Чарговы выпуск "Няпростай гісторыі": дыскусія Андрэя Казакевіча і Аляксея Ластоўскага пра тое, адкуль узяліся літвіны ў сучаснай Беларусі і чаму на гэта так нэрвова рэагуюць літоўцы.

Нацыянальны гістарычны музей выклаў у свабодны доступ усе нумары часопіса "Беларускі музей". Паколькі гэты часопіс практычна не распаўсюджваўся, то навіна сапраўды радуе!

Чарговы выпуск “Няпростай гісторыі” прысвечаны бітве пад Воршай, шмат размаўляюць пра яе значэнне, але тут прапануецца навукова-крытычная оптыка. Суразмоўца - гісторык Аляксандр Казакоў.

Вялікабрытанія вяртаецца ў самую значную навуковую праграму ЕС – Horizon.
Навуковыя ўстановы Братаніі змогуць падаваць заяўку ў фонд, які зараз складае 95 мільярдаў еўра. Таксама Злучанае Каралеўства будзе ўдзельнічаць у праграме Copernicus (€9 млд.), праўда не далучыцца да праграмы ядзерных даследаванняў Euratom R&D. Штогадовы ўнёсак Брытаніі ў дзве праграмы складзе €2.6 млд. на год.
Для параўнання ўсе бюджэтныя выдаткі на даследавання ў Беларусі ў 2023 годзе складуць не больш за €0.1 млрд. У Расіі менш за 7 млрд.
Удзел Брытаніі ў схеме быў часткаю дамовы па Brexit 2020 года, але быў спынены на тры гады з-за супярэчнасцей па Паўночнай Ірландыі.
Навукоўцы Вялікабрытаніі заўсёды атрымлівалі шмат грантаў з праграм Horizon, змагаючыся за першае месца і часам апярэджваючы іншую еўрапейскую навуковую супердзяржаву - Германію.
Затрымка і няўпэўненасць з Horizon прывялі да зніжэння ўдзелу ў еўрапейскіх праектах. Тупік таксама прымусіў перавесці многія даследаванні ў краіны ЕС. Акрамя таго, брытанскія даследчыкі, якія займалі кіруючыя пасады ў шэрагу вялікіх і працяглых праектаў, былі вымушаныя сысці. Новая дамоўленасць можа ажывіць сектар і пазіцыі брытанскіх даследчыкаў у еўрапейскай навуцы.
Варта нагадаць, што з-за падтрымку беларускімі ўладамі вайны Расіі супраць Украіны, Беларусь была выключана з навуковых праграм ЕС. Удзел беларускіх дзяржаўных арганізацый у еўрапейскіх даследаваннях больш немагчымы.

Апублікаваны шорт-ліст Прэміі Міжнароднага Кангрэса даследчыкаў Беларусі, узнагароджанне пераможцаў адбудзецца падчас Кангрэса 23 верасня ў Гданьску.

Ад Андрэя Шулаева: Выйшаў з друку слоўнік беларускай мовы Івана Грыгаровіча!!! Працу над слоўнікам Грыгаровіч распачаў яшчэ ў 1824 г., а выданьне было заплянаванае на 1852 год. Слоўнік мусіў стаць найстарэйшым слоўнікам беларускай мовы акадэмічнага ўзроўню, але сьмерць спачатку аўтара, а потым і апекуна выданьня паклала гэтаму канец... Пра гэты слоўнік пісалі, яго абмяркоўвалі, але да сёньняшняга дня ён заставаўся ў выглядзе рукапісу. У выданьні зьмяшчаецца артыкул з археаграфічным аналізам рукапісу; уступ да слоўніка самога сп. Грыгаровіча; сам слоўнік на літары А, Б, В (толькі гэтыя літары слоўніка захаваліся да сёньня); дадаткі да слоўніка (сярод якіх незавершаны і невыдадзены слоўнік Аляксандра Станкевіча - 553 словы); рукапіс Збору словаў Літоўска-рускай гаворкі Фёдара Шымкевіча - 2163 словы) і інш. Аб'ём выданьня: 416 старонак. Наклад: усяго 99 асобнікаў. Набыць па сабекошту можна набыць у Андрэя Шулаева, таксама ў продажы будзе ў "Акадэмкнізе".

Апублікаваны вераснёўскі нумар часопіса Communist and Post-Communist Studies, выдаванага Каліфарнійскім універсітэтам, што тэматычна прысвечаны Беларусі. На жаль, доступ да артыкулаў платны.