#shunchaki

Bir kuni "aqldan ozgan"Rim imperatori Kaligula dengizlar xudosi Poseydonga qarshi urush e'lon qilishga qaror qildi va askarlariga suvni qamchilashni va nayzalarini suvga uloqtorishni buyurdi.
Aytgancha,Rim tilida Kaligula "kichik poyabzal"degan mq'noni bildiradi.

@toponomik

#shunchaki

Askarlarga o'ng va chapni farqlashni o'rgatish uchun Pyotr I ularning chap oyog'iga-pichan, o'ng oyog'iga-somon bog'lashni buyurdi.Serjant-mayor faqat:"Pichan-somon,pichan-somon" deb buyruq berishi mumkin edi va askarlar tog'ri harakat qila boshladi.Umuman olganda bundan 300-yil avval Yevropa xalqlari orasida "o'ng" va "chap" tushunchalarini qo'llashni faqat dehqonlar emas o'qimishli odamlar bilishgan.

@toponomik

#shunchaki

Birinchi pochta qutilari Florensiyada bundan 400 yillar oldin paydo bo'lgan.Ular shahar hokimiyatining eshiklariga osib qo'yilgan.Ular anonim "qoralash,arz qilish" uchun xizmat qildilar-"Masalan: "Iblis bilan aloqada"gumon qilingan odamlarga,ilg'or fikr va qarashlarini tarqatuvchi faylasuflarga,xiyonatda ayblangan siyosatchilarga qarshi ishlatilgan.

@toponomik

#shunchaki

Tomas Jefferson Amerika Qo'shma Shtatlarining asoschilaridan biri va uchinchi prezidenti bo'lgan.Ammo amerikaliklar uning quldorligini eslashni yoqtirmaydilar.Jefferson qora tanlilarni "past irq"deb hisoblagan.Jefferson o'zining "Virjiniya shtati haqida eslatmalar" kitobida qora tanlilarni "buyrakdan kichik ammo bezlardan katta bezlari bor va ular shu qadar ko'p sekretsiya ajratadiki bu juda kuchli va yoqimsiz hidga olib keladi"deb yozgan.

@toponomik

#etimologoya

Davlatlar nomida aks etgan ma'nolar

Yevropa mamlakatlari:

1. Avstriya – nemischa "sharqiy mamlakat”
2. Albaniya – illiriycha "qishloqcha”
3. Andorra – baskcha "quruq hudud”
4. Belorussiya – ruscha "erkin” (Oltin Ortadan erkin)
5. Belgiya – keltlar qabilasi "belgi” nomidan olingan.
6. Bolgariya – bolgar xalqi nomidan olingan.
7. Bosniya va Gersegovina – Bosna daryosi va vengercha "voyevoda” sozidan olingan.
8. Buyuk Britaniya – britlar qabilasi nomidan olingan.
9. Vatikan – "fol ochish joyi” degan manoni bildiradi.
10. Vengriya – vengr xalqi nomidan olingan.
11. Germaniya – german qabilasi nomidan olingan.
12. Gibraltar – arab lashkarboshisi "Jabal-al Tariq” nomidan olingan.
13. Gretsiya – grek xalqi nomidan olingan.
14. Daniya – german qabilasi nomidan olingan.
15. Irlandiya – garbiy mamlakat.
16. Islandiya – muzli mamlakat.
17. Ispaniya – finikiycha "quyonlar qirgogi”
18. Italiya – "buzoqlar mamlakati” italyan qabilalari nomidan olingan.
19. Latviya – "Latviye” qabilalar nomidan olingan.
20. Litva – Letava daryosi nomidan olingan.
21. Lixtenshteyn – Lixtenshteyn sulolasi nomidan olingan.
22. Lyuksemburg – nemischa "kichik shahar”
23. Makedoniya – qadimgi yunoncha "baland”, "kelishgan” manolarini bildiradi.
24. Malta – finikiycha "korfaz”
25. Moldaviya – Moldova daryosi nomidan olingan.
26. Monako – qadimgi yunoncha "manax” sozidan olingan.
27. Niderlandiya – "daryoning quyi etagidagi yerlar”
28. Norvegiya – norvegcha "shimoliy yol”
29. Polsha – polyak xalqi nomidan olingan.
30. Portugaliya – Portu shahri nomidan olingan. "Issiq port” manosini bildiradi.
31. Rossiya – rus qabilasi nomidan olingan.
32. Ruminiya – "rimniki" degan manoni bildiradi.
33. San-Marino – "davlat tuzuvchisi” nomidan olingan.
34. Serbiya va Chernogoriya – Serb va Chernogor xalqi nomidan olingan.
35. Slovakiya – Slovak xalqi nomidan olingan.
36. Sloveniya – sloven xalqi nomidan olingan.
37. Ukraina – ruscha "chegara va chegara ortidagi hudud”
38. Finlandiya – shvedcha "finlar mamlakati”
39. Fransiya – franklar qabilasi nomidan olingan.
40. Chexiya – chex qabilasi nomidan olingan.
41. Shvetsiya – skandinavcha – "svenlar mamlakati”
42. Shveytsariya – shvits "kantoni” nomidan, nemischa "yopmoq”
43. Estoniya – estonlar qabilasi nomidan olingan.

@toponomik

#shunchaki

Ulug' vatan urushining noyob rekordi katta leytenant Zinoviy Kolobanov ekipaji tomonidan 1- panzer dviziyasining KV tankida o'rnatildi.Leytenant Kolobanovning 5 tankdan iborat guruhi Luga,Volosovo, va Kingissepdan Lelingradga keladigan uchta yo'lni to'sib qo'yishi kerak edi.Jang boshlanganidan 30 daqiqa o'tgach,nemislar 43 tankni yo'qotdilar va ulardan 22 tasi Kolobanov tankining tankeri tomonidan shaxsan yo'q qilindi.Uning jasorati Ginnesning rekordlar kitobiga urushlar tarixidagi eng muvaffaqiyatli va samarali tank jangi sifatida kirdi.

@toponomik

#etimologoya

Davlatlar nomida aks etgan manolar

Osiyo mamlakatlari:

1. Ozarbayjon – "Olov yiguvchi”
2. Armaniston – armanlar urugi asoschisi Armanik nomidan olingan.
3. Afgoniston – afgonlarning afsonaviy bobokaloni Afgon nomidan olingan.
4. Bangladesh – bengalcha "Bengallar mamlakati”
5. Bahrayn – arabcha "ikki dengiz”
6. Bruney – arabcha "Dunyo hukmdori”
7. Butan – tibetcha "Tibet atroflari”
8. Vyetnam – "sharqiy vyetlar mamlakati”
9. Gruziya – Sakartvello (kartvellar - gruzinlar)
10. Indoneziya – "orolli Hindiston”
11. Iordaniya – Iordan daryosi nomidan olingan.
12. Iroq – arabcha "qirgoq yoki quyi yer”
13. Isroil – isroil xalqi nomidan olingan.
14. Kambodja – Kambu urugi asoschisi nomidan olingan.
15. Qatar – Qadimgi Qadaru qishlogi nomidan olingan.
16. Kipr – yunoncha "kiparis” sozidan olingan.
17. Qirgiziston – qirgiz xalqi nomidan olingan.
18. Qozogiston – qozoq xalqi nomidan olingan.
19. Koreya – X-XIV asrlarda qollangan etnonim.
20. Quvayt – arabcha "shahar, qala”
21. Laos – laos xalqi nomidan olingan.
22. Livan – "Livan togi”, yani semit tilida "oq” degan manoni anglatadi.
23. Malayziya – malayya xalqi nomidan olingan.
24. Maldiv – sansritcha "orol”
25. Mogiliston – mogul xalqi nomidan olingan.
26. Myanma – birmacha "Oltin ibodatxonalar mamlakati”
27. Nepal – sanskritcha "tog etagidagi manzilgoh”
28. Pokiston – urducha "pok mamlakat”
29. Saudiya Arabistoni – saudiylar sulolasi nomidan olingan.
30. Singapur – sanskrticha "Sher shahar”
31. Suriya – Ossuriya mamlakati nomidan olingan.
32. Tailand – tai xalqi nomidan olingan.
33. Tayvan – xitoycha "korfaz yoli”
34. Tojikiston – tojik xalqi nomidan olingan.
35. Turkiya – turk xalqi nomidan olingan.
36. Turkmaniston – turkman xalqi nomidan olingan.
37. Ozbekiston – ozbek xalqi nomidan olingan.
38. Ummon – shahar asoschisi Ummon bin Ibrohim nomidan olingan.
39. Filippin – Ispaniya qiroli Filipp II nomiga qoyilgan.
40. Hindiston – Hind daryosi nomidan olingan.
41. Xitoy – mogullar qabilasi "kidanlar” nomidan olingan.
42. Shri-Lanka – sanskritcha "shon-sharafli yer”
43. Eron – oriylar qabilasi nomidan olingan. "Oliyjanob”
44. Yaman – arabcha "ongda, Makkadan ongda”
45. Yaponiya – qadimgi yapon tilidan "tog' mamlakati odamlari”,to'g'ridan-to'g'ri "Quyoshning ildizi" manosini bildiradi.

@toponomik

#shunchaki

Ruletka-ehtimol bugungi kunda eng mashxur tasodifiy o'yinlardan biri-birinchi marta Fransiyada paydo bo'lgan.Bir versiyaga ko'ra(Erik Bell tomonidan "Men of Mathematics"kitobida berilgan)Blez Paskalning ham ruletka ixtirosida qo'li bor edi.Agar siz ruletka g'ildiragiga bosilgan barcha raqamlarni qo'shsangiz 666 sehirli soni hosil bo'ladi.

@toponomik

#etimologiya

Davlatlar nomida aks etgan manolar

Afrika mamlakatlari:

1. Angola – "Ngola” – oily hukmdor unvoni nomidan olingan.
2. Benin – Bini etnonimi nomidan olingan.
3. Botsvana – Tsvana – etnonimi nomidan olingan.
4. Burkina-Faso – "odil odamlar mamlakati”
5. Burundi – rundicha "Rundi xalqi yeri”
6. Gabon – portugalcha "plash”
7. Gambiya – Gambiya daryosi nomidan olingan.
8. Gana – mamlakat hukmdori "harbiy boshliq”
9. Gvineya – berbercha "soqovlar”
10. Gvineya-Bisau – Gvineya viloyati va poytaxti nomidan olingan.
11. Jazoir – arabcha "orol”
12. Janubiy Afrika Respublikasi –geografik joylashuviga kora nomlangan.
13. Jibuti – bosh shahar nomidan olingan.
14. Zambiya – Zambezi daryosi nomidan olingan.
15. Zimbabve – shone tilidan "hukmdor qarorgohi”
16. Kabo-Verde – portugalcha "Yashil burun oroli”
17. Kamerun – portugalcha "chiganoqlar daryosi”
18. Keniya – "tog”
19. Komor orollari – arabcha "oyli orol”
20. Kongo Demokratik Respublikasi – Kongo daryosi nomidan olingan.
21. Kot-DIvuar – fransuzcha "Fil suyagi qirgogi”
22. Lesoto – Soto xalqi nomidan olingan.
23. Liberiya – lotincha "ozodlik”
24. Liviya – Livu qabilasi nomidan olingan.
25. Mavrikiy – lotincha "Moritsa Oranskiy”
26. Mavritaniya – finikiycha "garbiy olka”
27. Madagaskar – Malagasi xalqi nomidan olingan.
28. Malavi- Bantu tilli xalqi nomidan olingan.
29. Mali – "Gippopotam” degan manoni anglatadi.
30. Markaziy Afrika Respublikasi – geografik joylashuviga kora shunday nomlangan.
31. Marokash – berbercha "yasangan”
32. Misr – "Kemet” – qora
33. Mozambik – Sulton Muso Bin Mibika nomidan olingan.
34. Namibiya – Namib choli nomidan "aylanib otish” degani.
35. Niger – Niger daryosi nomidan "tuaregcha oqayotgan suv”
36. Nigeriya - Niger daryosi nomidan "tuaregcha oqayotgan suv”
37. Ruanda – Ruanda xalqi nomidan olingan.
38. San-Tome va Prinsipi – portugalcha Avliyo San-Tome va Prinsipi, "birinchi” degani.
39. Svazilend – Svazi xalqi nomidan olingan.
40. Seyshel orollari – harbiy dengiz floti vaziri Morua De Sashel nomidan olingan.
41. Senegal – Sangana davlati nomidan olingan.
42. Somali – Somali xalqi nomidan olingan.
43. Sudan – arabcha "qoraboylar mamlakati”
44. Syerra-Leone – portugalcha Sera Da Liona "Sherbachchaning okirgani”
45. Tanzaniya – Birlashgan Tanganika va Zanzibar davlatlari nomidan olingan.
46. Togo – Eve xalqi tili boyicha "narigi tomondagi joy”
47. Tunis – Finikiya malikasi Tanit nomiga qoyilgan poytaxt nomidan olingan.
48. Uganda – Ganda xalqi nomidan olingan.
49. Chad – Chad koli nomidan kanuri tilida "kop suv havzasi”
50. Ekvatorial Gvineya – geografik joylashuviga kora shunday nomlangan.
51. Eritriya – yunoncha "qizil”
52. Efiopiya (Habashiston) – yunoncha "aytopiya”, ya`ni "basharasi kuyganlar”

@toponomik

​​#shunchaki

Afsonaviy malika Semiramida o'zi uchun qabr qurdirib,unga shunday deb yozdiradi:
"Podshohlarning qaysi biri pulga muhtoj bo'lsa,qabrni buzsin va qancha kerak bo'lsa olsin"
Shunday qilib Doro qabrni vayron qildi,lekin pull topolmadi,ammo yana bir yozuv topdi:
"Siz yomon odamsiz va pulga ochko'zsiz aks holda o'liklarni bezovta qilmasdingiz"

#shunchaki

Bizning zamonamiz paradokslari:

• Uylarimiz kengayib, olilalarimiz kichrayib bormoqda.
• Bizda qulayliklar ko'p,lekin vaqt kamroq.
• Ko'proq daraja,lekin kamroq aql-idrok.
• Ko'proq bilim,lekin kamroq hukm.
• Mutaxassislar ko'p,lekin muammolar ko'proq.
• Ko'proq dori-darmonlar,lekin kamroq sog'liq.
• Biz oygacha va orqaga uzoq yo'l bosib o'tdik,lekin yangi qo'shnimiz bilan uchrashish uchun ko'chadan o'tishimiz qiyin.
• Biz juda katta hajmdagi ma'lumotlarni saqlash va nusxalash uchun ko'plab komputerlarni yaratdik,lekin bir-birimiz bilan kamroq muloqot qila boshladik.
• Miqdorda yutdik,lekin sifatda yutqazdik.
• Yuqori daromad,lekin o'zaro munosabatlar esa mayda.

Ayni vaqtda derazadan tashqarida juda ko'p narsalar bor,lekin xonada hech narsa yo'q.

@toponomik

#tarix

Butsefalning jilovlanishi haqida afsona:
Afsonalarda aytilishicha,tarixda afsonaviy jangovar otlardan biri bo'lgan Butsefalni Aleksandrning otasi Filipp sotib olgan.

Savdogar o'sha paytda ayg'ir uchun yuqori narx 13 talant so'raydi.Filipp otni sotib olishni uzoq vaqt davomida o'yladi,chunki bu pul bir yarim ming askarni boqish uchun yetarli edi.

Butsefal-fe'l atvori o'jar va asov ot edi.Sotilish paytida hech kim uni jilovlay olmadi.Keyin Aleksandr bu ishga kirishdi.U savdogardan chegirma evaziga "yo'ldan ozgan otni" jilovlashga va'da berdi.Savdogar rozi bo'ldi va bo'lajak buyuk hukmdor otni kuzata boshladi.Undan oldin,hech kim hayvonning soyadan qo'rqqanidan chavandozlarni tushurib yuborishini payqamadi!.

Otning hatti harakatlaridagi bu g'alatilikni ko'rgan bo'lajak buyuk hukmdor,otning tumshug'ini quyoshga qaratib qoydi,shunda soyalar otning ortida qoldi.Asta sekin ayg'ir tinchlanib,Aleksandrga "taslim bo'ldi".

@toponomik

#shunchaki

Ba'zi o'rgimchak turlari tuxumlarini chumolilar va boshqa mayda hasharotlardan himoya qilish uchun, inlarida mayda qurbaqalarni saqlaydi.
Ma'lum bo'lishicha qurbaqalar o'rgimchaklar uchun "uy hayvoni" hisoblanadi.

@toponomik

#shunchaki

1904 yil 3-mayda Jorj Parker o'zining birinchi yozma "qalam"ini(ruchka) patentladi.

Sizningcha, Artur Konan Doylning "Sherlok Xolmsning sarguzashtlari" va Germaniyaning ikkinchi jahon urushida taslim bo'lishi o'rtasida qanday umumiylik bo'lishi mumkin?

Ular Parker qalami(ruchka) bilan yozilgan.

@toponomik

#etimologiya

Davlatlar nomida aks etgan manolar

Amerika qitasi mamlakatlari:

1. Antigua va Barbuda – ispancha "Keksa”
2. AQSH – inglizcha "State” davlat
3. Argentina – ispancha "Kumush”
4. Bagama orollari – Baxama oroli nomidan olingan.
5. Barbados – ispancha "soqolli”
6. Beliz – mayya tilida "Itsadan yol”
7. Boliviya – Simon Bolivar nomiga qoyilgan.
8. Braziliya – portugalcha "qizigan komir”
9. Venesuela – ispancha "kichkina Venetsiya”
10. Gaiti – "toglik” manosini bildiradi.
11. Gayana – Katta suvlar mamlakati
12. Gvatemala – astekcha "ormon bilan qoplangan joy”
13. Gonduras – ispancha "qirgoq boyi suvlarning chuqurligi”
14. Grenada – Grenada oroli nomidan olingan.
15. Dominika – lotincha "dominika” yakshanba, chunki X.Kolumb uni shu kuni ochgan.
16. Dominikan Respublikasi – Muqaddas "Yakshanba”
17. Kanada – irokezcha "manzilgoh”
18. Kolumbiya – Xristofor Kolumb nomiga qoyilgan.
19. Kosta-Rika – ispancha "boy qirgoq”
20. Kuba – "yer, quruqlik”
21. Meksika – poytaxt Mexiko nomidan olingan.
22. Nikaragua – hindular qabilasi sardori Nikarao nomiga qoyilgan.
23. Panama – "baliqchilar qishlogi”
24. Paragvay – "Katta daryo”
25. Peru – Piru daryosi nomidan olingan.
26. Salvador – ispancha "qutqaruvchi”
27. Sent-Kits va Nevis (Avliyo Kristodor va Nevis) – ispancha "qor”
28. Sent-Lyusiya – Avliyo Lyusiya oroli nomidan olingan.
29. Sent-Vinsent va Grenadina – Avliyo Vinsent va Grenadina oroli nomidan olingan.
30. Surinam – Surina qabilasi nomidan olingan.
31. Trinidad va Tobago – ispancha Trinidad – "uchlik”, ya`ni Kolumb uni Troitsa bayrami kuni ochgan va mahalliy Tobago – "tabak”.
32. Urugvay – "daryo”
33. Chili – "qish”, "sovuq”
34. Ekvador – ispancha "ekvatorning ikki tarafidagi hudud”
35. Yamayka – "Manbalar yeri”

@toponomik

#shunchaki

🎥 Kristofer Nolanning aytishicha, "Oppengeymer" filmida umuman kompyuter grafikasi ishlatilmagan

Atom bombasi yaratuvchisi haqidagi film rejissyori bu haqda Collider portaliga bergan intervyusida gapirdi.

Hatto Triniti sinovi - birinchi texnogen yadro portlashi tasvirlari ham suratga olish guruhi tomonidan faqat amaliy effektlar bilan qayta yaratilgan.

Filmni jahondagi premyerasi 21-iyul, kinoteatrga ko’rishga borsangiz birinchi 3 qatorda o’tirmaslikni maslahat beraman

@toponomik

​​#tarix

1918-yil 30-avgustda Moskvadagi Mixelson zavodida bo'lib o'tgan mitingdan so'ng V.Leninni otib, uni og'ir yaralagan "sotsialistik-inqilobchi" Fanni Kaplan.

@toponomik

​​#tarix

Smolniy zodagon qizlar instituti o'quvchilari raqs darsida,1889-yil.Smolniy zodagon qizlar instituti Rossiyada birinchi ayollar ta'lim muassasasidir.U 1764-yilda Yekaterina II davrida tashkil etilgan.

@toponomik

​​#shunchaki

Fransiya inqilobchilar to'dasi Bastiliyani egallab olganida, u yerda atigi 7 kishi ushlab turilgan edi.

@toponomik

#shunchaki

Benjamin Devis - 1960 yilda AQSh armiyasidagi birinchi qora tanli general bo'ldi.

@toponomik

​​#shunchaki

Norma Jan Beyker Mortenson

O'q dorilar zavodida ishlayotganida (Ikkinchi jahon urushi paytida) uni harbiy targ'ibot xodimi ko'rib qoldi.U ish joyida bir necha suratga tushdi.Ushbu fotosessiyadan keyin qiz o'zini model sifatida sinab ko'rishga qaror qiladi.

Merilin Monro shunday "tug'ilgan".

@toponomik