محافظه‌کار جوان

آزادی به سبک «ارباب حلقه‌ها» (2)

با گذر زمان، تالکین احساس می‌کرد که مرکز قدرت هرچه بیشتر از مردمی که بر آنها حکومت می‌کند، فاصله می‌گیرد. او می‌نویسد:

«اگر می‌توانستیم به نام‌های شخصی بازگردیم، بسیار مفید بود. حکومت یک اسم انتزاعی است و نباید آن را با حرف بزرگ نوشت یا به‌گونه‌ای به کار برد که به اشخاص اشاره کند. اگر مردم عادت می‌کردند به‌جای «دولت»، از «شورای پادشاه جورج، وینستون و دارودسته‌اش» سخن بگویند، این کار به شفاف شدن اندیشه‌ها و جلوگیری از سقوط هولناک به سوی «آنان‌سالاری» کمک می‌کرد.» (نامه ۵۲)

«آنان‌سالاری» اصطلاحی است که تالکین برای توصیف وضعیتی به کار می‌برد که در آن نیروهای حاکم نه قابل گفت‌وگو هستند و نه حتی چهره‌ای شناخته‌شده مانند یک پادشاه دارند. دولت به توده‌ای خاکستری و مبهم از «آنان» بدل می‌شود. شخصی‌سازی قدرت، توصیف دقیق‌تری از واقعیت است:

این «دولت» نیست که مالیات شما را افزایش می‌دهد، بلکه «آدم‌های مستقر در پایتخت» چنین می‌کنند.

تالکین نارضایتی خود از این وضعیت را در نامه‌ای دیگر چنین بیان می‌کند:

«با من از «مالیات بر درآمد» سخن نگویید وگرنه از کوره در می‌روم. آنها تا زمان بازنشستگی، تمام درآمدهای ادبی مرا گرفتند.» (نامه ۲۵۰)

در مقابل، شایر تا حد ممکن از اصل واگذاری به سطوح پایین‌تر پیروی می‌کند.

«در شایر قانون و حکومت وجود دارد، اما حکومتی بسیار محدود که از خودحکمرانی آغاز می‌شود و به همان‌جا ختم می‌گردد.»

تنها نمایندگان حکومت، «شیریف‌ها» هستند.

«از آنجا که بیشتر قوانین، که مبتنی بر عقل سلیم و سنت‌های کهن بود، رعایت می‌شد، وظیفه شیریف‌ها ساده بود و بیشتر به مسائل مربوط به مالکیت و تجاوز به املاک می‌پرداخت تا جرم واقعی، که در شایر تقریبا ناشناخته بود.»

فرودو می‌گوید هیچ ‌هابیتی هرگز عمدا‌ هابیت دیگری را نکشته است. با این حال، قواعد پایه‌ای وجود داشت و‌ هابیت‌ها به‌واسطه سنت دیرینه مالکیت و قرارداد، به همسایگان خود احترام می‌گذاشتند؛ سنتی که آن را به پادشاه نسبت می‌دادند.

با وجود این، سنتی کهن درباره پادشاه اعظم در فورنوست، در شمال دور شایر، همچنان باقی بود. هرچند نزدیک به هزار سال بود که پادشاهی وجود نداشت، هابیت‌ها هنوز درباره مردمان وحشی و موجودات شرور می‌گفتند که «از پادشاه خبر ندارند». آنان قوانین اساسی خود را به پادشاهان کهن نسبت می‌دادند و این قوانین را که عادلانه و دیرینه می‌دانستند، از سر اراده آزاد رعایت می‌کردند.

به‌‌طور متناقض، انگیزه درونی‌ای که امکان حفظ آزادی و حکومت محلی را فراهم می‌کرد، احترام به پادشاهی بود که قرن‌ها پیش به تبعید رفته بود. آزادی در پایین‌ترین سطح، به امنیت در بالاترین سطح وابسته بود.

در جهانی که شر وجود دارد، مردمان آزاد ناگزیرند بخشی از آزادی خود را فدا کنند تا آزادی‌شان حفظ شود. همان‌گونه که‌ هایک می‌گوید:

«اجبار را نمی‌توان به‌کلی حذف کرد، زیرا تنها راه جلوگیری از آن، تهدید به اجبار است.»

آزادی حاصل از واگذاری به سطوح پایین‌تر، تنها در چارچوب همبستگی پایدار می‌ماند. با این همه، خطر وحدت حول خیر عمومی آنجاست که فرد نادرستی زمام امور را به دست گیرد. ‌

هابیت‌ها در بازگشت از ماجراجویی خود درمی‌یابند که شایر به تصرف سارومان درآمده است. شیریف‌هایی که پیش‌تر تنها مسوول حفاظت از مالکیت بودند، اکنون مامور «جمع‌آوری و توزیع» منابع شده‌اند. یکی از‌ هابیت‌ها گزارش می‌دهد که «بیشتر جمع می‌کنند تا توزیع، و ما دیگر آن چیزها را نمی‌بینیم». زغال‌سنگ و کره سهمیه‌بندی شده و سارومان راهزنان را برای ایجاد رعب به کار گرفته است.

نگرانی تالکین از مالیات‌های سنگین دوران جنگ جهانی دوم نیز در همین چارچوب قابل فهم است. پولی که برای خدمت به ملت جمع‌آوری می‌شد، هرچه از مردم دورتر می‌شد، کمتر به نفع همان مردمی عمل می‌کرد که آن را پرداخت کرده بودند.

@Mehrannotes

787 views11:30