုမင်းက နိုင်ငံရေးသ
မား မဟုတ်ပါဘူး။သူ့အိမ်ကလည်း နိုင်ငံရေး
အာဏာကို စိန်ခေါ်တဲ့နေရာ မဟုတ်ဘူး။ သူ့အလုပ်ကလည်းနိုင်ငံရေးနဲ့မဆိုင်ဘူး။ကလေးနှစ်ယောက်ကို ကျွေးမွေးနိုင်ဖို့ပါပဲ။ဒါ​ပေမယ့် စစ်တပ်အာဏာသိမ်းတာရဲ့ ဆိုးယုတ်မှု​တွေက သူတို့လိုပြည်သူ​တွေဘဝထဲထိ​ရောက်လာခဲ့ပါတယ်။

ဒါပေမယ့် စစ်အာဏာသိမ်းမှုနောက်ပိုင်း နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံလုံးရဲ့ လုံခြုံရေးနဲ့ စီးပွားရေးအခြေ
အနေ ပြောင်းလဲသွားတဲ့အခါ သာမန်လူတွေရဲ့ဘဝဟာလည်း ဒီဒုက္ခတွေထဲကို အလိုအ
လျောက် ပါဝင်သွားတယ်။ ရွာမှာနေသူက ရွာကနေ ထွက်ပြေးရတယ်။ အလုပ်လုပ်သူက အလုပ်နေရာပြောင်းရတယ်။ လူငယ်တွေက စစ်မှုထမ်းရမှာကို စိုးရိမ်ရတယ်။ နိုင်ငံခြားထွက်ချင်သူက ငွေမရှိလို့ မထွက်နိုင်ဘူး။ နယ်ဝေးမှာ အလုပ်လုပ်သူက စစ်ရေးအခြေ
အနေကြောင့် ပြန်လာရတယ်။ ဖျားနာသူက ဆေးရုံသွားဖို့ ခက်တယ်။ ဝင်ငွေမလုံလောက်လို့ အကြွေးယူရတယ်။ အကြွေးတင်လာရင် နောက်ထပ်အလုပ်ရှာဖို့ ထပ်ရွှေ့ပြောင်းရတယ်။ အဲဒီလိုနဲ့ စစ်ပွဲဟာ ရှေ့တန်းကနေ အိမ်ထဲကို ရောက်လာပါတယ်။

IOM ရဲ့ အချက်အလက်အရ ၂၀၂၅ နိုဝင်ဘာအထိ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ပြည်တွင်းနေရပ်စွန့်ခွာသူ ၃.၆ သန်းကျော် ရှိနေတယ်။ World Bank အရ ဆင်းရဲနွမ်းပါးမှုနှုန်းဟာ ၃၁ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ရှိနေတယ်။ WHO အရ ကျန်းမာရေးအ
ကူအညီ လိုအပ်နေသူ သန်းနဲ့ချီရှိနေတယ်။ OHCHRအရစစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် အ
ရပ်သားတွေအပေါ် အကြမ်းဖက်မှုနဲ့ လူ့အခွင့်
အရေးချိုးဖောက်မှုတွေ ဆက်လက်မြင့်မားနေတယ်။ဒီကိန်းဂဏန်းတွေဟာမြန်မာနိုင်ငံ
အကျပ်အတည်းရဲ့ အရွယ်အစားကို ပြသပေးနေတာပါ။

ဒါပေမယ့် ကိုမင်းရဲ့ဇာတ်လမ်းက အဲဒီကိန်း
ဂဏန်းတွေရဲ့ နောက်က လူသားဘဝကို ပြခဲ့တယ်။ ၃.၆ သန်းဆိုတာ လူ ၃.၆ သန်းပဲ မဟုတ်ဘူး။ အိမ် ၃.၆ သန်းနီးပါးရဲ့ မပြည့်စုံတော့တဲ့ ဇာတ်လမ်းတွေပါ။ ဆင်းရဲနွမ်းပါးမှု ၃၁ ရာခိုင်နှုန်းဆိုတာ ရာခိုင်နှုန်းတခု မဟုတ်ဘူး။ တနေ့ နှစ်သောင်းငါးထောင် ရဖို့ မနက်စောစောထပြီး ကားမောင်းရတဲ့ ဖခင်တွေရဲ့ ဘဝပါ။ ကျန်းမာရေးဝန်ဆောင်မှု မရရှိနိုင်မှုဆိုတာ စာရင်းဇယားတစ်ခု မဟုတ်ဘူး။ ရွာကနေ မြို့ကို ဆေးရုံသွားဖို့ တစ်ညလုံး စောင့်ရတဲ့ လူနာတစ်ယောက်ရဲ့ အသက်ပါ။

ကိုမင်းရဲ့ ဇာတ်လမ်းကို အစကနေ ပြန်ဖတ်ကြည့်ရင် အရာအားလုံးဟာ တခုနဲ့တခု ဆက်စပ်နေပါတယ်။ စစ်အာဏာသိမ်းမှု၊ ရွာကနေ ထွက်ပြေးရခြင်း၊ အိမ်ဆုံးရှုံးခြင်း၊ အလုပ်အကိုင် မတည်ငြိမ်ခြင်း၊ နယ်ဝေးရွှေ့ပြောင်းအလုပ်လုပ်ခြင်း ၊ စစ်ရေးပဋိပက္ခကြောင့် အလုပ်ပျက်ခြင်း၊ စစ်မှုထမ်းရမယ့် စိုးရိမ်မှု၊ ရွှေ့ပြောင်းနိုင်ဖို့ ငွေမရှိခြင်း၊ မိသား
စုဝင်ဆုံးရှုံးမှု၊ နာရေးစရိတ်နဲ့ အကြွေးတင်ခြင်း၊ ထပ်မံရွှေ့ပြောင်းအလုပ်လုပ်ခြင်း၊ လုပ်အားခမရခြင်း၊ နောက်ထပ်အကြွေး ၊ ဝင်ငွေနည်းခြင်း၊ ကျန်းမာရေးအတွက် ထပ်မံငွေကုန်ခြင်း။

ဒါဟာ လူတစ်ယောက်ရဲ့ “ကံဆိုးမှု” စာရင်းတခု မဟုတ်ပါဘူး။ နိုင်ငံတနိုင်ငံရဲ့ ဒုက္ခက မိသားစုတစ်စုရဲ့ နေ့စဉ်ဘဝထဲ ဘယ်လိုဝင်ရောက်လာသလဲဆိုတဲ့ မှတ်တမ်းတစ်ခုပါ။ ကိုမင်းတည်​ဆောက်ဖို့ ကြိုးစား​နေတာ အ
လုပ်တစ်ခု။အိမ်တစ်လုံး။ ကလေးနှစ်ယောက်အတွက် စားစရာ။ဇနီးအတွက် လုံခြုံတဲ့ဘဝ။ မိဘတွေအတွက် အေးချမ်းတဲ့အိုမင်းခြင်း။ဒါပေမယ့်အာဏာသိမ်းမှုနောက်ပိုင်းမြန်မာနိုင်ငံ
မှာအဲဒီအရာတွေတောင် သာမန်အခွင့်အရေးမဖြစ်တော့ပါဘူး။စစ်အာဏာရှင် စနစ်ဆိုးလက်​အောက်မှာ ပြည်သူ​တွေဟာ ကိုယ့်ဘဝကိုယ်မပိုင်​တော့တာရဲ့ပြယုဂ်ပါ။

စစ်အာဏာသိမ်းမှုရဲ့ နောက်ဆက်တွဲဆိုတာ ပစ်ခတ်မှုတွေ၊ဗုံကြဲသတ်ဖြတ်မှု​တွေ၊ မြို့သိမ်းမှုတွေ၊ ရွာ​တွေကိုစစ်​ကြောင်းထို့ မီးရှိုဖျက်ဆီးမှုတွေ၊ ပြည်သူ​တွေနှစ်​ပေါင်းများစွာ​နေထိုင်ခဲ့တဲ့အိမ်ရာကို စစ်အုပ်ကကျူး​ကျော်​မြေဆိုပြီး​မောင်းထုတ်မှု​တွေသာမကပါဘူး။
တဖက်မှာလည်းတိုက်ပွဲတွေရှိနေပြန်ပါတယ်။ကိုမင်းလို လူတွေက နေ့တိုင်း အလုပ်သွားနေကြရတယ်။ အဲဒီနှစ်ခုကြားမှာ မမြင်ရတဲ့ စစ်ပွဲတခု ရှိနေပါတယ်။ မိသားစုတစုရဲ့ ပုံမှန်ဘဝကို မပျက်စီးအောင် ထိန်းထားဖို့ တိုက်နေရတဲ့ စစ်ပွဲ။

ကိုမင်းဟာ အဲဒီစစ်ပွဲကို နှစ်ပေါင်းများစွာ တိုက်နေခဲ့တယ်။ သူ့လက်နက်က ကားစတီယာရင်။ သူ့အင်အားက လုပ်အား။ သူ့နောက်မှာတော့ ဇနီးနဲ့ ကလေးနှစ်ယောက်။ သူ့ရှေ့မှာတော့ မသေချာတဲ့ မနက်ဖြန်။ ပြီးတော့ သူ့ဘဝတလျှောက် ထပ်ခါထပ်ခါ ပြောခဲ့ရတဲ့ စကားတစ်ခွန်း “အလုပ်လုပ်ရင် မိသားစုကို ကျွေးနိုင်မယ်။”

ဒါပေမယ့် မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ လက်ရှိအခြေအနေက ပြသနေတဲ့ အမှန်တရားကတော့ အလုပ်လုပ်ချင်ရုံနဲ့ မလုံလောက်တော့တဲ့ နိုင်ငံတစ်
နိုင်ငံ ဖြစ်လာနေပြီဆိုတာပါ။ အိမ်လုံခြုံဖို့၊ အလုပ်လုံခြုံဖို့၊ သွားလာခွင့်၊ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ရှိဖို့၊ ကလေးတွေရဲ့ အနာဂတ် မပျက်စီးဖို့၊ပြီးတော့လူတစ်ယောက်ဟာမနက်
ဖြန်ကို ကြောက်စရာမလိုဘဲ ဒီနေ့အလုပ်သွားနိုင်ဖို့ ဒါတွေအားလုံး လိုအပ်ပါတယ်။

ကိုမင်းတို့မိသားစုရဲ့ ဇာတ်လမ်းဟာ မြန်မာ
နိုင်ငံမှာ စစ်အာဏာသိမ်းမှုရဲ့ အကျိုးဆက်ကို ကိန်းဂဏန်းတွေနဲ့ မပြောဘဲ လူတစ်ယောက်ရဲ့ ဘဝနဲ့ ပြောပြနေတဲ့ ဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ် ဖြစ်ပါတယ်။ အိမ်တစ်လုံး ဆုံးရှုံးတာကနေ စခဲ့တယ်။ နောက်ဆုံးမှာတော့ ဘဝတစ်ခုလုံးကို ပြန်တည်ဆောက်ဖို့ ကြိုးစားနေရတဲ့ မိသားစုတစ်စု ကျန်ခဲ့ပါတယ်။

ဒီဇာတ်လမ်းကို မြန်မာနိုင်ငံနဲ့မဆိုင်တဲ့ အဝေးတနေရာကနေ ကြားရတဲ့သူဆိုရင် ဒီလောက်ဆက်တိုက် ဆိုးရွားတာတွေဟာ တကယ်ရောဖြစ်နိုင်ပါ့မလားလို့ တွေးကောင်းတွေးနိုင်စရာရှိပါတယ်။ဒါပေမယ့်တကယ်ဖြစ်နေပါတယ်။ စက်မှုဇုန်ထဲမှကိုမင်းရှိနေပါတယ်။မြန်မာ
နိုင်ငံထဲမှာတော့ကိုမင်းပေါင်းများစွာရှိနေပါတယ်။ ။

ရေဘေးသင့်သရက်ချောင်းမှာ စစ်တပ်လက်
နက်ကြီးကြောင့် အမျိုးသမီးတစ်ဦးသေဆုံး

​အောက်တိုဘာ-၆၊၂၀၂၆။ဇော်ရမ်း/People's Spring

‌ရေဘေးနဲ့ မြေပြိုဘေးရင်ဆိုင်နေရတဲ့ သရက်ချောင်းမြို့နယ်မှာစစ်တပ်ကလက်နက်ကြီးနဲ့ ပစ်လို့ အမျိုးသမီးတစ်ဦးသေဆုံးခဲ့ပါတယ်။

သရက်ချောင်းမြို့နယ်၊ပြင်းဖြူကြီးရွာကိုအာဏာသိမ်းစစ်တပ်က အောက်တိုဘာလ ၅ရက် နေ့ခင်းပိုင်းမှာ လက်နက်ကြီးနဲ့ပစ်ခတ်တာလို့ မြို့ခံတွေကပြောပါတယ်။

ဒေါ်မဲတူလို့ လူသိများတဲ့ အမျိုးသမီးနေထိုင်တဲ့အိမ်ကိုလက်နက်ကြီးထိမှန်တာဖြစ်ပါတယ်။

ပြင်းဖြူကြီးရွာထဲကို စစ်တပ်‌စစ်​ကြောင်းတွေအောက်တိုဘာလ ၃ရက်နေ့မှာဝင်လာပြီး ရမ်း
သမ်းပစ်ခတ်နေလို့ ဒေသခံအများစု ထွက်
ပြေးနေရတယ်လို့ သတင်းရရှိပါတယ်။

ပြင်းဖြူကြီးရွာအပါအဝင် သရက်ချောင်းအောက်ပိုင်းရွာတွေဖြစ်တဲ့ ဆင်းကျန်း၊လဘ၊ပိတိုင်၊ချောက်ချောင်းရွာက ဒေသခံတွေဟာ စစ်တပ်စစ်ကြောင်းရန်ကို ကြောက်လန့်ပြီး ဘေးလွတ်ရာကို တိမ်းရှောင်နေကြရတယ်လို့ ​ဒေသခံတွေကပြောပါတယ်။

"ရေဘေးကြောင့်လည်း အထိအခိုက်များထားတော့တချို့က မရှောင်နိုင်ကြဘူး။ လေ
ကြောင်းဆရာ စစ်ကြောင်းရော ကြောက်ရတာ"လို့ စစ်ရှောင်တစ်ဦးကပြောပါတယ်။

တနင်္သာရီတိုင်းအတွင်းလောင်းလုံး၊ ထား
ဝယ်၊ သရက်ချောင်း၊ ရေဖြူ၊ မြိတ်မြို့နယ်တွေမှာထိုင်းနိုင်ငံဖက်ကလေဖိအားနည်းရပ်ဝန်းအရှိန်ကြောင့်စက်တင်ဘာလ၂၆ရက်နေ့ကစပြီးရေဘေးကြုံတွေ့နေတာပါ။လောင်း
လုံးနဲ့ သရက်ချောင်းမြို့ဟာ ရေဘေးနဲ့ မြေပြိုမှုအဆိုးဆုံးကြုံတွေ့နေရပြီးဒေသခံတွေအ
တွက် အရေးပေါ်အကူအညီတွေလိုအပ်နေပါတယ်။ ဘေးသင့်‌ ဒေသတွေမှာ စစ်ကောင်စီက စစ်ကြောင်းထိုးပြီးအရပ်သားတွေကိုဖမ်းဆီးနေသလိုလေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုတွေလည်းရှိနေပါတယ်။စက်တင်ဘာလ၃၀ရက်နေ့က ထားဝယ်အရှေ့တောဒေသရေဝိုင်းရွာနဲ့ အောက်တိုဘာလ၁ရက်နေ့မှာ သရက်ချောင်းမြို့နယ်ထဲကို လေကြောင်းကနေဗုံးကြဲခဲ့ပါတယ်။ ရေဖြူမြို့နယ်နဲ့လောင်းလုံးမြို့နယ်ထဲမှာလည်း မြေပြင်စစ်ကြောင်းဝင်ရောက်လာတဲ့အတွက် ဒေသခံတွေတိမ်းရှောင်နေကြရတယ်လို့ သိရပါတယ်။ရေဘေးနဲ့ မြေပ်ြိုမှု ဘေးကြုံတွေ့နေတဲ့ ဒေသတွေကို စစ်‌ကောင်စီတပ်တွေက ပြည်သူအသွင်ယူပြီး စိမ့်ဝင်နေတဲ့အတွက်လည်း ကယ်ဆယ်ရေးအဖွဲ့အစည်းတွေအနေနဲ့ အလံဖြူထောင်သွားလာခြင်းမပြုကြဖို့နဲ့ ဒေသခံတွေ လုံခြုံရေးသတိရှိကြဖို့ တနင်္သာရီတိုင်းစစ်ဌာနနည်းဗျူဟာ(၃၃)က ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

စက်တင်ဘာလကုန်ပိုင်းမှာ သရက်​ချောင်းမြို့​ရေကြီး​ရေလျှံ​နေစဥ်။ဓါတ်ပုံ-MFSD

ရိုးမစင်ထရယ်စီမံကိန်းမှ IFC၊ ADB နဲ့
မစ်ဆူဘီရှီအုပ်စုတို့ထွက်ခွာ

■FMIက Yoma Strategic နဲ့အတူ စီမံကိန်းကို အဆင့်လိုက်ပြန်စမယ်ဟုဆို

အောက်တိုဘာ-၆၊၂၀၂၆။ဇော်၀င်း/People's Spring

ရန်ကုန်မြို့လယ်ကရိုးမစင်ထရယ်စီမံကိန်းကနေကမ္ဘာ့ဘဏ်အုပ်စုဝင်အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ဘဏ္ဍာရေးကော်ပိုရေးရှင်း (IFC)၊ အာရှဖွံ့ဖြိုးရေးဘဏ် (ADB) နဲ့ မစ်ဆူဘီရှီအုပ်စုတို့ ထွက်ခွာသွားပြီလို့ ပြည်တွင်းစီးပွားရေး လုပ်ငန်းရှင်တချို့က ‌ပြောပါတယ်။

ကိုလိုနီခေတ်လက်ရာမီးရထားရုံးချုပ်ဝင်းဟောင်းကိုအဆင့်မြှင့်တင်မယ့်ရိုးမစင်ထရယ်စီမံကိန်းကိုမူလက မစ်ဆူဘီရှီအုပ်စုက ၃၀ ရာခိုင်နှုန်း၊ IFC ၅ ရာခိုင်နှုန်းနဲ့ ADB ၅ ရာ
ခိုင်နှုန်းစီပါဝင်ဖွဲ့စည်းခဲ့တာလို့ သိရပါတယ်။

"ပထမမြန်မာရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုအများပိုင်ကုမ္ပဏီလီမိတက်(FMI) ရဲ့ စီမံကိန်းရှင်းတမ်းအရဆိုရင် IFC၊ ADB နဲ့ Mitsubishi ပူးပေါင်းထားတဲ့ MMJ Yangon Development Pte. Ltd. တစ်စုံလုံးထွက်သွားတယ်လို့ပြောရမယ်။ထွက်ခွာရတဲ့အကြောင်းရင်းကို ထုတ်ပြန်ချက်မှာတော့ မပါဘူး"လို့ရန်ကုန်မြို့အခြေ
စိုက် ဆောက်လုပ်ရေးနဲ့စီးပွား‌ရေးလုပ်ငန်းရှင်
တစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

ဒါ​ပေမယ့် FMIက Yoma Strategicနဲ့ အတူ Yoma Central တွင် အစုရှယ်ယာပိုင်ဆိုင်မှုကိုတိုးမြှင့်ပြီး ရန်ကုန်မြို့လယ်ကစီမံကိန်းကို အဆင့်ဆင့်ပြန်လည်စတင်အကောင်အ
ထည်ဖော်မယ်လို့ အောက်တိုဘာ ၄ ရက်က ထုတ်ပြန်ခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။

ရန်ကုန်မြို့ရဲ့ အထင်ကရ ဘက်စုံအသုံးပြု ဖွံ့ဖြိုးရေးစီမံကိန်း (mixed-use development) ဖြစ်တဲ့ Yoma Central စီမံ
ကိန်းမှာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု အစုရှယ်ယာပိုင်ဆိုင်မှုကို ၁၂ရာခိုင်နှုန်းကနေ၂၀ ရာခိုင်နှုန်း အထိ တိုးမြှင့်နိုင်တဲ့သဘောတူစာချုပ်များကို လက်
မှတ်ရေးထိုးခဲ့တယ်လို့ ဖော်ပြပါတယ်။

စီမံကိန်းမှာ FMI ရဲ့ ရေရှည် မိတ်ဖက်ဖြစ်တဲ့ Yoma Strategic Holdings Ltd. ("Yoma Strategic") ကကျန်ရှိတဲ့ အစုရှယ်ယာ ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းကိုပိုင်ဆိုင်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

"သဘောတူစာချုပ်က Yoma Central စီမံ
ကိန်း ပြန် လည်စတင်နိုင်ဖို့အတွက် အရေးပါတဲ့ မှတ်တိုင် တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ရေရှည်မိတ်ဖက်ဖြစ်တဲ့ Yoma Strategic နဲ့အတူ ဆောက်လုပ်ရေး လုပ်ငန်းများကို အဆင့်ဆင့် ပြန်လည်စတင်နိုင်ဖို့ မျှော်လင့်ထားပါတယ်။ Yoma Central မှာ အစုရှယ်ယာပိုင်ဆိုင်မှု တိုးမြှင့်ခြင်းကစီမံကိန်းအပေါ် ယုံကြည်မှုနဲ့ Yoma Group ရဲ့ မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် ထားရှိတဲ့ ရေရှည်ကတိကဝတ်ကိုထင်ဟပ်စေပါတယ်။ ရလဒ်ကို ဖော်ဆောင်နိုင်ဖို့ နှစ်ပေါင်းများစွာ ပံ့ပိုးကူညီပေးခဲ့တဲ့ မိတ်ဖက်တွေနဲ့ ချေးငွေပေးသူများအားလုံးကို အထူးပင် ကျေးဇူး
တင်ရှိပါတယ်" လို့ FMI အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်နဲ့အမှုဆောင်ဒါရိုက်တာ ဦးထွန်းထွန်းက ပြောပါတယ်။

Yoma Central စီမံကိန်းကို ဖော်ဆောင်လျက်ရှိသော Meeyahta Development Limited တွင် မိတ်ဖက်များ(MMJ Yangon Development Pte. Ltd) ပိုင်ဆိုင်မှုအချိုး
အစားဖြစ်တဲ့အစုရှယ်ယာ ၄၀ ရာခိုင်နှုန်းကို စတိတန်ဖိုး(Norminal Amount) ကို လျှော့
ဈေး နဲ့ဝယ်ယူသွားမယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

ထိုရှယ်ယာငွေတွေက ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့အထိ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၆၁.၇ သန်းခန့်ရှိရာမှာ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၅၅ သန်းဖြင့် ဝယ်ယူမယ်လို့ FMI ရဲ့ထုတ်ပြန်ချက်မှာဖော်ပြပါတယ်။

ထိုဝယ်ယူမှုက၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့အထိ FMI ကုမ္ပဏီရဲ့အစုရှယ်ယာရှင်တွေက ချေးပေးငွေထားတဲ့အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၀၆ သန်းခန့်လည်း ပါဝင်မယ်လို့ သိရပါတယ်။

စစ်တပ်အာဏာသိမ်းပြီး လေးနှစ်အကြာ
၂၀၂၅ ခုနှစ်မှာမြန်မာ့နိုင်ငံရေးအခြေအနေတွေကြောင့် မီးရထားရုံးချုပ်အဆောက်အအုံကို ဟိုတယ်အဖြစ်ပြုပြင်မွမ်းမံတည်ဆောက်မယ့်စီမံကိန်းအတွက် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံထားသောငွေအားလုံးကိုပင်နီဆူလာ(Peninsula ) ဟို
တယ်လုပ်ငန်းစုကဆုံးရှုံးငွေအဖြစ်သတ်မှတ်ခဲ့ပါတယ်။

၂၀၁၄ခုနှစ်က စတင်ပြီး ၂၀၂၂ခုနှစ်တွင် အ
ပြီးသတ်ဖို့ စီမံထားခြင်းဖြစ်ပြီး ရန်ကုန်မြို့အတွက်အဓိကအထိန်းအမှတ် အဆောက်
အဦးတစ်ခုဖြစ်လာဖို့မျှော်မှန်းထားတဲ့ရိုးမစင်ထရယ်စီမံကိန်းကို Yoma Group ပိုင်ရှင် ဦးသိမ်းဝေ(ခ) Serge Pun က ဦးဆောင်ခဲ့ပါတယ်။ ဦးသိမ်း​ဝေကိုအာဏာသိမ်းစစ်တပ်က ၂၀၂၄ ဇွန်လမှာ ဖမ်းဆီးခဲ့ပါတယ်။ထိုင်းနိုင်ငံမှာ ကွန်ဒိုဝယ်ယူတဲ့ မြန်မာနိုင်ငံသားတွေကို ရိုးမဘဏ်က ချေးငွေ ပေးခဲ့တယ်ဆိုတဲ့ စွပ်
စွဲချက်နဲ့ ဗဟိုဘဏ် သတ်မှတ်ထားတဲ့အိမ်ယာ​ချေး​​ငွေသတ်မှတ်ချက်ထက်ပိုချေးပေးခဲ့တယ် ဆိုတဲ့ စွပ်စွဲချက်တွေကြောင့် စစ်တပ်ပဖမ်းတယ်လို့ သတင်းထွက်ခဲ့​ပေမယ့် တိတိ
ကျကျထုတ်ပြန်တာမရှိပါဘူး။

ဦးသိမ်း​ဝေအဖမ်းခံပြီး​တော့ သူ့ရဲ့သားဖြစ်သူ မယ်လ်ဗင်ပန်(Melvyn Pun)ကYoma Group
ကို ဦး​ဆောင်လုပ်ကိုင်​နေတာဖြစ်ပါတယ်။

Yoma Groupရဲ့ထင်ရှားတဲ့ လုပ်ငန်းတွေထဲမှာ FMIကုမ္ပဏီ၊ Yoma ဘဏ်၊ Wave money ငွေလွှဲလုပ်ငန်း၊ ပန်းလှိုင်ဆေးရုံ ၊ Star City အိမ်ယာစီမံကိန်းစတာတွေပါ၀င်ပါတယ်။

စစ်တပ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် PDF (ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်)တွေနဲ့ တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့‌​တွေနေပြည်တော်ကို လာမတိုက်ရင် စီးပွား
ရေးလုပ်လို့ရတယ်လို့စစ်တပ်က သီရိပျံချီဘွဲ့​ပေးထားတဲ့ ဦးသိမ်းဝေက ပြောခဲ့ဖူးပါတယ်။



#ရိုးမစင်ထရယ် #IFC #ADB #မစ်ဆူဘစ်ရှီ
#FMI #ဦးသိမ်းဝေ #မယ်လ်ဗင်ပန်
#peoplesspring #ludunwayoo

ရိုးမစင်ထရယ် စီမံကိန်း​ဆောက်လုပ်ခဲ့စဥ်။
ဓါတ်ပုံ-Nikkei

မကွေးမှာ ကျေးရွာအချို့ မြစ်ကမ်းပါးပြိုလို့ နေအိမ်တွေ အရေးပေါ် ရွှေ့ပြောင်းနေရ

အောက်တိုဘာ ၆၊ ၂၀၂၆။ ဟာနာဆန်/People's Spring

မကွေးတိုင်းက ဧရာဝတီမြစ်ကမ်းဘေး ကျေးရွာတချို့ မြစ်ကမ်း​ပါးပြိုလို့ နေအိမ်တွေ အရေးပေါ် ရွှေ့ပြောင်းနေရကြောင်း ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

သရက်ခရိုင်၊ ကံမမြို့ အမှတ်(၂)ရပ်ကွက်မှာ အောက်တိုဘာ (၅) ရက် ည ၁၀ နာရီခန့်က ဧရာဝတီမြစ်ရေတိုက်စားပြီး ကမ်းပါးတွေပြိုလာလို့ လူနေအိမ် ၃၆ လုံး ရွှေ့ပြောင်းခဲ့ရကြောင်း ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

လက်ရှိ နေအိမ်ပြောင်းရွှေ့ထားရသူတွေဟာ မြို့နယ်သာသနာ့ဗိမာန်မှာ ယာယီနေထိုင်နေရတယ်လို့ သိရပါတယ်။

အလားတူ ပခုက္ကူမြို့နယ်၊ မရိုးကုန်းရွာမှာလည်း ပြီးခဲ့တဲ့ ဇွန်လအတွင်းက ဧရာဝတီမြစ်ကမ်းပါးပြိုနေလို့ နေအိမ်တွေဖျက်ကာ အရေးပေါ် ရွေ့ပြောင်းခဲ့ရကြောင်း၊ ယခုအောက်တိုဘာလဆန်းမှာလည်း ကမ်းပါးတွေထပ်ပြိုနေလို့ ကျန်တဲ့နေအိမ်တွေ ထပ်မံ ရွှေ့ပြောင်းနေရကြောင်း ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

"တစ်ရွာလုံး အကုန်ပြောင်းထားရတယ်။ နေစရာဝိုင်းတွေလည်း ကုန်ပြီ"လို့ ဒေသခံတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့ စက်တင်ဘာ ၃၀ ရက်ကလည်း မန္တလေးတိုင်း၊ အမရပူရမြို့နယ်၊ ဥယျာဥ်တော်ရွာမှာ ဒုဋ္ဌဝတီမြစ်ကမ်းပါးပြိုလို့ နေအိမ် ၅ လုံး ပြိုကျခဲ့ပြီး ကျန်နေအိမ်တွေလည်း အရေးပေါ် ရွှေ့ပြောင်းခဲ့ရပါတယ်။

ထားဝယ်မြို့နယ်မှာလည်း ရေကြီးရေလျှံမှုနဲ့ တောင်ပြိုမှုတွေဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး ပြည်သူ ၃၂ ဦး သေဆုံးကာ လူနေအိမ်နဲ့ ဘာသာရေးအဆောက်အဦးတွေ အပါအဝင် အဆောက်အဦးပေါင်း ၃၀၀ ဝန်းကျင်၊ ငါးဖမ်းလှေအစီးရေ ၅၀ ဝန်းကျင် ပျက်စီးဆုံးရှုံးခဲ့ရတယ်လို့ ထားဝယ်အမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်က ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

(မရိုးကုန်းရွာတွင် မြစ်ကမ်းပြိုနေ၍ နေအိမ်များအား ဖျက်ကာ ပြောင်းရွှေ့ရန် ပြင်ဆင်နေစဥ် ဓါတ်ပုံံ-Screen Grab)

တောင်သာနယ်က စစ်တပ်ထိန်းချုပ်မှု​အောက်ရှိ ကျောင်းကိုစစ်တပ်ဒရုန်းနဲ့ဗုံးပြန်ကြဲ ကျောင်းသားနဲ့ဆရာမ ၈ဦးဒဏ်ရာရ

အောက်တိုဘာ-၆၊၂၀၂၆။ကတ်သရင်း/ People's Spring

မန္တလေးတိုင်း၊တောင်သာမြို့နယ်မှာ စစ်တပ်ထိန်းချုပ်မှု​အောက်ရှိ သာပေါင်းလေးရွာအလယ်တန်းကျောင်းကို စစ်တပ်ကဒရုန်းနဲ့ ဗုံးပြန်ကြဲလို့ ​ကျောင်းသားငယ်တွေအပါအ
ဝင် ၈ဦးဒဏ်ရာရခဲ့တယ်လို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

အောက်တိုဘာလ၆ရက်နေ့၊မနက်၈နာရီကျော်
ကထန်းပင်ကုန်းရွာကိုတပ်စွဲထားတဲ့ စစ်တပ်ကသာပေါင်းလေးရွာအလယ်တန်းကျောင်းကို ဒရုန်းနဲ့ ဗုံးသီးချတိုက်ခိုက်ခဲ့တာလို့​ဒေသခံ​တွေက​ပြောပါတယ်။ဒရုန်းနဲ့ ဗုံးသီးချတိုက်
ဗုံးကြဲတာကြောင့် ကျောင်းသား၊ကျောင်သူ ၇ ဦးနဲ့ ကျောင်းဆရာမတဦးဒဏ်ရာရခဲ့ပါတယ်။

"ဒီကျောင်းက စကစ အုပ်စိုးထားတဲ့နယ် မြေမှာပဲရှိတာ။ ကျောင်းတက်ခါနီးအချိန်ဆို တော့ကလေးတွေက ကျောင်းဝန်းထဲစုံနေတဲ့ အချိန်မှာဗုံးချတာ။ကလေးနှစ်ယောက်က တော့ဒဏ်ရာတော်တော်ပြင်းပြီးစိုးရိမ်ရတယ်"လို့ ဒေသခံတဦးက ပြောပါတယ်။

ဗုံးသီးဟာ ကျောင်းမျက်နှာစာမှာကျခဲ့ပြီး ကျောင်း​ဆောင်​ပျက်စီးတာတွေလည်းရှိခဲ့ပါတယ်။ဒဏ်ရာရသူတွေကိုဆေးဝါးကုသမှုပေးနေပြီး ကျောင်းသူနှစ်ဦးဟာဒဏ်ရာစိုးရိမ်ရတယ်လို့သိရပါတယ်။

စစ်တပ်ကအရပ်သားတွေကိုဆက်တိုက် လေ
ကြောင်းတိုက်ခိုက်နေပြီးတောင်သာ၊နွားထိုးကြီး၊မြင်းခြံနယ်တို့မှာ စစ်တပ်က ဆက်တိုက် လေကြောင်းတိုက်ခိုက်တာတွေလုပ်နေတာဖြစ်ပါတယ် ။

စစ်တပ်ကတောင်ကုတ်မြို့အနီးတပ်ရင်းဟောင်း​ နဲ့ ဖုံညိုရွာကိုလေယာဉ်အုပ်နဲ့ ဗုံးကြဲ

■ ​ပြည်သူ​သေဆုံးထိခိုက်မှုရှိပြီး၊​လေယာဥ်သံ ဗုံးသံကြောင့်နှလုံးရပ်သေဆုံးသူအချို့ရှိနေ

အောက်တိုဘာ-၆၊၂၀၂၆။ခိုင်မြတ်/People’s Spring

အာဏာသိမ်းစစ်တပ်ကရခိုင်ပြည်နယ်တောင်
ပိုင်း၊ တောင်ကုတ်မြို့အနီးဝန်းကျင်ရှိ စစ်တပ်အထိုင်ချခဲ့တဲ့တပ်ရင်းဟောင်းတွေနဲ့ဖုံညိုရွာတို့ကို လေယာဉ်အုပ်လိုက်နဲ့ ဗုံးကြဲခဲ့တာကြောင့်သေဆုံးဒဏ်ရာရသူ​တွေရှိခဲ့ပြီး ​လေယာဥ်သံနဲ့ ဗုံး​ပေါက်ကွဲသံကြောင့် နှလုံးရပ်သေဆုံးသူအချို့လည်း ရှိတယ်လို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

အောက်တိုဘာလ ၆ ရက်၊မနက် ၉ နာရီခွဲကနေ ၁၀ နာရီ ၁၅ မိနစ်လောက်ထိ စစ်တပ်က တစ်နာရီနီးပါးကြာ ဗုံးအလုံး နှစ်ဆယ်ဝန်း
ကျင်ကြဲချနေခဲ့တာလို့သိရပါတယ်။

“လေယာဉ်ဟာအားလုံးဆိုရင်ခြောက်စီးလောက်ပါတယ်။အရပ်သားတွေ မနည်းနာတယ်။ ပြည်သူတွေ ဒဏ်ရာရ တဲ့လူ တော်
တော်များတယ်လို့ ကြားတယ်။ အခု ဆေးရုံရောက်နေကြတယ်။ အရေအတွက်တော့ မသိရသေးဘူး။ တော်တော်များတယ်လို့ ပြောတယ်”လို့ တောင်ကုတ်ဒေသခံတဦးကပြောပါတယ်။

စစ်တပ်ဟာ အရင်ကအထိုင်ချခဲ့တဲ့အမှတ်(၅)
စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကွဲမှုဌာနချုပ်(စကခ ၅)၊ ခမရ (၃၄၆)၊ ခမရ (၅၄၄) တို့နဲ့ အဲဒီအနီး တောင်ကုတ်မြို့အဝင်မှာရှိတဲ့ ဖုံညိုရွာတို့ကို ဗုံးကြဲနေခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။ဖုံညိုရွာဟာသံတွဲမြို့နယ်ကနေ တောင်ကုတ်မြို့သို့အဝင်မှာ ရှိတဲ့ လူနေကျေးရွာတခုဖြစ်ပြီး စစ်ဘေးရှောင်တွေလည်း နေထိုင်ကြပါတယ်။

ဗုံးကြဲမှုကြောင့်ဖုံညိုရွာကဒေသခံပြည်သူ​တွေ ​သေဆုံးဒဏ်ရာရသူ​တွေရှိပြီး တောင်ကုတ်မြို့ပေါ်မှ ဦးဇော်ခင်ဦးနဲ့ ဦးလှစိန် တို့ဟာလည်း ကျယ်လောင်တဲ့ဗုံးကွဲသံကြောင့် နှလုံးရပ်ပြီး သေဆုံးခဲ့ရတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

“လေယာဉ်တွေအများကြီးပျံနေတော့ လေ
ယာဉ်သံနဲ့ရော၊ဗုံးသံနဲ့ရောအကုန်လုံးကြောက်
လန့်နေကြတယ်။ဘယ်ကိုပြေးလို့ပြေးရမလဲတောင် မသိတော့ဘူး။ နဂိုနှလုံးမကောင်းတဲ့ သူတွေကျတော့ သေသွားတာ၊ ဒဏ်ရာရတဲ့သူ တွေလည်း များတယ်” လို့ အခြားဒေသခံတဦးကလည်းပြောပါတယ်။

စစ်တပ်ကအောက်တိုဘာ ၅ ရက်နေ့ ညကလည်းပုဏ္ဏားကျွန်းနဲ့ ကျောက်တော်မြို့နယ်အစပ်ဆောင်းဒူ ရွာဝန်းကျင်ကို လေယာဉ်အုပ်လိုက်နဲ့ ဗုံးကြဲခဲ့ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် အောက်တို
ဘာ ၅ ရက် မနက်ပိုင်းကလည်း ပုဏ္ဏား ကျွန်းမြို့နယ်ပန်းနီလာစစ်ဘေးရှောင်စခန်းနဲ့ အဲဒီအနီးရှိ စေတနာအခမဲ့ဆေးပေးခန်းတို့ကို ဗုံး
ကြဲခဲ့တာကြောင့်ကျောင်းသူ၁ဦးအပါအဝင်
၂ ဦး သေဆုံးပြီး ၁ ဦး ဒဏ်ရာရခဲ့ပါတယ်။

အောက်တိုဘာ ၄ ရက် ညနေပိုင်းကလည်း ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့နယ်မှာရှိတဲ့ ဗျာလစစ်ဘေးရှောင်စခန်းကို ဗုံးကြဲခဲ့တာ ကြောင့် စစ်ဘေးရှောင်အမျိုးသမီး ၁ ဦးအပါအဝင် ၆ ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီး ၁၀ ဦးထက်မနည်း ဒဏ်ရာရခဲ့ပါတယ်။

အာဏာသိမ်းစစ်တပ်က ၄၉၂၆ စစ်ဆင်ရေးလို့ အမည်တပ်ပြီး အာရက္ခတပ်တော်(AA)
ထိန်းချုပ်နယ်မြေတွေကို ထိုး စစ်ဆင်နေခဲ့တာဟာ တစ်လကျော်ရခဲ့ပြီဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီစစ်ဆင်ရေးကာလအတွင်း AA စခန်းတစ်ခုမှမသိမ်းနိုင်ဘဲ စစ်တပ်ရဲ့တပ်စခန်းတွေထပ်မံလက်လွှတ်၊ အထိနာ​နေပြီး​နောက် အရပ်သားလူနေကျေးရွာတွေ၊ စစ်ဘေးရှောင်စခန်းတွေ၊ စျေးတွေကိုပါစစ်တပ်က ဆက်တိုက်ဗုံးကြဲနေတာဖြစ်ပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့ စက်တင်ဘာ ၂၈ ရက်နေ့ကလည်း ကျောက်တော်မြို့ပေါ် အိန္ဒိယစျေးနဲ့ ကစ္ဆပနဒီတံတားတို့ကို ပေါင်ငါးရာ ဗုံးနှစ်လုံးကြဲချတိုက်ခဲ့တာကြောင့်ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်၊ ကလေးငယ်၊ အမျိုးသမီး၊ ရိုဟင်ဂျာတွေအပါအဝင် အပြစ် မဲ့အရပ်သားပြည်သူ ၅၁ ထက်မနည်း သေဆုံးပြီး ၆၀ ကျော် ဒဏ်ရာရခဲ့ပါတယ်။

လူထုနွေဦးက ကောက်ယူပြုစုထားတဲ့အချက်
အလက်တွေအရ စစ်တပ်ရဲ့ စစ်ဆင်ရေးစတဲ့ စက်တင်ဘာ ၄ ရက်နေ့ ကနေအောက်တိုဘာ ၆ ရက်နေ့ထိ တလကျော်အတွင်း စစ်တပ်လက်ချက်ကြောင့် သေဆုံးရတဲ့ ရခိုင် ဒေသခံ ပြည်သူ ၈၀ ဦးနဲ့ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရသူ ၁၄၀ ဦးထက်မနည်း ရှိ​နေပြီဖြစ်ပါတယ်။



#တောင်ကုတ်မြို့ကိုစစ်တပ်ဗုံးကြဲ
#စစ်တပ်လေယာဥ်အုပ်
#ဗုံးသံကြောင့်နှလုံးရပ်သေဆုံး
#peoplesspring #ludunwayoo #ps

စစ်တပ်ရဲ့တိုက်​လေယာဥ်​တွေကိုစစ်တပ်အာဏာသိမ်းပြီး ၂၀၂၂ ခုနှစ်မတ်၂၇ ရက်မှာစစ်​ရေးပြ​လေ့ကျင့်ပျံသန်း​နေတာကို​တွေ့ရစဥ်။ဓါတ်ပုံ-Getty

ကျွန်းလှနယ်ကို စစ်တပ် နှစ်ရက်ဆက် လေကြောင်းဗုံးကြဲ
အောက်တိုဘာ-၆၊ ၂၀၂၆။ အိမ်သွင်/People's Spring
စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ကျွန်းလှမြို့နယ်၊ သဖန်းဆိပ်ဆည်အနီးဝန်းကျင်က ဒေသခံတွေ တူးဖော်နေတဲ့ တပိုင်တနိုင်ရွှေမျှောတွေကို စစ်တပ်က လေကြောင်းကနေ နှစ်ရက်ဆက် ဗုံးကြဲခဲ့တာကြောင့် သေဆုံးသူ အရပ်သား ၃၀ဦးထက်မနည်း ရှိနေပြီလို့ မြို့ခံတွေက ပြောပါတယ်။
အောက်တိုဘာ ၅ရက် မနေ့က မွန်းလွဲပိုင်းနဲ့ ညနေပိုင်းမှာ လေကြောင်းကနေ ၇ကြိမ်ထက်မနည်း ဗုံးကြဲပြီး ဒီနေ့ အောက်တိုဘာ ၆ရက် မနက်ပိုင်းမှာလည်း ဂျက်ဖိုက်တာသုံးစီးနဲ့ ထပ်မံကြဲချခဲ့တာလို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။
"ဟုမ္မလင်း‌ လေဆိပ်ကနေ တက်လာပြီး ပစ်နေတာပါ။ ရုပ်အလောင်းတွေက ပျက်စီးတာတွေ၊ ပျောက်နေသူတွေလည်း ရှိတယ်။ သေဆုံးတာကို ၃၀ ကျော်နေပြီ။ ဒဏ်ရာအပြင်းအထန်ကလည်း ဆယ်ဂဏန်းမကပါဘူး။ အခုက အရေးပေါ် အခြေအနေပါ"လို့ ကျွန်းလှမြို့ခံတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။
ဒီနေ့ မနက်ပိုင်းမှာ မနက် ၁၀နာရီ ၅၂မိနစ်ကနေ ၁၀နာရီ ၅၅ မိနစ်အတွင်း ဂျက်ဖိုက်တာသုံးစီးနဲ့ အတွဲလိုက်ဗုံးတွေ ချခဲ့တဲ့အပြင် စက်သေနတ်နဲ့ပါ ပစ်ခတ်ခဲ့တာလို့ သိရပါတယ်။ လေကြောင်းသတိပေးချက်တွေ ရှိနေဆဲလို့ ဒေသခံတွေကပြောပြီး သေဆုံးသူ အရေအတွက်ကို People's Spring အနေနဲ့ အသေးစိတ်အတည်မပြုနိုင်သေးပါဘူး။
ဗုံးကြဲတဲ့နေရာတွေဟာ အရပ်သားတွေ တပိုင်တနိုင်ရွှေတူးတဲ့ နေရာတွေလို့ ဒေသခံတွေက ပြောပြီး စစ်တပ်ဝါဒဖြန့်ချိရေး လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာတွေမှာတော့ လေကြာင်းတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် မီးလောင်နေတဲ့ရုပ်သံတွေကို အသုံးပြုပြီး ရွှေသူခိုးတွေကို နှိမ်နင်းခန်း ဆိုပြီး ရေးသားဖော်ပြနေကြပါတယ်။
မြို့ခံတစ်ဦးကတော့ “အရပ်သားကို ပစ်မှတ်ထားပြီးသတ်ဖြတ်နေတာ။ ဒါတွေကို ဒေသခံတွေက မေ့မနေဘူး"လို့ ပြောပါတယ်။
ကျွန်းလှနဲ့ တန့်ဆည်အပါအဝင် စစ်ကိုင်းတိုင်းထဲက မော်လူး၊ ဗန်းမောက်၊ အင်းတော်၊ ဝန်းသို၊ ကောလင်း၊ ပင်လည်ဘူး၊ ဖောင်းပြင်၊ မော်လိုက်၊ ခမ်းပါတ်နဲ့ တမူးမြို့နယ်တွေကို ဗုံးကြဲဖို့အတွက် အာဏာသိမ်းစစ်‌တပ်က ဟုမ္မလင်းလေတပ်ကို အများဆုံးအသုံးပြုနေပါတယ်။
ကချင်ပြည်နယ်နဲ့ စစ်ကိုင်းတိုင်းအတွင်း မြို့တွေကို စစ်တပ်က လေကြောင်းကနေ တိုက်ခိုက်ရာမှာ ဟုမ္မလင်းလေတပ်ကို အဓိကအသုံးပြုနေတဲ့အတွက် လေကြောင်း အန္တရာယ်ကိုအထူးဂရုပြုကြဖို့ ကချင်လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော်(KIA)ကလည်း သတိပေးထားပါတယ်။ ပြီးခဲ့တဲ့ မတ်လ ၁၅ ရက် ညနေကလည်း သဖန်းဆိပ်ဆည်ထဲက ရွှေမျောတွေကို ဂျက်ဖိုက်တာ နှစ်စီးနဲ့ ဗုံးကြဲပြီး ရော့ကတ်တွေနဲ့ပါ ပစ်ခတ်သွားလို့ ဒေသခံ ၁၃ဦးထက်မနည်း သေဆုံးခဲ့ပါတယ်။