مقاله اختصاصی #پاراگراف
۱۳۲۰-۲۴ آراسی آذربایجان دا قورولان تشکیلاتلار
دؤردۆنجۆ بؤلۆم: ایران بیدار
#آرین_نوروزیان
آذربایجاندا اینگیلتره ایمپئریالیستلرینین آژانلاری ایله ایشبیرلیک ائدن آلمانلارین فاشیست عنصرلری؛ آذربایجان توده پارتیسی، آذربایجان زحمتکئشلری و آذربایجان جمعیتی پوْزولدوغو گۆندن بری «ایران بیدار» آدی ایله بیر یئنی حیزب واسیطهسیله مئیدانا چیخیرلار.
بو تشکیلاتلار اوْ دوؤرهده، چوْخلو عۆضولری و ائله اساس تشکیل تاپمالاری؛ ایراندا و آذربایجاندا فاشیست و باشقا ایستیعمارگر قوهلرین حوضورو ایدی، بونلار ایستهدیکلری؛ آذربایجان میللتینین دۆشۆنجهلرینی و مفکورهلرینی باتی آوروپایا باغلایاراق و بؤلگهیه صاحیب چیخیب، معدنلر و آذربایجانین ثروتینی اوْغورلاییب و آوروپادا یئنه ایران و آذربایجانا قارشی، یئنی سیلاحلار یارادیب و عؤمۆر بوْیوقدر بوردا اؤز منفعتلرینی ساخلاتسینلار.
«فریاد درگیسی» بو حیزبین ناشیر مفکورهسی اوْلاراق چوْخ حرارتله یازیلیب، اینتیشارا باشلادی، اوْنون گؤرکملی عۆضولریندن «حۆسئین قولو کاتیبینی» گؤسترمک اوْلار.
ایران بیدار، اینگیلتره و آلمان قایناقلاریندان آلدیغی دستک اثرینده و باشقا شهرلرده ووجودو اوْلان فاشیست و یاریم فاشیست تشکیلاتلارلا مۆناسیبتلری وار ایدی؛ کاتیبی بازاردا آلمان و اینگیلیس دللالیغی ایله مشغول اوْلان تاجیرلردن هر ایکیسی طرفیندن دوْغرو دۆزگۆن صورتده آلقیشلانیب و اوْنلارین دستکلری ایله حرکت ائدیردی.
میثال اۆچۆن؛ حئیدرزاده ایله نمسهچیلر و باشقالاری اوْنا بیر گؤز ایله باخیب، اۆزده فریاد درگیسینه کؤمک و دستک ایشی رجوع ائتمکده، حقیقتده ایسه دئموْکراتیک دؤولتلر، خۆصۆصا شورالار ایتیفاقینه قارشی تبلیغات آپارماق اۆچۆن اوْنو حاضیر ائتمهیه چالیشیردیلار، بو تشکیلات آیدین جاوانلار و ثروتمندلر ایچهریسینده درین ریشه سالماغا باشلامیشدی.
مۆحاریبهنین سۆرعتی آلمانلارین گۆجلۆ بیر سۆرعتده دوْغویا دوْغرو گلمهلری اوْنلاری اوْنلاری آلقیشلایارکن اؤزلرینی چوْخ تئز بیر سۆرعتده تانیتماغا مجبور ائتدی، اوْنا گؤره تام ایراندا فاشیست تشکیلاتلاری پوْزولوب، فاشیست عنصرلری باغلاندی کی، بو تشکیلاتین «ایران بیدار» باشچیلاری دا گئری چکیلدیلر.
بئلهلیکله ایران بیدار، ایرانی آلدادیب، آلمان و اینگیلیس جهانگیرلرینین قوجاغینا آتماغا اوغورلو اوْلمادان پوْزولوب اوْرتادان چکیلدی؛ کاتیبی توتوقلاندیقدان سوْنرا فریاد درگیسی باغلانیب، تشکیلاتیدا منحل اولدو و آدی بیر فاشیست تشکیلات اولاراق یادداشتلاردا قالدی.
_
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
۱۳۲۰-۲۴ آراسی آذربایجان دا قورولان تشکیلاتلار
دؤردۆنجۆ بؤلۆم: ایران بیدار
#آرین_نوروزیان
آذربایجاندا اینگیلتره ایمپئریالیستلرینین آژانلاری ایله ایشبیرلیک ائدن آلمانلارین فاشیست عنصرلری؛ آذربایجان توده پارتیسی، آذربایجان زحمتکئشلری و آذربایجان جمعیتی پوْزولدوغو گۆندن بری «ایران بیدار» آدی ایله بیر یئنی حیزب واسیطهسیله مئیدانا چیخیرلار.
بو تشکیلاتلار اوْ دوؤرهده، چوْخلو عۆضولری و ائله اساس تشکیل تاپمالاری؛ ایراندا و آذربایجاندا فاشیست و باشقا ایستیعمارگر قوهلرین حوضورو ایدی، بونلار ایستهدیکلری؛ آذربایجان میللتینین دۆشۆنجهلرینی و مفکورهلرینی باتی آوروپایا باغلایاراق و بؤلگهیه صاحیب چیخیب، معدنلر و آذربایجانین ثروتینی اوْغورلاییب و آوروپادا یئنه ایران و آذربایجانا قارشی، یئنی سیلاحلار یارادیب و عؤمۆر بوْیوقدر بوردا اؤز منفعتلرینی ساخلاتسینلار.
«فریاد درگیسی» بو حیزبین ناشیر مفکورهسی اوْلاراق چوْخ حرارتله یازیلیب، اینتیشارا باشلادی، اوْنون گؤرکملی عۆضولریندن «حۆسئین قولو کاتیبینی» گؤسترمک اوْلار.
ایران بیدار، اینگیلتره و آلمان قایناقلاریندان آلدیغی دستک اثرینده و باشقا شهرلرده ووجودو اوْلان فاشیست و یاریم فاشیست تشکیلاتلارلا مۆناسیبتلری وار ایدی؛ کاتیبی بازاردا آلمان و اینگیلیس دللالیغی ایله مشغول اوْلان تاجیرلردن هر ایکیسی طرفیندن دوْغرو دۆزگۆن صورتده آلقیشلانیب و اوْنلارین دستکلری ایله حرکت ائدیردی.
میثال اۆچۆن؛ حئیدرزاده ایله نمسهچیلر و باشقالاری اوْنا بیر گؤز ایله باخیب، اۆزده فریاد درگیسینه کؤمک و دستک ایشی رجوع ائتمکده، حقیقتده ایسه دئموْکراتیک دؤولتلر، خۆصۆصا شورالار ایتیفاقینه قارشی تبلیغات آپارماق اۆچۆن اوْنو حاضیر ائتمهیه چالیشیردیلار، بو تشکیلات آیدین جاوانلار و ثروتمندلر ایچهریسینده درین ریشه سالماغا باشلامیشدی.
مۆحاریبهنین سۆرعتی آلمانلارین گۆجلۆ بیر سۆرعتده دوْغویا دوْغرو گلمهلری اوْنلاری اوْنلاری آلقیشلایارکن اؤزلرینی چوْخ تئز بیر سۆرعتده تانیتماغا مجبور ائتدی، اوْنا گؤره تام ایراندا فاشیست تشکیلاتلاری پوْزولوب، فاشیست عنصرلری باغلاندی کی، بو تشکیلاتین «ایران بیدار» باشچیلاری دا گئری چکیلدیلر.
بئلهلیکله ایران بیدار، ایرانی آلدادیب، آلمان و اینگیلیس جهانگیرلرینین قوجاغینا آتماغا اوغورلو اوْلمادان پوْزولوب اوْرتادان چکیلدی؛ کاتیبی توتوقلاندیقدان سوْنرا فریاد درگیسی باغلانیب، تشکیلاتیدا منحل اولدو و آدی بیر فاشیست تشکیلات اولاراق یادداشتلاردا قالدی.
_
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
👍4
سن ده گئده جک سن بورالاردان
اؤلوم
و
گؤی اوزونون قورتولماز بوشلوغو کیمی گؤرونن گؤزلرینله بیرلیکده
[ من می؟
کئچمیشم یولونو سنین ای سئوگیلی
یالقیزلیغیما گؤزللییینی آنلاتاراق ]
سن ده گئده جک سن بورالاردان
یوخلوق
و
قورخودان ریتمینی یاددان چیخارمیش تیتره ین گؤودنله بیرلیکده
[سن می؟
اونونقالیقدا اوستا
و
اوز وئرمه مکده مئهریبان]
من ده گله جه یم اورالارا
اؤلوم
و
شئعیرلره اینانان اوره ییمله بیرلیکده
آدینی دیندیرمک اوچون
نوت:
شئعیرلریمین بالدیرینا قویلادیم روحونو یئ
و
یئنی دن دوغور اونو.
#بهروز_اسماعیل_زاده
____
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
اؤلوم
و
گؤی اوزونون قورتولماز بوشلوغو کیمی گؤرونن گؤزلرینله بیرلیکده
[ من می؟
کئچمیشم یولونو سنین ای سئوگیلی
یالقیزلیغیما گؤزللییینی آنلاتاراق ]
سن ده گئده جک سن بورالاردان
یوخلوق
و
قورخودان ریتمینی یاددان چیخارمیش تیتره ین گؤودنله بیرلیکده
[سن می؟
اونونقالیقدا اوستا
و
اوز وئرمه مکده مئهریبان]
من ده گله جه یم اورالارا
اؤلوم
و
شئعیرلره اینانان اوره ییمله بیرلیکده
آدینی دیندیرمک اوچون
نوت:
شئعیرلریمین بالدیرینا قویلادیم روحونو یئ
و
یئنی دن دوغور اونو.
#بهروز_اسماعیل_زاده
____
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
👍3
Audio
🔹تحکییه ادبی درنهیی
🔷 شاعیر
🔷 کارئل چاپک
🔹حئکایهنین تحلیلی پادکستی
🔹چئکواسلواکی ادبییاتی
___
#تحکیه
@Tahkie
@Tahkie
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
🔷 شاعیر
🔷 کارئل چاپک
🔹حئکایهنین تحلیلی پادکستی
🔹چئکواسلواکی ادبییاتی
___
#تحکیه
@Tahkie
@Tahkie
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
👍3
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
نوزده خرداد روز تولد رامین پوراندرجانی است که نامش همیشه مترادف شرافت خواهد بود.او ۲۶ ساله و پزشکی اهل تبریز بود که به سوگند پزشکی خود وفادار ماند و گزارش دروغ مربوط به مرگ چند بازداشتی اعتراضات ۸۸ در بازداشتگاه کهریزک را امضا نکرد و خودش نیز در همان ساختمان بهداری نیروی انتظامی تهران به اجساد ملحق شد. برای مرگ او نیز دلایلی مانند تصادف رانندگی در داخل ساختمان بهداری،سکته قلبی در خواب،مسمومیت دارویی، خودکشی، قتل و...عنوان کردند ولی مگر میشد باور کرد؟
حمید مهدوی نیز به وظیفه شغلی خود یعنی نجات جان انسانها صادق ماند.او مامور آتشنشانی بود و در آن دو روز دردناک دیماه در مشهد،وقتی تلاش میکرد تا مجروحی را نجات دهد خودش به ضرب گلولهای کشته شد. پدر او به زبان ممنوعه خودمان نوشت که«اوغلوم جیگریمیزی اوتدادون»و با همین سه کلمه همه ما را آتش زد.
دختر عیسی نظری نیز از بازداشتیهای دیماه بود که شاید همان حادثه قلب دردمند پدرش را بیشتر مچاله کرد. حالا چهل روز است که عیسی در خاک داغ اورمیه آرام گرفته و آیلار نظری در چهلمین روز درگذشت آن ژورنالیست خستگیناپذیر آذربایجان چنین میگوید.
#ابراهیم_ساوالان
___
@paragraph
حمید مهدوی نیز به وظیفه شغلی خود یعنی نجات جان انسانها صادق ماند.او مامور آتشنشانی بود و در آن دو روز دردناک دیماه در مشهد،وقتی تلاش میکرد تا مجروحی را نجات دهد خودش به ضرب گلولهای کشته شد. پدر او به زبان ممنوعه خودمان نوشت که«اوغلوم جیگریمیزی اوتدادون»و با همین سه کلمه همه ما را آتش زد.
دختر عیسی نظری نیز از بازداشتیهای دیماه بود که شاید همان حادثه قلب دردمند پدرش را بیشتر مچاله کرد. حالا چهل روز است که عیسی در خاک داغ اورمیه آرام گرفته و آیلار نظری در چهلمین روز درگذشت آن ژورنالیست خستگیناپذیر آذربایجان چنین میگوید.
#ابراهیم_ساوالان
___
@paragraph
👍6👎1
پنج جستار اختصاصی #پاراگراف پیرامون «فدرالیسم» در ایران و آذربایجان:
فدرالیسم؛ باز تعریف رابطه مرکز و پیرامون
#سهند_کارگر
https://t.me/Paragraph/784
______
فدرالیسم؛
پاسخی ساختاری به بحران حکمرانی در ایران
#محسن_غایبزاده
https://t.me/Paragraph/738
______
فدرالیسم؛
نام دیگر دموکراسی در جوامع چند هویتی
#آتیلا_حاجیزاده
https://t.me/Paragraph/788
______
فدرالیسم و ترس از تقسیم قدرت
#اوختای_مجدالدینی_افشار
https://t.me/Paragraph/800
______
نان و فدرالیسم؛ مطالبهای فوق امنیتی
#محسن_غایبزاده
https://t.me/Paragraph/801
______
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
فدرالیسم؛ باز تعریف رابطه مرکز و پیرامون
#سهند_کارگر
https://t.me/Paragraph/784
______
فدرالیسم؛
پاسخی ساختاری به بحران حکمرانی در ایران
#محسن_غایبزاده
https://t.me/Paragraph/738
______
فدرالیسم؛
نام دیگر دموکراسی در جوامع چند هویتی
#آتیلا_حاجیزاده
https://t.me/Paragraph/788
______
فدرالیسم و ترس از تقسیم قدرت
#اوختای_مجدالدینی_افشار
https://t.me/Paragraph/800
______
نان و فدرالیسم؛ مطالبهای فوق امنیتی
#محسن_غایبزاده
https://t.me/Paragraph/801
______
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
Telegram
پاراگراف
یادداشت اختصاصی #پاراگراف
فدرالیسم؛ باز تعریف رابطه مرکز و پیرامون
#سهند_کارگر
در میان بخشی از روشنفکران، فعالان فرهنگی و سیاسی آذربایجان، فدرالیسم بهعنوان یکی از راهکارهای ممکن برای حل مسئله تمرکز قدرت در ایران مطرح شده است. این دیدگاه بر این باور است…
فدرالیسم؛ باز تعریف رابطه مرکز و پیرامون
#سهند_کارگر
در میان بخشی از روشنفکران، فعالان فرهنگی و سیاسی آذربایجان، فدرالیسم بهعنوان یکی از راهکارهای ممکن برای حل مسئله تمرکز قدرت در ایران مطرح شده است. این دیدگاه بر این باور است…
👍5
پاراگراف
مقاله اختصاصی #پاراگراف ۱۳۲۰-۲۴ آراسی آذربایجان دا قورولان تشکیلاتلار دؤردۆنجۆ بؤلۆم: ایران بیدار #آرین_نوروزیان آذربایجاندا اینگیلتره ایمپئریالیستلرینین آژانلاری ایله ایشبیرلیک ائدن آلمانلارین فاشیست عنصرلری؛ آذربایجان توده پارتیسی، آذربایجان زحمتکئشلری…
مقاله اختصاصی #پاراگراف
۱۳۲۰-۲۴ آراسی آذربایجان دا قورولان تشکیلاتلار
بئشینجی بؤلۆم: ضد فاشیست جمعیتی
#آرین_نوروزیان
«ایران بیدار» و باشقا فاشیست حیزبلردن سوْنرا باشا گلن بیر یئنی حیزب «ضد فاشیست جمعیتی» یئنه باشقا آزادیخواهلار و ایرتیجاعا قارشی ایرهلی گئدنلرین توْپلومو اوْلاراق آذربایجان دا ظاهیر اوْلموشدور.
«ضد فاشیست جمعیتی» دوروم، زامانین و عوامین ایستهدیکلرینی آنلایاراق مئیدانا چیخان بیر تشکیلات ایدی؛ ایرانین باشقا شهرلرینده اوغورلو اوْلمایاراق بو تشکیلات آذربایجان دا و میللت آراسیندا کۆتلهوی دستکدن فایدالاناراق ایلک باشدا مترقی آددیملارلا اورتایا چیخمیشدیر.
«آذربایجان جمعیتی و زحمتکئشلر تشکیلاتی» پوْزولوب آرادان چیخاندان سوْنرا آذربایجان دا یئنی قورولان ایرتیجاعی دؤورهده آزادیخواه و دئموْکراتیک قۆوهلر سادهجه بو تشکیلاتین آدی آلتیندا فعالیت گؤستره بیلیردیلر؛ حیزب توده و باشقا تشکیلاتلارین تشکیل ائدهبیلمهدیکلری میتینگلر، نمایشلر و تئاترلار ضد فاشیست جمعیتی آدی ایله تشکیل اوْلونوردو.
دؤولت و ایرتیجاعی عنصرلرین فاشیسمه قارشی مۆباریزه آپاران بیر تشکیلاتین فعالیتلرینه انگل اولماق جورعتینه مالیک اولمادیقلاری اوچون، بو تشکیلاتا عومومیت ده هئچبیر پرابلم یاشامادان پروگراملارینی قاباغا آپاریردی؛ بو تشکیلات آلمانلارا باغلی اولان فاشیستی قوروپلارا قارشی مۆباریزه آپاریب، آذربایجانی بو فاشیست عنصرلردن تمیزلییب و خالقین اؤز آزادیخواه کۆتلهلرینه باغلی اولان، ایرتیجاعا قارشی مترقی مۆباریزه آپارماق اۆچۆن یولا چیخمیشدیر.
حتی مطبوعات شدید صورتده یاساق ائدیلدیگی حالدا، تزه مئیدانا چیخیب سیاسته قوْشولموش؛ بیریا، میر رحیم ولایی و باشقالاری آزادیخواهلارین سؤزلرینی بو جمعیتین طرفیندن نشر اوْلونان «یومروق درگیسی» واسیطهسیله یاییملاییردیلار؛ پلیس ضد فاشیست جمعیتی نامینا توْپلانان میتینگلری داغیدا بیلمیردی، حتی ضد فاشیست جمعیتینین مرکزی بیر زامان حیزب توده طرفیندن چوْخ گئنیش دورومدا ایستیفاده اوْلونوردو.
ضد فاشیست جمعیتی، زحمتکئشلر تشکیلاتی، آذربایجان جمعیتی و باشقا دئموْکراتیک جمعیتلر یا بوتونلوکجه ۱۲-شهریوردن اؤنجه یارانان تشکیلاتلارین هربیرسی بیر نؤوع ایله گلهجکده یاراناجاق دئموْکراتیک پارتینین قورولوشو اۆچۆن اوغورلو بیر اوْیانیش پروسهسی ساییلیردی، همده آذربایجان میللتینین آراسیندا بو اویانیش پروسهسی، گلهجک ایللرده نقدر فایدالی و ثمرهلی بیر حرکت اولدوغونا آیدینجا شاهید اولوروق.
____
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
۱۳۲۰-۲۴ آراسی آذربایجان دا قورولان تشکیلاتلار
بئشینجی بؤلۆم: ضد فاشیست جمعیتی
#آرین_نوروزیان
«ایران بیدار» و باشقا فاشیست حیزبلردن سوْنرا باشا گلن بیر یئنی حیزب «ضد فاشیست جمعیتی» یئنه باشقا آزادیخواهلار و ایرتیجاعا قارشی ایرهلی گئدنلرین توْپلومو اوْلاراق آذربایجان دا ظاهیر اوْلموشدور.
«ضد فاشیست جمعیتی» دوروم، زامانین و عوامین ایستهدیکلرینی آنلایاراق مئیدانا چیخان بیر تشکیلات ایدی؛ ایرانین باشقا شهرلرینده اوغورلو اوْلمایاراق بو تشکیلات آذربایجان دا و میللت آراسیندا کۆتلهوی دستکدن فایدالاناراق ایلک باشدا مترقی آددیملارلا اورتایا چیخمیشدیر.
«آذربایجان جمعیتی و زحمتکئشلر تشکیلاتی» پوْزولوب آرادان چیخاندان سوْنرا آذربایجان دا یئنی قورولان ایرتیجاعی دؤورهده آزادیخواه و دئموْکراتیک قۆوهلر سادهجه بو تشکیلاتین آدی آلتیندا فعالیت گؤستره بیلیردیلر؛ حیزب توده و باشقا تشکیلاتلارین تشکیل ائدهبیلمهدیکلری میتینگلر، نمایشلر و تئاترلار ضد فاشیست جمعیتی آدی ایله تشکیل اوْلونوردو.
دؤولت و ایرتیجاعی عنصرلرین فاشیسمه قارشی مۆباریزه آپاران بیر تشکیلاتین فعالیتلرینه انگل اولماق جورعتینه مالیک اولمادیقلاری اوچون، بو تشکیلاتا عومومیت ده هئچبیر پرابلم یاشامادان پروگراملارینی قاباغا آپاریردی؛ بو تشکیلات آلمانلارا باغلی اولان فاشیستی قوروپلارا قارشی مۆباریزه آپاریب، آذربایجانی بو فاشیست عنصرلردن تمیزلییب و خالقین اؤز آزادیخواه کۆتلهلرینه باغلی اولان، ایرتیجاعا قارشی مترقی مۆباریزه آپارماق اۆچۆن یولا چیخمیشدیر.
حتی مطبوعات شدید صورتده یاساق ائدیلدیگی حالدا، تزه مئیدانا چیخیب سیاسته قوْشولموش؛ بیریا، میر رحیم ولایی و باشقالاری آزادیخواهلارین سؤزلرینی بو جمعیتین طرفیندن نشر اوْلونان «یومروق درگیسی» واسیطهسیله یاییملاییردیلار؛ پلیس ضد فاشیست جمعیتی نامینا توْپلانان میتینگلری داغیدا بیلمیردی، حتی ضد فاشیست جمعیتینین مرکزی بیر زامان حیزب توده طرفیندن چوْخ گئنیش دورومدا ایستیفاده اوْلونوردو.
ضد فاشیست جمعیتی، زحمتکئشلر تشکیلاتی، آذربایجان جمعیتی و باشقا دئموْکراتیک جمعیتلر یا بوتونلوکجه ۱۲-شهریوردن اؤنجه یارانان تشکیلاتلارین هربیرسی بیر نؤوع ایله گلهجکده یاراناجاق دئموْکراتیک پارتینین قورولوشو اۆچۆن اوغورلو بیر اوْیانیش پروسهسی ساییلیردی، همده آذربایجان میللتینین آراسیندا بو اویانیش پروسهسی، گلهجک ایللرده نقدر فایدالی و ثمرهلی بیر حرکت اولدوغونا آیدینجا شاهید اولوروق.
____
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
👍5
یادداشت اختصاصی #پاراگراف
جستاری بر بحران دموکراسی در ایران:
استبداد و تمرکزگرایی، دو روی یک سکه هستند.
#آتیلا_حاجیزاده
بحث دموکراسی در ایران همواره در سطح ساختار قدرت و شیوه توزیع آن باقی مانده است چراکه بخش بزرگی از نیروهای سیاسی ایران، دموکراسی را عمدتاً بهعنوان سازوکاری برای محدود کردن اقتدار دولت، تضمین حقوق فردی و ایجاد رقابت سیاسی فهم کردهاند؛ هرچند این مؤلفهها از ارکان بنیادین دموکراسی هستند اما تجربه تاریخی ایران نشان میدهد که مسئله دموکراسی در این سرزمین، تنها مسئله دولت و شهروند نیست؛ بلکه همزمان مسئله رابطه دولت با ملت های ساکن ایران نیز هست.
دولت مدرن در ایران بر بنیان نوعی تمرکزگرایی سیاسی و یکسانسازی فرهنگی شکل گرفت؛ پروژهای که در پی ساختن «ملت واحد» بود اما در عمل به برتری یک روایت خاص از هویت ایرانی انجامید و نتیجه آن شد که ملتهای غیرفارس، از جمله تورکها، کوردها، عربها، بلوچها و ترکمنها، نه بهعنوان سوژههای مشارکتکننده در ساخت دولت، بلکه بهعنوان موضوعاتی برای ادغام در فرهنگ رسمی تعریف شدند.
از این منظر، بحران دموکراسی در ایران را نمیتوان تنها ناشی از استبداد سیاسی به حساب آورد چرا که این موضوع ریشه در نوعی انکار ساختاری تکثر ملی نیز دارد، بگونهای که میتوان گفت استبداد و تمرکزگرایی دو روی یک سکهاند، یعنی همان منطقی که حق مشارکت سیاسی شهروند را محدود میکند، حق ابراز هویت جمعی ملتها را نیز به رسمیت نمیشناسد؛ از همین رو میتوان گفت دموکراتیزاسیون در ایران بدون حل مسئله ملی، پروژهای ناقص و ناپایدار خواهد بود.
امروز ایران بیش از هر زمان دیگری به بازتعریف مفهوم «وحدت» نیاز دارد اما نه وحدتی که بر پایه حذف تفاوتها بنا شود چرا که این شکل از وحدت در بهترین حالت ثباتی موقت ایجاد میکند، اما وحدتی که بر پذیرش تنوع و مشارکت برابر استوار باشد، میتواند بنیان یک نظم سیاسی پایدار را شکل دهد؛ از این رو، فدرالیسم، تمرکززدایی و اشکال مختلف خودگردانی دموکراتیک را باید نه تهدیدی برای یکپارچگی کشور، بلکه ابزارهایی برای بازتولید همبستگی سیاسی در جامعهای متکثر دانست.
جنبش ملی آذربایجان در چنین بستری قابل فهم است و این جنبش را نباید صرفاً واکنشی هویتی یا احساسی تلقی کرد؛ چراکه جنبش ملی آذربایجان در جوهر خود، نقدی بنیادین بر ساختار متمرکز دولت در ایران به شمار میآید و سرفصل هایی چون مطالبه آموزش به زبان مادری، اداره امور محلی، توزیع عادلانه منابع و مشارکت برابر در ساخت قدرت، در واقع ترجمه سیاسی همان خواستی است که در ادبیات دموکراتیک معاصر از آن با عنوان «حق تعیین سرنوشت دموکراتیک» یاد میشود.
در این چارچوب، مسئله آذربایجان نه حاشیهای بر متن سیاست ایران، بلکه بخشی از متن آن است؛ اینچنین هر پروژه دموکراتیکی که نتواند به پرسش تنوع ملی پاسخ دهد، دیر یا زود با بحران مشروعیت مواجه خواهد شد؛ همانگونه که هر جنبش ملی نیز اگر از افق دموکراسی و حقوق بشر فاصله بگیرد، در نهایت به بازتولید اشکال دیگری از سلطه خواهد انجامید.
جنبش ملی آذربایجان نیز در برابر یک انتخاب تاریخی قرار دارد: اینکه خود را صرفاً به یک جنبش اعتراضی محدود کند یا به حامل گفتمانی دموکراتیک برای آینده ایران تبدیل شود؛ به جرعت میتوان گفت که ظرفیت تاریخی این جنبش در آن است که بتواند میان آزادی و هویت، میان دموکراسی و حقوق ملی، و میان عدالت و تکثر پیوند برقرار کند.
در نهایت، مسئله اصلی ایران نه صرفاً گذار از استبداد، بلکه گذار از منطق انکار است؛ انکار تفاوتها، انکار ملتها و انکار حق مشارکت برابر و... از جمله بحران هایی است که اقتدارگرایان «حکومت و ضد حکومت» صلاح را در پاک کردن صورت مسئله دیدهاند؛ غافل از اینکه دموکراسی زمانی به واقعیت تبدیل خواهد شد که همه ملتهای ساکن ایران بتوانند خود را نه در حاشیه، بلکه در متن ساختار سیاسی کشور ببینند؛ از این منظر، مبارزه برای دموکراسی و مبارزه برای حقوق ملی دو مسیر جداگانه نیستند؛ بلکه دو نام متفاوت برای یک خواست مشترکاند: حق انسانها و ملتها برای تعیین سرنوشت خویش.
____
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
جستاری بر بحران دموکراسی در ایران:
استبداد و تمرکزگرایی، دو روی یک سکه هستند.
#آتیلا_حاجیزاده
بحث دموکراسی در ایران همواره در سطح ساختار قدرت و شیوه توزیع آن باقی مانده است چراکه بخش بزرگی از نیروهای سیاسی ایران، دموکراسی را عمدتاً بهعنوان سازوکاری برای محدود کردن اقتدار دولت، تضمین حقوق فردی و ایجاد رقابت سیاسی فهم کردهاند؛ هرچند این مؤلفهها از ارکان بنیادین دموکراسی هستند اما تجربه تاریخی ایران نشان میدهد که مسئله دموکراسی در این سرزمین، تنها مسئله دولت و شهروند نیست؛ بلکه همزمان مسئله رابطه دولت با ملت های ساکن ایران نیز هست.
دولت مدرن در ایران بر بنیان نوعی تمرکزگرایی سیاسی و یکسانسازی فرهنگی شکل گرفت؛ پروژهای که در پی ساختن «ملت واحد» بود اما در عمل به برتری یک روایت خاص از هویت ایرانی انجامید و نتیجه آن شد که ملتهای غیرفارس، از جمله تورکها، کوردها، عربها، بلوچها و ترکمنها، نه بهعنوان سوژههای مشارکتکننده در ساخت دولت، بلکه بهعنوان موضوعاتی برای ادغام در فرهنگ رسمی تعریف شدند.
از این منظر، بحران دموکراسی در ایران را نمیتوان تنها ناشی از استبداد سیاسی به حساب آورد چرا که این موضوع ریشه در نوعی انکار ساختاری تکثر ملی نیز دارد، بگونهای که میتوان گفت استبداد و تمرکزگرایی دو روی یک سکهاند، یعنی همان منطقی که حق مشارکت سیاسی شهروند را محدود میکند، حق ابراز هویت جمعی ملتها را نیز به رسمیت نمیشناسد؛ از همین رو میتوان گفت دموکراتیزاسیون در ایران بدون حل مسئله ملی، پروژهای ناقص و ناپایدار خواهد بود.
امروز ایران بیش از هر زمان دیگری به بازتعریف مفهوم «وحدت» نیاز دارد اما نه وحدتی که بر پایه حذف تفاوتها بنا شود چرا که این شکل از وحدت در بهترین حالت ثباتی موقت ایجاد میکند، اما وحدتی که بر پذیرش تنوع و مشارکت برابر استوار باشد، میتواند بنیان یک نظم سیاسی پایدار را شکل دهد؛ از این رو، فدرالیسم، تمرکززدایی و اشکال مختلف خودگردانی دموکراتیک را باید نه تهدیدی برای یکپارچگی کشور، بلکه ابزارهایی برای بازتولید همبستگی سیاسی در جامعهای متکثر دانست.
جنبش ملی آذربایجان در چنین بستری قابل فهم است و این جنبش را نباید صرفاً واکنشی هویتی یا احساسی تلقی کرد؛ چراکه جنبش ملی آذربایجان در جوهر خود، نقدی بنیادین بر ساختار متمرکز دولت در ایران به شمار میآید و سرفصل هایی چون مطالبه آموزش به زبان مادری، اداره امور محلی، توزیع عادلانه منابع و مشارکت برابر در ساخت قدرت، در واقع ترجمه سیاسی همان خواستی است که در ادبیات دموکراتیک معاصر از آن با عنوان «حق تعیین سرنوشت دموکراتیک» یاد میشود.
در این چارچوب، مسئله آذربایجان نه حاشیهای بر متن سیاست ایران، بلکه بخشی از متن آن است؛ اینچنین هر پروژه دموکراتیکی که نتواند به پرسش تنوع ملی پاسخ دهد، دیر یا زود با بحران مشروعیت مواجه خواهد شد؛ همانگونه که هر جنبش ملی نیز اگر از افق دموکراسی و حقوق بشر فاصله بگیرد، در نهایت به بازتولید اشکال دیگری از سلطه خواهد انجامید.
جنبش ملی آذربایجان نیز در برابر یک انتخاب تاریخی قرار دارد: اینکه خود را صرفاً به یک جنبش اعتراضی محدود کند یا به حامل گفتمانی دموکراتیک برای آینده ایران تبدیل شود؛ به جرعت میتوان گفت که ظرفیت تاریخی این جنبش در آن است که بتواند میان آزادی و هویت، میان دموکراسی و حقوق ملی، و میان عدالت و تکثر پیوند برقرار کند.
در نهایت، مسئله اصلی ایران نه صرفاً گذار از استبداد، بلکه گذار از منطق انکار است؛ انکار تفاوتها، انکار ملتها و انکار حق مشارکت برابر و... از جمله بحران هایی است که اقتدارگرایان «حکومت و ضد حکومت» صلاح را در پاک کردن صورت مسئله دیدهاند؛ غافل از اینکه دموکراسی زمانی به واقعیت تبدیل خواهد شد که همه ملتهای ساکن ایران بتوانند خود را نه در حاشیه، بلکه در متن ساختار سیاسی کشور ببینند؛ از این منظر، مبارزه برای دموکراسی و مبارزه برای حقوق ملی دو مسیر جداگانه نیستند؛ بلکه دو نام متفاوت برای یک خواست مشترکاند: حق انسانها و ملتها برای تعیین سرنوشت خویش.
____
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
👍4
اورمولو شاعیر، حمید واحیدی جنابلارینین یئنی غزلینی اوخویاق؛ اثر تزه یازیلمیشدیر و ایلک اولاراق #پاراگراف کانالیندان یاییلماقدادیر:
دئدیلر آینا اولون، آینا اولوب داشلاندیق
بیر ایدیک، سینماغیلان مین بیر اولوب باشلاندیق
اوگئی اولموشدو بیز ایلن داها عصیان آنجاق
قان وئریب بو ایگید ایله یئنه قارداشلاندیق
داشلانارکن نه کی وار قورخو توکولدو بیزده
یولوموز داشلی اونیلا آما یولداشلاندیق
قیزیل اوردو خیاوانلاردا چیخیب سان وئردی
بویانارکن باشیمیز قانه قیزیلباشلاندیق
چنلی بئل چاغریسینی دینلهییبن سس وئردیک
دلی لر حلقه سینه گوز اولوبان قاشلاندیق
تولکو آد قویدولار اصلانلارا، بیز قان سایاغی
ائشیدرکن بئله آخماق سوزونو داشلاندیق
ائل نهلر چکدیگیمیزدن خبری اولماق اوچون
گوستریب قایغیمیزی، شعرده نقّاشلاندیق
آغیراولدو بیزه دوران و زامان گئژ کئچدی
سورما بیزدن کی نییه بس بو قدر یاشلاندیق
#حمید_واحدی
____
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
دئدیلر آینا اولون، آینا اولوب داشلاندیق
بیر ایدیک، سینماغیلان مین بیر اولوب باشلاندیق
اوگئی اولموشدو بیز ایلن داها عصیان آنجاق
قان وئریب بو ایگید ایله یئنه قارداشلاندیق
داشلانارکن نه کی وار قورخو توکولدو بیزده
یولوموز داشلی اونیلا آما یولداشلاندیق
قیزیل اوردو خیاوانلاردا چیخیب سان وئردی
بویانارکن باشیمیز قانه قیزیلباشلاندیق
چنلی بئل چاغریسینی دینلهییبن سس وئردیک
دلی لر حلقه سینه گوز اولوبان قاشلاندیق
تولکو آد قویدولار اصلانلارا، بیز قان سایاغی
ائشیدرکن بئله آخماق سوزونو داشلاندیق
ائل نهلر چکدیگیمیزدن خبری اولماق اوچون
گوستریب قایغیمیزی، شعرده نقّاشلاندیق
آغیراولدو بیزه دوران و زامان گئژ کئچدی
سورما بیزدن کی نییه بس بو قدر یاشلاندیق
#حمید_واحدی
____
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
👍5
یادداشت اختصاصی #پاراگراف
«وطن» را نمیتوان به یک زبان تقلیل داد!
#محسن_غایبزاده
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، در توییتی نوشته است: «فارسی، وطن است». جملهای که شاید در نگاه نخست احساسی و فرهنگی به نظر برسد، اما در کشوری که از تنوع زبانی، فرهنگی و ملی گستردهای برخوردار است، حامل پیامدهای سیاسی و هویتی قابل تأملی است.
وطن، زبان نیست؛ وطن سرزمینی است که ملتهای گوناگون در آن زندگی میکنند، تاریخ میسازند و در سرنوشت آن سهیماند. اگر قرار باشد وطن به یک زبان خاص تقلیل یابد، میلیونها شهروندی که زبان مادریشان ترکی، کردی، عربی، بلوچی، ترکمنی، گیلکی، مازنی و دیگر زبانهای رایج ایران است، چه جایگاهی در این تعریف خواهند داشت؟
مسئله اصلی این نیست که زبان فارسی بخشی مهم از میراث فرهنگی ایران است یا نه؛ تردیدی در اهمیت تاریخی و ادبی زبان فارسی وجود ندارد. مسئله آنجاست که برخی جریانهای سیاسی طی یک قرن گذشته کوشیدهاند زبان فارسی را از یک ابزار ارتباطی و فرهنگی به ابزاری برای تعریف انحصاری هویت و ملیت تبدیل کنند.
رویکردی که در دوران پهلوی با سیاستهای یکسانسازی هویتی و زبانی دنبال شد و آثار آن همچنان در ساختارهای رسمی کشور قابل مشاهده است.
اما تجربه تاریخی نشان داده است که انسجام پایدار در جوامع چندملیتی از مسیر حذف یا حاشیه راندن تفاوتها حاصل نمیشود. در عصر بیداری ملتها، آنچه میتواند ضامن همزیستی و ثبات باشد، احترام به تکثر و به رسمیت شناختن حقوق برابر همه گروههای ملی، زبانی و فرهنگی است.
ایران کشوری کثیرالمله و چندزبانه است. وحدت آن نه با تقدیس یک زبان و نادیده گرفتن دیگر زبانها، بلکه با استقرار عدالت و برابری میان همه ساکنان این سرزمین حفظ خواهد شد. آنچه میتواند وطن مشترک را تقویت کند، نه برتریجویی فرهنگی، بلکه احترام متقابل و پذیرش واقعیت متنوع ایران است.
وطن زمانی وطن همه خواهد بود که هیچ شهروندی احساس نکند برای تعلق داشتن به آن باید زبان، هویت یا فرهنگ خود را انکار کند.
____
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
«وطن» را نمیتوان به یک زبان تقلیل داد!
#محسن_غایبزاده
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، در توییتی نوشته است: «فارسی، وطن است». جملهای که شاید در نگاه نخست احساسی و فرهنگی به نظر برسد، اما در کشوری که از تنوع زبانی، فرهنگی و ملی گستردهای برخوردار است، حامل پیامدهای سیاسی و هویتی قابل تأملی است.
وطن، زبان نیست؛ وطن سرزمینی است که ملتهای گوناگون در آن زندگی میکنند، تاریخ میسازند و در سرنوشت آن سهیماند. اگر قرار باشد وطن به یک زبان خاص تقلیل یابد، میلیونها شهروندی که زبان مادریشان ترکی، کردی، عربی، بلوچی، ترکمنی، گیلکی، مازنی و دیگر زبانهای رایج ایران است، چه جایگاهی در این تعریف خواهند داشت؟
مسئله اصلی این نیست که زبان فارسی بخشی مهم از میراث فرهنگی ایران است یا نه؛ تردیدی در اهمیت تاریخی و ادبی زبان فارسی وجود ندارد. مسئله آنجاست که برخی جریانهای سیاسی طی یک قرن گذشته کوشیدهاند زبان فارسی را از یک ابزار ارتباطی و فرهنگی به ابزاری برای تعریف انحصاری هویت و ملیت تبدیل کنند.
رویکردی که در دوران پهلوی با سیاستهای یکسانسازی هویتی و زبانی دنبال شد و آثار آن همچنان در ساختارهای رسمی کشور قابل مشاهده است.
اما تجربه تاریخی نشان داده است که انسجام پایدار در جوامع چندملیتی از مسیر حذف یا حاشیه راندن تفاوتها حاصل نمیشود. در عصر بیداری ملتها، آنچه میتواند ضامن همزیستی و ثبات باشد، احترام به تکثر و به رسمیت شناختن حقوق برابر همه گروههای ملی، زبانی و فرهنگی است.
ایران کشوری کثیرالمله و چندزبانه است. وحدت آن نه با تقدیس یک زبان و نادیده گرفتن دیگر زبانها، بلکه با استقرار عدالت و برابری میان همه ساکنان این سرزمین حفظ خواهد شد. آنچه میتواند وطن مشترک را تقویت کند، نه برتریجویی فرهنگی، بلکه احترام متقابل و پذیرش واقعیت متنوع ایران است.
وطن زمانی وطن همه خواهد بود که هیچ شهروندی احساس نکند برای تعلق داشتن به آن باید زبان، هویت یا فرهنگ خود را انکار کند.
____
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
👍5
اورمولو یازیچی، شاعیر و تنقیدچی محمد صبحدل جنابلاریندان بیر سربست شئعر اوخویاق؛ اثر ۷۶-اینجی ایلده یازیلمیشدیر:
مندن اوچ من يولا دوشور
اوچ من مندن يولا دوشور
يولا دوشور اوچ من مندن
قاتيل سولار عشقينه ياخيلير بيريم
بيريم، الهنير كوللري، «الهنير» آنلاميندان
بيريمده ايلك آتيشدا، تورپاغاسانجيلير،
بوياسيز جمده يي.
اؤلورم بيرلريمده اوچ دفه
اؤلورم اوچ دفه
گومولورم يول آيريملاريندا
و يولا دوشورم بيرده
مندن يولا دوشورم
اوچ من يولا دوشورم.
#محمد_صبحدل
_
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
مندن اوچ من يولا دوشور
اوچ من مندن يولا دوشور
يولا دوشور اوچ من مندن
قاتيل سولار عشقينه ياخيلير بيريم
بيريم، الهنير كوللري، «الهنير» آنلاميندان
بيريمده ايلك آتيشدا، تورپاغاسانجيلير،
بوياسيز جمده يي.
اؤلورم بيرلريمده اوچ دفه
اؤلورم اوچ دفه
گومولورم يول آيريملاريندا
و يولا دوشورم بيرده
مندن يولا دوشورم
اوچ من يولا دوشورم.
#محمد_صبحدل
_
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
👍6
Forwarded from Təhkiyəانجمن نویسندگی تحکیه
🔹تحکییه ادبی درنهیی (546-جی جلسه)
🔹 بؤیوک پییانو دووشان قفسی
🔹بهومیل هئرابال
🔹چئک ادبییاتی
🔹اورمیه-چهارراه آپادانا- مجتمع فرهنگی هنری اورمیه
🔹سه شنبه- 26 خردادماه۱۴۰۵
🔹ساعت 16:30-19:30
@tahkie آدرس تلگرام
Butajournal.com
#ادبییات #آذربایجان_تورکجه_سی #مودئرن_نثر_تحکییه #بهومیل_هئرابال #چئکواسلاواکی_ادبییاتی
🟦 کانالیمیزین تلگرامدا لینکی
https://t.me/Tahkie
🟦 کانالیمیزین بلهده لینکی.
ble.ir/join/A2Hg8F3tmf
🔹 بؤیوک پییانو دووشان قفسی
🔹بهومیل هئرابال
🔹چئک ادبییاتی
🔹اورمیه-چهارراه آپادانا- مجتمع فرهنگی هنری اورمیه
🔹سه شنبه- 26 خردادماه۱۴۰۵
🔹ساعت 16:30-19:30
@tahkie آدرس تلگرام
Butajournal.com
#ادبییات #آذربایجان_تورکجه_سی #مودئرن_نثر_تحکییه #بهومیل_هئرابال #چئکواسلاواکی_ادبییاتی
🟦 کانالیمیزین تلگرامدا لینکی
https://t.me/Tahkie
🟦 کانالیمیزین بلهده لینکی.
ble.ir/join/A2Hg8F3tmf
اورمولو شاعیر و ترجومهچی #اسماعیل_اولکر جنابلاریندان بیر غزل اوخویاق:
بئینیمده بیخجی باخچاسی تیکسز ده بیخمارام!
اکسز دریمده قامچی جانیمدان جانیخمارام!
چال، چال، بو ساققالیم بو دا ییرتیق چولوم منیم
دوغرانسا باغریم آغریدان آرتیق کاریخمارام!
دونیا؟ اؤبور-بوبیرسینه دویغون منیم گؤزوم
بیر توخلوق عالمینده یم هئچ واخت آجیخمارام!
بیر اؤزدش اورمو سانجیسی باغریم باشیندا وار
سانجیم گئچه¬رسه، گلسین اؤلوم قوی، دوروخمارام!
اورمیّه¬نین سعادتینه گؤز کسیلمیشیم
گؤیدن قیزیل تؤکولسه ده، یان گؤزله باخمارام!
داردان تیکیلسه کؤینه ییم ایشدن کئچیبدیر ایش
میللتلی مملکت دوغورام من، داریخمارام!
تاریخ وئریب آغیر گؤرهو! "اولکر" سایاق دئیه¬ک:
گون دوغمایینجاق آند اولا گؤی گؤیدن آخمارام...
__
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
بئینیمده بیخجی باخچاسی تیکسز ده بیخمارام!
اکسز دریمده قامچی جانیمدان جانیخمارام!
چال، چال، بو ساققالیم بو دا ییرتیق چولوم منیم
دوغرانسا باغریم آغریدان آرتیق کاریخمارام!
دونیا؟ اؤبور-بوبیرسینه دویغون منیم گؤزوم
بیر توخلوق عالمینده یم هئچ واخت آجیخمارام!
بیر اؤزدش اورمو سانجیسی باغریم باشیندا وار
سانجیم گئچه¬رسه، گلسین اؤلوم قوی، دوروخمارام!
اورمیّه¬نین سعادتینه گؤز کسیلمیشیم
گؤیدن قیزیل تؤکولسه ده، یان گؤزله باخمارام!
داردان تیکیلسه کؤینه ییم ایشدن کئچیبدیر ایش
میللتلی مملکت دوغورام من، داریخمارام!
تاریخ وئریب آغیر گؤرهو! "اولکر" سایاق دئیه¬ک:
گون دوغمایینجاق آند اولا گؤی گؤیدن آخمارام...
__
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
پاراگراف
مقاله اختصاصی #پاراگراف ۱۳۲۰-۲۴ آراسی آذربایجان دا قورولان تشکیلاتلار بئشینجی بؤلۆم: ضد فاشیست جمعیتی #آرین_نوروزیان «ایران بیدار» و باشقا فاشیست حیزبلردن سوْنرا باشا گلن بیر یئنی حیزب «ضد فاشیست جمعیتی» یئنه باشقا آزادیخواهلار و ایرتیجاعا قارشی ایرهلی…
مقاله اختصاصی #پاراگراف
۱۳۲۰-۲۴ آراسی آذربایجان دا قورولان تشکیلاتلار
آلتینجی بؤلۆم: همکارلار ایتیفاقی/بیرینجی تکست
#آرین_نوروزیان
«آذربایجان همکارلار ایتیفاقی» ۱۹۴۱-جی ایلین آوقوْست-وندان (شهریور۱۳۲۰) بری و اؤزللیکجه ضیدد فاشیست جمعیتی داغیلدیقدان سوْنرا ایشچی و کارگر صینفینه باغلی اوْلاراق ظهور، یئنی بیر تشکیلات اولاراق ظهور ائتمیشدیر.
«همکارلار ایتیفاقی»نین بیرینجی مؤسیسلریندن؛ خلیل اینقیلاب (اوستاندار، خلیل فهیمینین سیاستیله) باشا چؽخان غلام و فدای ایران کارخاناسیندان قورولان کارگر کۆتلهلرینی ایضاح ائتمهلییک.
فهیمینین پیلانلاری کئچن پارتیلرده ناکام قالاراق، خلیل اینقیلاب ایله تهراندا قرارلاشؽب و اوْنو مالی جهتدن حیمایت ائدرک، ایلک نؤوبه ده تبریزه گتیریب و همکلار ایتیفاقینی تشکیل ائتمک اوچون امک گؤسترمیشدیر و بئلجه یئنه ایرتیجاعا باغلؽ بیر حیزب خالق آراسیندا ایشه باشلامیشدیر.
اوْ دؤوره ده صنایع و فابریکالار، آنا ماتریال آزینلیق و باهالیغی ایله باش-باشا قالدیقلاریندان بیر چوخسو کارگرلری ایشدن چیختماغی آماجلامیشدیلار، ایشچیلرده آکسییالار کئچیردهرک، دؤولته باش ووراراق اعتراضلارینی اعلان ائتمیشدیلر.
دؤولت گؤستریلرین جیددی بیر حرکاتا چئوریلمهسیندن قوْرخوب و اقتصادی ناظیری طرفیندن «دؤکتۆر شیخی» آدلی موستشاری آذربایجانا گؤندرمهیه مجبور اوْلدو، دؤکتۆر شیخی یئرده وضعیته ناظیر اوْلوب و یئنی بیر لایحه یازاراق، دورومو دؤولته قبول ائتدیردی، بو وسیلهایله کارگرلرین وضعیتی یاخشیلاشماغا باشلادی.
بو حرکتین اوغورلو اوْلماسینی، خلیل اینقیلاب اؤز نفعینه و نامینه ووروب، کارگرلر و حیزبین ایچینده نفوذونو چوخالتدی و خالق اوْنو بیر حقیقی رهبرلری اوْلاراق قبول ائدیب، تمامییله اوْنو آلقیشلاییردی.
خلیل اینقیلاب داها اؤزۆنه گۆوندیییینه گؤره، خلیل فهیمیدن فاصیله آویب و اوْنا قارشی سایقیسیزلیق و ایعتیناسیزلیقا باشلامیشدیر.
فهیمی ایسه دۆزگۆن بیر دیپلوْمات، آما مرتجع اوْلدوغونا باخمایاراق، اؤزۆ باشاگتیردییی حیزب و خلیل اینقیلابی نه شکیلده آرادان گؤتورهجهیینی بیلیردی؛
خلیل اینقیلابین سونونو حاضیرلاماق اوچون سوْن تبریزده بیرینجی فرش کارخاناسی صاحیبی اولان ابوْلقاسم سئچیلمیشدیر.
بو شخص خلیل اینقیلابی روشوتخوْرلوقا متهم ائدیب، بیر حیصصه اؤزونه باغلی آداملاری ایله خلیل اینقیلابی یارالی و ائتگیسیز حالا گتیردیکدن سونرا، اوستاندار مقامینا شیکایت آپاردیلار؛ فهیمیده، خلیل اینقیلابی امنییتی پوزماق ندنی ایله تهرانا سورگون ائتدی.
____
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
۱۳۲۰-۲۴ آراسی آذربایجان دا قورولان تشکیلاتلار
آلتینجی بؤلۆم: همکارلار ایتیفاقی/بیرینجی تکست
#آرین_نوروزیان
«آذربایجان همکارلار ایتیفاقی» ۱۹۴۱-جی ایلین آوقوْست-وندان (شهریور۱۳۲۰) بری و اؤزللیکجه ضیدد فاشیست جمعیتی داغیلدیقدان سوْنرا ایشچی و کارگر صینفینه باغلی اوْلاراق ظهور، یئنی بیر تشکیلات اولاراق ظهور ائتمیشدیر.
«همکارلار ایتیفاقی»نین بیرینجی مؤسیسلریندن؛ خلیل اینقیلاب (اوستاندار، خلیل فهیمینین سیاستیله) باشا چؽخان غلام و فدای ایران کارخاناسیندان قورولان کارگر کۆتلهلرینی ایضاح ائتمهلییک.
فهیمینین پیلانلاری کئچن پارتیلرده ناکام قالاراق، خلیل اینقیلاب ایله تهراندا قرارلاشؽب و اوْنو مالی جهتدن حیمایت ائدرک، ایلک نؤوبه ده تبریزه گتیریب و همکلار ایتیفاقینی تشکیل ائتمک اوچون امک گؤسترمیشدیر و بئلجه یئنه ایرتیجاعا باغلؽ بیر حیزب خالق آراسیندا ایشه باشلامیشدیر.
اوْ دؤوره ده صنایع و فابریکالار، آنا ماتریال آزینلیق و باهالیغی ایله باش-باشا قالدیقلاریندان بیر چوخسو کارگرلری ایشدن چیختماغی آماجلامیشدیلار، ایشچیلرده آکسییالار کئچیردهرک، دؤولته باش ووراراق اعتراضلارینی اعلان ائتمیشدیلر.
دؤولت گؤستریلرین جیددی بیر حرکاتا چئوریلمهسیندن قوْرخوب و اقتصادی ناظیری طرفیندن «دؤکتۆر شیخی» آدلی موستشاری آذربایجانا گؤندرمهیه مجبور اوْلدو، دؤکتۆر شیخی یئرده وضعیته ناظیر اوْلوب و یئنی بیر لایحه یازاراق، دورومو دؤولته قبول ائتدیردی، بو وسیلهایله کارگرلرین وضعیتی یاخشیلاشماغا باشلادی.
بو حرکتین اوغورلو اوْلماسینی، خلیل اینقیلاب اؤز نفعینه و نامینه ووروب، کارگرلر و حیزبین ایچینده نفوذونو چوخالتدی و خالق اوْنو بیر حقیقی رهبرلری اوْلاراق قبول ائدیب، تمامییله اوْنو آلقیشلاییردی.
خلیل اینقیلاب داها اؤزۆنه گۆوندیییینه گؤره، خلیل فهیمیدن فاصیله آویب و اوْنا قارشی سایقیسیزلیق و ایعتیناسیزلیقا باشلامیشدیر.
فهیمی ایسه دۆزگۆن بیر دیپلوْمات، آما مرتجع اوْلدوغونا باخمایاراق، اؤزۆ باشاگتیردییی حیزب و خلیل اینقیلابی نه شکیلده آرادان گؤتورهجهیینی بیلیردی؛
خلیل اینقیلابین سونونو حاضیرلاماق اوچون سوْن تبریزده بیرینجی فرش کارخاناسی صاحیبی اولان ابوْلقاسم سئچیلمیشدیر.
بو شخص خلیل اینقیلابی روشوتخوْرلوقا متهم ائدیب، بیر حیصصه اؤزونه باغلی آداملاری ایله خلیل اینقیلابی یارالی و ائتگیسیز حالا گتیردیکدن سونرا، اوستاندار مقامینا شیکایت آپاردیلار؛ فهیمیده، خلیل اینقیلابی امنییتی پوزماق ندنی ایله تهرانا سورگون ائتدی.
____
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
👍1
پاراگراف
مقاله اختصاصی #پاراگراف ۱۳۲۰-۲۴ آراسی آذربایجان دا قورولان تشکیلاتلار آلتینجی بؤلۆم: همکارلار ایتیفاقی/بیرینجی تکست #آرین_نوروزیان «آذربایجان همکارلار ایتیفاقی» ۱۹۴۱-جی ایلین آوقوْست-وندان (شهریور۱۳۲۰) بری و اؤزللیکجه ضیدد فاشیست جمعیتی داغیلدیقدان سوْنرا…
مقاله اختصاصی #پاراگراف
۱۳۲۰-۲۴ آراسی آذربایجان دا قورولان تشکیلاتلار
آلتینجی بؤلۆم: همکارلار ایتیفاقی/ایکینجی تکست
#آرین_نوروزیان
خلیل اینقیلابی سۆرگۆن ائتمکله کارگر کۆتلهلری و همکارلار ایتیفاقینین حرکتی دایانماییب و یئنه ایرهلی گئتمهلرینه چالیشیردیلار، کارگرلر کۆتلهلرینی ده بیر تدبیر ایله اوْرتادان آپارماق چوْخ دا راحات بیر ایش دئییلدی، چۆنکی بو تشکیلات پهلوی دؤورهسینده قورولوب، مۆحاریبه دؤنمینده ترقی ائتمکده اوْلان جاوان صنایع و باشقا بیر صورتده اینکیشاف ائدن ال دستگاهلارینا آرخالانیردی.
ماراغلی درجهده قازانج آپارماق، سرمایه و کارخانا صاحیبلری کارگرلرین ایستهدیکلرینی تأمین ائدیب و اوْنو الده ساخلاماقا مجبور ایدیلر، کارگرلر ایسه ایتیحادیه و بیرلیکین اوغورلو اوْلماسینی آنلاییب و الده ائتدیکلری اوغورلو حرکتلرینی ساخلاییب و قوْروماغینی آنلامیشدیلار.
بونا خاطیرده خلیل اینقیلاب تهرانا سۆرگۆن اوْلوندوقدان سوْنرا ایشینی داوام ائتمک اۆچۆن آذربایجانا گلیب، یوسیف ایفتیخاری ایله چوْخ تئز بیر زاماندا ایتیحادیهنی یئنیدن یوْلا سالماقا اوغورلو اوْلوموشدور.
یوسیف ایفتیخاری ایله خلیل اینقیلاب بیر چوْخ جهتدن بیربیریله ایشلمهیه مجبور ایدیلر.
اوْنلار حیزب توده و باشقا آزادیخواهلاری اؤزلرینه یاخینلاشماغا ایمکان وئرمیردیلر، اوْنلارین قاباغیندا خالقا و باشقا حیزبلره وۆجودلارینی گؤسترمک اۆچۆن و باشقا حیزبلرین آراسیندا نیفاق سالماقلا اؤزلرینه خالق آراسیندا یوْل آچماغا چالیشیردیلار، بو حرکتده خلیل اینقیلاب و ایفتیخارینین توتدوقلاری یوْل بیرایدی.
یوسیف ایفتیخاری اوْ گۆنلرده، ۱۴-جی مجلیس سئچکیلرینه حاضیرلانیب و الده ائتدییی اوغورلاردان ایستیفاده ائدرک مجلیس ده حاضیر اوْلماق فیکریندهایدی، بو اۆزدن سرلشکر مقدم اؤزو تشکیل وئردیی کوْمیسیوْندا؛ ایفتیخاری و همکارلار ایتیفاقینا ایزن وئرمهییب و ایفتیخارینین غضبینی قازانمیشدیر.
ایفتیخاری، مقدم و ایرتیجاعی عنصرلره قارشی چوْخلو نمایشلر و میتینگلر آپاراراق و اوْنا قارشی مۆباریزه سوردوروردو، بو اۆزدن مرکزله مقدم آراسیندا یاخشی بیر رابیطه اوْلمایاراق آما تشکیلاتا قارشی هۆجۆم ائدیب و میتینگلری یاتیرماق اۆچۆن سیلاح ایشلتمهیه تشبث ائتدیلر و نتیجه ده ایفتیخاری ده خلیل اینقیلاب کیمی تبریزی ترک ائتمهیه مجبور اوْلموشدور.
حیزب توده، بو ایتیحادیهنین رهبرلیییندن اۆز چئویریب و اؤزۆ بیر یئنی همکارلار ایتیفاقی «ایسرافیل قادیر و کاظیم هاشیمی» ایله یاراتماغا باشلامیشدیلار آما کارگرلر ایکیتیرهلیکه یوْل وئرمهمک اۆچۆن قبول ائتمهمیشدیلر، البته بو همکارلار ایتیفاقی گۆجسۆز ده اوْلمایاراق، حیزب توده طرفیندن چوْخ گئنیش حالدا حیمایت اوْلونوردو و همده حیزب توده اۆچۆن اومورلو ایدی، آما کارگر کۆتلهلرینین اینانجینی قازانا بیلمهییب و ایرهلی حرکت ائتمهمیشدیر.
بو جریانلاردان سوْنرا رحیم همداد و ایبراهیم علیزاده تبریزه گلیب و ایتیحادیهده ایشلری سهمانا سالدیلار؛ ۱۴-جو مجلیس سئچکیلری باشلایاراق، حیزب توده ایله بیر ائتیلاف قوروب و بونون نتیجهسینده تکجه تبریزده و اوْنون باشقا کندلریندن ۱۶میندن آرتؽق رأی توْپلانمیشدیر. خلیل اینقیلاب ایسه یوسیف ایفتیخاری ایله علاقهسینی پوْزوب و اۆچۆنجو دفعه اوْلاراق تبریزه گلیب، حیزب تودهیه یاخینلاشاراق، بیرلییه دوْغرو گئتمیشدیر.
کیچیک بیر زاماندان سوْنرا خلیل اینقیلاب، فهیمییه قارشی تؤرهتدیی تدبیری بو دفعه حیزب توده اۆچۆن ایشلدیب و توده باشچیلارینین سؤزلرینه ایعتیناسیزلیق ائدهرک، اوْنلارلا قرارلارینی پوْزوب، باشدان ائتدی. او همده مرکزی دؤولته قارشی خالقا عۆصیان اۆچۆن چاغیریش وئرمیشدیر و ۲۰-تیردن ۲۲ تیر آیینا قدر، تبریزده تربیت خیاوانیندا «ایتیحادیهنین اصلی بیناسی حاضیر اوْلان خیاوان» عۆصیانا باشلامیشدیلار، ۲۲-تیرده پلیس قوْشونلاری حاضیرلانؽب و تربیت خیاوانینا حمله ائتدی و بونون نتیجهسینده کارگرلردن ۹ نفری قتله یئتیریب، ۲۲ نفر یارالانیب و خلیل اینقیلابی سالیم حالدا مئیدانا چیخاردیب و تهرانا سۆرگۆن ائدیلدی.
۲۲-تیر حادیثهسی ایله آذربایجان کارگرلری تشکیلاتی تمامییله خلیل اینقیلابین و ایفتیخارینین الیندن خلاص اوْلونوب، توده حیزبینین رهبرلییی آلتینا گئچدیلر.
____
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
۱۳۲۰-۲۴ آراسی آذربایجان دا قورولان تشکیلاتلار
آلتینجی بؤلۆم: همکارلار ایتیفاقی/ایکینجی تکست
#آرین_نوروزیان
خلیل اینقیلابی سۆرگۆن ائتمکله کارگر کۆتلهلری و همکارلار ایتیفاقینین حرکتی دایانماییب و یئنه ایرهلی گئتمهلرینه چالیشیردیلار، کارگرلر کۆتلهلرینی ده بیر تدبیر ایله اوْرتادان آپارماق چوْخ دا راحات بیر ایش دئییلدی، چۆنکی بو تشکیلات پهلوی دؤورهسینده قورولوب، مۆحاریبه دؤنمینده ترقی ائتمکده اوْلان جاوان صنایع و باشقا بیر صورتده اینکیشاف ائدن ال دستگاهلارینا آرخالانیردی.
ماراغلی درجهده قازانج آپارماق، سرمایه و کارخانا صاحیبلری کارگرلرین ایستهدیکلرینی تأمین ائدیب و اوْنو الده ساخلاماقا مجبور ایدیلر، کارگرلر ایسه ایتیحادیه و بیرلیکین اوغورلو اوْلماسینی آنلاییب و الده ائتدیکلری اوغورلو حرکتلرینی ساخلاییب و قوْروماغینی آنلامیشدیلار.
بونا خاطیرده خلیل اینقیلاب تهرانا سۆرگۆن اوْلوندوقدان سوْنرا ایشینی داوام ائتمک اۆچۆن آذربایجانا گلیب، یوسیف ایفتیخاری ایله چوْخ تئز بیر زاماندا ایتیحادیهنی یئنیدن یوْلا سالماقا اوغورلو اوْلوموشدور.
یوسیف ایفتیخاری ایله خلیل اینقیلاب بیر چوْخ جهتدن بیربیریله ایشلمهیه مجبور ایدیلر.
اوْنلار حیزب توده و باشقا آزادیخواهلاری اؤزلرینه یاخینلاشماغا ایمکان وئرمیردیلر، اوْنلارین قاباغیندا خالقا و باشقا حیزبلره وۆجودلارینی گؤسترمک اۆچۆن و باشقا حیزبلرین آراسیندا نیفاق سالماقلا اؤزلرینه خالق آراسیندا یوْل آچماغا چالیشیردیلار، بو حرکتده خلیل اینقیلاب و ایفتیخارینین توتدوقلاری یوْل بیرایدی.
یوسیف ایفتیخاری اوْ گۆنلرده، ۱۴-جی مجلیس سئچکیلرینه حاضیرلانیب و الده ائتدییی اوغورلاردان ایستیفاده ائدرک مجلیس ده حاضیر اوْلماق فیکریندهایدی، بو اۆزدن سرلشکر مقدم اؤزو تشکیل وئردیی کوْمیسیوْندا؛ ایفتیخاری و همکارلار ایتیفاقینا ایزن وئرمهییب و ایفتیخارینین غضبینی قازانمیشدیر.
ایفتیخاری، مقدم و ایرتیجاعی عنصرلره قارشی چوْخلو نمایشلر و میتینگلر آپاراراق و اوْنا قارشی مۆباریزه سوردوروردو، بو اۆزدن مرکزله مقدم آراسیندا یاخشی بیر رابیطه اوْلمایاراق آما تشکیلاتا قارشی هۆجۆم ائدیب و میتینگلری یاتیرماق اۆچۆن سیلاح ایشلتمهیه تشبث ائتدیلر و نتیجه ده ایفتیخاری ده خلیل اینقیلاب کیمی تبریزی ترک ائتمهیه مجبور اوْلموشدور.
حیزب توده، بو ایتیحادیهنین رهبرلیییندن اۆز چئویریب و اؤزۆ بیر یئنی همکارلار ایتیفاقی «ایسرافیل قادیر و کاظیم هاشیمی» ایله یاراتماغا باشلامیشدیلار آما کارگرلر ایکیتیرهلیکه یوْل وئرمهمک اۆچۆن قبول ائتمهمیشدیلر، البته بو همکارلار ایتیفاقی گۆجسۆز ده اوْلمایاراق، حیزب توده طرفیندن چوْخ گئنیش حالدا حیمایت اوْلونوردو و همده حیزب توده اۆچۆن اومورلو ایدی، آما کارگر کۆتلهلرینین اینانجینی قازانا بیلمهییب و ایرهلی حرکت ائتمهمیشدیر.
بو جریانلاردان سوْنرا رحیم همداد و ایبراهیم علیزاده تبریزه گلیب و ایتیحادیهده ایشلری سهمانا سالدیلار؛ ۱۴-جو مجلیس سئچکیلری باشلایاراق، حیزب توده ایله بیر ائتیلاف قوروب و بونون نتیجهسینده تکجه تبریزده و اوْنون باشقا کندلریندن ۱۶میندن آرتؽق رأی توْپلانمیشدیر. خلیل اینقیلاب ایسه یوسیف ایفتیخاری ایله علاقهسینی پوْزوب و اۆچۆنجو دفعه اوْلاراق تبریزه گلیب، حیزب تودهیه یاخینلاشاراق، بیرلییه دوْغرو گئتمیشدیر.
کیچیک بیر زاماندان سوْنرا خلیل اینقیلاب، فهیمییه قارشی تؤرهتدیی تدبیری بو دفعه حیزب توده اۆچۆن ایشلدیب و توده باشچیلارینین سؤزلرینه ایعتیناسیزلیق ائدهرک، اوْنلارلا قرارلارینی پوْزوب، باشدان ائتدی. او همده مرکزی دؤولته قارشی خالقا عۆصیان اۆچۆن چاغیریش وئرمیشدیر و ۲۰-تیردن ۲۲ تیر آیینا قدر، تبریزده تربیت خیاوانیندا «ایتیحادیهنین اصلی بیناسی حاضیر اوْلان خیاوان» عۆصیانا باشلامیشدیلار، ۲۲-تیرده پلیس قوْشونلاری حاضیرلانؽب و تربیت خیاوانینا حمله ائتدی و بونون نتیجهسینده کارگرلردن ۹ نفری قتله یئتیریب، ۲۲ نفر یارالانیب و خلیل اینقیلابی سالیم حالدا مئیدانا چیخاردیب و تهرانا سۆرگۆن ائدیلدی.
۲۲-تیر حادیثهسی ایله آذربایجان کارگرلری تشکیلاتی تمامییله خلیل اینقیلابین و ایفتیخارینین الیندن خلاص اوْلونوب، توده حیزبینین رهبرلییی آلتینا گئچدیلر.
____
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
👍3
یادداشت اختصاصی #پاراگراف
جستاری بر بحران دموکراسی در ایران:
دموکراسی بدون حل مسئله ملی؛
واقعیت یا رویا؟
#اوختای_مجدالدینی_افشار
در ادبیات سیاسی ایران، دموکراسی اغلب بهعنوان نقطه مقابل استبداد تعریف میشود؛ گویی با برگزاری انتخابات آزاد، تفکیک قوا و تضمین آزادیهای مدنی، مسئله دموکراسی به پایان میرسد؛ اما تجربه تاریخی ایران نشان میدهد که استبداد تنها یکی از ابعاد بحران سیاسی کشور است و در کنار آن، نوعی تمرکزگرایی تاریخی نیز وجود دارد که مانع شکلگیری یک نظم دموکراتیک پایدار شده است.
دموکراسی صرفاً حکومت اکثریت نیست؛ بلکه نظامی است که امکان مشارکت برابر همه گروههای اجتماعی و ملی را در فرآیند قدرت فراهم میکند؛ بطوریکه اگر بخشی از جامعه احساس کند که زبان، فرهنگ، هویت یا منافعش در ساختار سیاسی بازنمایی نمیشود، حتی در صورت وجود انتخابات نیز نمیتوان از دموکراسی کامل سخن گفت.
ایران جامعهای متکثر است و این تکثر نه محصول تحولات معاصر، بلکه واقعیتی تاریخی است. تورک های آذربایجانی، کورردها، عربها، بلوچها، ترکمنها و دیگر جوامع ملی، قرنهاست که در جغرافیای ایران زندگی کردهاند و در شکلگیری تاریخ و فرهنگ آن سهم داشتهاند اما علی رغم این، ساخت دولت مدرن در ایران بیش از آنکه بر مبنای مشارکت این تنوع شکل گیرد، بر اساس الگوی تمرکز قدرت و یکسانسازی هویتی پیش رفت.
نتیجه چنین رویکردی، شکلگیری شکافی مزمن میان مرکز و پیرامون بود. شکافی که خود را در توسعه نامتوازن، تبعیض زبانی، ضعف مشارکت سیاسی و احساس بیگانگی بخشهایی از جامعه با ساختار قدرت نشان داده است؛ به همین دلیل، مسئله ملی در ایران نه یک مسئله فرهنگی صرف، بلکه موضوعی عمیقاً سیاسی و دموکراتیک است.
جنبش ملی آذربایجان نیز در همین کانتکست طبقهبندی میشود، بطوریکه میتوان گفت این جنبش در اساس، مطالبهگر بهرسمیتشناختهشدن است؛ بهرسمیتشناختهشدن زبان، هویت، حافظه تاریخی و حق مشارکت در تعیین سرنوشت. چنین مطالباتی با اصول دموکراسی تعارضی ندارند، بلکه بخشی از الزامات آن محسوب میشوند.
برخی تصور میکنند که طرح مطالبات ملی، مانعی در برابر دموکراسی است؛ حال آنکه تجربه بسیاری از کشورهای چندملیتی نشان میدهد که نادیده گرفتن این مطالبات، خود یکی از عوامل اصلی بیثباتی سیاسی است؛ دموکراسی زمانی پایدار میشود که همه گروهها خود را در نظم سیاسی موجود سهیم بدانند و مشارکت واقعی، زمانی شکل میگیرد که افراد و جوامع مجبور نباشند میان شهروندی و هویت خود یکی را انتخاب کنند.
امروز یکی از مهمترین چالشهای نیروهای دموکراسیخواه در ایران، عبور از نگاه تکبعدی به مسئله آزادی است. آزادی سیاسی و برابری ملی دو مطالبه جداگانه نیستند. جامعهای که در آن حق سخن گفتن وجود داشته باشد اما حق آموزش به زبان مادری وجود نداشته باشد، هنوز با دموکراسی فاصله دارد؛ همانگونه که جامعهای که حقوق ملی را به رسمیت بشناسد اما آزادیهای سیاسی را محدود کند نیز دموکراتیک نخواهد بود.
از این رو، آینده دموکراسی در ایران به میزان توانایی آن در پاسخ دادن به مسئله تنوع ملی وابسته است. هر پروژه سیاسی که بخواهد ایران آینده را بر پایه برابری بنا کند، ناگزیر است حقوق ملتهای ساکن کشور را به رسمیت بشناسد و بدون چنین رویکردی، چرخه تاریخی تمرکز قدرت و بازتولید نارضایتی همچنان ادامه خواهد یافت.
دموکراسی در ایران زمانی از یک آرزو به یک واقعیت تبدیل میشود که هیچ ملتی برای دیدهشدن نیاز به مبارزه نداشته باشد و هیچ شهروندی برای حفظ هویت خود احساس محرومیت نکند. این همان نقطهای است که آرمان دموکراسی با مطالبات جنبش ملی آذربایجان به هم میرسند.
____
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
جستاری بر بحران دموکراسی در ایران:
دموکراسی بدون حل مسئله ملی؛
واقعیت یا رویا؟
#اوختای_مجدالدینی_افشار
در ادبیات سیاسی ایران، دموکراسی اغلب بهعنوان نقطه مقابل استبداد تعریف میشود؛ گویی با برگزاری انتخابات آزاد، تفکیک قوا و تضمین آزادیهای مدنی، مسئله دموکراسی به پایان میرسد؛ اما تجربه تاریخی ایران نشان میدهد که استبداد تنها یکی از ابعاد بحران سیاسی کشور است و در کنار آن، نوعی تمرکزگرایی تاریخی نیز وجود دارد که مانع شکلگیری یک نظم دموکراتیک پایدار شده است.
دموکراسی صرفاً حکومت اکثریت نیست؛ بلکه نظامی است که امکان مشارکت برابر همه گروههای اجتماعی و ملی را در فرآیند قدرت فراهم میکند؛ بطوریکه اگر بخشی از جامعه احساس کند که زبان، فرهنگ، هویت یا منافعش در ساختار سیاسی بازنمایی نمیشود، حتی در صورت وجود انتخابات نیز نمیتوان از دموکراسی کامل سخن گفت.
ایران جامعهای متکثر است و این تکثر نه محصول تحولات معاصر، بلکه واقعیتی تاریخی است. تورک های آذربایجانی، کورردها، عربها، بلوچها، ترکمنها و دیگر جوامع ملی، قرنهاست که در جغرافیای ایران زندگی کردهاند و در شکلگیری تاریخ و فرهنگ آن سهم داشتهاند اما علی رغم این، ساخت دولت مدرن در ایران بیش از آنکه بر مبنای مشارکت این تنوع شکل گیرد، بر اساس الگوی تمرکز قدرت و یکسانسازی هویتی پیش رفت.
نتیجه چنین رویکردی، شکلگیری شکافی مزمن میان مرکز و پیرامون بود. شکافی که خود را در توسعه نامتوازن، تبعیض زبانی، ضعف مشارکت سیاسی و احساس بیگانگی بخشهایی از جامعه با ساختار قدرت نشان داده است؛ به همین دلیل، مسئله ملی در ایران نه یک مسئله فرهنگی صرف، بلکه موضوعی عمیقاً سیاسی و دموکراتیک است.
جنبش ملی آذربایجان نیز در همین کانتکست طبقهبندی میشود، بطوریکه میتوان گفت این جنبش در اساس، مطالبهگر بهرسمیتشناختهشدن است؛ بهرسمیتشناختهشدن زبان، هویت، حافظه تاریخی و حق مشارکت در تعیین سرنوشت. چنین مطالباتی با اصول دموکراسی تعارضی ندارند، بلکه بخشی از الزامات آن محسوب میشوند.
برخی تصور میکنند که طرح مطالبات ملی، مانعی در برابر دموکراسی است؛ حال آنکه تجربه بسیاری از کشورهای چندملیتی نشان میدهد که نادیده گرفتن این مطالبات، خود یکی از عوامل اصلی بیثباتی سیاسی است؛ دموکراسی زمانی پایدار میشود که همه گروهها خود را در نظم سیاسی موجود سهیم بدانند و مشارکت واقعی، زمانی شکل میگیرد که افراد و جوامع مجبور نباشند میان شهروندی و هویت خود یکی را انتخاب کنند.
امروز یکی از مهمترین چالشهای نیروهای دموکراسیخواه در ایران، عبور از نگاه تکبعدی به مسئله آزادی است. آزادی سیاسی و برابری ملی دو مطالبه جداگانه نیستند. جامعهای که در آن حق سخن گفتن وجود داشته باشد اما حق آموزش به زبان مادری وجود نداشته باشد، هنوز با دموکراسی فاصله دارد؛ همانگونه که جامعهای که حقوق ملی را به رسمیت بشناسد اما آزادیهای سیاسی را محدود کند نیز دموکراتیک نخواهد بود.
از این رو، آینده دموکراسی در ایران به میزان توانایی آن در پاسخ دادن به مسئله تنوع ملی وابسته است. هر پروژه سیاسی که بخواهد ایران آینده را بر پایه برابری بنا کند، ناگزیر است حقوق ملتهای ساکن کشور را به رسمیت بشناسد و بدون چنین رویکردی، چرخه تاریخی تمرکز قدرت و بازتولید نارضایتی همچنان ادامه خواهد یافت.
دموکراسی در ایران زمانی از یک آرزو به یک واقعیت تبدیل میشود که هیچ ملتی برای دیدهشدن نیاز به مبارزه نداشته باشد و هیچ شهروندی برای حفظ هویت خود احساس محرومیت نکند. این همان نقطهای است که آرمان دموکراسی با مطالبات جنبش ملی آذربایجان به هم میرسند.
____
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
👍3
یادداشت اختصاصی #پاراگراف
جستاری بر بحران دموکراسی در ایران:
آذربایجان؛
مبدل مطالبات اجتماعی به گفتمان سیاسی
#محسن_غایبزاده
اگر تاریخ معاصر ایران را از منظر جنبشهای اجتماعی و دموکراسیخواهانه مرور کنیم، یک واقعیت بیش از هر چیز جلب توجه میکند؛ آذربایجان تقریباً در همه مقاطع تعیینکننده، یکی از نخستین کانونهای شکلگیری مطالبات سیاسی و اجتماعی بوده است. از مشروطه تا امروز، نام آذربایجان همواره با مفاهیمی چون قانونخواهی، عدالتطلبی، مشارکت سیاسی و مطالبه حقوق جمعی گره خورده است.
این تداوم تاریخی را نمیتوان صرفاً به رخدادهای مقطعی یا شرایط اقتصادی نسبت داد. آنچه در طول بیش از یک قرن تکرار شده، نشاندهنده شکلگیری نوعی فرهنگ سیاسی در جامعه آذربایجان است؛ فرهنگی که در آن سکون، کمتر از مطالبهگری مشروعیت دارد و جامعه، خود را در برابر تحولات سیاسی و اجتماعی مسئول میداند.
نمونه بارز این ویژگی را میتوان در انقلاب مشروطه مشاهده کرد. در آن دوران، ایران تحت سلطنت سلسلهای ترکتبار اداره میشد، اما این همتبار بودن، مانع از آن نشد که آذربایجان به یکی از مهمترین پایگاههای مشروطهخواهی تبدیل شود. این نکته از یک منظر تاریخی بسیار مهم است؛ زیرا نشان میدهد مسئله اصلی برای جامعه آذربایجان، هویت قومی حاکمان نبود، بلکه شیوه حکمرانی، حدود قدرت و جایگاه قانون در ساختار سیاسی بود. به بیان دیگر، مطالبه قانون و آزادی بر پیوندهای قومی غلبه داشت.
امروز نیز، با وجود تفاوت کامل شرایط تاریخی، بخش مهمی از مطالبات آذربایجان همچنان در امتداد همان سنت قابل فهم است. اگر در آغاز قرن بیستم، مسئله اصلی محدود کردن قدرت مطلقه و استقرار حکومت قانون بود، امروز مطالباتی همچون حقوق زبانی و فرهنگی، تمرکززدایی از ساختار قدرت، توزیع عادلانه فرصتها و به رسمیت شناختن تکثر هویتی ایران در کانون توجه قرار دارد. منتقدان ساختار کنونی، آن را نظامی متمرکز و فارسمحور میدانند و معتقدند که این تمرکز، ظرفیتهای فرهنگی و اجتماعی کشور را بهطور کامل نمایندگی نمیکند.
نکته قابل تأمل این است که در هر دو دوره، موضوع مطالبه تغییر کرده، اما منطق مطالبهگری ثابت مانده است. جامعه آذربایجان نه به دلیل اینکه چه کسی حکومت میکند، بلکه به دلیل چگونگی حکومت کردن، وارد عرصه کنش سیاسی شده است. این تفاوت، تمایز مهمی میان یک جنبش هویتی صرف و یک سنت مطالبهمحور ایجاد میکند. در چنین چارچوبی، هویت نه جایگزین دموکراسی، بلکه بستری برای مطالبه حقوق برابر و مشارکت عادلانه در ساختار قدرت تلقی میشود.
از همین رو، شاید بتوان گفت مهمترین ویژگی جامعه آذربایجان، نه صرفاً پیشگامی در اعتراض، بلکه توانایی آن در تبدیل مطالبات اجتماعی به گفتمان سیاسی است. این جامعه در مقاطع مختلف تاریخ، نشان داده که مسائل خود را تنها در قالب نارضایتی بیان نمیکند، بلکه آنها را به خواستههایی مشخص و قابل طرح در عرصه عمومی تبدیل میکند. این ویژگی، محصول حافظه تاریخی، تجربه زیسته و سرمایه اجتماعی انباشته در طول نسلهاست.
البته این تحلیل به معنای نادیده گرفتن نقش دیگر مناطق ایران در تحولات سیاسی نیست. هر منطقه سهم و تجربه خاص خود را در تاریخ معاصر داشته است. اما اگر معیار، استمرار تاریخی در طرح مطالبات سیاسی و مدنی باشد، آذربایجان بیتردید یکی از برجستهترین نمونههای آن است؛ جامعهای که بیش از آنکه در پی تغییر چهره حاکمان باشد، همواره در پی تغییر قواعد حکمرانی و گسترش حقوق شهروندی بوده است.
شاید به همین دلیل است که مطالعه تاریخ آذربایجان، تنها مطالعه تاریخ یک منطقه نیست؛ بلکه مطالعه یکی از مهمترین سنتهای مطالبهگری و کنش مدنی در ایران معاصر است؛ سنتی که همچنان در اشکال و مطالبات جدید، به حیات خود ادامه میدهد.
__
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
جستاری بر بحران دموکراسی در ایران:
آذربایجان؛
مبدل مطالبات اجتماعی به گفتمان سیاسی
#محسن_غایبزاده
اگر تاریخ معاصر ایران را از منظر جنبشهای اجتماعی و دموکراسیخواهانه مرور کنیم، یک واقعیت بیش از هر چیز جلب توجه میکند؛ آذربایجان تقریباً در همه مقاطع تعیینکننده، یکی از نخستین کانونهای شکلگیری مطالبات سیاسی و اجتماعی بوده است. از مشروطه تا امروز، نام آذربایجان همواره با مفاهیمی چون قانونخواهی، عدالتطلبی، مشارکت سیاسی و مطالبه حقوق جمعی گره خورده است.
این تداوم تاریخی را نمیتوان صرفاً به رخدادهای مقطعی یا شرایط اقتصادی نسبت داد. آنچه در طول بیش از یک قرن تکرار شده، نشاندهنده شکلگیری نوعی فرهنگ سیاسی در جامعه آذربایجان است؛ فرهنگی که در آن سکون، کمتر از مطالبهگری مشروعیت دارد و جامعه، خود را در برابر تحولات سیاسی و اجتماعی مسئول میداند.
نمونه بارز این ویژگی را میتوان در انقلاب مشروطه مشاهده کرد. در آن دوران، ایران تحت سلطنت سلسلهای ترکتبار اداره میشد، اما این همتبار بودن، مانع از آن نشد که آذربایجان به یکی از مهمترین پایگاههای مشروطهخواهی تبدیل شود. این نکته از یک منظر تاریخی بسیار مهم است؛ زیرا نشان میدهد مسئله اصلی برای جامعه آذربایجان، هویت قومی حاکمان نبود، بلکه شیوه حکمرانی، حدود قدرت و جایگاه قانون در ساختار سیاسی بود. به بیان دیگر، مطالبه قانون و آزادی بر پیوندهای قومی غلبه داشت.
امروز نیز، با وجود تفاوت کامل شرایط تاریخی، بخش مهمی از مطالبات آذربایجان همچنان در امتداد همان سنت قابل فهم است. اگر در آغاز قرن بیستم، مسئله اصلی محدود کردن قدرت مطلقه و استقرار حکومت قانون بود، امروز مطالباتی همچون حقوق زبانی و فرهنگی، تمرکززدایی از ساختار قدرت، توزیع عادلانه فرصتها و به رسمیت شناختن تکثر هویتی ایران در کانون توجه قرار دارد. منتقدان ساختار کنونی، آن را نظامی متمرکز و فارسمحور میدانند و معتقدند که این تمرکز، ظرفیتهای فرهنگی و اجتماعی کشور را بهطور کامل نمایندگی نمیکند.
نکته قابل تأمل این است که در هر دو دوره، موضوع مطالبه تغییر کرده، اما منطق مطالبهگری ثابت مانده است. جامعه آذربایجان نه به دلیل اینکه چه کسی حکومت میکند، بلکه به دلیل چگونگی حکومت کردن، وارد عرصه کنش سیاسی شده است. این تفاوت، تمایز مهمی میان یک جنبش هویتی صرف و یک سنت مطالبهمحور ایجاد میکند. در چنین چارچوبی، هویت نه جایگزین دموکراسی، بلکه بستری برای مطالبه حقوق برابر و مشارکت عادلانه در ساختار قدرت تلقی میشود.
از همین رو، شاید بتوان گفت مهمترین ویژگی جامعه آذربایجان، نه صرفاً پیشگامی در اعتراض، بلکه توانایی آن در تبدیل مطالبات اجتماعی به گفتمان سیاسی است. این جامعه در مقاطع مختلف تاریخ، نشان داده که مسائل خود را تنها در قالب نارضایتی بیان نمیکند، بلکه آنها را به خواستههایی مشخص و قابل طرح در عرصه عمومی تبدیل میکند. این ویژگی، محصول حافظه تاریخی، تجربه زیسته و سرمایه اجتماعی انباشته در طول نسلهاست.
البته این تحلیل به معنای نادیده گرفتن نقش دیگر مناطق ایران در تحولات سیاسی نیست. هر منطقه سهم و تجربه خاص خود را در تاریخ معاصر داشته است. اما اگر معیار، استمرار تاریخی در طرح مطالبات سیاسی و مدنی باشد، آذربایجان بیتردید یکی از برجستهترین نمونههای آن است؛ جامعهای که بیش از آنکه در پی تغییر چهره حاکمان باشد، همواره در پی تغییر قواعد حکمرانی و گسترش حقوق شهروندی بوده است.
شاید به همین دلیل است که مطالعه تاریخ آذربایجان، تنها مطالعه تاریخ یک منطقه نیست؛ بلکه مطالعه یکی از مهمترین سنتهای مطالبهگری و کنش مدنی در ایران معاصر است؛ سنتی که همچنان در اشکال و مطالبات جدید، به حیات خود ادامه میدهد.
__
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
👍5
اورمولو شاعیر و ژورنالیست #کریم_گول_اندام جنابلاریندان «ازل دن ابده» آدلی بیر شئعر اوخویاق:
اؤلومدن اؤلومه گئدن یولچویام،
ساغچییام،
بیلمیرم،
یوخسا سولچویام...
سانکی ازل چاغدان ائله من بویام !
من کیمم ،بو گل -گئت ،بوحیات نه دیر؟
ظولمت دریاسینین باغرینی یاردیم،
گونشه چاتارکن ساندیم قورتاردیم،
گؤزلمهدن یئنه ظولمته واردیم!
بیلمهدیم قورولموش بو بوسات نهدیر!؟
یئرین بئشیگینده ییرغالانیرام،
زامان اوکیانیندا چالخالانیرام،
کائینات بطنینده دالغالانیرام،
یئر نه، زامان نه دیر، کائینات نهدیر؟
بیلیمله یوکسهلیب نردیوانلاری،
سئیر ائتدیکجه سونسوز کهکشانلاری،
زامانین دیشیندا لامکانلاری،
حیرتده قالیرام بو شاهمات نهدیر؟
ندن انسان اوغلو فلسفه بازدی؟
هانسی فیکیر درین، هانسی دایازدی؟
هگل نه دوشوندو، نیچه نه یازدی؟
افلاطون،ارسطو یا سوقراط نهدیر!
اینساندی یارادان مین -بیر آللاهی
آللاه مقامینا چاتدیران شاهی
دوغرو بئله دیرسه سؤیله بس داهی
بو اوروج، بو ناماز، بو ذکات نه دیر؟!
بئش گون بو دونیادا من قوناق اولدوم
اودا سرگشته بیر اویونجاق اولدوم
خیالدان بوشالدیم، عاغیلا دولدوم
نه معنانی قاندیم نه ده ذات نهدیر...
میلیونلار پیغمبر مینلرجه ایمام،
گلسه ده قیرغینلار اولمادی تامام؛
نه فایدا یهودا، نصارا، اسلام،
بیرقران، دوُرد اینجیل، بیر تورات نهدیر؟
هر دینه قوللوقچو اولدوم یورولدوم
مارکس اولدوم، کانت اولدوم، اپیکور اولدوم
عشق ایله قورولدوم کؤکدن دورولدوم
آنلادیم مقالات، منشئات نهدیر.
#کریم_گول_اندام
#اورمو_۰۴_دی
_
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
اؤلومدن اؤلومه گئدن یولچویام،
ساغچییام،
بیلمیرم،
یوخسا سولچویام...
سانکی ازل چاغدان ائله من بویام !
من کیمم ،بو گل -گئت ،بوحیات نه دیر؟
ظولمت دریاسینین باغرینی یاردیم،
گونشه چاتارکن ساندیم قورتاردیم،
گؤزلمهدن یئنه ظولمته واردیم!
بیلمهدیم قورولموش بو بوسات نهدیر!؟
یئرین بئشیگینده ییرغالانیرام،
زامان اوکیانیندا چالخالانیرام،
کائینات بطنینده دالغالانیرام،
یئر نه، زامان نه دیر، کائینات نهدیر؟
بیلیمله یوکسهلیب نردیوانلاری،
سئیر ائتدیکجه سونسوز کهکشانلاری،
زامانین دیشیندا لامکانلاری،
حیرتده قالیرام بو شاهمات نهدیر؟
ندن انسان اوغلو فلسفه بازدی؟
هانسی فیکیر درین، هانسی دایازدی؟
هگل نه دوشوندو، نیچه نه یازدی؟
افلاطون،ارسطو یا سوقراط نهدیر!
اینساندی یارادان مین -بیر آللاهی
آللاه مقامینا چاتدیران شاهی
دوغرو بئله دیرسه سؤیله بس داهی
بو اوروج، بو ناماز، بو ذکات نه دیر؟!
بئش گون بو دونیادا من قوناق اولدوم
اودا سرگشته بیر اویونجاق اولدوم
خیالدان بوشالدیم، عاغیلا دولدوم
نه معنانی قاندیم نه ده ذات نهدیر...
میلیونلار پیغمبر مینلرجه ایمام،
گلسه ده قیرغینلار اولمادی تامام؛
نه فایدا یهودا، نصارا، اسلام،
بیرقران، دوُرد اینجیل، بیر تورات نهدیر؟
هر دینه قوللوقچو اولدوم یورولدوم
مارکس اولدوم، کانت اولدوم، اپیکور اولدوم
عشق ایله قورولدوم کؤکدن دورولدوم
آنلادیم مقالات، منشئات نهدیر.
#کریم_گول_اندام
#اورمو_۰۴_دی
_
#پاراگراف
@paragraph
@paragraph
👍4