بازی های محلی
بازی‌های بومیِ محلی ریشه در سنت‌های دیرینۀ نیاکانمان دارد که متأسفانه امروزه بنا به دلایلی چون استفاده از وسایل ارتباط جمعی، بازی‌های رایانه‌ای و ورزش‌های جدید، امکان پرداختن به بازی‌های محلی را تقریباً غیرممکن ساخته است.
درحال حاضربازی‌های رایانه‌ای و ورزش‌های جدید، چنان جای خود را در بین مردم باز کرده که دیگر بازی‌های سنّتی که روزگاری جذاب‌ترین سرگرمی‌ها و تفریحات مردم را در پی داشت،بکلی فراموش شده‌اند. اما بدون شک لذتی که در انجام بازی‌های محلی قدیمی هست، در هیچ ‌یک از بازی‌های جدید و کامپیوتری دیده نشده است.
#بازیهای_محلی
ازکتاب #روزی_روزگاری_آبکوه
#علی_دشتبان
🌷@Azu_vaxta👈

بازی محلی
بازی پِشتی: کمربندبازی
در این بازی ابتدا دایره‌ای به قطر تقریبا ً3متر بر روی زمین می‌کشیدند. درون دایره 2 و یا زمانی که شرکت‌کنندگان زیاد بود 3 یا 4 کمربند را طوری که سگک کمربندها بر روی خط دایره باشد، قرار می‌دادند. افراد شرکت‌کننده به دو گروهِ مساوی تقسیم و با قرعه‌کشی گروه برنده و بازنده را تعیین می‌کردند. گروه برنده و بازنده به وسیلۀ شیر یا خط‌انداختن با سکه و یا انداختن تر وخشک، انتخاب می‌شد. در موقع انداختن تر یا یا خشک، دو سرگروه در مقابل هم می‌ایستادند و یکی از سرگروه‌ها سنگی مسطّح که معمولاً سیاه بود را انتخاب و یک‌طرف آن را با مقداری آب دهان خیس می‌کرد و به سرگروه مقابل می‌گفت تر یا خشک؟ سرگروه مقابل یکی از این دو کلمه را انتخاب می‌کرد. مثلاً می گفت: تر. سرگروهی که سنگ در دستش بود سنگ را به حالت چرخشی رو به بالا پرتاب می‌کرد و پس از اینکه سنگ به روی زمین فرود می‌آمد، اگر سمتِ خیس‌شدۀ آن رو به بالا بود، گروه مقابل برنده بود و گروه بازندۀ قرعه‌کشی باید در داخل دایره و روی کمربندها قرار می‌گرفت.
#بازیهای_محلی
ازکتاب #روزی_روزگاری_آبکوه
#علی_دشتبان
🌷@Azu_vaxta👈

با شروع بازی افراد برنده بیرون خط سعی می‌کردند کمربندهای داخل دایره را بردارند و با آن شروع به زدن افراد داخل دایرۀ نمایند. در مقابل، افراد درون دایره نیز مانع آن می‌شدند تا کمربندی توسط افراد بیرون از دایره برداشته شود زیرا اگر یکی از کمربندها برداشته می‌شد، با زدن کمربند به سمت افراد داخل دایره و دورکردن آنها از روی کمربندهای بعدی، برداشتن آنها هم ساده‌تر می‌گردید و بازی زمانی دیدنی و جذّاب می‌شد که افراد کمربندها را برمی‌داشتند. در این مرحله بازی به اوج هیجان می‌رسید. افرادی که کمربندها را در دست داشتند، شروع به زدن کمربند با شدت هرچه‌تمام‌تر به پاهای افراد داخل دایره می‌کردند. افراد داخل دایره با خوردن هر کمربند به هوا می‌پریدند و بازیکنان بیرون و تماشاچی‌ها دودل میماندند که دلسوزی کنند یا به حرکات بازیکنان بخندند. کمربندها معمولاً از چرم طبیعی و بسیار ضخیم تهیه می‌شد و درد و سوزش شدیدی داشت.
مرحله اول بازی زمانی پایان می‌یافت که گروهِ داخل دایره موفق به گرفتن افراد بیرون از دایره بازی می‌شدند و با پا ضربه‌ای به روی پای بازیکن بیرون از دایره می‌زدند که با این عمل جای دو گروه عوض می‌شد.
#بازیهای_محلی
ازکتاب #روزی_روزگاری_آبکوه
#علی_دشتبان
🌷@Azu_vaxta👈

موسیقی نِماشوم
اجرای زیبای اساتید غلامرسول صوفی ومحمد طاهری
#موسیقی_نماشوم
#موسیقی_محلی
#خراسان
نِماشوم (نِماشُم) (nemâšom) در اصطلاح مردم خراسان یعنی : شبانگاه ، هنگام شب
🌷@Azu_vaxta👈

کلیپ نِماشوم
تقلید صدا مجید شاپوری
فیلم هندی شعله
#کلیپ_نماشوم
@Azu_vaxta👈

✨خدایا
🌙دلم را به مهرت
✨به عشقت
🌙به شناختت
✨به عظمت مهربانیت
🌙به امیدی که برایم میسازی
✨به راهی که نشانم می‌دهی
🌙به وقتی که دست‌هایم
✨را در تاریکی می‌گیری
🌙قرص کرده‌ام
✨به نگاهت تکیه کرده‌ام
🌙می‌دانم هیچگاه تنهایم نمیگذاری

شبتون در پناه خدا🌙✨
@Azu_vaxta👈

روزتون مغطر به عطر صلوات
خدایا
دراین روز چهارشنبه
زیبا و پربرکت
دلهایمان را عاشقانه
به تومیسپاریم
پناهمان باش
آرامش
سلامتی
عاقبت بخیری
وعمر باعزت را
نصیبمان کن
🌷@Azu_vaxta👈

🔹باورها واعتقادات عامیانه
در عصر حاضر، عقاید و آداب و رسوم‌ جوامع مانند بسیاری از مسائل دیگر زندگی، به سرعت در حال فروپاشی و فراموشی است. شاید دور نباشد آن‌ روزی که دیگر از فرهنگ و آداب و رسوم نیاکانمان کوچک‌ترین اثری باقی نماند. در قدیم مردم به آداب و رسوم احترام می گذاشتند و پایبند اصول اعتقادی خود بودند. بعضی از این اعتقادها و باورها هنوز هم در بین مردم، به خصوص روستاها و محله‌های قدیمی که تقریباً اصالت خود را حفظ کرده‌اند،
🔸 اگر ظروف بلور يا چينى می‌شکست، می‌گفتند بلا بوده که به این خورده است.
🔸 عقیده داشتند که پوشیدن لباس زرد آمد نيامد دارد، اما لباس سفيد، سبز و مشکى را خوش‌یُمن می‌دانستند.
🔸می‌گفتند از شانۀ ديگرى نباید استفاده کرد زیرا بين آنها دلسردى پیش می‌آید.
🔸با جارو کسی را زدن را بد می‌دانستند و می‌گفتند از عمر فرد کم مى‌شود و بايد از سرِ جارو مقداری را شکست. ولی بعضی مواقع با جارو آن‌قدر بچه‌ها را می‌زدند که جارو به تن بچۀ بیچاره تکه‌تکه می‌شد.
🔸چنانچه بچۀ خردسال جارو به دست می‌گرفت و جارو می‌کرد، می‌گفتند مهمان خواهد آمد.
🔸بر این عقیده بودند که همراه داشتن مهرۀ مار باعث سفيدبختى خواهد بود.
🔸می‌گفتند خوردن پنير ذهن را کم و آدمی را خرفت می‌کند.
🔸بر این عقیده بودند که براى اينکه زودتر مهمان از خانۀ صاحبخانه برود، باید داخل کفشش نمک ریخت.
🔸می‌گفتند سرکه‌انداختن آمد و نيامد دارد.
🔸باران نيسان که هفتاد روز بعد از نوروز می‌بارد، اگر روى سر کسى ببارد موى سرش را پرپشت مى‌کند و اگر بیمار آن را بنوشد، شفا خواهد یافت. 🔸عقیده داشتند که خوردن ماست و کاهو عمر را زياد مى‌کند.
🔸روز اول ماه و روز اول سال، خوردن تربت سيدالشهداء(ع) را بسیار خوش‌یُمن می‌دانستند و عقیده داشتند که ثواب دارد. ازکتاب #روزی_روزگاری_آبکوه
#علی_دشتبان
🌷@Azu_vaxta👈

مشهد شناسی قدیم
محلات مشهد
قسمت پنجم
📖 پایین خیابان (ته خیابون)
پس از احداث تنها خیابان مشهد در زمان شاه عباس صفوی قسمتی که در بالای حرم واقع میشود به بالا خیابان و قسمتی که در پائین حرم واقع میشود به پائین خیابان معروف می گردد
این خیابان از دروازه پائین خیابان تا دروازه بالا خیابان به طول دو هزار و نهصد ذرع (3016 متر) و عرض بیست و هشت ذرع(29.12 متر) بوده است
در دوره پهلوی بالا خیابان به دلیل وجود ارامگاه نادر به خیابان نادری و پائین خیابان به یاد شاه عباس، صفوی نامیده میشود
بعد از انقلاب به خیابان های شیرازی و نواب صفوی تغییر اسم می یابد ولی در تابلو ها بالا خیابان و پائین خیابان نیز ثبت شده است
#محلات_مشهد
🌷@Azu_vaxta👈

📖 پایین خیابان (ته خیابون)
وجه تسمیه نام «ته خیابان» از این سو است که در دوره صفویه، خیابان اصلی که از بالا به پایین کشیده شده بود، به دروازه ای به نام پایین خیابان ختم می شد. این بخش که پایین و ختم خیابان بود، به ته «خیابون» شهره گردید.
محله پایین‌خیابان همان امتداد محور عمده ارتباطی شهر از بست پایین حرم مطهر تا پنجراه پایین‌خیابان است که قبل از انقلاب، خیابان صفوی و اکنون «نواب صفوی» نامیده می‌شود. انتهای پایین‌خیابان در نزدیکی دروازه که به «ته‌خیابون» شهرت داشته، در حال حاضر به میدان وسیعی ختم می‌شود که «میدان عدالت» نام دارد. این میدان در قدیم «میدان اعدام» نام داشت که محل به دار کشیدن محکومین و قاتلین بود.
#محلات_مشهد
🌷@Azu_vaxta👈

نمایی از بست پایین خیابان و جهت شرقی شهرمشهد
تاریخ عکس : سال 1355
🌷@Azu_vaxta👈

🔸از کوچه های قدیمی این محله میتوان به کوچه های حسنقلی،ناصر،مسگرها،قراولخانه،بهره،سیابون،تاجرها،چهار بازار،ساربان ها ،فراشباشی اشاره کرد

🔸سراهای تاریخی محله پایین خیابان
بازار ها و مراکز خرید این محله برخی سنتی هستند مانند بازار حضرتی،عباس قلی خان،سرای حاج جواد،تیمچه حاجی محمد یوسف تابسراه و برخی جدید میباشند مانند مجتمع تجاری ارمان،ضامن سراهای تاریخی اردکانیان،شاهرودی و حاج جواد،گمرک…در این محله واقع هستند

🔸یادبودهایی از پایین خیابان
بست بالا و پائین که محل امنی برای متخلفین بوده است در این خیابان واقع است
انتهای پائین خیابان که به ته خیابان شهرت داشته است میدانی است که به میدان اعدام شهرت دارد و در گذشته محل اجرای این حکم بوده است
مصلی(عیدگاه) تاریخی شهر مشهد که قدمت ان به سال 1087 هجری قمری و صفویه بر میگردد در بیرون دروازه پائین خیابان واقع بوده است
گودال خشتمال ها(گود جلال،گود اصغر) و کوره های اجر پزی از مکان های ته خیابان بودند که اکنون مکان پارک وحدت است
در انتهای پائین خیابان و در مجاورت پنجراه بیرون از خندق و باروی شهر جاده سرخس قرار داشته است بعدها این جاده در محدوده شهری قرار میگیرد و نام ان خیابان سرخس میشود اکنون این خیابان به نام فاطمیون تغییر نام داده است

🔸مشاغل محله پایین خیابان
مشاغلی مانند عطاری،اجر پزی،اهک پزی،مالداری،هیزم فروشی و…در این محله مشغول به کار بودند
#محلات_مشهد
🌷@Azu_vaxta👈

موسیقی نِماشوم
یار میگوید الله
#موسیقی_نماشوم
#موسیقی_محلی
#خراسان
نِماشوم (نِماشُم) (nemâšom) در اصطلاح مردم خراسان یعنی : شبانگاه ، هنگام شب
🌷@Azu_vaxta👈

کلیپ نماشوم
بچه های امروز هرگز خاطراتی که ما با چراغ والور داریم را نخواهند داشت. این چراغ ها که سه رنگ آبی و سبز و خاکستری داشت ساخت انگلیس بود و در زمستانها وسط اتاق جا خوش میکرد و در تابستانها گوشه اتاق بود.
تنها تاجری که حق فروش این محصول را داشت آقای میرمصطفی عالی نسب بود و بعدها اولین کارخانه والور ساخت ایران را تاسیس کرد.
یادم میاد ظهرها که مدرسه تعطیل می شدیم در حالی که از سرما پاهایمان سِر و بی حس شده بود شتابان به منزل می آمدیم و دفتر و کتاب را کنار این چراغ پهن میکردیم و در حالی که تند تند مشق هایمان را مینوشتیم یک چشممان هم به تابه یا قابلمه درب و داغونی بود که مادر ناهار ظهرمان را در آن آماده میکرد.
شعله آبی این چراغ توی اون زمستونهای پر از برف و یخ نوید گرمای آرامش بخشی میداد.
در زمستانها چراغ والورمان 24 ساعته روشن بود و بعضی شبهای سرد و برفی که نفت چراغ تمام میشد یک شیرمرد میخواست تا به حیاط برود و از بشکه نفت بیاورد.
راستی چرا آن زمان با اینکه زندگی آنقدر سخت بود، همیشه یادآوری آن دوران با آه و حسرت همراه است
#کلیپ_نماشوم
@Azu_vaxta👈

الهی در سکوت شب
ذهنمان را آرام کن
وما را در پناه خودت
به دور از هیاهوی
این جهان بدار
الهی شبمان را
با یادت بخیر کن

"شبتون بخیر و در پناه خدا"
@Azu_vaxta👈

مشاغل قدیمی
قسمت سوم
سبک زندگی امروز با دوران گذشته بسیار متفاوت و سادگی گذشته،جایش را به زندگی پر تجمل امروز داده است. در این گذر زمانی به دلیل عوض شدن سبک زندگی، بسیاری ازمشاغل بکلی تغییر پیدا کرده و یا اینکه کاملا منسوخ گردیده است .
چینی بند زن ویا به اصطلاح عامه مردم قدیم مشهد (چینی بَش زَن ) یکی از این موارد است که دیگر وجود ندارند و شما نمی‌توانید در کوچه و خیابان اثری از آنها پیدا کنید چرا که این نوع از مشاغل نه دیگر مثل گذشته مشتری دارند و نه درآمد خوبی که از طریق آن بشود امرار معاش کرد.
#مشاغل_قدیمی
🌷@Azu_vaxta👈

فُقوویی یعنی : مارمالاد انگور، مربای سنتی انگور.