■​မေးမြန်းခန်း

"စစ်အာဏာရှင်စနစ်အဆုံးသတ်ပြီးတရားမျှ
တမှုနဲ့၊ ကျောသားရင်သားမခွဲခြားပဲ နိုင်ငံရေးကတိကဝတ်အတိုင်း တဦးပေါ် တဦးယုံကြည်မှုတည်ဆောက်နိုင်ဖို့အတွက် အဖွဲ့အစည်းအားလုံးနဲ့ ပြည်သူအားလုံးက ဘုံရည်မှန်း
ချက် တစ်ခုတည်းအောက်မှာ လက်တွဲဆောင်
ရွက်ကြဖို့ တိုက်တွန်းလိုပါတယ်"

●ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ကရင်စည်းရုံးလှုဆော်ရေးကွန်ယက်(KWAN) ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ နော်ထူးထူးနဲ့ မေးမြန်းခန်း

ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ကရင်စည်းရုံးလှုဆော်ရေးကွန်ယက်(Karen Worldwide Advocacy Network)ကို ဖွဲစည်းတည်ထောင်လိုက်ကြောင်း ဩဂုတ် ၅ရက်မှာ ထုတ်ပြန်ခဲ့ပါတယ်။KWAN မှာ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ ကရင်
အသိုင်းအဝိုင်း​တွေ၊ မြန်မာနိုင်ငံ၊ ကော်သူးလေနဲ့ နိုင်ငံတကာရှိ ကရင်အရပ်ဘက်အဖွဲ အစည်း​တွေ(CSOs)၊ ကရင့်အရေးလှုပ်ရှားဆောင်ရွက်သူများ ပါဝင်ပါတယ်။ ကရင်လူမျိုးများအတွက် နိုင်ငံတကာရဲ့ ပံ့ပိုးကူညီမှု​တွေပိုမိုရ​အောင်ရယ် ၊ စစ်တပ်ရဲ့ ပြည်သူအပေါ် လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုတွေ၊ စစ်ရာဇဝတ်မှုကျူးလွန်တာတွေအ​ပေါ် နိုင်ငံ
တကာက အရေးယူဖို့ တိုက်တွန်းတာတွေကို ကွန်ယက်က လုပ်သွားမှာဖြစ်ပါတယ်။ဒါကြောင့် KWAN စည်းရုံးလှုံ့ဆော်ရေးခေါင်း
ဆောင် တဦး ဖြစ်သလို ၊ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူလည်း ဖြစ်တဲ့ ဆရာမ နော်ထူးထူးကို လူထု​နွေဦးကဆက်သွယ်မေးမြန်းထားပါတယ်။

-ထားမြတ်/People’s Spring

မေး-ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ကရင်စည်းရုံးလှုံ့ဆော်ရေးကွန်ယက်KWANဖြစ်ပေါ်လာပုံနဲ့ ရည်ရွယ်
ချက်တွေကို ရှင်းပြပေးပါလား။

ဖြေ-ကရင်ပြည်သူတွေရင်ဆိုင်နေရတဲ့ လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှု၊ စစ်ရာဇဝတ်မှု၊ အတင်းအကျပ် နေရပ်စွန့်ခွာရမှုနဲ့ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ အကျပ်
အတည်းတွေကို နိုင်ငံတကာအဆင့်မှာပိုမိုထိရောက်စွာ တင်ပြဆောင် ရွက်နိုင်ဖို့အတွက် KWAN ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။ KWAN ကို ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ ကရင်အသိုင်းအဝိုင်းများ၊ မြန်မာနိုင်ငံ၊ ကော်သူးလေနှင့် နိုင်ငံတကာရှိ ကရင်အရပ်ဘက်အဖွဲ့ အစည်းများ(CSOs) နှင့် ကရင့်အရေးလှုပ်ရှားဆောင်ရွက်သူများ ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားပါတယ်။KWAN ဟာ ရှိပြီးသား ကရင်အဖွဲ့အစည်းတွေကို အစားထိုးဖို့မဟုတ်ပဲ နိုင်ငံတကာအဆင့် Advocacy ကိုပူးပေါင်းညှိနှိုင်းပြီး ကျမတို့ညီညွတ်တဲ့အသံတစ်သံတည်းနဲ့ ဆောင်ရွက်နိုင်ဖို့ ဖွဲ့စည်းထားတဲ့ ကွန်ရက်တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။



မေး-ကရင်အမျိုးသားအရေးဆောင်ရွက်သွားမယ်ဆိုတဲ့နေရာမှာ ကရင်လက်နက်ကိုင်တပ်တွေနဲ့ဘယ် လိုချိတ်ဆက်သွားမလဲ။ ကရင်မှာက အာဏာသိမ်းစစ်တပ်ကို ခုခံတိုက်ခိုက်နေတဲ့ KNU အဖွဲ့ရှိသလို စစ်တပ်လက်အောက်ခံ BGFတို့စစ်တပ်နဲ့ ထိတွေ့ဆက်ဆံနေတဲ့ DKBA တို့ PC တို့လိုအဖွဲ့တွေရှိနေတာဆိုတော့လေ။

ဖြေ-KWAN ဟာ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ မဟုတ်ဘဲ နိုင်ငံတကာ Advocacy ကွန်ရက်ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဘယ်လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ကိုမှ ကိုယ်စားမပြုပါဘူး။ ကရင်ပြည်သူတွေရဲ့ အကျိုးစီးပွား၊ လူ့အခွင့်အရေးနဲ့ လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာ အခြေအနေတွေကို အခြေခံပြီး သက်ဆိုင်ရာ ကရင်အဖွဲ့အစည်းတွေနဲ့ လိုအပ်သလို ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။


မေး-အဖွဲ့များစွာရှိနေတဲ့ ကရင်လက်နက်ကိုင်တွေရဲ့ ရပ်တည်ချက်တွေအပေါ် ဘယ်လိုရှုမြင်ပါသလဲ။ ကရင်လူထုအရေးကို အမှန်တကယ်ဆောင်ရွက်တဲ့ အဖွဲ့တွေလို့ မြင်ပါသလား ဘာတွေအကြံပြုလိုပါသလဲ။

ဖြေ-KWAN အနေနဲ့ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တစ်ဖွဲ့ချင်းစီကိုအကဲဖြတ်ဖို့ထက်ကရင်ပြည်သူတွေ
ရဲ့အကျိုးစီးပွားကိုအဓိကထားပါတယ်။ဘယ်
အဖွဲ့မဆို ကရင်ပြည်သူတွေရဲ့ အခွင့်အရေး၊ လုံခြုံရေးနဲ့ အနာဂတ်အတွက် တာဝန်ယူ
ဆောင်ရွက်ပြီး အချင်းချင်းပူးပေါင်းဆောင်
ရွက်နိုင်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ ကျမတို့ရဲ့ မျှော်
လင့်ချက်ကတော့ ကရင်အမျိုးသားအကျိုး
စီးပွားကို ရှေ့တန်းတင်ပြီး ညီညွတ်မှုကို အား
ကောင်းစေဖို့ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။


မေး-၂၀၂၁ စစ်တပ်အာဏာမသိမ်းခင်က
တည်းက ကရင်ပြည်သူတွေဟာစစ်ဘေးဒုက္ခကို ဆယ်စုနှစ်နဲ့ချီပြီးကာလရှည်ကြာစွာ ခံစားခဲ့ကြရသလို အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်းမှာ နေရပ်စွန့်ခွာတိမ်းရှောင်ရသူ တသန်းကျော်အထိ ရှိလာတာ​တွေ့ရပါတယ်။ဒီအ​ခြေအ​နေမှာလူသားချင်းစာနမှု အခက်အခဲတွေ ဘယ်
လို ရင်ဆိုင်နေရလဲ။ ဒီလောက်ကြီးမားတဲ့ အရေအတွက်ထိ ဖြစ်လာရတဲ့ပြသာနာ ဇစ်
မြစ်က ဘာကြောင့်ဆိုတာ ရှင်းပြပေးပါလား။

ဖြေ-ကရင်ဒေသမှာ စစ်ဘေးဒုက္ခဟာ ၂၀၂၁ မတိုင်ခင်ကတည်းကဆယ်စုနှစ်များစွာ ဆက်
တိုက်ရှိနေခဲ့ပါတယ်။ အာဏာသိမ်းပြီးနောက် လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု၊ လက်နက်ကြီးပစ်
ခတ်မှုနဲ့ အရပ်သားတွေကို ပစ်မှတ်ထားတဲ့ စစ်ဆင်ရေးတွေ ပိုမိုပြင်းထန်လာတာကြောင့် ပြည်သူ ၁ သန်းကျော် နေရပ်စွန့်ခွာခဲ့ရပါတယ်။လက်ရှိမှာအစားအစာ၊ဆေးဝါး၊ ပညာ
ရေး၊ ကျန်းမာရေးနဲ့ လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ အခက်
အခဲတွေကို အပြင်းအထန် ရင်ဆိုင်နေရပြီး နိုင်ငံတကာအကူအညီတွေကလည်း လိုအပ်သလောက်မရောက်ရှိသေးတာဟာအကြီးမားဆုံးစိန်ခေါ်မှုဖြစ်ပါတယ်။အကြမ်းဖက်စစ်ကောင်စီတွေကတော့ စစ်ဒဏ်ခံရတဲ့နယ်မြေတွေကို လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုအ

ကူအညီတွေ အချိန်နဲ့တပြေးညီမရောက်အောင်နည်းမျိုးစုံနှောင့်ယှက်ဟန့်တား ဖမ်း
ဆီးတာတွေကိုလုပ်နေတာတွေ အကူအညီပေးတဲ့ humanitarian workers တွေကိုရော ဖမ်းစီးနှိပ်စက်သက်ဖြတ်တာတွေကိုလုပ်နေတာ သတင်းမီဒီယာမှာတွေ့ရမှာပါ။


မေး-တဖက်မှာလည်း နယ်စပ်ဒေသအပါ
အဝင် မူးယစ်ဆေးဝါးနဲ့ အွန်လိုင်းလိမ်လည်မှုလုပ်ငန်း ကျားဖြန့်တွေ နဲ့ပတ်သက်ပြီး နာမည်
ဆိုးနဲ့ ထွက်နေတဲ့ အခြေအနေအပေါ် ဘယ်လိုခံစားရလဲ။ဒီလုပ်ငန်းတွေရဲ့လက်သည်တရား
ခံတွေက ဘယ်သူတွေဖြစ်မလဲ။ ဒါတွေအမှန်တကယ်တိုက်ဖျက်နိုင်ဖို့ ဘယ်လိုအခြေအနေတွေလိုအပ်လဲ။ KWAN အနေနဲ့ရော ဘာတွေဆောင်ရွက်သွားဖို့ရှိမလဲ။

ဖြေ-ဒီလိုနာမည်ဆိုးနဲ့ ကျော်ကြားလာတာဟာ ကရင်ပြည်သူတွေအတွက် အလွန်ဝမ်းနည်းစရာပါ။ အွန်လိုင်းလိမ်လည်မှုနဲ့ မူးယစ်ဆေး
ဝါးပြဿနာတွေဟာ လက်နက်ကိုင်ပဋိပက္ခ၊ ဥပဒေစိုးမိုးမှုအားနည်းခြင်းနဲ့ နိုင်ငံဖြတ်ကျော် ရာဇဝတ်ဂိုဏ်းတွေရဲ့ ပါဝင်ပတ်သက်မှုတွေကြောင့် ပိုမိုရှုပ်ထွေးလာတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီပြဿနာမျိုးအစချီလာတဲ့ အကြောင်းရင်းကိုလဲ ကျမတို့ပြန်လေ့လာရပါလိမ့်မယ်။ ပြီးရင်အမှန်တကယ်ဖြေရှင်းနိုင်ဖို့အတွက်ဒေသတွင်းမှာရှိနေတဲ့ အာဏာပိုင်တွေနဲ့ နိုင်ငံတကာရဲ့ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု၊ ဥပဒေစိုးမိုးမှုနဲ့ တာ
ဝန်ရှိသူတွေကို ထိရောက်စွာ အရေးယူနိုင်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ KWAN အနေနဲ့တော့ ဒီပြ
ဿနာတွေကို နိုင်ငံတကာအဆင့်မှာတင်ပြပြီး တာဝန်ခံမှုရှိလာအောင်ရယ်ထိရောက်တဲ့ပူး
ပေါင်းဆောင်ရွက်မှုတွေပေါ်ပေါက်လာအောင်
Advocacy တိုက်တွန်းလှုံ့​ဆော်သွားမှာပါ။ မြန်မာစစ်တပ်ရှိနေသရွေ့ ရာဇဝတ်မှုများနှင့် နိုင်ငံတကာဥပဒေ ချိုးဖောက်မှုများ ပိုမိုဖြစ်
ပွားနေဦးမှာ ဖြစ်တယ်လို့မြင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် မြန်မာစစ်အာဏာရှင်အပေါ် နိုင်ငံ
တကာအသိုင်းအဝိုင်းကအရေးယူဆောင်ရွက်
မှုများ ပြုလုပ်လာဖို့ကို မြင်တွေ့ရဖို့ အလွန်အရေးကြီးပါတယ်။


မေး-စစ်အုပ်စုဟာ ကာလရှည်ကြာစွာ ပြည်သူတွေကို သတ်ဖြတ်မှုတွေ စစ်ရာဇဝတ်မှု​တွေအများကြီးကျူးလွန်ခဲ့ပေမဲ့ ပြစ်ဒဏ်ကင်း
လွတ်ခွင့်ရနေတဲ့ အခြေအနေအပေါ် နိုင်ငံ
တကာကို ဘာသတင်းစကား ပြောလိုလဲ။ အထူးသဖြင့် အိမ်နီးချင်း၊ တရုတ်နဲ့ ထိုင်း၊ အိန္ဒိယ နိုင်ငံတွေကိုရော ဘာတိုက်တွန်းလိုလဲ။ အဲဒီလို အရေးယူမခံရတဲ့အပြင် အခုဆိုရင် အာဏာသိမ်းစစ်တပ်ကို အိမ်နီးချင်းတွေက ထိတွေ့ဆက်ဆံမှု​တွေတိုးလုပ်လာတဲ့အပေါ် ဘယ်လိုမြင်လဲ။ အာဏာသိမ်းစစ်တပ်ကို တရားဝင် အသိအမှတ်ပြုလိုက်ခြင်းရဲ့ နောက်ဆက်တွဲက ဘာတွေဖြစ်လာနိုင်သလဲ။ သွေးစွန်းလက်ကို လက်စွဲနှုတ်ဆက်နေကြတဲ့အပေါ် ဘယ်လိုသတင်းစကားပါးလိုလဲ။

ဖြေ-အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများကအာဏာသိမ်းစစ်
တပ်နှင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံမှု တိုးလာခြင်းဟာ
မြန်မာ့အကျပ်အတည်းကို ဖြေရှင်းဖို့ထက် စစ်တပ်ရဲ့ တရားဝင်မှုကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်တဲ့ အန္တရာယ်ရှိပါတယ်။ တရားဝင်အသိအမှတ်
ပြုမှုတွေ တိုးလာရင် နိုင်ငံရေးအဖြေရှာရေးနဲ့ တာဝန်ခံမှုရှိစေရေး ကြိုးပမ်းချက်တွေ ပိုမိုခက်ခဲလာနိုင်ပါတယ်။ မြန်မာပြည်သူ တွေရဲ့ အသံ၊ လူ့အခွင့်အရေးနဲ့ ရေရှည်ငြိမ်းချမ်းရေးကို ဦးစားပေးပြီးတာဝန်ယူမှုရှိတဲ့ထိတွေ့ဆက်
ဆံမှုတွေကို နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းက ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။


မေး-KWAN ကလည်း စစ်တပ်ကကျူးလွန်နေတဲ့ စစ်ရာဇဝတ်မှုတွေ၊ လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုတွေအ​​ပေါ် နိုင်ငံတကာက အရေးယူလာစေဖို့ ကြိုးပမ်းမယ်လို့အသိပေးထားပါတယ်။ဘယ်လိုလုပ်သွားဖို့ရှိပါသလဲ။

ဖြေ-KWANအနေနဲ့တော့စစ်ရာဇဝတ်မှုနဲ့ လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုဆိုင်ရာနဲ့ပတ်သက်တဲ့အထောက်အထားတွေကို စုစည်းတင်ပြပြီး နိုင်ငံတကာအစိုးရတွေ၊ ကုလသမဂ္ဂနဲ့ သက်
ဆိုင်ရာ လူ့အခွင့်အရေးယန္တရားတွေဆီ ဆက်
လက်တင်ပြသွားမှာဖြစ်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင်ပြစ်မှုကျူးလွန်သူတွေကို တာဝန်ယူ/ခံမှုရှိလာစေဖို့၊ ပစ်မှတ်ထား အရေးယူမှုတွေနဲ့ တရားမျှတမှုဖော်ဆောင်နိုင်ရေးအတွက်နိုင်ငံတ
ကာအဆင့်မှာ Advocacy ကို အားကောင်းကောင်း နဲ့ဆောင်ရွက်သွားမှာဖြစ်ပါတယ်။


မေး-စစ်အာဏာရှင်စနစ်အဆုံးသတ်ပြီး ပိုကောင်းတဲ့ နိုင်ငံရဲ့အပြောင်းအလဲတွေ ဖော်ဆောင်နိုင်ဖို့ ကရင်လက်နက်ကိုင်၊ ကရင်လူထုတွေ အပါအဝင် တော်လှန်ပြည်သူတွေ အဖွဲ့အစည်းတွေကို ဘာတိုက်တွန်းလိုလဲ။

ဖြေ-ကျမတို့ရဲ့အကြီးမားဆုံး တိုက်တွန်းချက်ကတော့ ကရင်ပြည်သူတွေရဲ့အကျိုးစီးပွားကို ရှေ့တန်းတင်ပြီး ညီညွတ်မှု၊ အပြန်အလှန်လေးစားမှု၊မြင်သာထင်သာတဲ့ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကို ပိုမိုအားကောင်းစေဖို့ ဖြစ်ပါတယ်။ စစ်အာဏာရှင်စနစ် အဆုံးသတ်ပြီး တရားမျှတမှုနဲ့၊ ကျောသားရင်သားမခွဲခြားပဲ နိုင်ငံရေးကတိကဝတ်အတိုင်း တဦးပေါ် တဦးယုံကြည်မှုတည်ဆောက်နိုင်ဖို့အတွက် အဖွဲ့အစည်းအားလုံးနဲ့ ပြည်သူအားလုံးက ဘုံရည်မှန်းချက် တစ်ခုတည်းအောက်မှာ လက်
တွဲဆောင်ရွက်ကြဖို့ တိုက်တွန်းလိုပါတယ်။

လူထု​နွေဦး -ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ ။

ရန်ကုန်မှာဝမ်း​​ရောဂါ​ဖြစ်ပွားသူဆက်တိုက်တိုး​နေ၊ကာလဝမ်းရောဂါပိုး​တွေ့လူနာ​တွေရှိ

■မြို့တွင်းမြို့နယ်ကလမ်း​​ဘေးအစားအ​​သောက်​ရောင်းတဲ့ဆိုင်​တွေကို ပိတ်ခိုင်း

သြဂုတ်-၁၂၊၂၀၂၆။တာရာ၊​ရောင်နီ/People's
Spding

ရန်ကုန်ဆေးရုံကြီးမှာ သြဂုတ် ၁၂ ရက်အထိဝမ်းပျက်ဝမ်း​ရောဂါ​ကြောင့် ဆေးကုသမှုခံယူနေရသူ (၂၀၀) ဝန်းကျင်ရှိပြီး ကာလဝမ်းရောဂါပိုး​တွေ့ရှိသူ ​တွေလည်းရှိတယ် လို့ ကျန်းမာ​ရေးဝန်ထမ်း​တွေ နဲ့ လူမှု​ရေးအသင်း
အဖွဲ့က တာဝန်ရှိသူအချို့က​ပြောပါတယ် ။

ဝမ်းရောဂါပိုးကို လသာမြို့နယ်မှာစတွေ့ရှိခဲ့တာဖြစ်ပြီး ပန်းပဲတန်း၊ လမ်းမတော်၊ ပုဇွန်တောင်၊လှိုင်သာယာ၊တောင်ဒဂုံ၊
ဒဂုံ(ဆိပ်ကမ်း) ၊ဒလ၊ သင်္ဃန်းကျွန်းမြို့နယ် အပါအဝင် အခြားမြို့နယ်တွေမှာလည်း
ဝမ်းပျက်ဝမ်းလျှောဖြစ်ပွားနေတယ်လို့ ကျန်းမာ​​ရေးဝန်ထမ်းတဦးက​ပြောပါတယ်။

"အခုလက်ရှိdown town ကအဖြစ်များတယ်။ဆေးရုံကြီးမှာလည်း တခြားသူတွေကူးမှာစိုးလို့ ပြင်ပလူနာဌာစပိတ်ပြီ ။ဆေးရုံကြီးအပြင်စံပြဆေးရုံ၊ မြောက်ဥက္ကလာ၊ပုဂ္ဂလိကဆေးရုံတွေမှာလည်း ဝမ်းရောဂါလူနာတွေကိုကုပေးနေရတယ်" လို့ ကျန်းမာ​ရေးဝန်ထမ်းတဦးက​ပြောပါတယ်။

ဝမ်း​ရောဂါ ဖြစ်ပွားတဲ့လူနာအ​ရေအတွက် များပြီး ကာလဝမ်း​ရောဂါဖြစ်သူ ပြင်းထန်လူနာ​တွေလည်းရှိတယ်လို့သူကဆက်​ပြောပါတယ် ။ဒါ​ပေမယ့်ဝမ်း​ရောဂါဖြစ်လို့ဆေးရုံတက်​ရောက်ကုသ​နေရသူ အ​ရေအတွက်ကို​မ​ပြောပါဘူး ။

ဝမ်း​ရောဂါဖြစ်ပွား​နေတဲ့ မြို့နယ်တခုမှ လူမှူကူညီရေးအသင်းတာဝန်ရှိသူတဦးက​တော့
"နှစ်ရာကျော်လောက်ရှိတယ်လို့ သိရပါတယ်။ ကိုဗစ်တုန်းကလုပ်ခဲ့တဲ့ tent (အ​ရေး​ပေါ်တဲ) အပြည့်နဲ့ ဆေးကုသဆောင်တွေမှာလည်း ထားတယ်လို့ သိရပါတယ်"လို့ သြဂုတ် ၁၂ ရက်ညမှာပြောပါတယ်။

ဝမ်း​ရောဂါဖြစ်ပွားသူ​တွေကို​ဆေးကုသဖို့ကူညီ​ပေး​နေတဲ့အခြားလူမှုကူညီ​ရေးအသင်းမှ တာဝန်ရှိသူတဦးကလည်း ကာလဝမ်းရော
ဂါပိုးတွေ့ရှိသူ ၉၀ ​ကျော်ရှိတယ်လို့အသိပေးထားပါတယ်။

ဝမ်းရောဂါစဖြစ်တဲ့လသာမြို့နယ် နဲ့ အခြားမြို့နယ်တွေကိုပိုးသတ်ဆေးတွေဖြန်းနေတယ်လို့သိရပါတယ် ။ဒါအပြင် ရန်ကုန်မြို့တွင်းမြို့နယ်​တွေက လမ်း​ဘေး အစားအ​သောက်​ရောင်းတဲ့သူ​တွေကို ​ဆေးစစ်ဖို့ စီစဥ်​နေတယ်လို့ ဆရာဝန်တဦးကဆိုပါတယ် ။

"လောလောဆယ်တော့ မိုးရာသီမှာ ဖြစ်လေ့ဖြစ်ထရှိတဲ့ ဝမ်းပျက်ဝမ်းလျှောရောဂါလို့ သတ်မှတ်ထားတယ်။ဒါပေမယ့်ဓာတ်ခွဲခန်းကိုနမူနာပေးပို့ပြီး စစ်​တော့ ကာလဝမ်းရောဂါပိုး စတွေ့တယ်။ သူတို့ကိုသီးသန့်ခွဲထားပြီးကုသပေးနေတယ်။ စိုးရိမ်စရာအခြေအနေတော့မရှိသေးပါဘူး" လို့ ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းတဦး
ကပြောပါတယ်။

ဝမ်း​ရောဂါကူးစက်တာဟာ မြို့တွင်းမြို့နယ်အချို့ကလမ်း​ဘေး အစားအစာ​ရောင်းတဲ့ဆိုင်​တွေက အစားအ​သောက်နဲ့ အဲဒီအစားအ​သောက်​တွေကို အိမ်အ​​ရောက်ပို့မှာစားတာ​တွေကကူးစက်မှုများတာလို့ ကျန်းမာ​ရေးဝန်ထမ်းတဦးက​ပြောပါတယ် ။

ဝမ်းပျက်ဝမ်းလျှောဖြစ်ပွားတဲ့ မြို့နယ်တွေက လမ်း​ဘေးမှာအစားအ​သောက်​ရောင်းတဲ့ဆိုင်တွေကို တစ်ပါတ်ခန့် ပိတ်ရမယ်လို့ စစ်တပ်လက်​အောက်ခံစည်ပင်ကညွှန်ကြားထားပါတယ်။

"တစ်ပါတ်ပိတ်ရမယ်လို့ပြောတယ်။ ပြန်ဖွင့်ရင်လည်း ဆိုင်ကိုသန့်သန့်ရှင်းရှင်းနဲ့ဖွင့်ရမယ်ပေါ့။ ကိုယ်တွေလည်းသန့်သန့်ရှင်းရှင်းရောင်း
ချတာပါ။ သူတို့ကရောဂါကိုအကြောင်းပြပြီး ဆိုင်တွေကိုရက်ရှည်ပိတ်ရဦးမယ်။ စျေးရောင်းမှစားရမှာ။ ဆိုင်ရက်ရှည်ပိတ်တော့ ကိုယ်တွေလည်းအဆင်မပြေဘူး" လို့ စျေးသည်တဦးကပြောပါတယ်။

(ရန်ကုန်​ဆေးရုံကြီး(ပုံ​ဟောင်းဖြစ်ပါတယ်)
ဓါတ်ပုံ-CJ

လက်ရှိရေကြီးရေလျှံဒေသဟာ တော်လှန်ရေးအားကောင်းတဲ့ဒေသဖြစ်တာကြောင့် အာဏာသိမ်းစစ်တပ်ဟာ ကန့်ဘလူက ရေဘေးသင့်ပျူတွေကို ၁၅ သိန်းလှူတာကလွဲပြီး ကူညီကယ်ဆယ်ရေး ဘာတစ်ခုမှ လုပ်တာ မတွေ့ရဘူးလို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

“ပျူရွာကိုတော့ စစ်ကောင်စီက Y12နဲ့ ရိက္ခာချပေးတာရှိပါတယ်”လို့ ရွှေဘိုပကဖအဖွဲ့တာဝန်ရှိသူက ပြောပါတယ်။

ဒါ့အပြင် အာဏာသိမ်းစစ်တပ်ဟာ ရေဘေးသင့်အညာကို မကူရုံံမက အနှောင့်အယှက်ပေးတဲ့ လုပ်ရပ်ကိုပါ လုပ်လာပါပြီ။ အဲဒါကတော့ ရွှေဘိုမြို့ကနေ ရေဘေးသွားကူညီမယ့်သူတွေကို ရွှေဘိုခရိုင်ရဲမှူးက ခြိမ်းခြောက်နေတာပါ။ “ရွှေဘိုခရိုင်ရဲမင်းကြီးက မြို့ထဲကနေ ရေဘေး သွားကူမယ့်သူတွေကို အကြမ်းဖက်အားပေးမှုမြောက်တာဖြစ်တဲ့ အတွက် နေအိမ်တွေ ချိတ်ပိတ်မယ်ဆိုပြီး ချိန်းခြောက်ထားတယ်လို့ သိရတယ်”လို့ မြို့ခံတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

အဲဒီလို ခြိမ်းခြောက်မှုတွေကြောင့် ရေဘေးသင့်အညာဒေသမှာ ကူညီကယ်ဆယ်ရေးတွေ ဘာတစ်ခုမှရောက်မလာဘူးလို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

စစ်ကောင်စီ ဘယ်လိုပဲ တားဆီးပိတ်ပင်မှုတွေ ရှိပေမဲ့ လှူမယ်ဆိုရင် လူမသိသူမသိ လှူလို့ရတဲ့နည်းတွေ အများကြီးရှိနေတယ်လို့ S&C မီးဘေးစစ်ဘေးပညာရေး ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအဖွဲ့က ကိုစိုးမိုးအောင်က ပြောပါတယ်။

“ဒုက္ခရောက်တဲ့သူ ကူညီကြေးဆိုအညာလောက် ဒုက္ခရောက်တာမရှိဘူး။ မီးဘေးလည်းသင့်တယ်။ စစ်ဘေးလည်းသင့်တယ်။ အခု ရေဘေးလည်းသင့်လိုက်တာပဲ။ ဒုက္ခတွေတခုပြီးတခုရောက်နေတာ”လို့ ကိုစိုးမိုးအောင်က ပြောပါတယ်။

ဒါအပြင် စစ်တပ်​ဝါဒဖြန့် လူမှုကွန်ယက်အ​ကောင့်​တွေက အညာ​ရေကြီးပြီး ဒုက္ခ​ရောက်ကြတာ ၊ကူညီသူမရှိတာဟာ PDF ​တွေ​ကြောင့်ဆိုပြီး အမုန်းစကား​တွေကိုလူမှုကွန်ယက်မှာ ၊သတင်းဌာန​တွေက​ဖော်ပြတဲ့စစ်ကိုင်း​ရေ​ဘေးသတင်း​တွေ​အောက်မှာ မှတ်ချက်​တွေ ​ရေးသားဖြန့်​ဝေ​နေကြတာကိုလည်း​တွေ့ရပါတယ် ။​ရေ​ဘေးကူညီသူ​တွေကို PDF ​တွေကဖမ်းဆီးတာ ၊ဒုက္ခ​ပေးတာလုပ်လိမ့်မယ် ဆိုပြီး သတင်းအမှား​တွေဖြန့်ချီ​နေကြတာလည်းရှိပါတယ် ။တကယ်​တော့ ဒီ​နေ့ အထိ​ရေ​ဘေးအတွက် လှူဒါန်းလိုသူ​တွေကို ​တော်လှန်​ရေးတပ်​တွေက ကူညီ​ပေးမယ့်လို့ထုတ်ပြန်ထားတာရှိပြီး ​တော်လှန်​ရေးတပ်​တွေက ​နှောင့်ယှက်တာမရှိပါဘူး။ စစ်တပ်ကသာ ​ရေ​ဘေးသွားလှူသူ​တွေကို ဖမ်းဆီး​ထောင်ချမယ်လို့ ခြိမ်း​ခြောက်​နေတာဖြစ်ပါတယ်။

အဆိုးဆုံးလုပ်ရပ်က​တော့ ရေဘေးသင့်နေတဲ့ ခင်ဦးမြို့နယ်ကိုအာဏာသိမ်းစစ်တပ်ကသြဂုတ် ၁၁ ရက် နေ့လယ် ၂ နာရီခွဲခန့်မှာ ဂျက်
ဖိုက်တာနဲ့ ဗုံးကြဲခဲ့တာပါ။

ခင်ဦးမြို့နယ်၊ ကွမ်းတိုင်းကျေးရွာက စျေး
ဆိုင်ဖွင့်ထားတဲ့ နေအိမ်တစ်အိမ်ကို အာဏာ
သိမ်းစစ်တပ်က ဂျက်ဖိုက်တာနဲ့ သုံးကြိမ်တိတိ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်သွားကြောင်း
ခင်ဦးမြို့နယ် သတင်းမှန်ပြန်ကြားရေးအဖွဲ့က ပြောပါတယ်။

ရပ်ကွက်များအတွင်း ပျံ့နှံ့နေသည့် ငွေတိုးချေးစားသည့်အဓိကပုံစံသုံးမျိုးရှိလေသည်။

နေ့သွင်းဟုဆိုသောတစ်ရက်လျှင်တစ်ကြိမ် အတိုးနှင့် အရင်းပေါင်းပေးရသည့် ပုံစံ၊ လပေးဟုဆိုသည့် တစ်လပြည့်လျှင် အတိုးနှင့်အရင်း ပေါင်းပေးရသည့် ပုံစံနှင့် အဆိုးရွားဆုံးအခြေအနေတစ်ခုဟုဆိုသည့် မတ်တိုးမှာ ချေးယူထားသည့်အရင်းအားမဆပ်နိုင်မခြင်း တစ်ရက်တစ်ခါ သတ်မှတ်အတိုးပေးနေရသည့် ပုံစံဖြစ်သည်။

ငွေတိုးချေးစားသူများသည်အာမခံပစ္စည်းများမတောင်းဘဲလူလူချင်းယုံကြည်မှု သို့မဟုတ် ရပ်ကွက်အတွင်း နေထိုင်မှုကို အခြေခံ၍ ငွေချေးပုံစံအမျိုးမျိုးဖြင့် ချေးပေးကြသည်။ အာမခံမရှိ ‌‌ငွေချေးရသည့်အတွက် ၄င်း၏ ‌ငွေကြေး စွန့်စားရမှုကိုအကြောင်းပြ၍ အတိုးနှုန်းများကိုသာမာန်ထက် ဆပေါင်းများစွာ ပိုမိုတောင်းခံကြနေသည်။

“လူတွေ စီးပွားပျက်ပြီး သူတောင်းစား ဖြစ်မယ့်အတိုးကမတ်တိုးပဲ။ အခုဈေးရင်းမယ်။ ဥပမာ ဈေးရင်းချင်တယ်။ပိုက်ဆံ ၁ သိန်းကို တစ်ရက် ၅ ထောင်ပေးရတယ်။၁ရက်စီ အတိုး”ဟု ရပ်ကွက်တစ်ခုအတွင်း ငွေချေးမှုနှင့်ပတ်သက်၍ သိရှိသူ မမွန်မွန်က ပြောသည်။

မတ်တိုးစနစ်တွင် ငွေ ၁ သိန်းကျပ် ချေးယူပါက တစ်နေ့လျှင် အတိုးချည်းသက်သက် ၅,၀၀၀ ကျပ် ပေးရသည်။ အဆိုပါအတိုးတွင် အရင်းမပါဝင်ဘဲငွေချေးယူသူအနေဖြင့် ရင်းနှီးမတည်ငွေ သို့မဟုတ် အရေးပေါ်သုံးစွဲရန် အတွက် အချိန်တိုအတွင်း ချေးယူကြခြင်းဖြစ်သည်။

ဥပမာအားဖြင့် ငွေ ၁ သိန်းကျပ်ကို ၁၀ ရက်မျှ မဆပ်နိုင်ဘဲ သုံးစွဲထားပါက အတိုးသက်သက် ၅၀,၀၀၀ ကျပ် ပေးဆပ်ရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ရက် ၂၀ ကြာမြင့်ပါက အရင်းနှင့်ထပ်တူ အတိုးပမာဏ ထပ်မျှပေးရမည် ဖြစ်သည်။

ရပ်ကွက်ဈေးသည်များအနေဖြင့် ဈေးရောင်းရန် ရင်းနှီးငွေအဖြစ် “မတ်တိုး”ယူသုံးကြရာမှ စျေးရောင်း၍ မြတ်သမျှ အတိုးဆပ်ရင်း နောက်ဆုံးတွင် ရင်းနှီးငွေပါပြုတ်ထွက်သည့် အခြေအနေသို့ ဆိုက်ရောက်ကြရသည်။ဤစနစ်သည် ရက်တို အရေးပေါ်ငွေ လိုအပ်ချက်အတွက် အသုံးဝင်သော်လည်း အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် ရက်ရှည်သွားပါက ချေးယူသူ၏ စီးပွားရေးကို လုံးဝ ပျက်စီးစေသည့် စနစ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။

“အဲ့လိုလည်းဖြစ်သွားတာအများကြီးပဲ။အခုနောက်ပိုင်းတကယ်မှန်ကန်တဲ့လူကျတော့ အရေးကြောင်း တစ်ခုရှိတယ်။သုံးချင်တယ်ဆိုရင်တော့ မှန်တယ်ဆိုလို့ရှိရင်တော့ ထုတ်ပေးတယ်။ ၅ သိန်းလောက် လိုချင်တယ်။ ၂ ရက်၊ ၃ ရက်၊ ၃ ရက်သုံးလေးပဲ ယူမှာဆိုရင် အဲ့လိုလူမျိုး ပေးတယ်။ အဲ့လိုလူမျိုး အမှန်ကန် ပြန်ပေးမယ်ဆိုရင် ပေးတဲ့လူလည်း တန်တယ်။ ယူတဲ့လူလည်း တန်တယ်။ ယူတဲ့လူဖို့ ဘာလို့တန်လဲဆိုတော့ ၅ သိန်းကို ဗြုန်းကနဲ အလုံးရင်းလိုက်ကြီး သုံးချင်တာ။ ၃ ရက်လောက်လေးပဲ သုံးချင်တာဆိုလို့ရှိရင် ၇ သောင်းခွဲဆို ပေးတဲ့လူဖို့ ကလည်း ၅ သိန်းကို တန်တယ်။ ယူတဲ့လူဖို့ကလည်း တန်တယ်။ ပေးတဲ့လူကလည်း အများကြီး မသုံးဘူး။ ဘယ်နှစ်ရက် သုံးမှာလဲ သူက မေးပြီ အခုနောက်ပိုင်း”ဟု မမွန်မွန်က ရှင်းပြသည်။



https://www.ludunwayoo.com/feature-mm/2026/08/10/165176/

မိုးမိတ်မှာ စစ်တပ် စစ်ကြောင်းထိုးလာလို့ တိုက်ပွဲပြင်းထန်ဟု KIA ပြော

ဩဂုတ် ၁၃၊ ၂၀၂၆။ထားမြတ်/People’s Spring

ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း၊ မိုးမိတ်မြို့နယ်မှာ အာဏာသိမ်းစစ်တပ်က စစ်ကြောင်းထိုးလာလို့ တိုက်ပွဲပြင်းထန်ခဲ့ကြောင်း ကချင်လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော်(KIA) သတင်းပြန်ကြားရေးဌာနရဲ့ ဩဂုတ် ၁၂ရက် သတင်းဖော်ပြချက်မှာ အသိပေးထားပါတယ်။

KIA တပ်မဟာ(၄) အမှတ်(၃၄)တပ်ရင်း လှုပ်ရှားနယ်မြေဘက်ကို စစ်တပ်က စစ်ကြောင်းထိုးလာလို့ ဩဂုတ် ၁၀ရက်က မိုးမိတ်မြို့နယ် အောက်ညောင်နီရွာအနီး တိုက်ပွဲပြင်းထန်ခဲ့တာလို့ ဆိုပါတယ်။

တိုက်ပွဲအတွင်း စစ်တပ်က MI 35၊ Y12 လေယာဉ်တွေ အသုံးပြုတိုက်ခိုက်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားပါတယ်။

မိုးမိတ်မြို့နယ် ညောင်နီရွာအနီးတိုက်ပွဲအတွင်း စစ်တပ်ကို တိုက်ခိုက်ရာမှာ ရှမ်းတပ် SSPPလည်း ပါဝင်ခဲ့တယ်လို့ ဒေသ သတင်းရင်းမြစ်အချို့က အသိပေးထားပါတယ်။ အဲဒါနဲ့ပတ်သက်ပြီး အတည်ပြုနိုင်ဖို့ SSPP ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ အချို့ထံ ဆက်သွယ်ထားပေမဲ့ အဆက်အသွယ်မရသေးပါဘူး။

ကချင်သတင်းရင်းမြစ်တဦးကတော့ “အဲဒီဘက်မှာ တော်လှန်ရေး မဟာမိတ်တပ်တွေ အားလုံးရှိပါတယ်” လို့ ပြောပါတယ်။

မိုးမိတ်ဟာ တအာင်းတပ်မတော်(TNLA) သိမ်းပိုက်ခဲ့တဲ့မြို့ဖြစ်ပြီး ၂၀၂၅နှစ်ကုန်ပိုင်းက TNLAနဲ့ စစ်တပ်အကြား အပစ်ရပ်စဲရေးသဘောတူညီချက်အရ စစ်တပ်ထံ မြို့ ပြန်လွှဲပေးခဲ့ရတာဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီလို မြို့ကို လွှဲပေးပြီးနောက် ဒေသတွင်းမှာ နဂိုရ်ကတည်းက ရှိနေတဲ့ KIAနဲ့ စစ်တပ်အကြား တိုက်ပွဲတွေ ရှိခဲ့ပေမဲ့ ပြန်ငြိမ်ခဲ့ရာ အခု ဩဂုတ်လမှာ တိုက်ပွဲ ပြန်စတင်ခဲ့တာလည်းဖြစ်ပါတယ်။

(ရှေ့တန်းတစ်နေရာမှာ တွေ့ရတဲ့ KIA တပ်ဖွဲ့ဝင်များ။ ဓာတ်ပုံ- Getty Images)

ပြည်သူတွေကို ဗုံးကြဲနေတဲ့ စစ်တပ်ရဲ့ ရဟတ်ယာဥ် အန္တရာယ်ကင်းအောင် ပရိတ်ရေဖြန်းပေးတဲ့ဆရာတော် ဝေဖန်ခံနေရ

သြဂုတ် ၁၃၊ ၂၀၂၆။မေရီ/People's Spring

ရန်ကုန်တိုင်း၊ မှော်ဘီလေတပ်စခန်းမှာ ဆရာတော်တစ်ပါးက အာဏာသိမ်းစစ်တပ်ရဲ့ ပြည်သူတွေကို ဗုံးကြဲ သတ်ဖြတ်နေတဲ့ ရဟတ်ယာဥ်ကို အန္တရာယ်ကင်းအောင် သပြေခက်နဲ့ ပရိတ်ရေ ဖြန်းပေးနေတဲ့ ဓါတ်ပုံတွေ လူမှုကွန်ရက်မှာ ထွက်ပေါ်လာလို့ ဝေဖန်ခံနေရပါတယ်။

တိပိဋကတောတိုက်လို့ အမည်ပေးထားတဲ့ Facebook အကောင့်တစ်ခုကနေ ပြီးခဲ့တဲ့ သြဂုတ် ၁၀ ရက်က ဓာတ်ပုံမှတ်တမ်းတစ်ခု တင်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီဓါတ်ပုံတွေထဲမှာ ဆရာတော်တစ်ပါးက လေတပ်အရာရှိတွေခြံရံပြီး ရဟတ်ယာဥ်အနီးမှာ အောင်သပြေပန်းကို ကိုင်ဆောင်ကာ ရဟတ်ကို သပြေခတ်နဲ့ ဖြန်းနေတာကို တွေ့မြင်ရပါတယ်။ မြန်မာ့ရိုးရာ အယူအဆအရ ရဟတ်ယာဥ်နဲ့ ယာဥ်မောင်းသူတွေ အန္တရာယ်ကင်းအောင် ပရိတ်ရေကို အောင်သပြေပန်းနဲ့ ​ဖြန်းပက်နေတာလို့ ယူဆရပါတယ်။

ပြည်သူတွေကို လေကြောင်းကနေ ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်နေတဲ့ အာဏာသိမ်းစစ်တပ်ရဲ့ ရဟတ်ယာဥ်ကို ဘုရားသားတော်တစ်ပါးက အန္တရာယ်ကင်းပရိတ်ရွတ်ကာ ပရိတ်ရေဖြန်းပေးနေတဲ့အပေါ် ပြည်သူတွေက ဝေဖန်ခဲ့ကြပါတယ်။

"ကျေးလက်ဒေသတွေမှာရှိတဲ့ အသက်အိုးအိမ်တွေကို ဝေဟင်ကနေ ပစ်ခတ်ဖျက်ဆီးတဲ့ တိုက်ခိုက်ရေးရဟတ်ယာဉ်ကို ကျေးလက်ဒေသ တောသူတောင်သား လယ်သမားမိဘကမွေးဖွားပြီး ဘုန်းကြီးကျောင်းအပို့ခံခဲ့ရတဲ့ ရွာသားလေးက တောသူတောင်သားလယ်သမားတွေ ပို့ပေးတဲ့ စားဦးစားဖျား ဆွမ်းဟင်းကို စားသောက်ပြီး အကောင်ကြီးလာတဲ့အခါမှာတော့ ပြန်လည်ကျေးဇူးဆပ်တော်မူပါတော့တယ်"ဆိုပြီး လူမှုကွန်ရက် သုံးစွဲသူတစ်ဦးက ဝေဖန်ခဲ့ပါတယ်။

နောက်ထပ် Post တစ်ခုမှာတော့ အဲဒီနေ့မှာပဲ အမှတ်(၅၂၃) ရဟတ်ယာဥ်အုပ်က အန္တရာယ်ကင်းပရိတ်တရားနာပြီး နေ့ဆွမ်းကပ်ကာ ငွေကျပ် ၃ သိန်း လှူဒါန်းသွားတဲ့အကြောင်း တင်ထားတာတွေ့ရပါတယ်။ လူမှုကွန်ရက်မှာ ဝေဖန်ခံရ​ပြီးနောက်မှာတော့ အဆိုပါ Post နှစ်ခုလုံး ဖျက်သွားခဲ့တာ တွေ့ရပါတယ်။

ပရိတ်ရေဖြန်းပေးနေတဲ့ဆရာတော်ဟာ မှော်ဘီမြို့က တိပိဋကတောတိုက်ဆရာတော် ဘဒ္ဒန္တစန္ဒန လို့သိရပါတယ်။ ယခင်ကလည်း မှော်ဘီလေတပ်စခန်းက အရာရှိတွေ၊ ရဟတ်ယာဥ်မောင်းနှင်သူတွေဟာ အဲဒီကျောင်းမှာ မကြာခဏ အန္တရာယ်ကင်း ပရိတ်နာတာ၊ ဆွမ်းကပ်တာတွေ ပြုလုပ်လေ့ရှိတယ်လို့ သိရပါတယ်။

အာဏာသိမ်းစစ်တပ်ဟာ လက်တလော ရခိုင်၊ မကွေးနဲ့ ရေကြီးရေလျှံဖြစ်နေတဲ့ စစ်ကိုင်းတိုင်းမှာပါ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုတွေ ပြုလုပ်နေပြီး ပြည်သူတွေ ထိခိုက်သေဆုံးမှုတွေ ရှိနေပါတယ်။

နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း(AAPP)က ကောက်ယူထားတဲ့ သတင်းအချက်အလက်တွေအရ ၂၀၂၆ ဇူလိုင် ၁ ရက်ကနေ ဩဂုတ် ၁၁ ရက်အထိ နိုင်ငံတဝန်းမှာ စစ်အုပ်စုရဲ့ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် အမျိုးသမီး (၂၁) ဦးနဲ့ အမျိုးသား (၃၁) ဦး၊ စုစုပေါင်း (၅၂) ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီးခြောက်လအရွယ် မိန်းကလေးတဦးအပါအဝင် အသက် ၁၈ နှစ်အောက်ကလေး (၁၀) ဦး ပါဝင်ကြောင်း သိရပါတယ်။

အဆိုပါကာလအတွင်း လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် အတည်ပြုရန်လိုအပ်နေဆဲ သေဆုံးအရပ်သား (၂၈) ဦးရဲ့ စာရင်းကိုလည်း သီးခြားကောက်ယူစုဆောင်းပြီး အတည်ပြုနိုင်ဖို့ ဆောင်ရွက်နေတယ်လို့ AAPP က ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

CDF-KKG ရဲဘော် ၂ ဦးနဲ့ အရပ်သား ၁ ဦး လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်ခံရ

ဩဂုတ်−၁၃၊၂၀၂၆။ဖိုးသား/People's Spring

မကွေးတိုင်း၊ဂန့်ဂေါမြို့နယ်မှာ ချင်းဒေသကာကွယ်ရေးတပ်တစ်ခုဖြစ်တဲ့ CDF-KKG ရဲ့ ရဲဘော် ၂ဦးနဲ့ အရပ်သား ၁ဦး လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်ခံရတယ်လို့ ဒေသခံသတင်းရင်းမြစ်တချို့က ပြောပါတယ်။

အဲဒီဖြစ်စဉ်က ‌တော်လှန်ရေးအစုအဖွဲ့တွေများတဲ့ ဂန့်ဂေါမြို့နယ်မှာ ၅လအတွင်း ၂ကြိမ်မြောက်
လက်နက်နဲ့ ပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်မှု ဖြစ်ပါတယ်။

‌မနေ့က(ဩဂုတ် ၁၂ ရက်)ည ၁၁ နာရီခန့်မှာ ပိတောက်ကုန်းနဲ့ရှုံးရှီကြားတည်ရှိတဲ့ ရာဇမုနိဘုန်းကြီးကျောင်းကုန်းအနီးမှာ ဖြစ်ခဲ့ပြီး သေဆုံးခဲ့ရသူတွေက KKG တပ်ရင်း(၆) ဥက္ကဌ ဘဖြိုး၊ရဲဘော်မဲကြီးနဲ့ ပိတောက်ကုန်းကျေးရွာက စစ်ရှောင်အမျိုးသား ၁ဦးလို့ သိရပါတယ်။

" YDF နဲ့ YDF ခွဲထွက်အမှုတောင် မပြီးသေးဘူး။ဒီလိုဆက်ဖြစ်တာ ဒေသတွင်း လုံး၀အကျည်းတန်တယ်။ဒါကို တာ၀န်ရှိသူတွေနဲ့ အမြန်ဆုံးဖော်ထုတ်ဖို့ နဲ့ လက်နက်နဲ့ ဖြေရှင်းတာတွေကို ရှေ့လျှောက်ထိန်းချုပ်ဖို့ မူဝါဒကောင်းတွေ လိုနေပြီ"လို့ ဂန့်ဂေါမြို့နယ်စစ်ရေး သတင်းရင်းမြစ်က ပြောပါတယ်။

လုပ်ကြံသတ်မှုကို ကျူးလွန်ခဲ့သူတွေက Black Dragon Force ကလို့ ကနဦးသိရပြီး လက်ရှိမှာ ထွက်ပြေးနေတယ်လို့ ဂန့်ဂေါအခြေစိုက် တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့တွေနဲ့ နီးစပ်သူက အသိပေးပါတယ်။

"မနေ့က နေ့လယ်မှာ ဂန့်ဂေါထဲက ရွာတစ်ရွာကို Black Dragon Force က စည်းရုံးရေးဆင်းတယ်။လက်နက် အပြည့်အစုံနဲ့ဆိုတော့ ဒေသခံတွေက လန့်သွားတယ်။နောက်ပြီး အဲဒီရွာက CDF KKG တပ်ရင်း (၆) ရဲ့နယ်မြေဆိုတော့ ညနေပိုင်းမှာ ဘဖြိုးက ဖုန်းနဲ့ဆက်သွယ်ပြီး နောက်တခါလာရင် လက်နက်တွေနဲ့ မလာဖို့နဲ့ကြိုတင် အကြောင်းကြားဖို့ ပြောတယ်။အဲဒီအချိန်မှာ စကားအခြေအတင်ဖြစ်ပြီး Black Dragon Force က ဘယ်ကိုလာပါဆိုပြီး ချိန်းပြီး စောင့်ပစ်သွားတာမျိုး"လို့ သူက ပြောပါတယ်။

ဖြစ်စဉ်နဲ့ ပတ်သက်လို့ Black Dragon Force အဖွဲ့ကို လူထုနွေဦးက သီးခြားဆက်သွယ် မေးမြန်းထားပေမယ့် အကြောင်းပြန်ကြားတာမရှိသေးပါဘူး။

၂၀၂၆ မတ်လ ၂၂ ရက်ကလည်း ဂန့်ဂေါမြို့နယ်၊ ရေမျက်နီကျေးရွာနဲ့ ညောင်လယ်ကျေးရွာအနီး YDF (ဗဟို)ဘက်က ပစ်ခတ်မှုမှာ YDF ခွဲထွက်အဖွဲ့ စစ်ဒေသမှူး ဗိုလ်ကြီးကောင်းကောင်းနဲ့ တပ်ကြပ် စိုင်းဇော်ဝင်းတို့ ၂ဦး ကျဆုံးခဲ့ပြီး အခြား ၂ဦးလည်း ဒဏ်ရာပြင်းထန်စွာ ရရှိခဲ့တဲ့ ဖြစ်စဉ်ရှိခဲ့ပါတယ်။

ဒဏ်ရာရတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေကို KNU မြိတ်ထားဝယ်ခရိုင်က ဂုဏ်ပြုဆုပေး

ဩဂုတ် ၁၃၊ ၂၀၂၆။ ထားမြတ်/People’s Spring

ကရင့်အမျိုးသားအာဇာနည်နေ့ ဂုဏ်ပြုပွဲအခမ်းအနားကို ဩဂုတ် ၁၂ရက်က ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး(KNU) မြိတ်ထားဝယ်ခရိုင်မှာ ကျင်းပခဲ့ရာ တိုင်းပြည်နဲ့ လူမျိုးအတွက် ကိုယ်လက်အင်္ဂါ ပေးဆပ်ခဲ့တဲ့ ခေါင်းဆောင်တွေနဲ့ ရဲဘော်တွေကို ဂုဏ်ပြုဆုပေးအပ်ခဲ့ကြောင်း KNU မြိတ်ထားဝယ်ခရိုင်က အသိပေးပါတယ်။

မနေ့က ကျရောက်တဲ့ (၇၆) နှစ်ပြည့် ကရင်အမျိုးသားအာဇာနည်နေ့ အခမ်းအနားကို ကရင်အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်(KNLA) တပ်မဟာ(၄) မြိတ်ထားဝယ်ခရိုင်မှာလည်း ကျင်းပခဲ့တာပါ။

အခမ်းအနားကို KNU မြိတ်ထားဝယ်ခရိုင်ဥက္ကဋ္ဌ ပဒိုစောဖလို့စိုဝင်းနဲ့ KNLA တပ်မဟာ(၄) တပ်မဟာမှူး ဗိုလ်မှူးချုပ်စောလေးထော တို့အပါအဝင် KNU အုပ်ချုပ်ရေးနဲ့ စစ်ဘက် တာဝန်ရှိသူတွေ တက်ရောက်ခဲ့တာ တွေ့ရပါတယ်။

KNU မြိတ်ထားဝယ်ခရိုင် ခရိုင်အတွင်း‌ရေးမှူး ပဒိုစောအယ်နား ကလည်း ဒဏ်ရာရ ရဲဘော်တွေကို ဆုပေးအပ်ခဲ့တယ်လို့ ပြောပြပါတယ်။ အရေအတွက် အသေးစိတ် အခြေအနေတွေကိုတော့ အသိပေးတာမျိုးမရှိပါဘူး။

KNLA တပ်မဟာ(၄)နဲ့ တော်လှန်ရေး ပူးပေါင်းတပ်တွေဟာ မြန်မာ-ထိုင်းနယ်စပ်က စစ်ကောင်စီ စခန်းတွေအပါအဝင် တနင်္သာရီတိုင်းအတွင်း စစ်ကောင်စီတပ်တွေကို အထိနာအောင် တိုက်ခိုက်နိုင်ခဲ့ပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ၂၀၂၅နဲ့ အခု ၂၀၂၆ အတွင်း စစ်တပ်စခန်းတွေကို တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ခဲ့တာ ရှိသလို စစ်ကြောင်းထိုးလာတဲ့ စစ်ကောင်စီတပ်တွေကို ခုခံတိုက်ခိုက်မှုတွေလည်း ရှိနေပါတယ်။

KNU ဗဟိုကလည်း ထိုင်း-ကော်သူးလေနယ်စပ်တနေရာမှာ ကရင့်အာဇာနည်နေ့ အခမ်းအနားကို ကျင်းပခဲ့ရာ KNU ဗဟို တာဝန်ရှိသူတွေ KNLA ဗဟိုစစ်ဌာနချုပ်မှ တာဝန်ရှိသူတွေ နဲ့ ဒေသခံ ကရင်တိုင်းရင်းသားများ ပါဝင်တက်ရောက်ခဲ့ကြောင်း ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

ဝက်လက်အနောက်ခြမ်းမှာ ‌‌‌ရေဘေးကြောင့် လူငယ် ၁ဦး သေဆုံး

ဩဂုတ်၁၃၊၂၀၂၆။ကတ်သရင်း/People's Spring

စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ဝက်လက်မြို့နယ်အနောက်ခြမ်းမှာ ရေဘေးကြောင့် (၁၈)နှစ်အရွယ်လူငယ် ၁ဦး ရေမြော ပါသေဆုံးခဲ့ပြီး ကျေးရွာ ၁၅ရွာ ရေနစ်မြှုပ်နေတယ်လို့ ရွှေပန်းကုန်းတိုက်နယ်၊ပြည်သူ့အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့(ပအဖ)က ပြောပါတယ်။

ဩဂုတ် ၁၁ ရက်က လှ‌တွေကျေးရွာက (၁၈) နှစ်အရွယ်လူငယ်တွေ ‌‌ ရေကစားရင်း ၁ဦးဟာ ရေနဲ့မျောပါ သေဆုံးခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။

"သမားရိုးက ၁ယောက်ကတော့ သူ့ရောဂါနဲ့ ဆုံးတာပါ။ရေဘေးကြောင့် သေဆုံးက ၁ဦးပဲရှိတယ်။ဒါပေမယ့် ရေဘေးဒုက္ခသည်ကတော့ တော်တော်များတယ်"လို့ ရွှေပန်းကုန်းတိုက်နယ်ပအဖတာဝန်ခံက ပြောပါတယ်။

ဝက်လက်မြို့နယ်အနောက်ခြမ်းမှာ ရေဝင်နေတဲ့ ကျေးရွာ ၁၅ရွာ ရှိပြီး ပြည်သူအားလုံးကို ကယ်ထုတ်ပြီးကာ တရိစ္ဆာန်တွေကို ဆက်လက်ကယ်ထုတ်နေတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

" တပ်ရင်းတွေဦး ဆောင်ပြီး ကယ်ဆယ်ရေးတွေဆက်တိုက်လုပ်နေတယ်။ပထမဆုံးက လူ့အသတ်ဦးစားပေး ပေါ့။အခုကလူကယ်ပြီးတော့ သူတို့ကလည်း တငိုငိုတရယ်ရယ်နဲ့မို့ နွားတွေထုတ်ပေးနေတယ်။မနေ့က အကောင်၁၀၀ကျော်ထုတ်ပြီးပြီ။ဒီနေ့ အကောင် ၁၆၀ လောက်ကျန် သေးလို့ဆက်ထုတ် နေတယ်"လို့ ရွှေပန်းကုန်းတိုက်နယ် ပအဖ တာဝန်ခံက ပြောပါတယ်။

သဖန်းဆိပ်ရေလှောင်တမံက ရေလွှတ်ခဲ့ပြီးတဲ့နောက် မူးမြစ်ရေလျှံခဲ့သလို ဆည်ကျိုး‌‌မှု တွေဖြစ်ခဲ့ပြီးနောက် စစ်ကိုင်းတိုင်းက မြို့နယ်တွေမှာ ဩဂုတ် ၆ရက်ကတည်းက ရေကြီးနေတာပါ။

​ရေ​ဘေးဒဏ်အဆိုးဆုံးရင်ဆိုင်​နေရတဲ့ စစ်ကိုင်းတိုင်းမှာ ရေ​ဘေး​ကြောင့် သေဆုံးသူ ၂၃ ဦးထိရှိလာပြီး ၂ ဦး​ပျောက်ဆုံး​နေတယ်လို့အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ(NUG)၊ လူမှုရေးရာ၊အလုပ်သမားနှင့် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားရေးဝန်ကြီးဌာန (MOSLHA)က ဩဂုတ် ၁၁ရက်မှာထုတ်ပြန်ပါတယ်။

သဖန်းဆိပ်ဆည်က ​ရေလွှတ်တာ ၊မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်းတာ​တွေ​ကြောင့် သဖန်းဆိပ်ဆည်​အောက်ဘက် မူးမြစ်ကမ်းတ​လျှောက်မြို့နယ်​တွေမှာ ​သြဂုတ် ၆ ရက်ကစပြီးရေ​ဘေး ရင်ဆိုင်​နေရတာဖြစ်ပါတယ်။ ​ရေ​ဘေး​ကြောင့် ​သေဆုံးသူအ​ရေအတွက်ဆက်တိုက်တိုး​နေရာ NUGရဲ့ သြဂုတ် ၁၁ ရက် စာရင်း​တွေအရ ​ကျွန်းလှမြို့နယ်မှာ ၈ ဦး ၊ ဒီပဲယင်းမြို့နယ်မှာ ၇ ဦး ၊ကောလင်းမြို့နယ်မှာ ၃ ဦး​သေ ၂ ဦး​ပျောက်ဆုံး ၊တန့်ဆည်မှာ ၂ ဦး ၊​ရွှေဘို မှာ ၁ ဦး ၊ကန့်ဘလူမှာ ၁ ဦး ၊ခင်ဦး ၁ ဦး ​သေဆုံးခဲ့တယ်လို့ ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

စစ်ကိုင်းတိုင်း မြို့နယ် ၁၃ မြို့နယ်မှာ ရေ​ကြီး​ရေလျှံ​နေပြီး ​ရေသင့်ပြည်သူ ၂၂၆,၀၀၀ ကျော်ရှိ​နေပါတယ်။ဒါ့အပြင် ကလေးနဲ့ မြောင်မြို့ နယ်ရှိရွာအချို့မှာ ရေဝင်ရောက်နေတဲ့အတွက် အခြေအနေကို ဆက်လက်စောင့်ကြည့်ပြီး လိုအပ်သလိုအရေးပေါ် တုံ့ပြန်မှုလုပ်ငန်း​တွေကို ဆောင်ရွက်​နေတယ်လို့ဆိုပါတယ် ။