⚜️Қазақстанда кадрларды даярлау ЖЭО-ны жаңғырту және цифрлық желілерді дамытудың нақты міндеттеріне бейімделеді

▪️Алматы — Ғұмарбек Дәукеев атындағы Алматы энергетика және байланыс университетінің базасында Энергетика жөніндегі индустриялық кеңестің екінші отырысы өтті. Кездесу Мемлекет басшысының тапсырмаларын іске асыруға және «Көмір генерациясын дамыту» ұлттық жобасын талқылауға арналды.
ҚР Энергетика вице-министрі Сұңғат Есімхановтың төрағалығымен өткен отырысқа бейінді министрлік басшылығы, ірі энергетикалық холдингтердің топ-менеджменті және еліміздің жетекші ғалымдары қатысты.

▪️Қабылданған жоба еліміздегі көмір генерациясын дамытудың алдағы бес жылдық кезеңін қамтиды. Ол көмір генерациясын дамытудың таза технологияларын қамтамасыз етуге, сондай-ақ саланың бейінді мамандарын даярлау сапасына серпін беруге бағытталған. Цифрлық инфрақұрылым мен есептеу қуаттарының жедел өсуі энергетика саласынан тек көлемді арттыруды ғана емес, сонымен қатар терең технологиялық трансформацияны талап етеді.

▪️Вице-министр АЭжБУ-дың техникалық базасымен танысты. Делегацияға автоматтандыру және зияткерлік жүйелер саласындағы зертханалық әзірлемелер ұсынылды, олар импортты алмастыруға және ұлттық желілердің энергия тиімділігін арттыруға бағытталған. Технологиялық блок аясында сарапшылар саланы 2030 жылға дейін дамыту стратегиясын талқылады: «таза көмір» технологиялары - шығарындыларды азайту мақсатында, жасанды интеллект - энергетикадағы предиктивті талдау үшін және Smart Power Grid - желілерді басқарудың цифрлық жүйелері.

▪️Ұлттық жобаны іске асыру аясында адами капиталды дамытуға ерекше назар аударылды. Қатысушылар атап өткендей: ЖЭО-ларды технологиялық жаңғыртудың табыстылығы мен экологиялық стандарттарды енгізу тікелей персоналдың біліктілігіне байланысты. Ұлттық жоба жаңа буын инженерлерін оқытуды ғана емес, сонымен қатар жұмыс істеп тұрған кадрларды ауқымды қайта даярлауды да қарастырады.

▪️Бұл икемді білім беру бағдарламалары мен құзыреттілік орталықтарын құруды көздейді, онда практик-мамандар цифрлық сервистермен және заманауи декарбонизация жүйелерімен жұмыс істеуді меңгере алады. Осы стратегияны және ғылым мен индустрия арасындағы синергияның маңыздылығын талқылауға еліміздің жетекші жоғары оқу орындарының өкілдері қатысты: АЭжБУ, әл-Фараби атындағы ҚазҰУ, Әбілқас Сағынов атындағы ҚарТУ, Satbayev University және Toraighyrov University.
Кеңес жұмысы Ұлттық жобаның міндеттерін білім беру және ғылыми орта ресурстарымен үндестіруге мүмкіндік берді. Кездесудің негізгі нәтижесі — ЖЭО-ларды технологиялық жаңғырту және цифрлық желілерді дамытудың нақты сұраныстарына сәйкес кадрларды даярлау мен қайта даярлау жүйесін құру туралы уағдаластық болды.

✔️Энергетика министрлігінің, салалық холдингтер мен жоғары оқу орындары қоғамдастығының өзара іс-қимылы еліміздің энергетикалық қауіпсіздігін қамтамасыз етудің және 2030 жылға дейінгі Стратегияны табысты іске асырудың негізіне айналады.

⚜️В Казахстане начнут готовить кадры под конкретные задачи модернизации ТЭЦ и цифровых сетей

▪️АЛМАТЫ - На базе Алматинского университета энергетики и связи им. Г. Даукеева состоялось второе заседание Индустриального совета по энергетике. Встреча была посвящена практической реализации поручений Главы государства и обсуждению утвержденного Национального проекта «Развитие угольной генерации».

▪️Заседание под председательством Вице-министра энергетики Сунгата Есимханова объединило руководство профильного министерства, топ-менеджмент крупнейших энергетических холдингов и ведущих ученых страны.
Принятый проект охватывает предстоящий пятилетний период развития угольной генерации в стране. Он направлен на обеспечение чистых технологий развития угольной генерации, а также на придание импульса качеству подготовки профильных специалистов отрасли. Ускоренный рост цифровой инфраструктуры и вычислительных мощностей требует от энергетической отрасли не просто наращивания объемов, но и глубокой технологической трансформации.

▪️Вице-министр ознакомился с технической базой АУЭС. Делегации были представлены разработки лабораторий в области автоматизации и интеллектуальных систем, нацеленные на импортозамещение и повышение энергоэффективности национальных сетей. В рамках технологического блока эксперты обсудили Стратегию развития отрасли до 2030 года: технологии «чистого угля» для минимизации выбросов, искусственный интеллект для предиктивной аналитики в энергетике и Smart Power Grid - цифровые системы управления сетями.

▪️Особое внимание в рамках реализации Нацпроекта уделено развитию человеческого капитала. Участники подчеркнули: успех технологической модернизации ТЭЦ и внедрение экологических стандартов напрямую зависят от квалификации персонала.

▪️Национальный проект предусматривает не только обучение инженеров нового поколения, но и масштабную переподготовку действующих кадров.
Это предполагает создание гибких образовательных программ и центров компетенций, где специалисты-практики смогут освоить работу с цифровыми сервисами и современными системами декарбонизации. В обсуждении этой стратегии и важности синергии между наукой и индустрией приняли участие представители ведущих вузов страны: АУЭС, КазНУ им. аль-Фараби, КарТУ им. Абылкаса Сагинова, Satbayev University и Toraighyrov University.
Работа Совета позволила синхронизировать задачи Национального проекта с ресурсами образовательной и научной среды. Основным результатом встречи стала договоренность о создании системы подготовки и переподготовки кадров под конкретные запросы технологической модернизации ТЭЦ и развития цифровых сетей.
Взаимодействие

▪️Министерства энергетики, отраслевых холдингов и вузовского сообщества станет фундаментом для обеспечения энергетической безопасности страны и успешной реализации Стратегии до 2030 года.

🔷Қазақстан Қарашығанақ газ өңдеу зауытын салу жұмысын жеделдетуде

▪️Астанада Энергетика министрі Ерлан Ақкенженовтың төрағалығымен Қарашығанақ газ өңдеу зауытының құрылысы мәселелері бойынша кеңес өтті. Талқылауға «Самұрық-Қазына» қорының, «QazaqGaz», «ҚазМұнайГаз» ұлттық компанияларының, «ҚМГ Қарашығанақтың» басшылығы және акционерлер қатысты.

▪️Энергетика министрі қуаттылығы жылына 5 млрд м³ дейін газ өңдейтін Қарашығанақ ГӨЗ-ін салу Мемлекет басшысының тікелей тапсырмасы және Газ саласын дамытудың 2029 жылға дейінгі кешенді жоспарының негізгі элементі екенін атап өтті. Жобаның басты мақсаты — ішкі нарықтың тауарлық газға деген өсіп келе жатқан қажеттілігін өтеу және тарихи тұрғыда Орынбор ГӨЗ-іне тәуелді өңдеу қуаттарын әртараптандыру арқылы импортқа тәуелділікті төмендету.

▪️Кездесу барысында Ерлан Ақкенженов жобаның іске асырылу барысы туралы есептерді тыңдады: қазіргі уақытта жобаның экономикалық тиімділігі расталды және Қытайдың «CITIC Construction» корпорациясымен ынтымақтастықтың базалық принциптері туралы келісімге қол қойылды. FEED (базалық жобалау) кезеңіне дайындық жүріп жатыр, сондай-ақ жер учаскесі, инфрақұрылым және шикізат базасымен қамтамасыз ету мәселелері пысықталуда.

▪️Стратегиялық жобаның бірыңғай операторы болып «QazaqGaz» ұлттық компаниясы белгіленді. Бұл шешім практикалық іске асыру сатысына жедел өту қажеттілігінен және компанияның ірі газ активтерін басқарудағы ұзақ мерзімді бейінді тәжірибесіне байланысты қабылданды.
Қатысушылар Қарашығанақ жобасының шетелдік акционерлерімен келіссөздер барысына ерекше назар аударды. Министр шикі газды кепілді жеткізу, баға белгілеу (ішкі нарықтың рентабельділігін қамтамасыз ету үшін әділ босату бағасын қалыптастыру) және зауытты кен орнының қолданыстағы инфрақұрылымымен интеграциялау (brownfield) мәселелерін тезірек реттеу қажеттігін атап өтті. Сонымен қатар кеңес барысында газды кәдеге жаратқаны үшін төлем механизмін (Evacuation fee) әділ реттеу мәселесі көтерілді.

▪️Энергетика министрі Ерлан Ақкенженов келіссөздердің созылуы жобаның белсенді құрылыс кезеңіне өтуіне кедергі келтіріп отырғанын айтты.
«Қазақстан үшін бұл зауыттың маңызы зор, сондықтан жобаның басталу мерзімін шексіз кейінге қалдыруға жол берілмейді. Мемлекетке нәтиже керек. Жоба қарқынды түрде және біздің ұлттық экономикалық мүдделерімізге толық сәйкес іске асырылуы тиіс. Консорциумнан сындарлы және жедел ұстаным күтеміз», — деп қадап айтты Ерлан Ақкенженов.

✔️Кеңес қорытындысы бойынша Министр мемлекеттің ұстанымы өзгермейтінін: жоба ұлттық мүдделер үшін барынша тиімді жүзеге асырылуы керек екенін, ал барлық қатысушылармен ортақ мәмілеге келу — жақын болашақтағы басым міндет екенін жеткізді. Тапсырмалардың орындалуы мен жобаның іске асырылу барысы ерекше бақылауға алынды.

🔷Казахстан форсирует строительство ГПЗ на Карачаганаке

▪️В Астане под председательством Министра энергетики Ерлана Аккенженова состоялось совещание по вопросам строительства Карачаганакского газоперерабатывающего завода.

▪️В обсуждении приняли участие руководство "Самрук-Казына", национальных компаний «QazaqGaz», «КазМунайГаз», ТОО «КМГ Карачаганак» и акционеры.

▪️Министр энергетики подчеркнул, что возведение Карачаганакского ГПЗ мощностью до 5 млрд м³ газа в год - прямое поручение Главы государства и ключевой элемент Комплексного плана развития газовой отрасли до 2029 года. Основная цель проекта — обеспечение растущих потребностей внутреннего рынка товарным газом и снижение зависимости от импорта путем диверсификации перерабатывающих мощностей, исторически завязанных на Оренбургский ГПЗ.

▪️В ходе встречи Ерлан Аккенженов заслушал отчеты о текущем статусе реализации: на данный момент подтверждена экономическая целесообразность проекта и подписано соглашение о базовых принципах сотрудничества с китайской корпорацией CITIC Construction. Ведется подготовка к этапу FEED (базового проектирования), а также прорабатываются вопросы земельного участка, инфраструктуры и обеспечения сырьевой базой.
Единым оператором стратегического проекта станет нацкомпания «QazaqGaz». Данное решение продиктовано необходимостью оперативного перехода к стадии практической реализации и долгосрочным профильным опытом компании в управлении крупными газовыми активами.

▪️Особое внимание участники уделили ходу переговорного процесса с иностранными акционерами Карачаганакского проекта. Министр отметил необходимость скорейшего урегулирования вопросов гарантированной поставки сырого газа, согласования ценообразования (формирования справедливой отпускной цены для обеспечения рентабельности внутреннего рынка) и интеграции завода с существующей инфраструктурой месторождения (brownfield). В ходе совещания также был поднят вопрос справедливого урегулирования механизма выплат за утилизацию газа (Evacuation fee).

▪️Министр энергетики Ерлан Аккенженов отметил, что затягивание переговоров препятствует переходу проекта к активной стадии строительства.
«Для Казахстана этот завод имеет критическое значение, и бесконечно переносить сроки старта проекта неприемлемо. Государству нужен результат. Проект должен реализовываться динамично и в строгом соответствии с нашими национальными экономическими интересами. Ожидаем от консорциума конструктивной и оперативной позиции», — подчеркнул Ерлан Аккенженов.

✔️По итогам совещания Министр подчеркнул, что государственная позиция остается неизменной: проект должен быть реализован максимально эффективно для национальных интересов, а достижение консолидированной позиции со всеми участниками - приоритетная задача на ближайшую перспективу. Ход исполнения поручений и реализации проекта переведен на особый контроль.