​​Ibn Javziy aytadi:

Bolang yetti yoshgacha sening rayhoningdir. Keyin o‘n to‘rt yoshgacha sening xodimingdir.

O‘n besh yoshdan keyin sening sherigingdir. Agar yaxshilik qilsang do‘sting bo‘ladi. Yomonlik qilsang dushmaning. Shu yoshga yetgach uni so‘kilmaydi ham, urilmaydi ham...

" Ummu Sibyon " bolalarga ziyon yetkazadigan jin toifasidir. Uning qiladigan ishi go'daklarga zarar yetkazishdan iborat.
Ammo bolaning qulog'iga azon va takbir aytib qo'yilsa, mazkur jin bolaga zarar yetkaza olmay qoladi.

Sog'lom bola - "Shayx Muhammad Sodiq" 📚

Farzandingizda kitob o‘qishga mehr uyg‘otishning oson usullari

Farzandingizning bo‘sh vaqtini kuzatib boring

O‘rtacha, zamonaviy odamlar kuniga 74 Gb gacha ma’lumotni qayta ishlaydilar. Olimlarning fikriga ko‘ra, 500 yil oldin ziyoli odam umri davomida bir xil miqdorda iste’mol qilgan.
Smartfonlardan foydalanadigan va erta yoshdan Internetga kiradigan bolalar ham katta hajmdagi ma’lumotlarga duch kelishadi. Kitoblar multfilmlar, TikTok videolari, mobil o‘yinlar bilan raqobatlashadi – bola nima o‘qishni tanlashda qiynalayotgani ajablanarli emas. Ko‘ngilochar gadjetlardan foydalanishni cheklashga harakat qiling. Shunday qilib, 2 yoshdan 5 yoshgacha bo‘lgan bolalarga odatiyb ish kunlarida kuniga bir soatgacha, dam olish kunlari esa uch soatgacha ekran qarshisida o‘tirishi mumkin.
Mutolaaga ko‘proq interaktiv kontent qo‘shing. Misol uchun kuzda farzandingizga ushbu mavsumga mos kitoblarni taklif qiling. Olma pirogini birgalikda pishirish, gerbariy yig‘ish, uyni bezatish va hokazo. Kitoblar qahramonlariga rang beriladigan maxsus kitoblarini qidiring, bolangizning sevimli asarlari asosida o‘yinlar o‘ylab toping. Xulosa qilib aytganda bolalarga adabiyot qiziqarli bo‘lishi mumkinligini ko‘rsatib bering...

Imkon qadar hech kimga g‘am tashvish yetkazmang. Hech qachon o‘z g‘azabingizni boshqalarga to‘kmang. Agar abadiy osoyishtalikni istasangiz, dardni o‘zingiz his qiling, lekin boshqalarga ozor bermang.

Umar Xayyom

Sevgida quyosh kabi bo'l. Do'stlik va qardoshlikda oqar suv kabi bo'l. Xatolarni yopishda tun kabi bo'l. Tavoze’da tuproq kabi bo'l. G'azab onida o'lik kabi bo'l. Har ne bo'lsang bo'l. Yo bo'lganing kabi ko'rin, yoki ko'ringaning kabi bo'l...



Jaloliddin Rumiy.

Inson har qanday ish uchun o'zidagi energiyani sarflaydi.

Biz, yaxshi bo'lishimiz uchun ortiqcha ish qilishimiz (quvvat sarflashimiz) kerak emas. Shunchaki,  yomon ishlar uchun ketadigan quvvatimizni ham yaxshilik tomonga yo'naltira olsak kifoya...

Bolalar va internet

Hozirgi kunda internet hayotimizning ajralmas qismiga aylanib ulgurdi. Bu texnologiya bilim olish, ijod qilish va muloqot uchun yaqindan ko'mak bermoqda. Shuning uchun undan bolalar ham foydalanmoqda. Ammo ular uchun bu borada ma'lum bir qoidalar, tartiblar bo'lishi kerak. Quyida shu haqida to'xtalamiz:

1. O‘rnak bo‘ling.
Bolalar ko‘pincha ota-onalarning odatlarini o‘zlashtiradilar. Internetdan me’yorida va to'g'ri foydalanishingiz bilan ularga o'rnak bo'ling.

2. Chegaralar belgilang.
Internetdan foydalanish vaqtini cheklang va undan foydalanish uchun ma’lum qoidalar o‘rnating. Masalan, ovqat vaqtida yoki uyqudan oldin telefon va planshetdan foydalanishni cheklash mumkin.

3. Kontentga e’tibor bering.
Bolalar qaysi sayt va ilovalardan foydalanayotganini nazorat qiling. Yoshlariga mos bo‘lgan ta’limiy va foydali materiallarni tavsiya eting.

4. Xavfsizlikni ta'minlang.
Bolalarga internet xavflari, shaxsiy ma’lumotlarni oshkor qilmaslik va begonalarga javob bermaslik kerakligini tushuntiring.

5. Aloqani mustahkamlang.
Bolalaringiz bilan ochiq muloqotda bo‘ling. Ular duch kelgan muammolar yoki qiziqtirgan savollari bo'yicha siz bilan bemalol gaplasha olsin.

6. Foydali kontentlarga qiziqtiring.
Ta’limiy dasturlar, kitoblar va ijodkorlikni rivojlantiruvchi ilovalar orqali internetning foydali tomonlarini ko‘rsating.

7. Kuzatish vositalaridan foydalaning.
Yosh bolalar uchun maxsus nazorat dasturlarini o‘rnating. Bu ularga mos bo‘lmagan kontentdan himoyalanishga yordam beradi.

Internet — bu vosita, undan qanday foydalanish esa ota-onaning tarbiyasi va nazoratiga bog‘liq.

#tarbiya

Odam oʻzi uchun duo qilishi—shart.
Bu huddi nafas olishdek zarur.
Biroq, boshqalar haqqiga duoda boʻlishi—qalb ishi. Muxabbat ishi.

Qalbimizni boshqalarning ehtiyojini sigʻidira oladigan darajada kengroq qilishimiz Robbimizga mahbub ishlardan biri......

#Kitobdan

Farzandlarimizni tarbiyalayotganimizda islomiy qonun-qoidalarga asoslanmaganimizga ishonib bormoqdaman. Turli yanglish cheklovlar bilan bolalarimizning dunyolarini ostin-ustun qildik. To‘p o‘ynama, Hazrati Xusaynning boshi dedik, qo‘g‘irchoq o‘ynama, keyin unga jon ato qilishing kerak bo‘ladi, deb har xil uydirma gaplarni gapirdik. Bolalarimizga islomni sevdirib emas, qo‘rqitib o‘rgatdik. Dinsizlikka nisbatan bolalarimizda nafrat uyg‘otmadik. Ular esa nafratlarini ota-onalariga yoki bir-birlariga nisbatan ishlatishdi.
Sevishning ham nafratlanishning ham o‘z qoidalari bor. Dushmanlarimiz ham bu qoidalarni juda yaxshi biladi va o‘z o‘rnida foydalanishadi.
Yoshlarimizga kino, teatr va shunga o‘xshash yo‘llar bilan ta’sir ko‘rsatishyapti. Ba’zida birgina karikatura ham ularning dunyoqarashini o‘zgartirishga yetib, ortyapti.
Sabab? Sababi g‘oyatda aniq. Biz bolalarimizga dushmanlarimiz
va ularning xiylalarini umuman o‘rgatmadik. Ularga tahorat, namoz, Qur’onni o‘rgatish yetmaydi. Biroq biz yetadi, deb o‘yladik.
Qaysi ota o‘z farzandi bilan sayr qilgani chiqadi?
Qaysi ota-ona jigarbandini suyib, erkalab namoz o‘qishni o‘rgatyapti? Qaysi ota-ona farzandlari bilan do‘st tutingan?
Bu xislatlar juda kamchiligimizda mavjud. Qop-qora taxtada oq nuqtalar taxtani oqartira olmaydi-ku.

© Omina Shenliko‘g‘li. "Imomning maneken qizi" asaridan

#Farzand_tarbiyasida muxum xazifa

Sen o‘zingga turmush o‘rtoq tanlayotganingda farzandingning yarim tarbiyasini hal qilayotgan bo‘lasan...

"Sizda farzandlaringiz tarbiyasi uchun vaqt bo'lmasa, butun vaqtini ularni buzish uchun bag'ishlagan kishilar bor".

Xolid al-Xulabiy

Bizni uyg'otayotgan inson yoki soat qo'ng'irog'i shunchaki bir sababchi halos, aslida har tong bizni Alloh uyg'otadi va bizga yashash uchun yana bir kun imkoniyat beradi.

Bu imkoniyatlar esa qachondir tugaydi...

O'sha kuni bizni soat qo'ng'irog'i ham va  biror yaqinimiz ham uyg'ota olmaydi.....

Kun kelib, ochilmagan gullar ochiladi, yechimi yoʻq muammolarga yechim topiladi, mahzun boʻlgan qalblar taskin topadi, yosh toʻkkan koʻzlar kuladi.

Avval ishonch, soʻng umid va sabr, keyin esa shukr qilasiz..

Seni g'amgin qiladigan va tavba qilishingga sabab bo’ladigan gunoh, seni kibrli qiladigan yaxshilikdan ko'ra Allohga ko'proq yoqadi.

Ali ibn Abu Tolib roziyallohu anhu

Har birimizda vaqt mashinasi bor: bizni o‘tmishga olib boradigan — xotiralar; kelajakka olib boradigan esa — orzular.

kitobdan iqtibos.

Avvallari nasihat qilgan insonga minnatdorchilik bildirilardi, bugun esa nasihatni qabul qilgan insonga rahmat aytish kerak boʻlib qoldi.
Bizning davr—ilk “tarsaki” qabih ish qilganning yuziga emas, “Allohdan qoʻrq” deganning yuziga tushiriladigan davr...😊🥹😔

iqtibos

Hech bir zalolat yo'qki, magaram bezatilgan bo'lmasa.

Sufyon Savriy

Inson hech qachon ayni daqiqada to‘liq yashamaydi. U doim o‘tmish xotiralarini kovlaydi yoki kelajak haqida o‘ylaydi, ammo shunchaki hozirgi lahzada yashash — juda noyob holat...

#Tafakkur

Najib Mahfuz shirinlik sotib yurgan bir bolani ko'radilar va yig'lab shunday deydilar:
"Bolalarning orzusi - bir parcha shirinlik, bu bola esa orzusini sotyapti"...

Bugun nikoh qiyin qilib yuborilgan

Shayxul islom, Muftiy Muhammad Taqiy Usmoniy hafizahulloh aytadilar:
Hazrati Jobir roziyallohu anhu bir kuni Nabiy sollallohu alayhi vasallam huzurlariga tashrif buyurdilar va: Ey, Allohning Rasuli! Men bir ayolga nikohlandim dedilar. (Imom Buxoriy rivoyati)
Bu sahobiy Nabiy sollallohu alayhi vasallamga juda yaqin sahobalardan edilar va har doim Nabiy sollallohu alayhi vasallam bilan uchrashib turar edilar. Lekin nikohda ishtirok etishga taklif qilmadilar. Chunki, Nabiy sollallohu alayhi vasallamning muborak davrlarida shunday umumiy odat bor ediki, nikoh uchun biror xos e’tibor qilinmas edi. Nikoh bo‘lyapti degani, bu bir to‘fon ko‘tarilyapti degani emas edi. Bir necha oylardan beri unga tayyorgarlik bo‘lyapti….. va butun oilada uning to‘s-to‘poloni, u siz nikoh bo‘lishi mumkin emas.
Shari’at nikohni qanchalik oson qilgan edi. Biz uni keraksiz va noto‘g‘ri rasm-rusumlar orqali shunchalik qiyin qilib oldik. Buning oqibatiga nazar soling, qizlar turmushga chiqa olmay uyda o‘tirib qolganlar. Bunga sabab sep tayyorlashlik uchun pul yo‘qligidir. Bu dabdabali to‘y tantanasini qilishlik uchun pul yo‘qligidir. Endi, bu ishlarga pul to‘plashlik uchun halol-xarom bir bo‘lib ketyapti. Bu barcha rasm-rusumlarni biz o‘zga din vakillaridan olib olganmiz. (Love story to‘ydan oldingi sevgi tarixi va uni xammaga to‘yxonada namoyish etishlik, kelinning dugonalariga gul otishi, kuyovning axmoqona banan otishi, ota qizini yetaklab kelib, to‘yxonada kuyovga topshirishi, kelinning kuyov va qaynotasi bilan vals tushishi, yarim yalang‘och kelinlik liboslari........va hokazo).
Nabiy sollallohu alayhi vasallam bayon qilgan sunnat yo‘lini tark qildik. Buning oqibati shuki, halol (nikoh orqali oila qurish) yo‘llari yopilib qolgan. Halol yo‘l orqali xohishlarini qondirishlik uchun juda ko‘p mol davlatga ega bo‘lishlik zarurdir. Milionlab puli bo‘lsa, o‘shanda to‘y qila oladi, bo‘lmasa, yo‘q. Ikkinchi tarafdan atrofdagi behayolik sababli nafsoniy va shahvoniy xislar junbushga kelgan. Uni halol yo‘l ila qondirishlik imkoni bo‘lmagach, harom yo‘lga qadam tashlanmoqda.... shuning uchun bu keraksiz rasm-rusumlar jamiyatimizni halokat qirg‘og‘iga yetkazib qo‘ygan.

(Islahiy xutbaat kitobidan.2-jild, 102-bet. Abdulqayyum Komil tarjimasi)