Հայաստանում միջին աշխատավարձի իրական պատկերը
Միջին աշխատավարձ՝ 293,309։
Միջին մարդու աշխատավարձ՝ 219,736։
Ամենատարածված աշխատավարձ՝ 123,326։
Երեք արմատապես տարբեր ցուցանիշներ։
Հայաստանի Հանրապետությունում պաշտոնական միջին ամսական անվանական աշխատավարձը կազմում է 293,309 ՀՀ դրամ։ Այդուհանդերձ, պաշտոնական վիճակագրությամբ հրապարակվող այս եզակի ցուցանիշով չի արտացոլվում վարձու աշխատողների գերակշիռ մեծամասնության իրական եկամուտների պատկերը։ Իրավիճակի համապարփակ գնահատման նպատակով մշակվել և ներդրվել են երկու նոր ինտերակտիվ գործիքներ։
## Նոր գործիքակազմ
### Հայաստանի աշխատավարձերի հաշվիչ և աշխատավարձերի դինամիկա
Գնահատեք Ձեր եկամուտների դիրքը Հայաստանի ֆորմալ հատվածում՝ ըստ պերցենտիլների, տնտեսության ճյուղերի (ՏԳՏԴ) և շուրջ 700,000 այլ գրանցված աշխատողների տվյալների համադրման։ Հարակից վերլուծական հարթակում արտացոլված է 2018 թվականից ի վեր միջին և միջին մարդու աշխատավարձերի դինամիկան՝ ինչպես անվանական, այնպես էլ գնաճի ցուցանիշով (ՍԳԻ) ճշգրտված արտահայտությամբ։
Բացել աշխատավարձերի հաշվիչը https://tvyal.com/wages
Ուսումնասիրել աշխատավարձերի դինամիկան https://tvyal.com/wages/trends
Մեր վերլուծությունները հրապարակվում են հայերեն, անգլերեն և ռուսերեն լեզուներով։ Բոլոր նյութերն անվճար են։ Տեղեկատվությունն օգտակար համարելու դեպքում կարող եք փոխանցել այն Ձեր գործընկերներին։
Հարգանքով՝
Աղասի Թավադյան
https://tvyal.com
Միջին աշխատավարձ՝ 293,309։
Միջին մարդու աշխատավարձ՝ 219,736։
Ամենատարածված աշխատավարձ՝ 123,326։
Երեք արմատապես տարբեր ցուցանիշներ։
Հայաստանի Հանրապետությունում պաշտոնական միջին ամսական անվանական աշխատավարձը կազմում է 293,309 ՀՀ դրամ։ Այդուհանդերձ, պաշտոնական վիճակագրությամբ հրապարակվող այս եզակի ցուցանիշով չի արտացոլվում վարձու աշխատողների գերակշիռ մեծամասնության իրական եկամուտների պատկերը։ Իրավիճակի համապարփակ գնահատման նպատակով մշակվել և ներդրվել են երկու նոր ինտերակտիվ գործիքներ։
## Նոր գործիքակազմ
### Հայաստանի աշխատավարձերի հաշվիչ և աշխատավարձերի դինամիկա
Գնահատեք Ձեր եկամուտների դիրքը Հայաստանի ֆորմալ հատվածում՝ ըստ պերցենտիլների, տնտեսության ճյուղերի (ՏԳՏԴ) և շուրջ 700,000 այլ գրանցված աշխատողների տվյալների համադրման։ Հարակից վերլուծական հարթակում արտացոլված է 2018 թվականից ի վեր միջին և միջին մարդու աշխատավարձերի դինամիկան՝ ինչպես անվանական, այնպես էլ գնաճի ցուցանիշով (ՍԳԻ) ճշգրտված արտահայտությամբ։
Բացել աշխատավարձերի հաշվիչը https://tvyal.com/wages
Ուսումնասիրել աշխատավարձերի դինամիկան https://tvyal.com/wages/trends
Մեր վերլուծությունները հրապարակվում են հայերեն, անգլերեն և ռուսերեն լեզուներով։ Բոլոր նյութերն անվճար են։ Տեղեկատվությունն օգտակար համարելու դեպքում կարող եք փոխանցել այն Ձեր գործընկերներին։
Հարգանքով՝
Աղասի Թավադյան
https://tvyal.com
Tvyal
Աշխատավարձի հաշվիչ Հայաստան — Ձեր Տոկոսային Դիրքը ըստ Ոլորտի
Գտե՛ք ձեր տեղը Հայաստանի աշխատավարձերի բաշխվածության կառուցվածքում։ Անվճար հաշվիչ՝ ըստ ոլորտների և միայն պաշտոնական հատվածի համար։
❤2
Ուրախ ենք տեղեկացնել, որ մեր կողմից մշակված վերլուծական երկու նոր գործիքներն արդեն հասանելի են։
📊 ԱՇԽԱՏԱՎԱՐՁԵՐԻ ՊԵՐՑԵՆՏԻԼԱՅԻՆ ՀԱՇՎԻՉ
Գործիքը հիմնված է ՀՀ վիճակագրական կոմիտեի պաշտոնական տվյալների վրա (շուրջ 797 000 գրանցված աշխատող, տնտեսության 19 ոլորտ, 2026թ․ փետրվարի դրությամբ)։ Խմբավորված տվյալների նկատմամբ կիրառվել է լոգարիթմական-նորմալ բաշխման մոդելը՝ ապահովելով պերցենտիլների սահուն և ճշգրիտ գնահատականներ՝ ի տարբերություն ստանդարտ աստիճանաձև հաշվարկների։
Վիճակագրական պատկերը հետևյալն է.
Պաշտոնական հատվածում միջնարժեք (մեդիան) աշխատավարձը կազմում է 221 873 ֏։ Ամենահաճախ հանդիպող (մոդա) աշխատավարձն արձանագրվել է 124 525 ֏-ի մակարդակում, մինչդեռ բարձր վարձատրվող խմբի ազդեցության արդյունքում միջին անվանական աշխատավարձը հասնում է 296 161 ֏-ի։
🧮 ՀԱՐԿԵՐԻ ՀԱՇՎԱՐԿՄԱՆ ՀԱՄԱՊԱՐՓԱԿ ԳՈՐԾԻՔ (2026)
Գործիքով հնարավորություն է ընձեռվում հաշվարկել աշխատավարձը և՛ անվանականից (gross) «մաքուր» (net), և՛ հակառակ տրամաբանությամբ՝ հաշվի առնելով բոլոր սահմանային դեպքերը։
Մասնավորապես՝ հաշվարկում ներառված են.
✔️ Եկամտային հարկ։ ստանդարտ (20%) և ՏՀՏ ոլորտի արտոնյալ (10%) դրույքաչափերը
✔️ Կենսաթոշակային վճարներ։ պարտադիր և կամավոր բաղադրիչները
✔️ Առողջապահական ապահովագրություն։ համապատասխան շեմերը
✔️ Դրոշմանիշային վճար։ Զինծառայողների ապահովագրության հիմնադրամին (ԶԱՀ) կատարվող վճարները
Հաշվիչում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվել շեմային էֆեկտներին (threshold effects), երբ տարբեր անվանական աշխատավարձերի դեպքում արձանագրվում է նույն «մաքուր» եկամուտը. մի հանգամանք, որն առհասարակ անտեսվում է նմանատիպ գործիքներում։
Գործիքների ինտերֆեյսին կարող եք ծանոթանալ կից ներկայացված նկարներում։
ՄՌԿ (HR) թիմերի համար հասանելի են վարձատրության անհատականացված վահանակներ (custom dashboards)։ Մանրամասների համար խնդրում ենք կապ հաստատել մեզ հետ։
#Հայաստան #Աշխատավարձ #ՀարկայինՀաշվիչ #ՄՌԿ #Վիճակագրություն #Տնտեսություն #ՏվյալներիՎերլուծություն
📊 ԱՇԽԱՏԱՎԱՐՁԵՐԻ ՊԵՐՑԵՆՏԻԼԱՅԻՆ ՀԱՇՎԻՉ
Գործիքը հիմնված է ՀՀ վիճակագրական կոմիտեի պաշտոնական տվյալների վրա (շուրջ 797 000 գրանցված աշխատող, տնտեսության 19 ոլորտ, 2026թ․ փետրվարի դրությամբ)։ Խմբավորված տվյալների նկատմամբ կիրառվել է լոգարիթմական-նորմալ բաշխման մոդելը՝ ապահովելով պերցենտիլների սահուն և ճշգրիտ գնահատականներ՝ ի տարբերություն ստանդարտ աստիճանաձև հաշվարկների։
Վիճակագրական պատկերը հետևյալն է.
Պաշտոնական հատվածում միջնարժեք (մեդիան) աշխատավարձը կազմում է 221 873 ֏։ Ամենահաճախ հանդիպող (մոդա) աշխատավարձն արձանագրվել է 124 525 ֏-ի մակարդակում, մինչդեռ բարձր վարձատրվող խմբի ազդեցության արդյունքում միջին անվանական աշխատավարձը հասնում է 296 161 ֏-ի։
🧮 ՀԱՐԿԵՐԻ ՀԱՇՎԱՐԿՄԱՆ ՀԱՄԱՊԱՐՓԱԿ ԳՈՐԾԻՔ (2026)
Գործիքով հնարավորություն է ընձեռվում հաշվարկել աշխատավարձը և՛ անվանականից (gross) «մաքուր» (net), և՛ հակառակ տրամաբանությամբ՝ հաշվի առնելով բոլոր սահմանային դեպքերը։
Մասնավորապես՝ հաշվարկում ներառված են.
✔️ Եկամտային հարկ։ ստանդարտ (20%) և ՏՀՏ ոլորտի արտոնյալ (10%) դրույքաչափերը
✔️ Կենսաթոշակային վճարներ։ պարտադիր և կամավոր բաղադրիչները
✔️ Առողջապահական ապահովագրություն։ համապատասխան շեմերը
✔️ Դրոշմանիշային վճար։ Զինծառայողների ապահովագրության հիմնադրամին (ԶԱՀ) կատարվող վճարները
Հաշվիչում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվել շեմային էֆեկտներին (threshold effects), երբ տարբեր անվանական աշխատավարձերի դեպքում արձանագրվում է նույն «մաքուր» եկամուտը. մի հանգամանք, որն առհասարակ անտեսվում է նմանատիպ գործիքներում։
Գործիքների ինտերֆեյսին կարող եք ծանոթանալ կից ներկայացված նկարներում։
ՄՌԿ (HR) թիմերի համար հասանելի են վարձատրության անհատականացված վահանակներ (custom dashboards)։ Մանրամասների համար խնդրում ենք կապ հաստատել մեզ հետ։
#Հայաստան #Աշխատավարձ #ՀարկայինՀաշվիչ #ՄՌԿ #Վիճակագրություն #Տնտեսություն #ՏվյալներիՎերլուծություն
❤2
📢 ՏՆՏԵՍԱԿԱՆ ՌԻՍԿԵՐ. Իրանական հակամարտության ազդեցությունը և գնաճային սպասումները Հայաստանում
https://rusarminfo.ru/2026/03/17/inflyaciya-v-armenii-minimalnoe-zlo-tavadyan-video/
Տնտեսագետ Աղասի Թավադյանը վերլուծել է տարածաշրջանային նոր էսկալացիայի և Հորմուզի նեղուցի հնարավոր շրջափակման մակրոտնտեսական հետևանքները:
Հարցազրույցի առանցքային թեզերը.
📌 Էներգակիրների շուկա։ Նավթի և վառելիքի գների անսպասելի աճն արդեն իսկ հանգեցրել է գլոբալ շուկայական անկայունության՝ պայմանավորված նախապես չհաշվարկված լոգիստիկ ռիսկերով և մատակարարման շղթաների հնարավոր խափանումներով:
📌 Գնաճ և խոցելիություն։ Հայաստանի համար ստեղծված ֆորսմաժորային իրավիճակն առաջնահերթ արտահայտվում է պարենի և հումքի գնաճով։ Ընդ որում, ՀՀ բանկային համակարգը, որը հիփոթեքային պորտֆելի ծավալների և կապիտալի շարժի հետևանքով արդեն իսկ գտնվում է խոցելի գոտում, ցանկացած նոր մակրոտնտեսական շոկի («սև կարապի») դեպքում կարող է կանգնել համակարգային ճգնաժամի վտանգի առջև։
📌 Գլոբալ վերադասավորումներ։ Ստեղծված պայմաններում Ռուսաստանը պահպանում է շահեկան դիրքեր՝ հաջողությամբ ադապտացվելով պատժամիջոցներին և վերաուղղորդելով արտահանումը դեպի Չինաստան և Հնդկաստան։ Միևնույն ժամանակ, Եվրամիության երկրներում այլընտրանքային մատակարարումների ապահովումն ուղեկցվում է շուկայական անհամամասնություններով և լրացուցիչ գնաճով։
Ամփոփելով՝ մասնագետն արձանագրում է, որ թեև Հայաստանի ներքին շուկան ունի դիմադրողականության որոշակի մակարդակ, առաջիկա ամիսներին էներգակիրների և բենզինի գների թռիչքաձև աճի ազդեցությունը տեղական տնտեսության վրա անխուսափելի է լինելու։
🎥 Ամբողջական վերլուծությունը հասանելի է տեսանյութում։
https://rusarminfo.ru/2026/03/17/inflyaciya-v-armenii-minimalnoe-zlo-tavadyan-video/
Տնտեսագետ Աղասի Թավադյանը վերլուծել է տարածաշրջանային նոր էսկալացիայի և Հորմուզի նեղուցի հնարավոր շրջափակման մակրոտնտեսական հետևանքները:
Հարցազրույցի առանցքային թեզերը.
📌 Էներգակիրների շուկա։ Նավթի և վառելիքի գների անսպասելի աճն արդեն իսկ հանգեցրել է գլոբալ շուկայական անկայունության՝ պայմանավորված նախապես չհաշվարկված լոգիստիկ ռիսկերով և մատակարարման շղթաների հնարավոր խափանումներով:
📌 Գնաճ և խոցելիություն։ Հայաստանի համար ստեղծված ֆորսմաժորային իրավիճակն առաջնահերթ արտահայտվում է պարենի և հումքի գնաճով։ Ընդ որում, ՀՀ բանկային համակարգը, որը հիփոթեքային պորտֆելի ծավալների և կապիտալի շարժի հետևանքով արդեն իսկ գտնվում է խոցելի գոտում, ցանկացած նոր մակրոտնտեսական շոկի («սև կարապի») դեպքում կարող է կանգնել համակարգային ճգնաժամի վտանգի առջև։
📌 Գլոբալ վերադասավորումներ։ Ստեղծված պայմաններում Ռուսաստանը պահպանում է շահեկան դիրքեր՝ հաջողությամբ ադապտացվելով պատժամիջոցներին և վերաուղղորդելով արտահանումը դեպի Չինաստան և Հնդկաստան։ Միևնույն ժամանակ, Եվրամիության երկրներում այլընտրանքային մատակարարումների ապահովումն ուղեկցվում է շուկայական անհամամասնություններով և լրացուցիչ գնաճով։
Ամփոփելով՝ մասնագետն արձանագրում է, որ թեև Հայաստանի ներքին շուկան ունի դիմադրողականության որոշակի մակարդակ, առաջիկա ամիսներին էներգակիրների և բենզինի գների թռիչքաձև աճի ազդեցությունը տեղական տնտեսության վրա անխուսափելի է լինելու։
🎥 Ամբողջական վերլուծությունը հասանելի է տեսանյութում։
Forwarded from Radio Sputnik Armenia
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
«Իրանից, ԱՄԷ–ից ու Պարսից ծոցի երկրներից Հայաստան մեծ ծավալի կապիտալ է գալիս։ Նկատվում է ԱՄԷ–ի և Պարսից ծոցի երկրների աղքատացում, և այդ երկրներից կապիտալը դուրս է գալիս նաև դեպի Հայաստան։ Այսինքն՝ այս պահին այդ 3 ուղղությունից մեծ քանակի արտարժույթ է գալիս Հայաստան»։
«Տվյալ» վերլուծական հարթակի ղեկավար, տնտեսագետ Աղասի Թավադյանը Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում մեկնաբանել է ՀՀ տնտեսական վիճակագրության թվերի տակ թաքնված իրողությունները*։
Տնտեսագետը պարզաբանում է՝ 2026թ–ի առաջին երկու ամիսներին գրանցված տնտեսական ակտիվության աճը պայմանավորված է արտաքին գործոններով , և հետագայում կարող է ոչ միայն նվազել, այլև փոխվել անկման։ Կանխատեսված 5.2%-անոց աճի փոխարեն գրանցված 7.6%-անոց աճը պայմանավորված է Իրանում անցած տարեվերջին գրանցված ֆինանսական ճգնաժամով ու իրանական արժույթի կտրուկ անկմամբ։ Դրա հետևանքով Իրանից մեծ ծավալի կապիտալ է դուրս եկել, որի մի մասը հասել է Հայաստան։ Ընդ որում, Իրանում տեղի ունեցող պատերազմի ֆոնին գործընթացը ոչ միայն շարունակվում է, այլև ընդլայնում է աշխարհագրությունը։
* Վիճակագրական կոմիտեի հրապարակած տվյալներով՝ 2026թ–ի հունվար-փետրվար ամիսներին տնտեսական ակտիվության ցուցանիշը` 2025 թվականի նույն ժամանակահատվածի նկատմամբ աճել է 7․4%-ով։ Ըստ այդմ՝ արդյունաբերությունն աճել է 17․2%-ով, շինարարությունը՝ 20․5, արտաքին առևտուրը՝ 9․3, ծառայությունները՝ 7․2, իսկ առևտուրը՝ 3․3%-ով։
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
👍1
🇦🇲✈️ ՀԱՅԱՍՏԱՆԸ ՈՐՊԵՍ ՏԱՐԱՆՑԻԿ ՀԱԲ ԵՎ ԿԱՊԻՏԱԼԻ ՆԵՐՀՈՍՔ. Նոր տնտեսական իրողություններ
«Ամբերդ» հետազոտական կենտրոնի փորձագետ, տնտեսագետ Աղասի Թավադյանը վերլուծել է Մերձավոր Արևելքում և Իրանի շուրջ ստեղծված իրավիճակի ազդեցությունը ՀՀ տնտեսության վրա։
Ահա գլխավոր զարգացումները.
💰 Կապիտալի եռակի ներհոսք։ * Ներկայումս Հայաստան մեծ ծավալի կապիտալ է մուտք գործում երեք տարբեր ուղղություններից՝ Ռուսաստանից, Իրանից և Պարսից ծոցի երկրներից (մասնավորապես՝ ԱՄԷ-ից)։
Իրանից մեծ քանակությամբ կապիտալի հոսքը սկսվել է դեռևս 2025թ. սեպտեմբերից։
ԱՄԷ-ում կայացած գործարարները վաճառում են իրենց կապիտալը՝ տեղափոխվելով ավելի ապահով երկրներ, և նրանց մի մասը միանգամայն կարող է հայտնվել ՀՀ-ում։
Այս ֆինանսական ներհոսքը կարող է աշխուժություն առաջացնել շինարարության ոլորտում, որը 2025 թվականին որոշակիորեն «սառել» էր։
⚠️ Արժութային ռիսկեր։ * Կապիտալի ներհոսքն ինքնին ռիսկային է, քանի որ դոլարի քանակական աճն ազդում է հայկական դրամի փոխարժեքի վրա։
Ըստ Թավադյանի՝ կա ռիսկերի կառավարման անհրաժեշտություն, այլապես դրամը կարող է կտրուկ արժեզրկվել, ինչպես տեղի ունեցավ 2008 և 2014 թվականներին։
ՀՀ Կենտրոնական բանկն այժմ աշխատանքներ է տանում արտարժույթի պահուստների միջոցով այդ ազդեցությունը չեզոքացնելու ուղղությամբ։
✈️ Օդային նոր ուղիներ և «փոքր հաբ»։ * Ստեղծված իրավիճակում Դուբայը աստիճանաբար զիջում է իր դիրքերը որպես միջազգային ավիափոխադրումների կարևորագույն հաբ։
Այժմ Եվրոպայից Ասիա միակ հուսալի օդային երթուղին անցնում է Հարավային Կովկասով (հիմնականում՝ Վրաստանի և Ադրբեջանի տարածքով)։
Թեև Հայաստանի օդային տարածքը պակաս գրավիչ է հարևանների հետ սահմանային խնդիրների և ոչ նպատակահարմար երթուղիների պատճառով, ՀՀ-ն կարող է օգտվել երթուղիների վերաձևումից։
Հայաստանն ունի իրատեսական հնարավորություն՝ հետագայում դառնալու «տարանցիկ փոքր հաբ», ինչը կնպաստի նաև երկրում տուրիզմի զարգացմանը։
🔗 Ամբողջական հոդվածը՝ JAMnews
https://jam-news.net/am/%d5%bf%d5%b6%d5%bf%d5%a5%d5%bd%d5%a1%d5%a3%d5%a5%d5%bf%d5%a8%d5%9d-%d5%b0%d5%b0-%d5%bf%d5%a1%d6%80%d5%a1%d5%b6%d6%81%d5%ab%d5%af-%d5%b0%d5%a1%d5%a2-%d5%a4%d5%a1%d5%bc%d5%b6%d5%a1%d5%ac%d5%b8%d6%82/
#Տնտեսություն #Հայաստան #Ավիացիա #Ներդրումներ #Վերլուծություն #Մակրոտնտեսություն #ԱղասիԹավադյան
«Ամբերդ» հետազոտական կենտրոնի փորձագետ, տնտեսագետ Աղասի Թավադյանը վերլուծել է Մերձավոր Արևելքում և Իրանի շուրջ ստեղծված իրավիճակի ազդեցությունը ՀՀ տնտեսության վրա։
Ահա գլխավոր զարգացումները.
💰 Կապիտալի եռակի ներհոսք։ * Ներկայումս Հայաստան մեծ ծավալի կապիտալ է մուտք գործում երեք տարբեր ուղղություններից՝ Ռուսաստանից, Իրանից և Պարսից ծոցի երկրներից (մասնավորապես՝ ԱՄԷ-ից)։
Իրանից մեծ քանակությամբ կապիտալի հոսքը սկսվել է դեռևս 2025թ. սեպտեմբերից։
ԱՄԷ-ում կայացած գործարարները վաճառում են իրենց կապիտալը՝ տեղափոխվելով ավելի ապահով երկրներ, և նրանց մի մասը միանգամայն կարող է հայտնվել ՀՀ-ում։
Այս ֆինանսական ներհոսքը կարող է աշխուժություն առաջացնել շինարարության ոլորտում, որը 2025 թվականին որոշակիորեն «սառել» էր։
⚠️ Արժութային ռիսկեր։ * Կապիտալի ներհոսքն ինքնին ռիսկային է, քանի որ դոլարի քանակական աճն ազդում է հայկական դրամի փոխարժեքի վրա։
Ըստ Թավադյանի՝ կա ռիսկերի կառավարման անհրաժեշտություն, այլապես դրամը կարող է կտրուկ արժեզրկվել, ինչպես տեղի ունեցավ 2008 և 2014 թվականներին։
ՀՀ Կենտրոնական բանկն այժմ աշխատանքներ է տանում արտարժույթի պահուստների միջոցով այդ ազդեցությունը չեզոքացնելու ուղղությամբ։
✈️ Օդային նոր ուղիներ և «փոքր հաբ»։ * Ստեղծված իրավիճակում Դուբայը աստիճանաբար զիջում է իր դիրքերը որպես միջազգային ավիափոխադրումների կարևորագույն հաբ։
Այժմ Եվրոպայից Ասիա միակ հուսալի օդային երթուղին անցնում է Հարավային Կովկասով (հիմնականում՝ Վրաստանի և Ադրբեջանի տարածքով)։
Թեև Հայաստանի օդային տարածքը պակաս գրավիչ է հարևանների հետ սահմանային խնդիրների և ոչ նպատակահարմար երթուղիների պատճառով, ՀՀ-ն կարող է օգտվել երթուղիների վերաձևումից։
Հայաստանն ունի իրատեսական հնարավորություն՝ հետագայում դառնալու «տարանցիկ փոքր հաբ», ինչը կնպաստի նաև երկրում տուրիզմի զարգացմանը։
🔗 Ամբողջական հոդվածը՝ JAMnews
https://jam-news.net/am/%d5%bf%d5%b6%d5%bf%d5%a5%d5%bd%d5%a1%d5%a3%d5%a5%d5%bf%d5%a8%d5%9d-%d5%b0%d5%b0-%d5%bf%d5%a1%d6%80%d5%a1%d5%b6%d6%81%d5%ab%d5%af-%d5%b0%d5%a1%d5%a2-%d5%a4%d5%a1%d5%bc%d5%b6%d5%a1%d5%ac%d5%b8%d6%82/
#Տնտեսություն #Հայաստան #Ավիացիա #Ներդրումներ #Վերլուծություն #Մակրոտնտեսություն #ԱղասիԹավադյան
Armenian Jamnews
«ՀՀ-ն կարող է դառնալ տարանցիկ հաբ»․ տնտեսագետը՝ Իրանի շուրջ առկա իրավիճակի մասին
Տնտեսագետը՝ ՀՀ տարանցիկ հաբ դառնալու մասին։ Կապիտալի ներհոսք է տեղի ունենում տարբեր ուղղություններից՝ ՌԴ-ից, Իրանից և Պարսից ծոցի երկրներից։
📊 ԴՈԼԱՐԻ ՓՈԽԱՐԺԵՔԸ 22 ՏԱՐՎԱ ՆՎԱԶԱԳՈՒՅՆ ՄԱԿԱՐԴԱԿՈՒՄ. ԹԱՔՆՎԱԾ ԱՐԺՈՒԹԱՅԻՆ ՌԻՍԿԵՐ
Դոլարի փոխարժեքը Հայաստանում հասել է 377 դրամի՝ գրանցելով վերջին երկու տասնամյակի նվազագույն ցուցանիշը։ Թեև առաջին հայացքից սա կարող է դրական միտում դիտարկվել, ՀՀ Կենտրոնական բանկի հաշվեկշռի վերլուծությամբ վկայվում է կառուցվածքային անհամամասնությունների խորքային կուտակման մասին։
ԱՐՏԱՐԺՈՒՅԹԻ ՆԵՐՀՈՍՔԻ ՀԻՄՆԱԿԱՆ ԱՂԲՅՈՒՐՆԵՐԸ
* Ռուսաստանի Դաշնություն։ 2024 թվականին արձանագրված համախառն ներհոսքը կազմել է 3,82 միլիարդ դոլար կամ ՀՆԱ-ի շուրջ 14%-ը։
* Իրանի Իսլամական Հանրապետություն։ Ռիալի աննախադեպ արժեզրկման ֆոնին արձանագրվում է ցամաքային ճանապարհով կապիտալի ներթափանցում։ Այս միտումը փաստվում է ԿԲ-ի հունվարյան ռեպո գործառնություններում գրանցված 272 միլիարդ դրամի կտրուկ աճով։
* Ծոցի երկրներ։ Հորմուզի նեղուցում լարվածությամբ պայմանավորված՝ զգալիորեն նվազել է դեպի ԱՄԷ արտահոսքը (որը 2024-ին 880 միլիոն դոլար էր), և ակտիվացել է անվտանգային նկատառումներով հայկական ֆինանսական համակարգ ուղղվող սփյուռքի կապիտալի ներհոսքը։
ՀԱՄԱԿԱՐԳԱՅԻՆ ՌԻՍԿԵՐ ԵՎ ՍՊԱՌՎՈՂ ՊԱՇԱՐՆԵՐ
* Նշված գործոնների արդյունքում 2025 թվականի հոկտեմբերից զուտ միջազգային պահուստներն (ԶՄՊ) աճել են 31%-ով՝ հասնելով 1,779 տրիլիոն դրամի։
* Դրամի արժևորումը զսպելու նպատակով ԿԲ-ի կիրառած ստերիլիզացման պաշարներն ակտիվորեն սպառվում են։
* Զուտ ներքին ակտիվները (ԶՆԱ) 15 ամսվա ընթացքում արձանագրել են 70% անկում՝ 649 միլիարդից հասնելով 198 միլիարդ դրամի։ Ներկայիս տեմպերի պահպանման պարագայում այս պաշարները կարող են սպառվել առաջիկա երկու եռամսյակում՝ կրճատելով ԿԲ-ի մանևրելու հնարավորությունները։
* 90-օրյա տատանողականության պատմականորեն ցածր մակարդակը (1,38%) վկայում է ոչ թե կայունության, այլ կուտակված լարվածության մասին։
ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ ՍՑԵՆԱՐՆԵՐԸ
* Կարճաժամկետ հեռանկար։ Ներհոսքի պահպանման պարագայում դրամի ամրապնդումը կարող է շարունակվել մինչև 360-370 միջակայքը։
* Երկարաժամկետ ռիսկ։ Կապիտալի ներհոսքի դադարեցման և ստերիլիզացման պաշարների սպառման պայմաններում ԿԲ-ն ստիպված կլինի օգտագործել զուտ պահուստները, ինչը կարող է հանգեցնել դրամի 20-30% կտրուկ արժեզրկման։
* Ազդակ շուկայի մասնակիցներին։ ԶՄՊ-ի կայուն կամ նվազող մակարդակի պայմաններում ԶՆԱ-ի աճը կվկայի ԿԲ-ի կողմից փոխարժեքի պաշտպանության ակտիվ փուլի մեկնարկի մասին՝ թողնելով առավելագույնը 4-8 շաբաթ ռազմավարությունը վերանայելու համար։
🔗 Ամբողջական վերլուծությանը կարող եք ծանոթանալ այստեղ՝ [tvyal.com](https://tvyal.com/analysis/hy/2026/2026-03-24/)։
#Մակրոտնտեսություն #ԿենտրոնականԲանկ #Փոխարժեք #Դրամ #Տնտեսություն #Հայաստան #Ռիսկեր
Դոլարի փոխարժեքը Հայաստանում հասել է 377 դրամի՝ գրանցելով վերջին երկու տասնամյակի նվազագույն ցուցանիշը։ Թեև առաջին հայացքից սա կարող է դրական միտում դիտարկվել, ՀՀ Կենտրոնական բանկի հաշվեկշռի վերլուծությամբ վկայվում է կառուցվածքային անհամամասնությունների խորքային կուտակման մասին։
ԱՐՏԱՐԺՈՒՅԹԻ ՆԵՐՀՈՍՔԻ ՀԻՄՆԱԿԱՆ ԱՂԲՅՈՒՐՆԵՐԸ
* Ռուսաստանի Դաշնություն։ 2024 թվականին արձանագրված համախառն ներհոսքը կազմել է 3,82 միլիարդ դոլար կամ ՀՆԱ-ի շուրջ 14%-ը։
* Իրանի Իսլամական Հանրապետություն։ Ռիալի աննախադեպ արժեզրկման ֆոնին արձանագրվում է ցամաքային ճանապարհով կապիտալի ներթափանցում։ Այս միտումը փաստվում է ԿԲ-ի հունվարյան ռեպո գործառնություններում գրանցված 272 միլիարդ դրամի կտրուկ աճով։
* Ծոցի երկրներ։ Հորմուզի նեղուցում լարվածությամբ պայմանավորված՝ զգալիորեն նվազել է դեպի ԱՄԷ արտահոսքը (որը 2024-ին 880 միլիոն դոլար էր), և ակտիվացել է անվտանգային նկատառումներով հայկական ֆինանսական համակարգ ուղղվող սփյուռքի կապիտալի ներհոսքը։
ՀԱՄԱԿԱՐԳԱՅԻՆ ՌԻՍԿԵՐ ԵՎ ՍՊԱՌՎՈՂ ՊԱՇԱՐՆԵՐ
* Նշված գործոնների արդյունքում 2025 թվականի հոկտեմբերից զուտ միջազգային պահուստներն (ԶՄՊ) աճել են 31%-ով՝ հասնելով 1,779 տրիլիոն դրամի։
* Դրամի արժևորումը զսպելու նպատակով ԿԲ-ի կիրառած ստերիլիզացման պաշարներն ակտիվորեն սպառվում են։
* Զուտ ներքին ակտիվները (ԶՆԱ) 15 ամսվա ընթացքում արձանագրել են 70% անկում՝ 649 միլիարդից հասնելով 198 միլիարդ դրամի։ Ներկայիս տեմպերի պահպանման պարագայում այս պաշարները կարող են սպառվել առաջիկա երկու եռամսյակում՝ կրճատելով ԿԲ-ի մանևրելու հնարավորությունները։
* 90-օրյա տատանողականության պատմականորեն ցածր մակարդակը (1,38%) վկայում է ոչ թե կայունության, այլ կուտակված լարվածության մասին։
ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ ՍՑԵՆԱՐՆԵՐԸ
* Կարճաժամկետ հեռանկար։ Ներհոսքի պահպանման պարագայում դրամի ամրապնդումը կարող է շարունակվել մինչև 360-370 միջակայքը։
* Երկարաժամկետ ռիսկ։ Կապիտալի ներհոսքի դադարեցման և ստերիլիզացման պաշարների սպառման պայմաններում ԿԲ-ն ստիպված կլինի օգտագործել զուտ պահուստները, ինչը կարող է հանգեցնել դրամի 20-30% կտրուկ արժեզրկման։
* Ազդակ շուկայի մասնակիցներին։ ԶՄՊ-ի կայուն կամ նվազող մակարդակի պայմաններում ԶՆԱ-ի աճը կվկայի ԿԲ-ի կողմից փոխարժեքի պաշտպանության ակտիվ փուլի մեկնարկի մասին՝ թողնելով առավելագույնը 4-8 շաբաթ ռազմավարությունը վերանայելու համար։
🔗 Ամբողջական վերլուծությանը կարող եք ծանոթանալ այստեղ՝ [tvyal.com](https://tvyal.com/analysis/hy/2026/2026-03-24/)։
#Մակրոտնտեսություն #ԿենտրոնականԲանկ #Փոխարժեք #Դրամ #Տնտեսություն #Հայաստան #Ռիսկեր
Tvyal
Դոլարի փոխարժեքը 22 տարվա նվազագույնի շեմին․ Հայաստանի թաքնված արժութային ռիսկերը
ԱՄՆ դոլարի փոխարժեքն այսօր 377 դրամ է․ սա վերջին երկու տասնամյակի նվազագույն ցուցանիշն է։ Չնայած ներմուծողների և սպառողների համար սա դրական միտում է, սակայն …
👍1