آغاز به کار اولین مرکز نمونه گیری و بیماریابی مبتلایان به کرونا ویروس در ماکو
بر اساس برنامه ریزی های صورت گرفته و با هدف بیماریابی و مراقبت از مبتلایان به کرونا ویروس، علاوه بر نمونه گیری در بیمارستان های فجر ماکو، از این پس اقدامات شناسایی و نمونه گیری در مرکز جامع سلامت ۱۶ ساعته شماره یک ماکو انجام خواهد شد.
این مراکز همه روزه از ساعت ۸ الی ۱۲ آماده شناسایی افراد مشکوک به ویروس کرونا که حائز شرایط  لازم باشند ( به تشخیص پزشک مرکز )خواهد بود .

@muors

‍ سفر فرانسە بە کردستان ١٩٦٠ م

قسمتی از مستند " سفر بدون پاسپورت "

در دیداری از جنوب کردستان کە بخشی از چاههای نفتی کرکوک، سد دوکان و کردهای ایزدی در آن بە ضبط رسیدە است
@muors

‍ ‍ ‍ امروز 22 آوریل 122مین سالگرد
اولین نشریه کردی میباشد

📰 شناسنامە: روزنامە کُردستان، صاحب امتیاز مقداد مدحت بدرخان، زبان کُردی کُرمانجی، شمارە نخست ۲ اردیبهشت ۱۲۷۷، قاهرە.انتشار نخستین روزنامەی #کردستان فصل تازەای را در تاریخ سیاسی فرهنگی و فکری و... کُردها رقم زد. زمان نشر این روزنامه(۱۲۷۷/۲/۲ه.ش) مصادف بود با جنگ و ناامنی در بسیاری از نقاط جهان و نیز شکل گیری "پارادایمی جدید در اندیشه كُردی. چنان که این پارادایم به صورت شعار آگاهی‌سازی و گذار به سوی صنعتی شدن در این روزنامه پی گرفته شد. کردستان در برجسته سازی مطالبات خود همواره بر چگونگی پیشرفت ممالک صنعتی به منزله پیشرفت در سازمان فکری و آگاهی این مردمان تأکید می‌کرد. وی با پیش کشیدن دیدگاه‌های عقلائی، دینی و ناسیونالیستی، عرصه را برای حضور هر چه بیشتر نسل جوان کُرد فراخ‌تر می نمود." در شرایط بحرانی موجود نیز این جریده توانست تا حدودی مشکلات کُردها را بیان کند و مطالبات آنها را به گوش حاکمان عثمانی برساند.
@muors
نشر آن ابتدا در شهر قاهره توسط #مقداد_مدحت_بدرخان اتفاق افتاد و بعداً به علت بیماری مقداد بدرخان، کار او را عبدالرحمان بیگ بدرخان اخَوی‌اش در اروپا پی گرفت. ‌این نشریه به صورت نامنظم منتشر شده و علت نانظمی آن را را باید در مخالفتهای دولت عثمانی دانست که به علت عدم امنیت هر دم از شهری به شهری دیگر منتقل می‌شده است.
۵ شماره آن در چهار صحفه و در قطع:(۲۵/۵ در ۳۲/۵)منتشر شده بنا به شرایط خاص و فشارهای دولت عثمانی نشر آن به ژنو منتقل و در آنجا شماره:(۶-۱۹) چاپ و منتشر گردید. دوباره به شهر قاهره آورده شد و شماره های(۲۰-۲۳) توسط ثریابدرخان منتشر گردید. دوباره زمینه میسر نشد و به شهر لندن منتقل و در آنجا شماره (۲۴) چاپ شد، بعدأ شماره های:(۲۵-۲۹) در شهر فولکستون بریتانیا چاپ و منتشر گردید. شماره های(۳۰-۳۱) آن دوباره در ژنو منتشر و بعد از این نشریه متوقف گردید.بجز شمارەهای(۱۰،۱۲،۱۷،۱۸،۱۹) سایر شماره های این نشریه در کتابخانه ماربوک آلمان با زبان روان کُردیِ کُرمانجی شیوەی جزیره و بوتان، محفوظ است. از شماره ۴ به بعد دارای چندین مقاله به زبان تُرکی است که حاوی درد دلها و شِکوەهایی گاه با زبان هجمه و طنز، برای شاه سلطان عبدالحمید، تحت عنوان:"عرض و حال" و نامه هایی مفتوح"اچیق مکتوب" است.
این رویکردها و انتشار این روزنامه، آزار و اذیت هایی برای خاندان بدرخان در پی داشته است. بسیاری از روشنفکران و آزادیخواهان و دانشجویان کُرد دانشگاەهای استانبول و قاهره، در آن زمان رابطەی تنگاتنگی با این روزنامه داشتند و شاعر انقلابی حاج قادرکویی شعرهای پر شور خود را در آن روزنامە چاپ و منتشر می ساخت.

▫️لازم به یادآوری است(۱۸)شماره این نشریه در کتابخانه مرکزی آنکارا، مصون و محفوظ است و دکتر کمال فواد بیشتر شمارەهای آن را جمع‌آوری و در مجموعەای (۱۰۴) صحفەای منتشر ساخته است. در چند سال اخیر چند شماره آن ناپیدا بود، پیدا شده و اکنون همه شمارەهای مصون و محفوظ نگهداری می‌شوند.
اواخر قرن نوزدهم میلادی سال ۱٨۹٨م با انتشار روزنامە کُردستان دریچەای بر روی سنت نوشتاری و فرهنگ روزنامە نویسی باز شد. این روزنامە توانست علاوە بر تجدد و بیداری از فرهنگ عشیرەای و ایلیاتی؛ رویکرد کُردها را از فرهنگ شفاهی بە طرف سنت نوشتاری بە شیوە مدرن سوق دهد، الفبای کُردی شکل منظم، مدرن و امروزی بە خود گرفت. در سر مقالە نخستین شمارە، تاکید بە فراگیری علم و دانش و آموزش زبان کُردی شدە و خوانندگان را بە تفکر و دانش اندوزی و اهتمام بە نوشتن تشویق کردە است.اهمیت این روزنامه برای مردم کُردستان تا جایی است که دوم اردبیهشت هر سال را روز "روزنامه نگاری" نام گذاشتەاند و برایش جشن می‌گیرند.

📘برگرفتە از کتاب«راهنمای مطبوعات کردی"، سیر تاریخی و بازشناسی ساختاری، تحقیق و گردآوری: #عادل_محمدپور

کانال آشنایی با منطقه ماکو ۱۲۲مین سالگرد طلوع نخستین ستاره آسمان روزنامه نگاری کُردی را به جامعه روزنامه‌نگاران کُرد تبریک می‌گوید و یاد شکوهمند خاندان بدرخان و روزنامه کُردستان؛ طلیعه زرین تاریخ معاصر کُرد را گرامی می دارد.
@muors

Dîruka hevçerx

کنگره خویبون درلبنان سال1927

@muors

استوری اینستاگرامی #فرات_جَوَری پژوهشگر و نویسنده نامدار کورد به مناسبت122مین سالگرد اولین روزنامه کردی:
me di sala1998an de bi minasebeta pîrozkirina 100saliya rojnamegeriya kurdî, ev hejmara nûdemê 226rûpel ji rojnamegeriya kurdî re vegetandibû. Rojnameya kurdistan di 22ê nîsana 1898an de li Qahîreyê dest bi weşanê kiribû.
@muors

از خیانت فرانسه تا افسانه کوبانی


به دنبال جنگ جهانی اول و تجزیهٔ امپراتوری عثمانی، کوردهای تحت تسلط این امپراطوری در بین کشور ترکیه، عراق و سوریه تقسیم شدند و سوریه هم تحت لوای فرانسه قرار گرفت. در جریانمناقشهٔ موصل در سال ۱۹۲۵، تنش در روابط ترکیه و فرانسه بالا گرفت، در این گیروداردولت فرانسه از کوردهای غرب کوردستان خواست که به این دولت در جنگ با ترکیه کمک نمایندو در عوض آن فرانسه متعهد شد که به حل مسئلهٔ کورد در سوریه کمک نماید. در همین راستادولت فرانسه به پشتیبانی از حزب خویبون و قیام شیخ سعید پیران در سال ۱۹۲۵ می‌پرداخت و سوریه به مأمن و پناهگاه کوردهای فراری از ترکیه بدل شده بود. در نهایت اختلاف ترکیه و دولت فرانسه از میان رفت و در سال ۱۹۲۹ در آنکارا، این دو کشور قرارداد ترکیه- فرانسهرا به امضا رساندند که به موجب آن منطقه‌ای در مرز سه کشور ترکیه، عراق و سوریه به کوردها اختصاص یافت و این منطقه به سه استان حسکه (جزیر)، رقه و حلب تقسیم شد. کوردهای این بخش از کوردستان با لهجهٔ کورمانجی صحبت می‌کنند براوردها موسسات جمعیت شناسی مستقل حکایت از آن دارد که40درصد جمعیت فعلی سوریه را که بالغ بر8.8 میلیون نفر می‌باشند را کوردها تشکیل می‌دهند
اولین جنبش کوردهای سوریه در سال ۱۹۲۸ و در جهت کسب حقوق ملیشان خود را نشان داد. در راستای این جنبش کوردهای سوریه مطالبات خود را در اولین گام تسلیم پارلمان سوریه کردند. این مطالبات عبارت بودند از:
زبان کوردی در مدارس مناطق کوردنشین تدریس شود و
در ادارات به رسمی شناخته شود.
کوردها خود ادارهٔ امور خود را بدست گیرند.
این مطالبات با مخالفت فرانسوی‌ها روبه‌رو شد که گام سوم خیانت فرانسه بود بعداز قرارداد لوزان وسوور بعد قرارداد ترکیه وفرانسه و دراین گلم هم دوباره فرانسوی ها به ملت کورد خیانت کردند و از کوردها به عنوان ابزاری برای بهره برداری سیاسی استفاده کردند. در آنهنگام روابط کوردها و اعراب بسیار حسنه بود و دوش به دوش هم جهت آزادی سوریه مبارزه می‌کردند. این همکاری سبب شده بود که کوردها
به تأمین حقوق ملی خود در سوریه خوش‌بین باشند ولی متأسفانه پس از پایان تسلط فرانسهبر سوریه و استقلال این کشور، عربها تمام تعهدات خود را زیر پا گذاشتند. کوردها نه‌تنهابه حقوق خود نرسیدند بلکه وضعشان از قبل هم بدتر شد کودتای نظامی یکی پس از دیگری بهوقوع پیوست و در نهایت قدرت به ناسیونالیستهای عرب رسید. این اتفاق تأثیرات منفی زیادیبر سرنوشت کوردها گذاشت زبان کوردی ممنوع شد و کم کم کوردها تحت ستم مضاعف قرار گرفتند.در سالهای ۱۹۵۸ تا ۱۹۶۱، همگام با تأسیس حزب بعث و قدرت گرفتنش در سوریه و تأکید برناسیونالیزم عرب، در سال ۱۹۶۳ تنش میان کوردها و اعراب بالا گرفت.کشفو حفر چاههای نفتی در مناطق کوردنشین موجب شد که اعراب از حس تجزیه‌طلبی کوردها هراسپیدا کنند. یک ژنرال سوری در گزارش خود در سال ۱۹۶۰ می‌گوید که: مشکلات ناشی از وجودکوردها پوسته‌ای کاذب در سرزمین اعراب است که باید این پوسته کنده شده و دور انداختهشود. آنچه که مسلم است موقعیت مناسب جغرافیایی کوردها و نفت و اقتصاد قوی در کوردستانمانند خوره به جان کوردها افتاده‌است و وجودشان تهدید سیاسی بالقوه‌ای است برای آینده
اعراب در سوریه.
سرشماری
سال ۱۹۶۲ در سوریه بیم و هراس را در دل دولتمردان سوریه دو چندان نمود در واقع هدفاز این سرشماری یافتن جهت انکار وجود ملت کورد در سوریه بود به این منظور کوردها برایاینکه ثابت کنند که شهروند سوریه هستند می‌بایست اثبات می‌کردند که از سال ۱۹۵۳ درآن کشور ساکن هستند. در واقع منظور اصلی دولت سوریه تعریب مناطق کوردنشین بود به اینبهانه کوردها حقوق شهروندی خود را از دست می‌دادند. در حال حاضر ۳۰۰ هزار نفر از کوردهایسوریه فاقد شناسنامه بودند و در خاک سوریه بیگانه محسوب می‌شدند و یا به چشم میهماننگریسته میشدند، و حق خرید زمین و املاک از آنها سلب شده‌ بود. آنها از حقوق ابتداییخود محروم بودند، در ادارات دولتی استخدام نمی‌شدند و قادر به ازدواج و تشکیل خانواده بهصورت رسمی نبودند، حق رأی و کاندیداتوری نداشتن و چون پاسپورت برایشان صادر نمیشدنمی‌توانند به کشورهای دیگر مسافرت کنند. در سوریه کسانی که شناسنامه نداشتن و کوردهم نبودن به نسبت کوردها وضعیت بهتری دارا بودپس ازاینکه حافظ اسد، رهبر حزب بعث، در سال ۱۹۷۰، به جایگاه رئیس جمهوری سوریه دست یافت،سرکوب و خفقان کوردها و دیگر اقلیت‌های این کشور، به گونه‌ای چشم گیر افزایش یافت. بعثی‌هایسوریه عملیاتی همانند و هم‌زمان با صدام حسین رهبر حزب بعث عراق و رئیس جمهور وقت اینکشور که در کردستان عراق انجام می‌داد و حملات یا عملیات تعریب (عربی کردن منطقه) نامیده
@muors

می‌شد را آغاز کردند.کوبانی خروجی این ظلم بزرگ بود به همین سادگی کوبانی ینی اراده ملت کورد کوبانی ینی زن و مرد وپیرو جوان برای ازادی مبارزه میکنند به امید خاورمیانه ای عاری از ظلم و ستم عرب و اریایی و ترک و استعمار قدرت های جهانی.
@muors

تصویری از زنان کرد در قفقاز سال1969
لباس، زنان منطقه ماکو و چالدران، تا اواخر دهه60شمسی به این شکل بود
@muors

معرفی بزرگان و چهره های علمی فرهنگی منطقه ماکو


قسمت11 #فرشاد_احمد_زاده

فرشاد (قلیکی میلان) ملقب به فرشاد احمد زاده اصالتا متولد منطقه شوط در ماکو ساکن ارومیه وبازیکن فوتبال تیم پرسپولیس تهران میباشد فرشاد از پدری کرد و مادری ترک تبار متولد شده برای ادامه بیوگرافی او ادامه مطلب را در لینک زیر بخوانید

https://fa.m.wikipedia.org/wiki/فرشاد_احمدزاده

🌧 بارش برف در آواجیق چالدران و روستاهای ماکو
@muors

آغاز مرحله دوم کمک مومنانه در شهرستان #پلدشت
سرهنگ یوسفی فرمانده بسیج سپاه شهرستان پلدشت گفت : در این مرحله یک هزار بسته معیشتی به نیازمندان شهرستان و افرادی که بدلیل شیوع ویروس کرونا کسب و کار خود را از دست دادند توزیع می شود سرهنگ یوسفی گفت : هزینه این بسته های معیشتی از محل قرارگاه مردم یاری و محرومیت زدایی قرارگاه حمزه سیدالشهداء (ع) و خیران بزرگوارشهرستان پلدشت به مبلغ ۴۰۰ میلیون تومان جمع آوری شده است .
🔹 همچنین با آغاز این مرحله تعدادی ماسک و مواد شوینده در بین مردم بصورت رایگان توزیع شد .
@muors

جميل كهنه افسر كرد ارتش عثمانى در سال ١٩١٥ ميلادى و در جريان قتل عام ارامنه با استخدام ٣٠٠ استادكار و كارگر ماهر ارمنى آنها را از مرگ حتمى نجات دادارامنه هر سال ياد او را گرامى ميدارند
@muors

محمد آقا و بانو وثوق دیوان پدرومادر دکتر قاسملو
@muors

‍ "رمان چاه سرنوشت"

‍ ‍ امروز 6اردیبهشت سالروز تولد میرجلادت بدرخان بنیانگذار الفبای نوین کرمانجی میباشد رمان چاه سرنوشت، زندگی آخرین روشنفکر بدرخانی میباشد، میرجلادت نوه میربدرخان در شام شروع به نوشتن کتاب میکند ولی مرگ نابهنگام وی در دهه ۵۰ میلادی فرصت به پایان رساندن آنرا به وی نمیدهد
سه دهه بعد محمد اوزون نویسنده در تبعید کرد در سوئد شروع به گردآواری و تنظیم و تکمیل کتاب می نماید، کتابی فوق العاده خواندنی که در آن از زبان میرجلادت هم با زوایای زندگی اعضای خانواده بزرگ بدرخانی ها آشنا میشوید و هم با رویای مشترک آنان یعنی بازگشت به کردستان و رهایی ملت کرد از ستم حکومت عثمانی با خواندن خاطرات دوران کودکی و جوانی میر جلادت به منازل و مجالس آخرین گروه از طبقه اشراف و روشنفکران کرد ساکن استانبول میروی، طبقه ای که توسط سلطان عثمانی و بعدها ترکهای جوان تار و مار میشود تا ارتباط کردها با دنیای جدید کاملا قطع شود
▫️سرنوشت جلادت بدرخان تلخ و جالب است.
جلادت در سال1893 درکنار یک چاه به دنیا آمده بود که خانواده اش تصور میکردن او مرده به دنیا آمده بنابراین اورادر کنار چاه آب حیاط خانه گذاشتند تا فردا صبح وی را دفن کنند ولی نصف شب با صدای گریه اش خانواده اش متوجه زنده ماندن او شدند جلادت در 15ژوئیه 1950بر اثر ضربه موتور چاه آب به داخل چاه افتادو بر اثر ضربات وارده در سن56سالگی،فوت کرد. مزارجلادت در دمشق سوریه است. این کتاب (چاه سرنوشت) دوسال پیش توسط آراس عثمانیان از کرمانجی به فارسی ترجمه شده
ارسال از رامین کچلانلو
@muors

در این شرایط خطرناک کرونا مردم یولاگلدی بدون رعایت نکات بهداشتی و عدم فاصله اجتماعی برای خرید برنج تعاونی صف بسته
@muors

این تصویر عبرت آموز وتکان دهنده درسی است برای آسمیله شده ها


اینجا ترکیه است کودکی که دست ندارد تا به زبان مادریش بخواند و بنویسد واما معلم دلسوزی که از سر عشق به میهن و عشق به زبان کوردی سعی دارد با کمک پاهای کودک اورا از خواندن و نوشتن به زبان کردی کمک کند تا حس میهن پرستی و امید کودک به زبان کوردی را زنده نگه دارد...
@muors

Ferzende begê celalî:
Eva ne şerê hesenane ne şerê heyderyan e ne şerê duvanzde bavê eşîran e
Ev şer ,şerê tev kurdane...

Yên ku dengbêj Şakiro guhdar kiribin miheqeq rastê kilama “Ferzende Beg” hatine. Di destpêkê de Şakiro bi dilek şewat bi dengek têr: “Axaooo hey li miiiiiiiin li min li min
Besrayê bi sê denga ban dikir:
Ka te digo ez Ferzende me Ferzende me
Siwarê Eznawir im bavê Elfesîya me” dibije
@muors

#Ferzende_beg
#Agrî
#Dîroka_hevçerx
@muors

دیار درسیم: زینی ورته دام است

هنرمند نامدار دیار درسیم در گفتگویی با آژانس فرات درمورد تنس‌های اخیر زینی ورتی گفت: می‌خواهند با درمقابل هم قرار دادن و جنگ بین کوردها، کوردها را در مقابل چشم جهانیان تحقیر کنند، زینی ورته دامی است که برای کوردها پهن کرده‌اند.

@muors

«حسن جمال» نواده «جمال پاشا» (از مسببین قتل عام ارامنه در 1915 و همچنین از فرماندهان ارشد ارتش عثمانی) ضمن توئیتی به مناسبت صدوپنجمین سالپرد قتل عام ارامنه، از آنها عذرخواهی کرد.
@muors