ایران‌دل | IranDel
3.65K subscribers
1.28K photos
994 videos
41 files
2.03K links
همه عالم تن است و ایران‌ دل ❤️

این کانال دغدغه‌اش، ایران است و گردانندۀ آن، یک شهروند ایرانی آذربایجانی

[ بازنشر یک یادداشت، توییت، ویدئو و یا یک صوت به معنی تأیید کل محتوا و تمام مواضع صاحب آن محتوا نیست و هدف صرفاً بازتاب دادن یک نگاه و اندیشه است.]
Download Telegram
🔴 عدالت، قانون اساسی، حریّت

۲۷ دی‌ماه ۱۲۸۵ خورشیدی، برگی از نشریه‌‌ی ملانصرالدین، چاپِ تفلیس، وحشت عثمانی از تحولات مدنی در ایران بر اثر جنبش مشروطیت را نشان می‌دهد؛ مجموعه کوشش‌ها و رویدادهایی که برای مشروط کردن قدرت، نهادینه‌سازی «آزادی سیاسی»، برقراری «عدالت قضایی» و «حکومت قانون» در ایران آغاز شد و برای تثبیت این آرمان‌ها و رفع موانع و مشکلات پیش رو چند سال ادامه پیدا کرد و در مرحله اول، موسوم به انقلاب مشروطه، منجر به امضای فرمان مشروطه به دست مظفرالدین شاه قاجار در ۱۳ امرداد ماه ۱۲۸۵ شد تا یک روز بعد، در ۱۴ امرداد ماه ۱۲۸۵ خورشیدی فرمان مشروطیت صادر شود.


مکان، زمان و تعداد شماره‌های چاپ‌شده مجله‌ی ملانصرالدین:

تفلیس - سال‌های ۱۹۰۶ تا ۱۹۱۷ میلادی در ۳۴۰ شماره
تبریز - سال ۱۹۲۱ در ۸ شماره
باکو - سال‌های ۱۹۲۲ تا ۱۹۳۱ در ۴۰۰ شماره



🔴 منبع:
صفحه ملانصرالدین

@IranDel_Channel

💢
👍14
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
🎥 سخنان دکتر میرجلال‌الدین کزازی، به پاس برگزاری نخستین همایش بزرگداشت یعقوب‌لیث صفاری.

زابل، ۱۴۰۲٫۱۰۲۹ خورشیدی

@IranDel_Channel

💢
👍20

🔴 تحولاتِ اخیر منطقه‌ای و لزومِ تنش‌زدایی

✍️ احسان هوشمند

آسیای جنوب‌غربی یکی از ملتهب‌ترین روزهای خود را در بیش از پنج دهه گذشته تجربه می‌کند. تنش‌های جاری در غزه، لبنان، سوریه و دریای سرخ پدیده‌های بسیار حساس و با‌اهمیتی هستند که به خودی خود می‌تواند منطقه را هر لحظه، درگیر بحرانی بزرگ و حتی جنگ کند و مدیریت شرایط از کنترل نیروهای مؤثر در منطقه از‌جمله آمریکا و ایران خارج شود. اتفاقات چند روز گذشته و حملات موشکی به سوریه و اربیل، مرکز "اقلیم کردستان" عراق، و غرب پاکستان نشان دیگری از التهاب جاری در منطقه است. واکنش پاکستان و حمله ارتش این کشور به مناطقی در اطراف سراوان در جنوب‌شرقی ایران، هم برگ دیگری از این تحولات است. آنچه در میان این التهاب باید مورد توجه قرار گیرد، توجه به منافع ملی و اتخاذ تصمیم دوراندیشانه و مبتنی بر ارزیابی‌های چند‌وجهی است. آیا ایران در شرایطی است که هم‌زمان در ابعاد وسیع منطقه‌ای درگیر چالش و بحران شود؟ آیا بخش بزرگی از مسائل موجود در قالب پیگیری‌های دیپلماتیک قابل رفع و رجوع و حل نیستند؟ ایران دارای ظرفیت‌های کارشناسی و دیپلماتیک قابل قبولی است که به صورت شایسته و بایسته و در عمل به کار گرفته نمی‌شود یا بسیار کم به آن توجه شده است. اقدام آفریقای جنوبی و ثبت شکایت در دادگاه لاهه یکی از نمونه‌های روشن و آموزنده در ابتکار دیپلماتیک است که اثرات روانی درخورِ توجهی در جهان بر جای گذاشته است. در سال‌های گذشته روابط ایران در حالی با "دولت محلی اقلیم کردستان" عراق به تنش و سردی غیر‌قابل قبولی میل کرده است که ملت ایران دارای خاطرات و تجارب زیسته شیرینی با بخش بزرگی از کُردهای عراق در نیم‌سده گذشته است. افزون بر آنکه میان ایرانیان با کُردهای عراق پیوندهای تمدنی و تاریخی و فرهنگی عمیق و چند‌وجهی وجود دارد، کُردهای عراق در دوره بحران ابتدای انقلاب و نیز جنگ تحمیلی بر ملت ایران در کنار نیروهای ایرانی بودند و ثبت صدها شهید کُرد عراقی به نام شهدای جنگ با عراق در بنیاد شهید ایران وجه دیگری از مناسبات ایران با مردم کُرد در عراق را نشان می‌دهد. اگر دستگاه‌های سیاسی و امنیتی و نظامی برای مقابله با حضور گروه‌های مسلح در "اقلیم کردستان" عراق با دولت عراق و "دولت اقلیم کردستان" عراق در حال رایزنی‌های دیپلماتیک یا پیگیری‌های امنیتی هستند و نتایج این پیگیری‌های دیپلماتیک نتوانسته به وضعیت رضایت‌بخشی ختم شود یا اگر درباره مراودات تجاری و اقتصادی در اقلیم کردستان عراق با اسرائیل یا دیگران حساسیت‌هایی وجود دارد، پیگیری این حساسیت‌ها نیازمند صبر و خویشتن‌داری و کار کارشناسی و استفاده از ابزارهای دیپلماتیک و ارائه ابتکار عمل در سطوح مختلف در این زمینه است. آگاه‌کردن افکار عمومی درباره منشأ اختلافات و نارضایتی‌های موجود و استفاده از ظرفیت‌های گوناگون بخشی از ابزارهای در دسترس است.

در میان مسئولان کُرد عراقی نیز ظرفیت‌های زیادی برای تقویت مناسبات با ایران و رفع مسائل و نگرانی‌ها وجود دارد و نباید این ظرفیت‌ها نادیده گرفته شود. اتفاق چند روز گذشته در اربیل موجب واکنش مسئولان "اقلیم کردستان" عراق شد؛ همچنان که واکنش‌ها در میان لایه‌های مختلف دولت عراق اعم از رئیس‌جمهوری، نخست‌وزیر، مشاور امنیت ملی، مجلس و دیگر بخش‌های دولت عراق درباره اتفاق و رویداد، ابراز نارضایتی شدید و اعتراض علیه ایران بود. از منظر مناسباتِ منطقه‌ای نیز چنین روشی حتی ممکن است به سرایت این روش‌ها نزد کشورهای دیگر نیز منجر شود؛ کمااینکه واکنش پاکستان از این منظر قابل بررسی است.



🔴 دنباله‌ی یادداشت را در بخشِ "مشاهده فوری" بخوانید:
👇👇


@IranDel_Channel

💢
👍11

🔴 اگر شاهنامه فردوسی نبود؟

(۱)

✍️ محمدعلی فروغی

اگر فردوسی، شاهنامه را نظم نکرده بود این روایات به حالتِ تاریخ بلعمی (ترجمه و تلخیص تاریخ محمدبن جریر طبری) و نظایر آن در می‌آمد که از صدهزار نفر یک نفر آنها را نخوانده بلکه ندیده است، و شکی نیست در اینکه اگر سخن دلنشین فردوسی نبود، وسیله‌ی ابقای تاریخ ایران همانا منحصر به کتب امثال مسعودی و حمزه بن حسن و ابوریحان می‌بود که همه به زبان عرب نوشته شده و اکثریت عظیم ایرانی‌ها از فهم آن عاجزند. شاهنامه فردوسی از بدو امر نزد فارسی‌زبانان چنان دلچسب واقع شده که عموماً فریفته آن گردیده‌اند. هرکس خواندن می‌توانست، شاهنامه را می‌خواند و کسی که خواندن نمی‌دانست در مجالس شاهنامه‌خوانی برای شنیدن و تمتع یافتن از آن حاضر می‌شد. کمتر ایرانی بود که آن داستان‌ها را نداند و اشعار شاهنامه را از بر نخواند و رجالِ احیا شده فردوسی را نشناسد. اگر این اوقات ازین قبیل مجالس نمی‌بینی و روایت آن اشعار را کمتر می‌شنوی، از آن است که شداید و بدبختی‌های عصر اخیر، محور زندگانی ما را به کلی منحرف ساخته و به قول معروف چرخ ما را چنبر کرده بود.

___

(۲)

✍️ محمد‌علی اسلامی‌ندوشن

طیّ این هزار سال هرگاه ایرانی در تنگنا یا نیاز یا خطر قرار می‌گرفته، دست کمک به طرف شاهنامه دراز می‌کرده، بدانگونه که می‌توانیم بگوئیم که ایران را در دو وجه می‌بینیم: ایران پیش از شاهنامه، و ایران بعد از شاهنامه.
چند نمونه بیاورم:

ـ دوران مغول و بعد از مغول که دورانی مصیبت‌بار است، هنگام شکوفائی شاهنامه است. بایسنقر، نواده‌ی تیمور لنگ، شاهنامه را با خطّ خوش نویساند و نگارگری کرد. بدانگونه که یکی از هنری‌ترین کتابهای جهان شد. همین چند سال پیش دانشگاه هاروارد امریکا چاپی از آن کرد که «گرانترین کتاب جهان» شناخته شد.

ـ بیشترین تعداد شاهنامه‌ی مذهّب، در کتابخانه‌ی توبقابی ترکیه یافت می‌شود، که شاهان صفوی به عنوان شفیع در زمانی که اختلاف‌های دامنه‌دار میان ایران و عثمانی بود، و شیعه و سنّی در برابر هم چنگ و دندان نشان می‌دادند، به عثمانی‌های هدیه می‌کردند، تا آن را وسیله‌‌ی تفاهم قرار دهند.

ـ فتحعلی‌شاه قاجار نیز، برای عذرخواهی از تزار روسیّه، آنگاه که سفیر روس به دست ایرانی‌ها کشته شده بود، جزو هدایا، یک جلد شاهنامه‌ی مذهّب به پطرزبورگ روانه کرد. شاهنامه و نقش‌هائی که در آن به کار رفته بود، کتاب صلح بود. در ضمن با ارسال این کتاب می‌خواستند بگویند ما چه گذشته‌ی باشکوهی داشته‌ایم. ببینید چه مردان و زنانی در ایران بوده‌اند. آن زمان هنوز تاریخ هخامنشی‌ها شناخته نشده بود.

شاهنامه‌ی کتاب مردم ایران است. گرچه به دست یک نفر پدید آمده، گوئی هزاران هزار نفر در ایجاد آن دست داشته‌اند، زیرا عمقِ روحِ ایرانی و کام‌ها و ناکامی‌های او را سروده است. همانگونه که گفتم، اگر شاهنامه هم نبود، ایران با همین آب و همین خاک و همین کوه، بر جای می‌ماند. البرز همان البرز می‌بود، ولی کو آن سیمرغ که زال را در آن پرورد، تا رستم از آن پدید آید، و کو آن غاز که ضحّاک در آن به بند کشیده شد؟ در آن صورت کشوری می‌شد بی‌زبان که هرچه به او می‌گفتند، جواب نداشت، و بی‌پنجره، که افق در برابرش نبود.


🔴 منبع:
مقاله در فصلنامه پاژ، سال اوّل، شماره‌ چهارم، زمستان ۱۳۸۷، (جشن‏نامه دکتر خالقی مطلق)


@IranDel_Channel

💢
👍26
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🎥 روایت مهدی بازرگان، درباره چگونگی «جا انداختنِ فکرِ خروجِ شاه از ایران» با تلاش‌های نهضت آزادی.!


@IranDel_Channel

💢
👎12👍7

🔴 گشتی در میدانِ ایالت و موزه‌ی مردم‌شناسی ارومیه

نه چکمه‌ی قزاقی داریم، نه جلیقه‌ی لزگی

✍️ محمد مطلق

«در موزه مردم‌شناسی ارومیه از عیسی عزیزنژاد، کارشناس این موزه، می‌پرسم چرا لباس‌های محلی آذربایجان با پوششِ سایر مردمِ ایران تفاوتی ندارد؟ پس چکمه‌های قزاقی و جلیقه‌های آبی لزگی و کلاه‌های روسی کجاست؟

می‌خندد و می‌گوید: خودت می‌گویی لزگی و قزاقی و روسی. این لباس‌های ترکیبی و من‌درآوردی هیچ ارتباطی با مردمِ آذربایجان ندارد. برای استخراج هر تکه لباسی که اینجا می‌بینید به مجموعه‌ای از اسناد تاریخی، منابع مکتوب، مشاهداتِ میدانی، تصاویر قدیمی و همین طور مصاحبه با افراد مطلع رجوع شده که نشان می‌دهد تفاوتی اساسی با پوشش سایر مناطقِ جغرافیای ایران ندارد. اگر خوب دقت کنید اینجا تفاوت چندانی هم بین پوشش طوایفِ کُردزبان و تُرک‌زبان نمی‌بینید؛ بویژه عناصرِ لباس‌های زنانه که بسیار شبیه هم هستند و در مجموع مشابه هر دو را ممکن است در روستاهای زنجان، همدان یا هر نقطه دیگری از ایران بیابید.

عزیزنژاد با آسیب‌شناسی لباسِ کُردی عنوان می‌کند: «همان طور که می‌بینید لباسِ کُردی سنتی بلند و گشاد است اما سال‌های اخیر بویژه تیپِ جوان خیلی این لباس را دست‌کاری کرده‌ و اصطلاحاً پوشش کُردی را اسپرت کرده‌اند. شلوار مردانه تنگ شده، آستین‌ها کوتاه‌تر شده و لباس زنانه کُردی هم دیگر پوشش اصیل خود را از دست داده و توری و بدن‌نماتر شده است. این آسیب‌ها باید شناسایی و پالایش شود.»

او معتقد است تغییرات لباس محلی آذربایجانی و کُردی، دستکاری آنها یا اساساً معرفی پوشاکِ غیر ایرانی به عنوان لباسِ بومی، بیشتر تحت تأثیر شبکه‌های اجتماعی، بی‌اطلاعی از تاریخ و شناسنامه‌ی لباس و گاه برنامه‌ریزی مراکزی در خارج از کشور است.


🔴 دنباله‌ی گزارش را در بخشِ "مشاهده فوری" بخوانید:
👇👇


@IranDel_Channel

💢
👍23👎1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🔴 پدرانه...

🔴 برشی از فیلم سینمایی جدایی نادر از سیمین، ساخته‌ی اصغر فرهادی


@IranDel_Channel

💢
👍7

🔴 گسترش ناتو

✍️ رحمان قهرمان‌پور

سرانجام پارلمان ترکیه با عضویت سوئد در ناتو موافقت کرد. مجارستان هم اعلام کرده بود در صورت موافقت ترکیه به این کار رضایت خواهد داد. به این ترتیب سوئد و فنلاند دو عضو جدید ناتو در شمال اروپا و در حوزه‌ی دریای بالتیک می‌شوند که در جوار روسیه است. این دو کشور بعد از جنگ جهانی دوم تلاش کرده بودند در منازعات بین المللی بی‌طرف باشند و برای تحریک نکردن روسیه عضو ناتو نشدند. اما بعد از حمله روسیه به اوکراین ناقوس جنگ در کل اروپا به صدا درآمد!

به این ترتیب حمله روسیه به اوکراین نه تنها به افزایشِ امنیت آن کمکی نکرد بلکه باعث تقویت ناتو و به تبع آن تهدیدات امنیتی علیه روسیه شد.

خطای محاسباتی رهبران سیاسی می‌تواند هزینه‌های سنگین و جبران نکردنی برای کشورها داشته باشد. کرملین بارها تهدید کرد که اگر سوئد و فنلاند عضو ناتو شوند ساکت نخواهد نشست و تلاش زیادی کرد با نزدیکی به ترکیه و مجارستان مانع عضویت سوئد و فنلاند در ناتو شود. اما ترکیه سرانجام با میانجی‌گری آمریکا و وعده تحویل جنگنده‌های F16 با عضویت سوئد موافقت کرد و روسیه هم نتوانست کاری بکند.

سیاست جهانی مثل یک شطرنج است. رهبرانی که در داخل صدای مخالف را نمی‌شنوند کم کم به این باور می‌رسند که جهان خارج هم مثل داخل در اختیار آنهاست و اشتباه محاسباتی از همین جا ناشی می‌شود.

پوتین در حمله به اوکراین دچار خطای فاحشی شد. گزارش‌های غلط از توان ارتش به او دادند. فساد را دست کم گرفت و تصور کرد به سرعت اوکراین را فتح خواهد کرد. جامعه و اقتصاد و سیاست خارجی روسیه را گروگان جنگ کرد. اعتبارش را میان کشورهای نسبتاً مستقل از دست داد. اروپا و آمریکا را متحد و زمینه تقویت ناتو را فراهم کرد.

باعث ترس رهبران جمهوری سابق شوروی از روسیه و رفتن آنها به سمت چین و غرب شد. جبران همه این هزینه‌ها در کوتاه مدت ناممکن و در بلند مدت بسیار دشوار است.


@IranDel_Channel

💢
👍16👎3
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
🎥 مناظره‌ی مصطفی مهرآیین و مهدی جمشیدی پیرامون مسائل ایران در شبکه یک سیما

🔴 تاریخ مناظره:
پنجم بهمن ماه ۱۴۰۲ خورشیدی، در برنامه‌ی جریان شبکه یک سیما


🔴 مناظره را می‌توان از طریق یوتیوب هم تماشا کرد.


🔴 پی‌نوشت:
بازنشرِ یک مناظره، به معنای تأیید طرفین مناظره یا تأیید کل مطالب مطرح شده در آن نیست و هدف، اطلاع‌رسانی‌ست.

@IranDel_Channel

💢
👍14👎1

🔴 «شریعتی در هواپیمای شاه»

✍️ مهدی تدینی، تاریخ‌پژوه

دکتر علی شریعتی یکی از کسانی بود که در بسترسازی برای سرازیر شدن قشر خاصی از جوانان به سوی مجاهدین خلق تأثیر عمیقی داشت. مسئله روایتی بود که او از اسلام و اسلام‌دوستی ارائه می‌داد. جامعۀ ایران در سال‌های دهۀ چهل و پنجاه رو به تحولات عمیق و گسترده‌ای داشت. چهرۀ شهرها عوض می‌شد، مراکز صنعتی یکی پس از دیگری سر برمی‌آورد، بر شمار دانشجویان و تحصیل‌کردگان افزوده می‌شد و دنیای زیست ایرانی در ظاهر و باطن مدرن می‌شد. با آشنایی قشر جوان با علم و فناوری، از یک سو زاویه‌ای میان آنها و دنیای سنتی و سنت‌گرا ایجاد می‌شد، اما از دیگر سو هنوز حاضر به پذیرش بسیاری از ابعاد مدرنیته نبودند. نوعی سرگردانی در این جوانان پدید آمده بود ــ در حالت از سنت رانده و از مدرنیته مانده داشتند. لای این دو دنیا گیر کرده بودند. نه پای ماندن در دنیای قدیم را داشتند و نه دل رفتن به دنیای جدید. به همین منوال، این جوانانِ تکنسین، مهندس، دکتر ــ یعنی از جهانی علم‌باور ــ شده بودند و ارتباطشان با روحیات و ذهنیاتِ سنتی اسلام سست شده بود، اما همچنان علایق اسلامی داشتند.

در اینجا شریعتی مانند منجی برای این قشر ظهور کرد و با آمیزه‌های شعبده‌گون خود جهان‌بینی جدیدی دست این جوانان می‌داد. جوانان دکترـ‌مهندس‌شده‌ای که نمی‌خواستند افکار قدیمی والدینشان را وام بگیرند اما در عین حال هنوز کوله‌بارشان پر از انگاره‌های الهیاتی بود، پایگاه و پناهگاهی در بافته‌های فکری شریعتی می‌یافتند ــ با شریعتی می‌توانستند روحی متافیزیکی و الهیاتی در جسم مدرن بدمند، بدون اینکه آغشته به روحیات مدرن شوند. به همین دلیل مخاطبان اصلی شریعتی قشر درس‌خوانده بودند. قدرت گرفتن مارکسیسم بازار شریعتی را گرم‌تر می‌کرد، زیرا شریعتی هم انگاره‌های چپ را در صورت‌بندی‌های آشنا (غیرمارکسیستی) می‌پیچید و هم بدیل خوبی برای جوانانی بود که میلی به سکولاریسم و ماتریالیسم مارکسیستی نداشتند. بگذارید این فرایند جذب را با یک مثال بسیار بارز توضیح دهم.

بهزاد معزی یکی از بهترین خلبانان ایران بود. او در کار خود آنقدر زبده بود که بتواند به عنوان خلبان هواپیمای سلطنتی ایران انتخاب شود. خلبان آخرین پرواز شاه از ایران ــ در بیست‌وششم دی ۵۷ ــ همین سرهنگ معزی بود. اما او همان زمان که هواپیمای شاه را می‌راند، دلبستۀ مجاهدین خلق بود. این‌هم خود نشانۀ دیگری از میزان نفوذ انقلابی‌ها در اطراف شاه بود که یکی از امنیتی‌ترین و حساس‌ترین کارها (یعنی خلبانی هواپیمای سلطنتی) دست کسی بود که شیفتۀ مجاهدین بود ــ مجاهدینی که از همان زمان ابزار ترور را هم در خورجین سیاسی‌شان داشتند.


🔴 دنباله‌ی یادداشت را در بخشِ "مشاهده فوری" بخوانید:
👇👇


@IranDel_Channel

💢
👍17
ایران‌دل | IranDel
VatanYoli61.pdf
VatanYoli62.pdf
1.6 MB
‌‌‌
🔴 شماره‌ی ۶۲ ماه‌نامه‌ی وطن‌یولی (راهِ وطن)

شماره‌ی دی ماه ۱۴۰۲ خورشیدی


@IranDel_Channel

💢
👍11
ایران‌دل | IranDel
VatanYoli62.pdf

🔴 شماره‌ی ۶۲ ماه‌نامه‌ی وطن‌یولی (راه وطن) منتشر شد.

شماره‌ی دی ماه ۱۴۰۲ خورشیدی


🔴 در این شماره می‌خوانید:

غلامحسین زرگری‌نژاد در معرفی کتاب برآمدن قاجار بیان کرد:
"آقامحمدخان به ایران بزرگ می‌اندیشید"

دکتر علیرضا قیامتی پس از سفر به قونیه و مزار مولانا:
"ترکیه به دنبال فارسی‌زدایی ازمولوی است."

گرامی‌داشت شاهنامه‌پژوه زنده‌یاد ابوالفضل خطیبی؛
شب بخارایی به نام پژوهندۀ نامۀ باستان

تبار، دین و زندگانی رهبر خرمدینان و ادعاهای ناصواب؛
بابک‌ خرم‌دین و پان‌ترکیسم

گونتای گئج آلپ، نویسنده پانترکیست باکویی:
"ترکان اصلی‌ترین دلیل شکست بابک بودند."

رستم، پهلوان بزرگ و اسطوره‌ای شاهنامه

گرامی‌داشت ثبت جهانی سه اثر فاخر ایران

سالروز درگذشت شاهرخ مسکوب؛ نگهبان فرهنگ ایران



🔴 برای مطالعه‌ی ماه‌نامه، می‌توانید به اینجا مراجعه کنید.

@IranDel_Channel

💢
👍16👎1

🔴 ثروت‌اندوزی خانوادگی؛ سیطرهٔ «بانک‌های علی‌اف» بر اقتصاد "جمهوری آذربایجان"

✍️ گزارشِ رادیو فردا

در طول بیش از دو دهه یکه‌تازی الهام علی‌اف در رأس قدرت در "جمهوری آذربایجان"، نزدیکان او ثروت بی‌حد و حصری اندوخته‌اند. این موضوع تا حد زیادی مرهون رانت‌خواری و به‌دست‌آوردن قراردادهای پرسودِ دولتی در بخش‌هایی همچون منابع طبیعی، سفرهای هوایی و ساخت‌وساز است.

بخش بانکداری هم یکی دیگر از منابع مهم درآمد خانوادهٔ اول این کشور محسوب می‌شود. دختران آقای علی‌اف (لیلا و آرزو) و تعداد دیگری از نزدیکان رئیس‌جمهور، از طریق مدیریت بانک‌های استقراضی خصوصی، کنترل اموال و مستغلاتی به ارزش میلیاردها دلار را در اختیار دارند.

یک تحقیق گسترده و دامنه‌دار رادیو اروپای آزاد نشان می‌دهد که سیطرهٔ این گروه بر نظام بانکی کشور همچنان در حال گسترده‌تر شدن است.

در سال ۲۰۱۵ [میلادی]، زمانی که دولت در پی سقوطِ قیمت جهانی نفت، ارزش پول ملی "جمهوری آذربایجان" (منات) را کاهش داد، بخش قابل‌توجهی از پس‌اندازهای مردم از بین رفت و فشار روانی زیادی به جامعه وارد شد. تحقیقات بخش آذری رادیو اروپای آزاد نشان می‌دهد که از همان زمان، سهم چهار بانک متعلق به علی‌اف‌ها و نزدیکان‌شان از مجموع دارایی‌های بخش بانکی این کشور سه برابر شده است.

این چهار بانک، شامل «پاشا بانک»، «کاپیتال بانک»، «خلق بانک» و «بانک آوراسیا»،‌ در مجموع به بزرگ‌ترین وام‌دهندهٔ کشور، تبدیل شده و تحت یک برنامهٔ دولتی که با هدفِ تقویت مشاغل و بازرگانی طراحی شده، وام‌هایی به ارزش صدها میلیون منات ارائه کرده‌اند.



🔴 دنباله‌ی گزارش را در بخشِ "مشاهده فوری" بخوانید:
👇👇


@IranDel_Channel

💢
👍17👎3
ایران‌دل | IranDel
🎥 روایت مهدی بازرگان، درباره چگونگی «جا انداختنِ فکرِ خروجِ شاه از ایران» با تلاش‌های نهضت آزادی.! @IranDel_Channel 💢
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🎥 نگاهِ مهدی بازرگان به تاریخ ایران و گلایه‌ی او از وابستگی تاریخی ملت ایران به زمین (میهن)!

(تاریخ سخنرانی سال ۱۳۵۸ خورشیدی)


🔴 پی‌نوشت:
جشن‌های ۲۵۰۰ ساله در مهر ماه سال ۱۳۵۰ خورشیدی برکزار شده بود که در ویدئو به اشتباه سال ۱۳۵۵ گفته می‌شود.


@IranDel_Channel

💢
👎13👍3
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🎥 توضیحِ ابراهیم یزدی درباره‌ی "مبانی سیاستِ خارجی جمهوری اسلامی"


@IranDel_Channel

💢
👎14👍2

🔴 یادی از استاد سید حسن تقی‌زاده تبریزی

✍️ محمدرضا شفیعی‌کدکنی

تقی‌زاده به ظاهر یک رجل سیاسی است اما در عرصه‌هایی پیشاهنگ است. مقالات تقی‌زاده در مورد فردوسی در مجلهٔ کاوه پس از نود سال و مقدمهٔ او بر دیوانِ ناصرخسرو پس از هشتاد سال بی‌نظیر و عالی است. نیز گاه‌شماری در ایران هنوز در روی کرهٔ زمین بهترین اثری است که در این مورد نوشته شده است.

🔴 منبع:
این کیمیای هستی، جلد ۳، تهران: ۱۳۹۶، صفحهٔ ۳۹۸

_____


🔴 اول آ
زادی

✍🏻 سید حسن تقی‌زاده تبریزی

همۀ این اختلاف مذهب و زبان و نژاد ادنى (کمترین) خللی به وحدت ملّی ایران و وطن‌پرستیِ ایرانیان نمی‌رساند، فقط به شرط عدالت و آزادی و رفاه اجتماعی و اگر این شرط موجود باشد جای هیچ‌گونه نگرانی از آن اختلاف مذهب و زبان نخواهد بود؛ چنانکه حالا در فرانسه نسبت به پروتستان‌های آن مملکت نگرانی نیست ولی در قرن ۱۹ مسیحی که آنها مورد آزار بودند نگرانی بوده و شب سنت بارتلمی در سنهٔ (سال) ١٥٧٢ مسیحی که پروتستان‌ها را قتل عام کردند در همین کتاب معروف لغت لاروس فرانسوی صفحهٔ ننگین تاریخ تعصب در فرانسه شمرده شده.
در موقع جنگ اروپا نه سویسی‌های آلمانی‌نژاد و زبان، ادنی (کم‌ترین) تمایلی به آلمان نشان دادند و نه سویسی‌های فرانسوی‌زبان نسبت به فرانسه و همهٔ آنان مملکت خود را که مقر آزادی و عدالت است، برهمهٔ ممالک خارجی مجاور خود ترجیح می‌دهند.

پس وطن پرستی حقیقی بر اساس آزادی و عدالت قائم می‌شود ورنه وطن‌پرستی اجباری ریشه پیدا نمی‌کند و «حبِّ وطن گرچه حدیثی است صحیح» طبع انسان هم راحت و رفاه و عدالت و آزادی و حُریّت (آزادگی) در زبان و دین خود در اقامتگاه خود می‌خواهد و به آسانی به مردنِ به سختی و ظلم و سلبِ آزادی تن در نمی‌دهد و پیشوایان ما گفته‌اند كه مُلک با كفر دوام می‌کند ولی با ظلم دوام نمی‌کند.

ناصر خسرو قبادیانی بلخی که افتخار ایران و شاعر سخنور با ایمان فارسی است به سبب اسمعیلی‌بودن یعنی هفت امامی بودن از وطن خود آواره شد و خانمان او را به حکمِ روحانیان و اُمَرای متعصّب، ویران و تاراج کردند و او به بَدَخشان (افغانستان) گریخت و در درهٔ کوهی به نام یُمکان در حوالی فیض‌آباد و جرم کنونی بقیهٔ عمر خود را به عُسرت و سختی و تنهائی و عزلت و غربت در آنجا گذراند.
چنانکه معروف است، فردوسی را هم به عنوان اینکه رافضی است (شیعه است) از دفن در قبرستان مسلمانان مانع شدند. خسرو انوشروان که بقدر مقدور آئینهای عادلانه برای رعایا جاری کرد (اگرچه نسبت بمانويان و مزدکیان تساهلی نشان نداد) باز قریب ٤٨ سال سلطنتِ با استحکام و با آسایش کرد و خسرو پرویز که مملکت ایران را وسعت فوق العاده داده و فتوحات عظیمه کرد و سوریه و فلسطین و مصر و قسمت بزرگی از خاک روم را تا تنگه بوسفور و پشت دیوار قسطنطنیه مسخّر ساخت در نتیجهٔ ظلم زیاد و اسراف و جمع مال از رعایا عاقبت به دست خود ایرانیان هلاک شد.

🔴 منبع: مجلهٔ یغما، ۱۳۳۲، صص ۴۷۰–۴۶۹



🔴 پی‌نوشت:
تصویر: از راست: محمود افشار، جبیب یغمایی، مجتبی مینوی، سید حسن تقی زاده و عطیه تقبی‌زاده، خرداد ۱۳۴۸ خورشیدی
عکس از استاد ایرج افشار، گنجینهٔ پژوهشی ایرج افشار


🔴 هشتم بهمن ماه، سالروز درگذشتِ استاد حسن تقی‌زاده تبریزی

#مناسبتها | #یادها

@IranDel_Channel

💢
👍16👎1

🔴 حمله تنف و چند نکته

✍️ صابر گل‌عنبری، تحلیلگر مسائل خاورمیانه

دولت آمریکا از کشته شدن سه نظامی خود در حمله پهبادی به منطقه مرزی اردن و سوریه خبر داده است و منابع آمریکایی هم گفته‌اند ۳۰ نفر دیگر زخمی شده‌اند.

درحالیکه آمریکایی‌ها مکان وقوع حمله را در شمال شرقی اردن در نزدیکی مرز سوریه اعلام کرده‌اند، اما دولت اردن تأکید می‌کند که این حمله علیه پایگاه تنف و در خارج از خاک اردن و داخل سوریه رخ داده است.

در عین اهمیت روشن شدن دقیق مکان حمله به‌ویژه اگر داخل اردن اتفاق افتاده باشد، اما آنچه فعلاً مهم‌تر به نظر می‌رسد، نوع واکنش آمریکا به آن است؛ به‌ویژه که از زمان شروع جنگ غزه این اولین بار است که دولت آمریکا اعلام می‌کند که تعدادی از نیروهایش در منطقه کشته می‌شوند. 

دولت آمریکا کلاً نسبت به کشته شدن نیروهای خود حساس است؛ به‌ویژه اگر این اتفاق در شرایطی رخ دهد که آمریکا مثل دورانِ حضور نیروهای آمریکایی در افغانستان در حالت جنگی مستقیم نباشد.

بایدن در بیانیه‌ی خود آشکارا از ایران نام برده و گفته که این حمله از طرف گروه‌های تحت حمایت  ایران انجام شده و تأکید کرده است که همه طرف‌های مسئول حمله مجازات خواهند شد.
در  کنار آن هم برخی سناتورهای آمریکایی خواستار انجام حملاتی علیه تهران شده‌اند.

اما چند نکته:

۱. آنچه مسلم است، این که آمریکا نسبت به این حمله واکنش نشان خواهد داد.

۲. احتمالاً دولت بایدن تحت فشارِ جمهوری‌خواهان و این فضای انتخاباتی تلاش کند که واکنشی نشان دهد که حمل بر ضعف و متهم به بی‌عملی در مقابل تهران نشود. 

۳. اما دولت آمریکا به دنبال خروج اوضاع منطقه از کنترل و  گسترش جنگ در منطقه نیست و علی‌رغم تقویت حضور نظامی آمریکا در منطقه در  سه ماه اخیر، ولی به گونه‌ای نیست که منعکس کننده تمایل و یا پیش‌بینی و نگرانی جدی آمریکا نسبت به وقوع جنگی بزرگ در  منطقه در امتداد جنگ غزه باشد. ازاین‌رو، نوع واکنش هم هر چند شاید شدید باشد، اما احتمالاً در چارچوب همین سیاست باشد و به نحوی نباشد که اوضاع را از  کنترل خارج کند.

۴. بنا به آنچه گفته شد، بعید است که آمریکا در پی رویاروی نظامی مستقیم با ایران باشد و انجام حمله یا حملاتی مشخص به داخل ایران نیز فعلاً دور از  ذهن است، از این جهت که ممکن است که به کنش واکنش‌ها و تشدید بحران در منطقه بینجامد که احتمال خروج اوضاع از کنترل و همان رویاروی مستقیم را گریزناپذیر کند؛ مگر این که آمریکا قبل از هر حمله‌ای این اطمینان خاطر را داشته باشد که به واکنش قوی منجر به جنگی از طرف تهران مواجه نخواهد شد. در کل، انجام حمله‌ای مستقیم به ایران در این شرایط چندان محتمل نیست. 

۵. آنچه بیشتر محتمل است انجام حملاتی هماهنگ و نسبتاً شدید علیه نیروهای همسو با ایران در عراق و  سوریه و منطقه و چه بسا حملاتی به مراکز نظامی ایران در سوریه می‌باشد.

۶. در کنار آن، بعید نیست که آمریکا در چارچوب این تنش فزاینده دست به اقدامات ایذایی غیرمستقیمی در ایران از جمله برخی خرابکاری‌ها در آینده بزند. همچنین احتمالاً سختگیری‌ها در  اعمال تحریم‌ها را تشدید و حتی از  دسترسی ایران به منابع آزاد شده خود جلوگیری کند. از این جهت که این مسئله و هر نوع تعاملی با تهران در این شرایط تنش، دولت بایدن را در داخل در تنگنا قرار خواهد داد

۷. بعد از انجام حملاتی هماهنگ و نسبتاً شدید در منطقه، بعید نیست که آمریکا برای کنترل وضعیت کنونی و جلوگیری از شکل‌گیری وضعیتی ناخواسته در جهت گسترش جنگ به سمت ایجاد راه حلی برای پایان جنگ غزه حرکت کند و تشدید تقابل غیر مستقیم با تهران را به بعد از آن موکول کند.



🔴 پی‌نوشت:
بازنشر یک یادداشت، به معنای تأییدِ کل محتوای آن و تأیید تمام مواضع نویسنده‌ یادداشت، نیست.

@IranDel_Channel

💢
👍11

🔴 نکوداشتِ یعقوب لیث؛
نغمه‌هایی در رثای دلاورِ ایران‌زمین



با سخنرانی:
میرجلال‌الدین کزازی
صادق چراغی

اجرای موسیقی:
یعقوب‌خوانی و شاهنامه‌خوانی بختیاری
گروه دوتار خراسان
دف‌نوازی
گروه مازون


زمان:
چهارشنبه ۱۱ بهمن ۱۴۰۲ خورشیدی، ساعت ۱۷ تا ۲۰

مکان:
تهران، تالار فردوسی خانه اندیشمندانِ علوم انسانی
(تهران، خیابان کریم‌خان زند، خیابان استاد نجات‌اللهی، پارک ورشو)



#اطلاع_رسانی

@IranDel_Channel

💢
👍20

🔴 تنش‌های اخیر ایران و پاکستان

✍️ احسان هوشمند

پس از ظهور دولت مشروطه به‌تدریج برخی شورش‌های عشایری و طایفه‌ای فروکش و با ظهور مارکسیسم و سازمان‌های مارکسیستی در ایران، پدیده جدیدی در ذیل عنوان قوم‌گرایی در کشور ظهور کرد. نخستین نشانه‌های ظهور قوم‌گرایی ابتدا در سایه نیروهای شوروی در آذربایجان و مهاباد بروز کرد و کشور در دهه‌های بعد گاه و بی‌گاه نیز با تشدید فعالیت سازمان‌های چریکی مارکسیست و حزب توده و نیز سازمان‌های محلی مارکسیست شاهد فعالیت و حتی جنگِ مسلحانه و در نتیجه تحمیل هزینه‌های انسانی و سیاسی و اقتصادی ناشی از قوم‌گرایی بوده است؛ اما در این دوره چند‌دهه‌ای سیستان‌و‌بلوچستان و به‌ویژه بخشِ جنوبی استان سیستان‌و‌بلوچستان یعنی مناطقی که هم‌وطنان بلوچ زندگی می‌کنند، کمتر شاهد فعالیت جریان‌های قوم‌گرا بود. اگر در اسناد در دسترس از‌جمله فرمان مشهور استالین برای تأسیس جریان‌های قوم‌گرا و تجزیه‌طلب هم دقت شود، استالین افزون بر آذربایجان و کردستان خواستار آن شده بود که در دیگر مناطق ایران از‌جمله در بلوچستان نیز چنین جریان‌هایی تأسیس شود. با این اوصاف و به دلایلی چنین هدفی محقق نشد. در دهه‌ی ۱۹۷۰ مسیحی نیز حزب بعث عراق در تلاش بود که با تأسیس جنبش مسلحانه در بلوچستان، دولت ایران را تحت فشار قرار دهد که این اقدام نیز دستاورد چندانی برای عراق در پی نداشت.

پس از پیروزی انقلاب و آغاز درگیری‌های قومی در غرب کشور و نیز تنش‌های ناشی از فعالیت جریان خلق عرب در خرمشهر گروهی از سازمان‌های مارکسیستی تلاش کردند که در بلوچستان نیز فعالیت خود را آغاز کنند؛ اما این اقدامات نیز برای این سازمان‌ها دستاوردی نداشت؛ هرچند تحولات ناشی از انقلاب و چپ‌روی‌های ناشی از آن موجب شد که در ساختار اجتماعی طوایفِ بلوچ دگرگونی‌هایی روی دهد و سردارها یا رؤسای طوایف بلوچ از میانه مناسبات حذف یا نقش‌شان کم‌رنگ و به‌تدریج مولوی‌ها میدان‌دار شوند؛ اما این پدیده نیز موجب نشد تا قوم‌گرایی یا افراط‌گرایی مذهبی به پدیده‌ی غالب در منطقه مبدل شود و هرج‌ومرج یا ناامنی بر استان یا مناطقی از استان تحمیل شود. در دهه‌های بعد، ظهور چند جریان مسلح و فعالیت‌های مسلحانه و تروریستی این جریان‌ها از‌جمله جیش‌العدل، انصارالفرقان، حزب‌الفرقان و حرکت انصار ایران و جندالله موجب شد تا روند جدیدی در فعالیت گروه‌های محلی با آمیزه‌ای از افراط‌گری دینی و مذهبی شکل گیرد و هزینه‌هایی هم بر کشور و استان تحمیل کنند؛ هر‌چند این جریان‌ها هم موفق نشدند به صدای غالب در استان مبدل شوند.

بر‌خلاف ایران در بخش‌های غربی پاکستان ظهور احزاب قوم‌گرای بلوچ با آموزه‌های مارکسیستی سابقه‌ای طولانی دارد و فعالیت این تشکیلات در پاکستان در شش دهه گذشته موجب تلفات انسانی درخور‌توجهی شده است. سازمان‌هایی مانند ارتش آزادی‌بخش بلوچستان، جبهه آزادی‌بخش بلوچستان، ارتش جمهوری‌خواه بلوچ و جبهه آزادی‌بخش متحد بلوچستان از‌جمله این سازمان‌ها‌ست که در دهه‌های گذشته علیه دولت [پاکستان] به اقدمات مسلحانه روی آورده‌اند. برخلاف ایران، این دسته از سازمان‌های عموما مارکسیست و چپ توانسته‌اند در میان شهروندان در بلوچستانِ پاکستان نفوذی کسب کنند و همراهی بخشی از آنان را جلب کنند. برخورد ارتش و دستگاه‌های امنیتی پاکستان نیز با این سازمان‌ها موجب کشته و زخمی‌شدن هزاران نفر و حتی مفقود‌شدن شمار درخور‌توجهی از شهروندان عادی بلوچ شده است.

با وجود این تحولات در منطقه، روابط ایران و دولت پاکستان در ۷۷ سال گذشته از بدو تأسیس پاکستان همواره با ثبات و حتی در برهه‌هایی راهبردی بوده است. به گونه‌ای که روابط ایران و پاکستان با شرکت در سازمان پیمان مرکزی یا سنتو بیش‌ازپیش نزدیک شد؛ اگرچه ایران در سال۱۹۷۹ [میلادی] از سنتو خارج شد؛ اما روابط ایران و پاکستان همچنان گرم و از نظر سیاسی نزدیک بود و دو کشور اجازه ندادند که فعالیت سازمان‌های تروریستی در مرزهای دو کشور خللی در روابط ایران و پاکستان ایجاد کند.

در ۲۰ سال گذشته و پس از تأسیس سازمان جندالله و سپس جیش‌العدل و انصارالفرقان و استقرار این سازمان‌ها در پاکستان، تا حدودی روابط ایران و پاکستان تحت‌تأثیر فعالیت این سازمان‌ها قرار گرفت. پاکستان نیز مدعی بود که برخی از گروه‌های تجزیه‌طلبِ پاکستانی در درون مرزهای ایران استقرار دارند. حملات موشکی و پهپادی ایران و پاکستان در هفته‌های گذشته و حمله به محل سکونت تعدادی از شهروندان پاکستانی در سیرکان شهرستان سراوان از این منظر قابل‌تحلیل است.


🔴 دنباله‌ی یادداشت را در بخشِ "مشاهده فوری" بخوانید:
👇👇


@IranDel_Channel

💢
👍6
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🎥 جشن سده چیست و چه اهمیتی دارد؟
در این ویدیو، استاد ابراهیم پورداوود دربارۀ «جشن سده» توضیح می‌دهد.



ابراهیم پورداوود، نخستین مترجمِ اوستا به زبان فارسی و استاد فرهنگِ ایران باستان و زبان اوستایی در دانشگاه تهران (زادۀ ۱۲۶۴ خورشیدی در رشت و درگذشتۀ ۱۳۴۷ خورشیدی در تهران)



@IranDel_Channel

💢
👍18
‌‌
🔴 جشن سده

در شامگاهِ دهمین روز از بهمن ماه در آخرین روزِ چلّه بزرگ (یک دی تا ۱۰ بهمن) و در شبِ آغازِ چلّه کوچک (یازده بهمن تا سی بهمن) و ۵۰ روز و ۵۰ شب مانده به جشنِ نوروز، و صدمین روز از روزِ نخستِ آبان ماه (صدمین روزِ زمستانِ بزرگ در تقسیم‌بندی دو فصلی)، ایرانیان با افروختن هیزمی که مردمان از پگاه بر بام خانه خود یا بر بلندی کوهستان گرد آورده‌اند، جشن بزرگ و ملی "سده" آغاز می‌شود و مردمان گِردِ آتش حلقه زده و با ساز و آواز و رقص چنین شبی را جشن می‌گیرند.

جشن سده یا سده‌سوزی در بین مردم ایران به عنوان یکی از جشن‌های ملی - حتی با قدمتی بیش از نوروز - رواج داشته و متأسفانه در دهه‌های اخیر کمرنگ شده است و شایسته است به این جشن ملی و میهنی پرداخته شده و در تقویم رسمی درج و دیگربار بین مردم، فراگیر شود.



🔴 داستانِ پدیدآمدنِ آتش و بنیادنهادنِ جشن سده در شاهنامه‌ی حکیم ابوالقاسم فردوسی توسی

فردوسی در شاهنامه آورده که هوشنگ، نوه گیومرت (کیومرث) و پسر سیامک،‌ شاهِ اساطیری ایران از پادشاهی پیشدادی،‌ آهن را از سنگ بیرون کشید، اولین‌بار آهنگری کرد. او آتش را یافت و راه را برای یک‌جانشینی و شهرنشینی فراهم کرد. یافتن آتش، زمان و مناسبت جشن سده است.

حکیم فردوسی توسی حکایت کرده هوشنگ با چند تن از نزدیکانش از کوه می‌گذشتند که مار سیاهی پدیدار شد. هوشنگ، سنگِ بزرگی برداشت و به سوی آن پرتاب کرد. سنگ به کوه برخورد کرد و آتش از برخوردِ سنگ‌ها برخاست.

در شاهنامه آمده است:

یکی‌روز شاهِ جهان سوی کوه
گُذر کرد با چندکَس هم‌گروه

پدید آمد از دور چیزی دراز
سیه‌رنگ و تیره‌تن و تیزتاز

دوچشم از برِ سر، چو دو چشمه‌خون
ز دودِ دهانش، جهان تیره‌گون

نگه کرد هوشنگ باهوش و سنگ
گرفتش یکی سنگ و شد تیزچنگ

به زورِ کیانی رهانید دست
جهان‌سوز مار از جهان‌جوی جست

برآمد به سنگِ گران، سنگِ خُرد
همان و همین سنگ بشکست گُرد

فروغی پدید آمد از هر دو سنگ
دل سنگ گشت از فروغ آذرنگ

نشد مار کشته ولیکن ز راز
ازین طبع سنگ، آتش آمد فراز

جهان‌دار پیشِ جهان‌آفرین
نیایش همی کرد و خواند آفرین

که او را فروغی چنین هدیه داد
همین آتش آنگاه قبله نهاد

بگفتا فروغی‌ست این ایزدی
پرستید باید اگر بخردی

شب آمد برافروخت آتش چو کوه
همان شاه در گرد او با گروه

یکی جشن کرد آن شب و باده خورد
«سده» نام آن جشن فرخنده کرد

ز هوشنگ ماند این سده یادگار
بسی باد چون او دگر شهریار

کز آبادکردن جهان شاد کرد
جهانی به نیکی ازو یاد کرد


🔴 پی‌نوشت:
تصویر مربوط به نگارهٔ جشن سده
اثر سلطان محمد تبریزی
شاهنامهٔ شاه‌طهماسبی

@IranDel_Channel

💢
👍19