@AghayedNet_ غديرثانی.pdf
87 KB
🔺غدیر ثانی
سال‌روز بیعت با امیرالمؤمنین علیه‌السلام پس‌از قتل عثمان
@AghayedNet
Audio
@AghayedNet
🔺فایل صوتی نشست
🔹با موضوع:
🏝غدیر از دیدگاه مکتب استبصار
@AghayedNet
🌷در ایام ذی‌حجه و به‌ مناسبت عید سعید غدیر

🔸برگزار می‌شود:
@AghayedNet
AghayedNet
✔️🔻ضرورت مکتبی 🔹قسمت دوم در زمان عالم ربانی مرحوم حاج میرزا محمدباقر شریف طباطبائی رفع الله شأنه، با شیوعِ نظریهٔ ناصحیحِ «لزوم وحدت ناطق شیعی»، این بزرگوار تأکید بیشتری بر ضروریات داشتند. هرچند تمرکز ایشان درمیان انواع ضروریات، بر «ضرورت مذهب» بود؛ چراکه…
✔️🔻ضرورت مکتبی

🔹قسمت سوم

ازاین‌رو در عبارات استاد ما حفظه‌الله تعبیر «ضرورت مکتبی» را در چند موضع می‌بینیم. ایشان می‌فرمایند:
«ضرورت‌های مکتبی بعد از ضرورت علماء قرار می‌گیرد و بر پیروان ایشان [=بزرگان دین] حجت است.»
و می‌فرمایند:
«ضرورت‌های مکتبی، در ستون ضرورت‌ها، آخرین آنها قرار می‌گیرد که از محکمات کتاب و سنت و عقل است و از میزان‌ها به‌حساب می‌آید.»

سؤالی که ممکن است به ذهن بیاید این‌ است: چرا ضرورت مکتبی؟ چه نیاز است که در ستون ضرورت‌ها، به ضرورت مکتبی قائل شویم؟ مسائلی که در مکتب عالم ربانی مرحوم شیخ احمد احسائی اعلی الله مقامه از بنیادهای اصلیِ این مکتب باشد.

پاسخ این است که شیخ مرحوم اعلی الله مقامه شیعه اثناعشری بود و آنچه فرمود، مطابق «ضروریات اسلام و مذهب» بود. اما در عین حال تحقیقاتی که ارائه فرمود اختصاصیِ خودِ او بود.

پس درعین این‌که مطابق «ضروریات اسلام و تشیع» بود، اما اختصاصی بود؛ چراکه «حکمت» بود و در مسائلِ دقیقه و لطیفهٔ توحید و نبوت و امامت و مسائلِ نظریِ دقیقِ دینی بیاناتی اختصاصی فرمود.

ازاین‌رو مرحوم آقای کرمانی رفع الله شأنه در توضیح تعبیر «علمُنا» که سید مرحوم نگاشته‌اند، می‌فرمایند:
«نسب هذا العلم الیهم دون غیرهم فانهم رفع الله أعلامهم فی الدارین تفردوا فی هذه الطریقة و توحدوا فی هذه الحقیقة.» (مکارم‌الابرار (عربی)، ج۵، ص۱۸۳)

این علمِ اختصاصی ازبابِ مثالی است که مرحوم آقای شریف طباطبائی رفع الله شأنه می‌فرمایند:
«مانند آن‌که خبر دهم که خطّ میر منحصر بود به خود میر، و کسی دیگر به آن خوبی خط ننوشت. و شاهد صدق این خبر جمیع اهل خبره خط.» (دعائم‌الحکمة (فارسی)، ج۸، ص۴۴۶)

و جالب است که دوست و دشمن به این انحصار اذعان داشته‌اند و اهمیت علم شیخ مرحوم در همین است که بسیاری‌از علماء درعین این انحصار، سر تعظیم فرود آورده‌اند و برابر علم شیخ کرنش کرده‌اند.

پس این علم اختصاصی، چون دایره‌ای خاص در متنِ جامعهٔ تشیع است، «ضروریاتی» خواهد داشت. یعنی کسی‌که خود را تابعِ فکریِ شیخ احمد احسائی می‌داند، به این اصول فکری پایبند است. تأکید می‌کنیم این اصولْ برگرفته از قرآن و روایات است، هرچند سایر علماء به آن برنخورده باشند.

موافق و مخالفِ مکتب استبصار و اتجاهاتی که خود را به این مکتب بسته‌اند به «ضروریات مکتبی» اشاره کرده‌اند و با عبارات مختلف از این موضوع یاد کرده‌اند.

ادامه دارد...

@AghayedNet
AghayedNet
🔻 http://instagram.com/aghayednet
Audio
@AghayedNet
🔺فایل صوتی نشست
🔹با موضوع:
روایات متهم و منزوی عَلَوی در کتب متصوفه
🔸تحلیل و نقد کتاب تازه منتشر شده
تصویر امامان شیعه در متون زهد و تصوف نخستین
🗓سه‌شنبه ۲۸ تیر ۱۴۰۱
@AghayedNet
AghayedNet
@AghayedNet
🔺ملاحظات دکتر محمد سوری،‌ مؤلف محترم کتاب تصویر امامان شیعه در متون زهد و تصوف نخستین درباره نشست تحلیل و نقد این کتاب (در تاریخ سه‌شنبه ۲۸ تیر ۱۴۰۱)
@AghayedNet
🔺کتاب تازه منتشر شده
الأحساء نموذج التعایش المذهبی
@AghayedNet
AghayedNet
✔️🔻ضرورت مکتبی 🔹قسمت سوم ازاین‌رو در عبارات استاد ما حفظه‌الله تعبیر «ضرورت مکتبی» را در چند موضع می‌بینیم. ایشان می‌فرمایند: «ضرورت‌های مکتبی بعد از ضرورت علماء قرار می‌گیرد و بر پیروان ایشان [=بزرگان دین] حجت است.» و می‌فرمایند: «ضرورت‌های مکتبی، در ستون…
✔️🔻ضرورت مکتبی

🔹قسمت چهارم

موافق و مخالفِ مکتب استبصار و اتجاهاتی که خود را به این مکتب بسته‌اند به «ضروریات مکتبی» اشاره کرده‌اند و با عبارات مختلف از این موضوع یاد کرده‌اند.
برای نمونه، یکی از مخالفان مکتب علل‌اربعه بودن محمد و آل‌محمد علیهم‌السلام را از اصول مکتب و ضروریات مکتب شیخیه می‌داند (حسن میلانی، نقد شیخیه، جلسه اول) و هم‌چنین محمدخان کرمانی، از اتجاه شیخیه کرمان، در رساله اسحاقیه، با این تعبیر از «ضرورت مکتبی» یاد کرده است:
«مسلّمی این سلسله جلیله شیخیه بل غالب ملل و نحل است که... .»
مرحوم آقای سیدهاشم لاهیجی (از اتجاه شیخیه باقریه و مکتب استبصار) در رساله بیّنه چنین نوشته است:
«مسلّمی این سلسله علیّه است که نقباء و نجباء و بزرگان در هر عصری بوده و می‌باشند.»

اینک به عبارات بزرگان دین اعلی الله مقامهم می‌پردازیم و برای نخستین بار انواع تعبیرات ایشان از «ضرورت مکتبی» را نقل می‌کنیم:

۱. مرحوم آقای کرمانی اعلی الله مقامه مرقوم کرده‌اند:
«صار بین تلامذة الشیخ من الضروریات ان الشیخ اعلی الله مقامه قائل بان الشیعة اشعة الانبیاء و هم اعلی من الشیعة درجة.» (مکارم‌الابرار (عربی)، ج۹، ص۴۲۰)

۲. مرحوم آقای شریف طباطبائی اعلی الله مقامه به‌نقل از کسی چنین نوشته‌اند:
«این معنی مابین جمیع شیخیه مسلّمی است و احدی را انکار و تأملی در آن نیست» (دعائم‌الحکمة (فارسی)، ج۸، ص۲۶۸)
و توضیحی نفرموده‌اند و متعرض این تعبیر نمی‌شوند.

۳. در مواضعی، از «ضروریات مکتبی» به «مِن خواصّنا» تعبیر آورده‌اند. به دو نمونه اشاره می‌کنیم:
الف. «ان القول بتدرج مراتب الوجود ای الوجود المقید من خواصنا.» (مکارم‌الابرار، ج۳۱، ص۶۲)
ب. «فناسب ان‏‌نذکر قلیلاً من امر السلسلة الطولیة ایضاً التی هی عماد جل مسائلنا و سناد کثیر من مطالبنا و معرفتها من خواصنا و قد غفل عنها العلماء الکاملون و الاحبار الفاضلون.» (مکارم‌الابرار (عربی)، ج۷، ص۲۲۱)

۴. تعبیر دیگر از «ضروریات مکتبی»،‌ «بینات» است. مرحوم آقای کرمانی می‌فرمایند:
«من بینات طریقة المشایخ ان الاناسی المؤمنین خلقوا من شعاع الانبیاء فلاتغلوا فی دینکم و لاتقولوا علی الله الّا الحق.» (مکارم‌الابرار (عربی)، ج۳۱، ص۸۰)

۵. سید مرحوم اعلی الله مقامه تعبیر دیگری به‌کار برده‌اند:
«قد شرحنا هذا المعنی فی کثیر من مباحثاتنا... حتی صار الامر فی ذلک من المعلومات لکل من حضر عندنا و سمع منا.» (جواهرالحکم،‌ ج۷، ص۲۰۷)

مناسب است اشاره کنیم تعبیر «کما بیّناه فی کثیر من مباحثاتنا» یا «حققناه فی مباحثاتنا» به‌طور مکرر در کلمات سید مرحوم رفع الله شأنه دیده می‌شود که متعلقِ این تعابیر مباحثِ حِکمیِ مکتبی است.

۶. جالب است که شیخ مرحوم اعلی الله مقامه نیز در موضعی، از کلمه «ضروری» استفاده فرموده‌اند که در بافتِ عبارات، می‌شود به «ضرورت مکتبی»‌ اشاره داشته باشد. ایشان در شرح فقره زیارت جامعه کبیره (و حسابُهم علیکم) می‌فرمایند:
«...وجب فی الحکمة الالهیة ان‌یکون حسابهم علیهم و هذا بحمدالله لمن وفّقه الله لفهم ما کشفنا له من السرّ واضح لیس علیه غبار بل ضروری لأولی الأبصار الذین یفرقون بتوفیق الله بین اللیل و النهار و ذلک لبیانهم لهذا المعنی فی احادیثهم فی بواطنها.» (شرح الزیارة الجامعة الکبیرة، بیروت: دارالمفید، ج۲، ص۱۱۲)

۷. گاهی علاوه‌بر این‌که مفهوم یا موضوعی از ضروریات مکتبی است، نام‌گذاری آن نیز اختصاصی مکتب است. در این موارد تعبیر «یسمیٰ عندنا» به‌کار برده‌اند:
الف. «هذا الادراک یسمیٰ عندنا بالادراک الاحاطی.» (مکارم‌الابرار (عربی)، ج۲۴، ص۸۳)
ب. «فهذا الجسم المحفوظ فی جمیع الاعراض الجائیة الذاهبة یسمیٰ عندنا بالجسم الکلی.» (دعائم‌الحکمة (عربی)، ج۴، «شرح تهذیب المنطق»، ص۵۹۲)
ج. در کتاب معیاراللغة که زیر نظر مرحوم آقای کرمانی اعلی الله مقامه نگاشته شده، در توضیح «الحکمة» چنین آمده است:
«عند مشایخنا کأمثال الشیخ الأوحد الشیخ احمد بن زین‌الدین اعلی الله مقامه علم یُبحث فیه... .»

۸. در مواقعی، آنچه ضروری است مفهومی علمی نیست؛ بلکه اجماع بر قضیه‌ای است. برای نمونه، پس‌از رحلت شیخ مرحوم، همه مکتبیان اجماع کردند که وجود عالم ربانی مرحوم سید کاظم رشتی رفع الله شأنه شارحِ علمِ شیخ‌اند.
مرحوم آقای شریف طباطبائی اعلی الله مقامه می‌فرمایند:
«تلامذه سید مرحوم اعلی الله مقامه دانستند که ایشان اعلم تلامذه شیخ مرحوم اعلی الله مقامه هستند.»

ادامه دارد...

@AghayedNet
🔺نسخه‌ای نفیس و متعلق به قرن نهم در بخش مخطوطات عتبه حسینیه علیه‌السلام

🔹با عبارت تملک مرحوم شیخ علی‌نقی احسائی رحمه الله فرزند عالم ربانی مرحوم شیخ احمد احسائی اعلی الله مقامه

▪️۲۳ ذوالحجه سال‌روز رحلت مرحوم شیخ علی‌نقی احسائی (فرزند شیخ مرحوم اعلی الله مقامه) در سال ۱۲۴۶ ق در کرمانشاه به بیماری طاعون

🔸 عالم ربانی مرحوم حاج سید محمدکاظم رشتی درباره مرحوم شیخ علی‌نقی می‌فرمایند:
«الشيخ التقی الصالح العلی، جناب الشيخ علی بن شيخنا و سنادنا اعلی الله مقامه و هو كان من العلماء المبرزين و الفضلاء المتبحرين و كان من حملة الاسرار.» (شرح القصیدة، ص۴۹۹)
@AghayedNet
AghayedNet
✔️🔻ضرورت مکتبی 🔹قسمت چهارم موافق و مخالفِ مکتب استبصار و اتجاهاتی که خود را به این مکتب بسته‌اند به «ضروریات مکتبی» اشاره کرده‌اند و با عبارات مختلف از این موضوع یاد کرده‌اند. برای نمونه، یکی از مخالفان مکتب علل‌اربعه بودن محمد و آل‌محمد علیهم‌السلام را…
✔️🔻 ضرورت مکتبی

🔹قسمت پنجم


پیش‌از این اشاره شد که در روزگار معاصر، توجه به ضروریات مکتبی پررنگ شد. درادامهٔ بیانات و تعبیرات بزرگان دین دراین‌باره، مناسب است به بعضی عبارات استاد ما حفظه‌الله نیز اشاره کنیم که در این نیم‌قرنِ اخیر در سخنرانی‌ها فرموده‌اند:

۱. کامل آگاه به جمیع علوم دینی است و دین را حفظ می‌کند. این ضرورت شیخیه است. هرکس بگوید که بزرگان، در امر دین و علوم مربوط به دین، غفلت می‌کنند و اشتباه و خطا دارند، بداند از شیخیه خارج است. چون ضرورت شیخیه بر این است که کاملین که حفاظ دین‌اند، در همان عرصه معصوم‌اند. در حفظ دین معصوم‌اند. خلاف‌روی در دین ندارند. (سخنرانی ۱۱ فروردین ۱۳۵۹ مطابق با ۱۴ جمادی‌الاولی ۱۴۰۰، مسجد قلعه جندق)

۲. دقت می‌کنید کلیات و محکمات و ضروریات مذهب ما این است. این ضرورت مذهب ما است. طریقه شیخ بزرگوار ضرورتش این است... هرکجا متشابهی دیدیم، اگر توانستیم، به این محکمات و ضروریات رد می‌کنیم. اگر نتوانستیم، لب می‌بندیم و سکوت می‌کنیم... ضروریات طریقه شیخ بزرگوار اعلی الله مقامه این است... من این‌طور کلام بزرگ را رد می‌کنم به محکمات مکتب و ضروریات مکتب. (سخنرانی ۲۸ ماه رمضان ۱۴۰۲)

۳. اینها ذکر فضیلت است، ذکر منقبت است، مطابق است با ضروریات این مکتب. (سخنرانی شب چهارشنبه ۲۴ ربیع‌الاول ۱۴۱۰)

۴. در جمیع این مقامات، این چهار مقام و چهار مرتبه وجود دارد که الحمدلله از اعتقادات ما است و ما به این امور معتقدیم و جزء ضروریات این مکتب به‌حساب می‌آید که دیگر نمی‌شود بگوییم برای فردی از افراد این مکتب نامعلوم است. (گفتاری پیرامون فریضه حج ۱۴۱۳، مجلس اول)

۵. در تاریخ ۲۳ جمادی‌الآخره ۱۴۳۷ نیز فرمایشاتی داشتند که پیش‌از این نقل شد و در این بخش مجدداً تکرار می‌کنیم:

«ضرورت‌های مکتبی بعداز ضرورت علماء قرار می‌گیرد و بر پیروان ایشان [=بزرگان دین] حجت است.»

و می‌فرمایند:
«ضرورت‌های مکتبی، در ستون ضرورت‌ها، آخرین آنها قرار می‌گیرد که از محکمات کتاب و سنت و عقل است و از میزان‌ها به‌حساب می‌آید.»


ادامه دارد...

@AghayedNet
بسم الله الکریم
حجاج محترم و محترمه
خیر مقدم. حجکم مقبول و سعیکم مشکور و زیاراتکم مقبولة و رزقکم الله العودة.

[۲۵ ذی‌حجه ۱۴۴۳]
@AghayedNet