ချင်းမိုင်မြို့လယ်တ​နေရာကို ​တွေ့ရစဥ်။
ဓါတ်ပုံ-Berlitz

မြန်မာ့လူ့အခွင့်အရေး အထူးအစီရင်ခံစာတင်သွင်းသူအဖြစ် အမေရိကန်ဝါရင့်သံတမန်တစ်ဦးကို ကုလ ခန့်အပ်

ဧပြီ-၁၊၂၀၂၆။သော်မွန်/People’s Spring

မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ လူ့အခွင့်အရေးအခြေအနေ အထူးအစီရင်ခံစာတင်သွင်းသူ(Special Rapporteur)အဖြစ် ကုလသမဂ္ဂလူ့အခွင့်အရေးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ အဆိုပြုခဲ့တဲ့ အမေရိကန်နိုင်ငံသူ မစ္စစ်ကယ်လီအန်းကို မတ်လ ၃၁ရက် မနေ့က အတည်ပြုခန့်အပ်လိုက်ပါတယ်။

ကုလသမဂ္ဂလူ့အခွင့်အရေးကောင်စီရဲ့ မြန်မာနိုင်ငံ လူ့အခွင့်အရေးအခြေအနေ အထူးအစီရင်ခံစာတင်သွင်းသူ ၇ ဦးမြောက်ဖြစ်လာတဲ့ မစ္စစ်ကယ်လီအန်းဟာ လူ့အခွင့်အရေးနဲ့ နိုင်ငံတကာဥပဒေနယ်
ပယ်မှာ ကျွမ်းကျင်သူဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။

လက်ရှိ ကုလလူ့အခွင့်အရေးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌက မစ္စစ်ကယ်လီအန်းကို အဆိုပြုခဲ့ရာမှာသူမရဲ့ ကျွမ်း
ကျင်မှု၊ လုပ်ပိုင်ခွင့်နယ်ပယ်မှာ အတွေ့အကြုံရှိမှု၊ လွတ်လပ်မှု၊ သမာသမတ်ကျမှု၊ ကိုယ်ကျင့်တရားကောင်းမွန်မှုနဲ့ မျှတစွာ ရှုမြင်နိုင်စွမ်းရှိမှုတွေကြောင့်လို့ ဆိုထားပါတယ်။

မြန်မာနိုင်ငံ လူ့အခွင့်အရေးအခြေအနေ အထူးအစီရင်ခံစာတင်သွင်းသူဟောင်းအမေရိကန်လွှတ်
တော်အမတ်ဟောင်း မစ္စတာတွမ်အန်ဒရူးစ်ဟာ သူ့ရဲ့ ၆ နှစ်တာ သက်တမ်းပြီးဆုံးခဲ့ပြီး မတ်လထဲ
မှာ နောက်ဆုံးအစီရင်ခံစာကို တင်သွင်းခဲ့ပါတယ်။

အသက် ၅၇ နှစ်အရွယ် အထူးအစီရင်ခံစာတင်သွင်းသူအသစ် မစ္စစ်ကယ်လီအန်းက မစ္စတာတွမ်းအန်ဒရူးစ်နေရာကို ဆက်ခံမှာဖြစ်ပြီး သူမဟာ မြန်မာ့လူ့အခွင့်အရေးတက်ကြွလှုပ်ရှားသူတွေရဲ့ အား
ပေးထောက်ခံမှုကို ရရှိထားပါတယ်။

မစ္စစ်ကယ်လီအန်းဟာ အာရှ-ပစိဖိတ်ဒေသကို အာ
ရုံစိုက်ပြီး လူ့အခွင့်အရေး၊ နိုင်ငံရေးပြုပြင်ပြောင်း
လဲမှု၊ ဖွံ့ဖြိုးရေးနဲ့ လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာအရေးကိစ္စတွေမှာ အထူးကျွမ်းကျင်သူဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။ သူမဟာ အမေရိကန်နိုင်ငံခြား
ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ အမေရိကန်လွှတ်တော်၊ နိုင်ငံ
တကာနဲ့ အစိုးရမဟုတ်တဲ့ လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့အစည်းတွေနဲ့ လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာအဖွဲ့အစည်းတွေ အများအပြားမှာ အကြီးတန်းမူဝါဒပိုင်းရာထူးတွေမှာ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူလည်းဖြစ်ပါတယ်။

အမေရိကန်သမ္မတထရမ့်ရဲ့ ပထမသက်တမ်းမှာ မစ္စစ်ကယ်လီအန်းဟာ ကုလသမဂ္ဂမှာ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာအမျိုးသမီးတွေရဲ့အရေးကိစ္စတွေအတွက် အမေရိကန်အထူးသံအမတ်ဖြစ်ခဲ့သလို ကုလ
သမဂ္ဂ အမျိုးသမီးများ အဆင့်အတန်းမြှင့်တင်ရေးကော်မရှင်မှာလည်း အမေရိကန်ကိုယ်စားလှယ်ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီအချိန်က ကုလသမဂ္ဂဆိုင်ရာ အမေရိကန်သံအမတ်ကြီး မစ္စစ်နစ်ကီဟာလေးလက်အောက်မှာ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ကုလ
သမဂ္ဂ စီးပွားရေးလူမှုရေးကောင်စီ(တတိယကောင်စီ)မှာ အမေရိကန်ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူလည်းဖြစ်ပါတယ်။

ကုလသမဂ္ဂလူ့အခွင့်အရေးကောင်စီဟာ ၁၉၉၂ ခုနှစ်ကတည်းက မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ လူ့အခွင့်အရေးအခြေအနေ အထူးအစီရင်ခံစာတင်သွင်းသူတွေကို ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခဲ့တာပါ။ အထူးအစီရင်ခံစာတင်သွင်းသူတွေဟာ ကုလသမဂ္ဂမှာ လခစားဝန်ထမ်းတွေ မဟုတ်ဘဲ လူ့အခွင့်အရေးနဲ့ပတ်
သက်ပြီး နားလည်တတ်ကျွမ်းမှုအရ စေတနာ့ဝန်ထမ်းအဖြစ် သီးခြားလွတ်လပ်တဲ့ ပညာရှင်တွေ ဖြစ်ပါတယ်။

စုံ/မ စနစ်ဖျက်သိမ်းမှု မဟုတ်၊ ယာဉ်တွေကို ဖမ်းဆီး ငွေညှစ်နေ

​ ဧပြီ ၁၊၂၀၂၆။ဟာနာဆန်/People's Spring

မော်တော်​ယာဉ်တွေ အသုံးပြုခွင့် ကန့်သတ်ထားတဲ့ စုံ/မ စနစ်ကို ီုကနေ့ ဧပြီ ၁ ရက်ကစပြီး ပယ်ဖျက်တယ်ဆိုတဲ့သတင်းမှာ မဟုတ်မှန်ဘဲ စစ်ကောင်စီဝင်တွေက ဖမ်းဆီးငွေညှစ်မှုတွေ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေပါတယ်။

ရန်ကုန်၊ မန္တလေးအပါအဝင် မြို့ကြီးတွေမှာ မော်တော်ယာဥ်တွေကို စုံ/မ စနစ်နဲ့ ကန့်သတ်ထားမှု ပယ်ဖျက်လိုက်ပြီဆိုတဲ့ သတင်းတွေ ထွက်ပေါ်နေပေမဲ့ အဆိုပါသတင်းဟာ သတင်းမှားသာဖြစ်ကြောင်း၊ စစ်ကောင်စီရဲ့ စစ်ဆေးရေးအဖွဲ့တွေက စစ်ဆေးဖမ်းဆီးငွေညှစ်နေဆဲဖြစ်ကြောင်း ရန်ကုန်နဲ့ မန္တလေးမြို့က မော်တော်ယာဥ်ပိုင်ရှင်အချို့က ပြောပါတယ်။

"မနက်ကပဲသာကေတမှာ ဖမ်းခံရလို့ ပိုက်ဆံပေးလိုက်ရပါတယ်။ ချလံအ​ဖြတ်မခံရပါဘူး။ ငွေတော့ပေးလိုက်ရပါတယ်"လို့ ရန်ကုန်မြို့က ယာဥ်မောင်းတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

စစ်ကောင်စီဟာ စုံ/မစနစ်ကို မတ်လ ၇ ရက်က စတင်ခဲ့တာဖြစ်ပြီး ပြည်သူတွေဟာ အဲဒီစနစ်ကြောင့် သွားလာရေးအခက်အခဲတွေ ဖြစ်ပေါ်နေတာကြောင့် ဖျက်သိမ်းစေချင်နေကြပါတယ်။

ဒါ့အပြင် စက်သုံးဆီ အရောင်းဆိုင်တွေမှာလည်း ယခင်အတိုင်း စနစ်မပြောင်းဘဲ ယနေ့ (ဧပြီ ၁ ရက်) (မ) ရက်မှာ (မ) ဂဏန်း ယာဉ်တွေကိုသာ ရောင်းချပေးနေကြောင်း မြေပြင်စုံစမ်းမှုများအရ သိရပါတယ်။

"ကျွန်တော်တို့ဆီကို တိုက်ရိုက်ညွှန်ကြားချက်မလာသေးပါဘူး။ ပုံမှန်အတိုင်း စုံမခွဲပြီးပဲ ရောင်းပေးနေပါတယ်"လို့ မန္တလေးမြို့က စက်သုံးဆီအရောင်းဆိုင် တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

မတ်လ ၃၁ရက်နဲ့ ဧပြီ ၁ ရက်၊ မ ရက်နှစ်ရက်ဆက်တိုက်ဖြစ်သွားတာ၊ တစ်ပတ်တာ စက်သုံးဆီဝယ်ယူခွင့် နှစ်ရက်ပြည့်သွားတာတွေကြောင့် မန္တလေးမြို့က စက်သုံးဆီတန်းစီတဲ့ယာဥ်တွေဟာ ယခင်ရက်တွေထက်တော့ အနည်းငယ် လျော့နည်းတယ်လို့ စက်သုံးဆီဝယ်ယူခဲ့သူတွေက ပြောပါတယ်။

စစ်ကောင်စီဟာ စက်သုံးဆီရှားပါးမှုပြဿနာကို ကောင်းစွာကိုင်တွယ်နိုင်ခြင်းမရှိတာကြောင့် ပြည်သူတွေဟာ စက်သုံးဆီကို ညအိပ်တန်းစီကာဝယ်ယူနေရပြီး အပူဒဏ်ကြောင့် ၂ ဦးထက်မနည်းသေဆုံးကာ မူးဝေလဲကျသူတွေလည်း ရှိနေပါတယ်။

(ရန်ကုန်မြို့တွင် မော်တော်ယာဥ်များအား စုံ/မ စစ်ဆေးနေသော စစ်ကောင်စီစစ်ဆေးရေးအဖွဲ့အား မတ်လဒုတိယပတ်အတွင်းက တွေ့ရစဥ်။ ဓာတ်ပုံ − CJ)

■အ​တွေးအမြင်

စစ်ကောင်စီရဲ့ တလွဲစီမံခန့်ခွဲမှုကနေပေးတဲ့
ဝန်ထုတ်ဝန်ပိုးများ

-မမစိန်​ရေးသားသည်။

နံနက် ၉ နာရီ ထိုးခါနီးပြီဖြစ်သော်လည်း ဦးမောင်တစ်ယောက် ဓာတ်ဆီဆိုင်အဝင်ဝကို မရောက်သေးပါ။

အိမ်ကနေ မနက်အစောကြီး ၄ နာရီကတည်းက ထွက်လာပြီး ၅ နာရီနီးပါး တန်းစီနေရသော်လည်း ရှေ့မှာ တန်းဆီထားတဲ့ ဆိုင်ကယ်တန်းကြီးက အရှည်ကြီး ကျန်နေသေးသည်။ နောက်လှည့်ကြည့်သည့်အခါတွင်လည်း နောက်မှာ ဆိုင်ကယ်တန်းကြီးကတမျှော်တခေါ်လောက်ရှိနေသေးသည်။

အရင်ကဆိုလျှင် ဤအချိန်သည် သူငယ်ချင်းများနှင့်လက်ဖက်ရည်ဆိုင်တွင်ဟိုအကြောင်းဒီအ
ကြောင်း ပြောရင်း နံနက်ခင်းကို ဖြတ်သန်းနေကျ ဖြစ်သော်လည်း ယခုမူ နေပူကျဲကျဲ ဆီဆိုင်နားက လမ်းဘေးတွင်ဆီတန်းစီရင်းအချိန်ကုန်နေရသည်။

လက်ရှိ ဖြစ်ပေါ်နေသော စက်သုံးဆီ ပြတ်လပ်မှုနှင့်အတူ စစ်ကောင်စီ၏ ခပ်ညံ့ညံ့ စီမံခန့်ခွဲမှု ဖြစ်သည့် ယာဉ်နံပါတ်စုံ/မ ကန့်သတ်ချက်များကြောင့် ပြည်သူများ၏ နေ့စဉ်ဘဝမှာ ရုပ်ပိုင်းရော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာပါ ပင်ပန်းနေကြရသည်။

ခရီးသွားလာရ ခက်ခဲရုံတင်မကဘဲ နွေအပူရှိန်အောက်တွင် နာရီပေါင်းများစွာ တန်းဆီစောင့်
ဆိုင်းနေရခြင်းက အခြေခံလူတန်းစားများနှင့် ဝန်ထမ်းများအတွက် အလုပ်ပျက်၊ အကိုင်ပျက် ဖြစ်စေသည့်အပြင် ကျန်းမာရေးကိုပါ ထိခိုက်လာစေသည်။

ပုံမှန်အားဖြင့် ဆီဖြည့်နိုင်ဖို့ တန်းစီစောင့်ဆိုင်းရခြင်းသည် အချိန် ၄/၅နာရီဝန်းကျင်အထိ ကြာ
မြင့်တတ်ပြီး ဆီတန်းစီသူတစ်ဦးသည် တစ်နေ့တာ၏ ၆ ပုံ ၁ ပုံ ခန့်ကို မလိုအပ်ပဲ လမ်းပေါ်တွင် အချိန်ကုန်နေကြရသည်။ဆီတန်းစီနေရခြင်းကြောင့်လုပ်ငန်းလည်ပတ်မှုများ ကြန့်ကြာရသလို၊ ကုန်ပစ္စည်း ပို့ဆောင်ရေးလုပ်ငန်းများတွင်လည်း အချိန်မီ မရောက်ရှိတော့တာကြောင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများအပေါ် သက်ရောက်မှုတွေ ရှိလာပါသည်။

စက်သုံးဆီ အခက်အခဲကြောင့် သယ်ယူပို့ဆောင်စရိတ်များ မြင့်တက်လာခြင်းသည် အသေးစားနှင့် အလတ်စား လုပ်ငန်းရှင် (SMEs) များအတွက် ကြီးမားသော ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး ဖြစ်လာသည်။ ဤ စီမံခန့်ခွဲမှုအမှား၏ ရိုက်ခတ်မှုသည်အခြေခံပြည်သူများ၏ စားဝတ်နေရေးအပေါ် တိုက်ရိုက် သက်
ရောက်နေသည်။

လွန်ခဲ့သော ၂၀၂၁ ခုနှစ် အစောပိုင်းက တစ်လီတာလျှင် ၈၀၀ ကျပ် ဝန်းကျင်သာ ရှိခဲ့သော စက်သုံးဆီဈေးသည် ယခု ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လကုန်တွင် တစ်လီတာလျှင် ၅၀၀၀ ကျပ်ဝန်းကျင်သို့ ရောက်ရှိသွားခဲ့သည်။ ၅ နှစ်ကျော်အတွင်း ဆီဈေးဟာ စံချိန်တင် ၆ ဆလောက် တက်သွားခဲ့ပြီး ဆီဈေးနှင့်အတူ အခြေခံစားသောက်ကုန် ဈေးနှုန်းများလည်း လိုက်ပါ မြင့်တက်လာသည်။ ဝင်ငွေက တိုးမလာဘဲ ကုန်ဈေးနှုန်းကသာ တရိပ်ရိပ် တက်နေသဖြင့် သာမန်ပြည်သူများမှာ နေ့စဉ် စားဝတ်နေရေးအတွက် ရုန်းကန်နေကြရသည်။

နဂိုကတည်းကကိုဗစ်ကြောင့်၊ စစ်တပ်အာဏာ
သိမ်းမှုကြောင့် ကြုံတွေ့ ခံစားခဲ့သည့် မြန်မာပြည်သူများ၏ အထွေထွေ အကြပ်အတည်းသည် ယခုအခါ မုဆိုးမသွားရာ မိုးလိုက်လို့ရွာ ဆိုရိုးစကားလို ပို၍သာ ရုန်းကန်နေကြရတော့သည်။

သတင်းဌာနအချို့တွင်ဆီတန်းရင်းလူသေဆုံးခြင်း မူးဝေလဲကျခြင်းများကို ဖော်ပြနေကြပါသည်။ နွေအပူရှိန်အောက်တွင် နာရီပေါင်းများစွာ ဆီတန်းစီရင်း လူသေဆုံးမှုများအထိ ရှိလာနေခြင်းက လက်
ရှိအခြေအနေ၏ ဆိုးရွားမှုကို ပြသနေသည်။

နိုင်ငံ၏ စီးပွားရေးယန္တရား ယိုယွင်းလာခြင်းနှင့်အတူစစ်ကောင်စီ၏ လွဲမှားသော စီမံခန့်ခွဲမှုများ၊ မူဝါဒများကြောင့် ပြည်သူများမှာ တပူပေါ် တပူဆင့်ကာ ဒုက္ခတွေကို ခါးစည်းခံစားနေကြရသည်။
စက်သုံးဆီ အကျပ်အတည်းနှင့် လွဲမှားသော မူဝါဒများ ရှိနေသမျှကတော့ ဦးမောင်တို့ အပေါင်းအ
သင်းတစ်သိုက် ပုံမှန်ဆုံနေကျ လက်ဖက်ရည်ဝိုင်းလေးမှာ ပြန်လည်ဆုံတွေ့နိုင်ဖို့ လွယ်ကူဦးမည် မဟုတ်ချေ။ ။

သရက်ချောင်းမြို့က စစ်ကောင်စီ တပ်ရင်းဌာနချုပ် ၂ခုနဲ့ ရဲစခန်းကို တော်လှန်ရေးပူးပေါင်းတပ် တိုက်ခိုက်

▪️မတ်လနောက်ဆုံးပတ်အတွင်း ဒရုန်းတိုက်ခိုက်မှု ၁၆ကြိမ်ပြုလုပ်ခဲ့ဟု T5 Wings ဒရုန်းတပ် အသိပေး

ဧပြီ-၁၊ ၂၀၂၆။ ထားမြတ်/People’s Spring

တနင်္သာရီတိုင်း၊ သရက်ချောင်းမြို့က စစ် ကောင်စီရဲ့ တပ်ဌာနချုပ် ၂ခုဖြစ်တဲ့ ခမရ (၄၀၃) တပ်ရင်း၊(၄၀၅)တပ်ရင်း၊ရဲစခန်းနဲ့ မြို့‌တော်ခန်းမတို့အား ၆ရက်ဆက် ဒရုန်းနဲ့ တိုက်ခိုက်ခဲ့ကြောင်း PDF ထားဝယ်ခရိုင် တပ်ရင်း(၂) T5 Wings ဒရုန်းတပ်ဖွဲ့က ဒီကနေ့ သတင်းထုတ်ပြန် အသိပေးပါတယ်။

မတ်လ ၂၄ရက်ကနေ မတ်လ ၃၁ရက်အထိ စစ်ကောင်စီတပ်စွဲရာနေရာတွေကို ဒရုန်းနဲ့ တိုက်ခိုက်ခဲ့မှု အခြေအနေတွေကို အသိပေးထားတာဖြစ်ပါတယ်။

မတ်လ ၂၄ရက်က သရက်ချောင်းမြို့အတွင်းရှိ ရဲစခန်းကို ဒရုန်း ဗုံးသီး ၁လုံး ကြဲချခဲ့သလို မတ် ၂၅ရက်မှာ အဲဒီ ရဲစခန်းကိုပဲ ဒရုန်းနဲ့ သုံးကြိမ်ဆက်လက်တိုက်ခိုက်ခဲ့တယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။

မတ်လ ၂၆ရက်မှာ ရဲစခန်းကို ဒရုန်းနဲ့ ၁ကြိမ်၊ မြို့တော်ခန်းမကို နှစ်ကြိမ်၊ သရက်ချောင်း ခမရ(၄၀၃) တပ်ရင်းကို ၂ကြိမ် ဒရုန်းနဲ့ တိုက်ခိုက်ဗုံးကြဲခဲ့ကြောင်း ထုတ်ပြန်ပါတယ်။

မတ်လ ၂၇ရက်မှာလည်း သရက်ချောင်းမြို့တော်ခန်းမကို ၂ကြိမ်၊ စစ်ကောင်စီရဲ့ ခမရ(၄၀၅)တပ်ရင်းကို ၁ကြိမ် ဒရုန်းနဲ့ တိုက်ခိုက်ခဲ့သလို မတ် ၂၈ရက်မှာ ခမရ(၄၀၅) တပ်ကို ၁ကြိမ်၊ မတ် ၃၁ရက်မှာလည်း ခမရ(၄၀၅) တပ်ကို ၃ကြိမ် ဒရုန်းတိုက်ခိုက်ဗုံးကြဲခဲ့တယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။

ဒရုန်းတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် စစ်ကောင်စီတပ် သေဆုံးထိခိုက်အခြေအနေကို ဖော်ပြမထားလို့ အခြေအနေတွေ မေးမြန်းနိုင်ဖို့ T5 Wings ဒရုန်းတပ်ဖွဲ့ထံ ဆက်သွယ်ထားဆဲဖြစ်ပြီး အဆက်အသွယ်မရသေးပါဘူး။

ဒရုန်းတိုက်ခိုက်မှုတွေကို ထားဝယ်ခရိုင် အမှတ်(၂)တပ်ရင်း T5 Wings ဒရုန်းတပ်ဖွဲ့၊‌ ဒေါင်းညီ‌ နောင်စစ်ကြောင်း PBDF ဒရုန်းတပ်ဖွဲ့တို့ ပူးပေါင်းတိုက်ခိုက်ခဲ့ကြောင်း ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

အခုစစ်ဆင်ရေးတွေမှာပါဝင်တဲ့ T5 Wings ဒရုန်းတပ်ဖွဲ့ဟာ ဖေဖော်ဝါရီ လအတွင်းကလည်း ခမရ(၄၀၃)၊ ကျောက်ရပ်ရွာနဲ့ ထားဝယ်မြို့အကြား စစ်ကောင်စီ စစ်ဆေးရေးဂိတ်(ပေါက်တိုင်းတံတား)နေရာ ၊ ထားဝယ်မြို့အဝင် စစ်ကောင်စီ လက်ပါးစေ ပျူစောထီးများ နေထိုင်ရာနေရာ၊ ထားဝယ်မြို့ တနင်္သာရီတိုင်း ရဲဝန်ထမ်းအိမ်ရာ၊ ထားဝယ်မြို့ စုပေါင်းရုံး၊ စသုံးလုံးရုံး၊ ထားဝယ်ရဲစခန်း စတဲ့ စစ်ကောင်စီ တပ်ရှိရာနေရာတွေကို ဒရုန်းနဲ့ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှု လုပ်ဆောင်ခဲ့ပါတယ်။

ဒါ့အပြင် သရက်ချောင်းမြို့နယ် ဝင်း၀တပ်စခန်းသိမ်းတိုက်ပွဲ မှာ ဒရုန်းပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့တွေ ပါဝင်ခဲ့သလို သရက်နှစ်ခွ စစ်ကောင်စီ ဂိတ်ကိုလည်း ဒရုန်းနဲ့ တိုက်ခိုက်ခဲ့ကြပါတယ်။

စစ်တပ်ကပြန်ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ မတ္တရာမြို့နယ်မှာ စစ်မှုထမ်းစတင် ခေါ်ယူ

ဧပြီ−၁၊၂၀၂၆၊ရှိန်း/ People's Spring

စစ်တပ်ကပြန်လည်ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ မန္တလေးတိုင်း၊မတ္တရာမြို့နယ်မှာ စစ်မှုထမ်းဖို့ လူဦးရေ၁,၅၀၀ တောင်းထားပြီး ကျေးရွာတွေအလိုက် စတင်လူတောင်းနေတယ်လို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

မတ္တရာတမြို့နယ်လုံးအနေနဲ့ ဧပြီလအတွက် စစ်မှုထမ်းရန် လူဦး ရေ ၁၅၀၀ စစ်တပ်က တောင်းထားပြီး ကျေးရွာတွေအတွင်းလည်း စစ်မှုထမ်းဖို့ လော်စပီကာတွေနဲ့လိုက်လံ အော်ဟစ် သတိပေးနေတယ်လို့ သိရပါတယ်။

"ရွာထဲကို ဒေသခံ တွေပြန်လာနေဖို့မြူစွယ်နေတာ။ပြန်လာနေတဲ့ အိမ်တွေကိုလည်း အထွက် ကန့်သတ်တာတွေ လုပ်နေတယ်။ပြီးတော့ တပ်စွဲထားတဲ့ စစ်တပ်ကို မိသားစုစာရင်းသွား ပေးရတယ်။စာရင်းတွေ အကုန်စကစဆီမှာရှိနေတာ"လို့ ဒေသခံတဦးက ပြောပါတယ်။

‌မတ္တရာမြို့နယ်မှာ ကျေးရွာငယ်တစ်ရွာကို ၅ဦးနဲ့ ကျေးရွာအကြီးဖြစ်ပါက ၁၀ဦးကနေ ၁၅ဦးအထိ စစ်မှုထမ်းဖို့လူ တောင်းထားတယ်လို့ သိရပါတယ်။

မတ္တရာမြို့နယ်ကို စစ်တပ်က ပြန်လည်ထိမ်းချုပ်ပြီးနောက် ၂၀၂၅ နိုဝင်ဘာမှာလည်း ကျေးရွာတချို့မှာ ရွာလုံခြုံရေးအတွက်ဆိုပြီး ပြည်သူ့စစ်တွေဖွဲ့ခဲ့ပါသေးတယ်။

ယခုတကြိမ်မှာ စစ်တပ်က တမြို့နယ်လုံးကို ထိန်းချုပ်ထားသလို ကျေးရွာအများစုမှာလည်း အထိုင်ချတပ်စွဲထားပြီး အတင်းကြပ်စစ်မှုထမ်းခေါ်ယူဖို့ ကြိုးစားနေတာလို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

မတ္တရာမြို့နယ်ကို မန္တလေး PDFထံကနေ ၂၀၂၅ ဩဂုတ်မှာ စစ်တပ်က ထိုးစစ်ဆင်ပြီး ပြန်လည်ထိန်းချုပ်ခဲ့တာပါ။

(မတ္တရာမြို့နယ်က အယ်လ်ဖာဘိလပ်မြေစက်ရုံနဲ့ ဖယောင်းတောင်ရွှေသတ္တုတွင်းလုပ်ငန်းကို ပြန်ထိန်းချုပ်ပြီးနောက် တွေ့ရတဲ့ စစ်ကောင်စီတပ်သားတွေ။ ဓာတ်ပုံ − စစ်ကောင်စီ)

မိုးကုတ်မှာ ကျောက်တောင်ပြိုကျလို့ ရေပိုက်လိုင်းတွေ ပျက်စီး၊ မြို့ပေါ်ရပ်ကွက်အချို့ ရေအခက်အခဲရှိနိုင်

​ဧပြီ−၁၊ ၂၀၂၆။မေရီ/People's Spring

မန္တလေးတိုင်း၊ ​မိုးကုတ်မြို့၊ ရေပေါက်တစ်ရာရပ်အနီးမှာ ကျောက်တောင်ပြိုကျမှုဖြစ်ပွားပြီး မြို့တွင်းရေပေးဝေနေတဲ့ အဓိကပိုက်လိုင်းတွေ ပျက်စီးသွားတာကြောင့် မြို့ပေါ်ရပ်ကွက်တွေ ၄ရက်လောက် ရေအခက်အခဲရှိနိုင်ကြောင်း ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

မိုးကုတ်မြို့မှာ ဧပြီ ၁ ရက် မနက်ပိုင်းက ရေပေါက်တစ်ရာရပ်အနီးမှာ ကျောက်တောင်ပြိုကျမှုဖြစ်ပွားပြီး မြို့တွင်းသို့ ရေသွယ်တန်းပေးထားတဲ့ ၆လက်မနဲ့ ၄ လက်မ ရေပိုက်လိုင်းများအပြင် အခြားဆက်စပ်ပစ္စည်းများပါ ပျက်စီးသွားခဲ့ကြောင်း ဒေသခံအချို့က ပြောပါတယ်။

"ကျောက်မိုင်းခွဲခြင်း၊ ခဲများရှင်းလင်းခြင်း ပျက်စီးသွားသော ရေပိုက်များ ပြန်လည်သွယ်တန်းခြင်းလုပ်ငန်းများ လုပ်ဆောင်ရမည်ဖြစ်ပါသောကြောင့် သုံးလေးရက်ခန့်ကြာနိုင်ပါတယ်"လို့ ရေကော်မတီနဲ့ နီးစပ်သူတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

​လက်ရှိမှာ မြို့နယ်စည်ပင်နဲ့ သက်ဆိုင်ရာ ရပ်ကွက်ရေကော်မတီတွေ ပူးပေါင်းကာ အမြန်ဆုံး ပြန်လည်ပြုပြင်နိုင်ဖို့ လုပ်ဆောင်နေတယ်လို့ သိရပါတယ်။

​ယခုကဲ့သို့ ရေပေးဝေရေး အခက်အခဲဖြစ်ရတာဟာ ရေအရင်းအမြစ်ထွက်ရှိရာ နေရာများအထိပါ စနစ်တကျမရှိဘဲ ကျောက်တူးဖော်နေကြခြင်းကြောင့်ဖြစ်ကြောင်း ဒေသခံများက ဝေဖန်ထောက်ပြကြပါတယ်။

"မြင်သမျှ ဂလိုင်ဖောက်ပြီး တူးကြတော့ဖြစ်တာ"လို့ ဒေသခံတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

မိုးကုတ်မြို့မှာ ရေအရင်းအမြစ်ထွက်တဲ့နေရာတွေကိုပါ ကျောက်တူးကြသူတွေရှိနေတာကြောင့် ရေရရှိရေး အခက်အခဲဖြစ်လာနိုင်ကြောင်း ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

ဒါ့အပြင် မိုးကုတ်မြို့ကို စစ်တပ်က ပြန်လည်အုပ်ချုပ်ပြီးနောက်ပိုင်း လာဘ်ငွေယူပြီး စနစ်တကျမရှိတဲ့ ကျောက်တွင်းလုပ်ကွက်တွေကို ခွင့်ပြုပေးနေမှုတွေရှိနေကြောင်း ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

ဒါ့ကြောင့် မိုးကုတ်မြို့ရဲ့ သဘာဝအရင်းအမြစ်နဲ့ ရေပေးဝေရေးစနစ်မှာ ရေရှည်မှာကြီးမားတဲ့ ခြိမ်းခြောက်မှုတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်နေရကြောင်း သတင်းရရှိပါတယ်။

စစ်ဘေးရှောင်တွေကို လှူဒါန်းတာနဲ့ စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေးသပိတ်လှုပ်ရှားမှုတွေ စစ်ကိုင်းတိုင်းမှာ ပြုလုပ်

ဧပြီ-၁၊၂၀၂၆။ သုည/People's Spring

စစ်ကိုင်းတိုင်းက သပိတ်အဖွဲ့တွေ၊ ဒေသခံပြည်သူတွေဟာ စစ်ဘေးရှောင်တွေကို လှူဒါန်းတာနဲ့ စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေးသပိတ် လှုပ်ရှားမှုတွေ ဒီကနေ့ (ဧပြီ ၁) မှာ ပြုလုပ်ခဲ့ပါတယ်။

ယင်းမာပင်မြို့နယ်မှာ အောင်လံလွှင့်မည် ဒေါင်းသွေးနီ သပိတ်စစ်ကြောင်းက စစ်တပ်ရဲ့ မတရားတဲ့စစ်မှုထမ်းဥပဒေနဲ့ စစ်အာဏာရှင်စနစ်ကို ဆန့်ကျင်ကြဖို့ ချီတက်ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ပြီး စစ်တပ်ထုတ်ကုန်တွေကို ပြည်သူတွေမသုံးစွဲကြဖို့ တိုက်တွန်းခဲ့ပါတယ်။

ရွှေဘိုမြို့နယ်အတွင်းမှာလည်း စစ်ဘေးရှောင် တွေအတွက် မရှိမဖြစ် လိုအပ်နေတဲ့ သောက်ရေ သုံးရေရရှိဖို့ ရေတွင်းတူးဖော်ရန်အတွက် အလှူရှင်ကိုယ်စား ရွှေဘိုမြို့နယ်သပိတ်အင်အားစုမှ သွားရောက် ကူညီလှူဒါန်းခဲ့ပါတယ်။

ဝက်လက်မြို့နယ် ရှားကွဲကျေးရွာနဲ့ ငါးကြင်းအိုင် ကျေးရွာမှ ပြည်သူတွေဟာ နေရပ်စွန့်ခွာတိမ်းရှောင်ရတာ အချိန်ကြာမြင့်လာတာကြောင့် ဝက်လက်လူထုသပိတ်ဦးဆောင်ကော်မတီက ဆန်တွေ သွားရောက်ထောက်ပံ့ခဲ့ပါတယ်။

ဝက်လက်ဒေသက စစ်ရှောင်ပြည်သူတွေဟာ နေရပ်စွန့်ခွာတိမ်းရှောင်ရသော အချိန်ကြာမြင့်လာသောကြောင့် နေထိုင်စရာအခက်အခဲ၊ စားနပ်ရိက္ခာ အခက်အခဲတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်နေရတယ်လို့ ဝက်လက်လူထုသပိတ်က ဆိုပါတယ်။

စစ်ကိုင်းတိုင်းအတွင်း ဒေသခံတော်လှန်ပြည်သူတွေဟာ နယ်မြေမတည်ငြိမ်တဲ့ကြားထဲကနေပဲ စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်​ရေး သပိတ်လှုပ်ရှားမှုတွေကို နေ့စဉ်ပြုလုပ်နေကြပါတယ်။