نکته: جامعه شناسی تجربه
764 subscribers
449 photos
32 videos
78 files
438 links
جامعه شناسی تجربه
یادداشت ها و فعالیتهای
محمد زینالی اناری:
@Mohamadzeinaliunari
(گروه بحث کانال)
@SoExperience

not for selling
Download Telegram
سیاست ممنوعیت

محمد زینالی اُناری*

می گویند حاکم شهر زمانی برای عبور مردم از روی پل پول میگرفت؛ هیچ کس چیزی نمی گفت، مدتی بعد دستور داد هم پول بگیرند، هم فلک بزنند، مردم شکوه کردند که تعداد کسانی که فلک می زنند کم است. این داستان های قدیمی که از دوران قاجار و افشاریه نقل می شود، نشان از شیوه حکومت داری چوپانانی است که مدت ها بر کشور مسلط شدند و در آن با ترس و منع مردم را نگه داشتند تا کسی نتواند نزدیک ایشان شود و ببیند که ملوک را عظمتی نیست، اما اینک که شیوه حکومت مبتنی بر دموکراسی و نه عظمت قجری است، وجود این قبیل داستان ها و شیوه ها در مدیریت جامعه خود تعجب برانگیز است. البته این شیوه با گذر زمان و تغییر امکانات، شکل خود را عوض کرده، اما روح مسلط بر آن بی شباهت به شیوه های ذکر شده نیست.

به این صورت می بایست موانعی چیده می شد و برای اداره مردم، آن ها را مدت ها پشت درها می گذاشتند و گاه با چوب و فلک می زدند تا آن ها جرأت بیرون آمدن از پوست خود را نداشتند. ترس و بیشتر از آن خطر گرفتار شدن در چنگال عقوبت مالکان و حاکمان موجب می شد، هیچ کس حرف اضافه ای نزده و از هر مانعی که بر سر راهش بود، به دقت عبور می کرد. زندگی شده بود پر از مانع و پر از تسلیم و سربزیری، هیچ کس حق و جرأت سر براوردن نداشت، مبادا که بر او نهیب وارد شود و محکوم شود به برانگیختن عقل. عقلی که غیرقابل قرارداد و ناپیدا بود و پر از ممنوعیت و اشکال های زیاد که با گذشتن از هر یک ممکن بود از آدمیزاد خرده گرفته شود. تا جایی که داشتن زبان و گفتن سخن از جانب مردم، به امر نکوهیده تبدیل شده و بدون اذن و اجازه ی مالکان حق گفتن و نشستن نداشتند و به تدریج به انسان های فاقد منطق درونی تبدیل شده بودند. 

در این نگاه به رفت و آمد و سکنات انسان، از سوی حاکمانی که پیشینه رمه گردانی و نظم عشایری داشتند، چشم اندازی چوپانی نهفته بود و گرچه رفته رفته تغییر پیدا کرد و به علم و دانش و توسعه کشور هم پرداخت، اما ظاهرا آنچه از این سیاست باقی مانده است، منطق و خرد ممنوعیتی است که هنوز هم وجود دارد. مردم در این نوع دیدگاه، آدم هایی هستند که برای نظم و ترتیب داشتن باید مدام بر سر راه آنها موانع و اشکالاتی گذاشت تا مبادا خطایی از آنها سر برزند و ملوک و خدایگان عقل و نظم بر آن ها خشم گیرند. در این نگاه، برای جلوگیری از نابهنجاری باید مردم را ترساند و منع کرد و از جلوی خطر و نافرمانی رماند تا مبادا این رفتار تبیین شده و به دیگران هم تسری یابد. در نتیجه اخلاق ناشی از چوپانی ناشی از دید رمه ای به انسان ها شکل گرفته و در این خرد ساکن شده است. 

خرد در چنین جامعه ای با خشونت بیرونی قابل شکل گرفتن است و انسان به خودی خود دارای خرد و نظم درونی نیست. حتی در چنین چشم اندازی دموکراسی به معنای برخاستن بی نظمی ها و خطرهای ناشی از مردم بوده و در نتیجه ی آزادی و عدالت ناشی از آن، به تدریج مردم به آشوب و بی نظمی خواهند رسید، چرا که آن ها قدرت تشخیص مسیر خود را نداشته و هر آن امکان گم شدنشان وجود دارد و به همین جهت لازم است موانعی بر سر راه ایشان وجود داشته باشد تا مبادا خود را به خطر بیندازند و طعمه گرگ حوادث شوند. به همین جهت هم هست که مدام جلوی راهشان دست اندازهایی چیده می شود تا مبادا نادانسته و با سرعت زیاد جانشان را از دست بدهند. یا این که برای نفی و عذاب از عدم مالکیت، جریمه های سنگین بر انان گذاشته و فقط در ازای آن اجازه سرعت و اوج گرفتن با ماشین های پرسرعت را بدهند. 

بدین ترتیب به جای این که مردم را دارای قوه ادراک، تخیل و منطق بپنداریم و نشانه ها و تابلوهای بیشتر و بیشتر برای راهنمایی شان بر در و دروازه بگذاریم، تا با دیدن آن و توصیه های ایمنی به فکر رفته و در اعمال خود تجدید نظر کنند، مدام جلوی راه شان چاله ها و تپاله های اسفالت درست می کنیم تا جایی که در کشور ما مانع تراشی و اشکال درست کردن و جریمه و فلک به بانکداری، شهرداری و حتی فناوری های اطلاعات هم رسیده و در این وانفسای سرمایه داری ناپیدا، هر کس و ناکسی که می تواند از دیگران جریمه می گیرد و تنبیه می کند. رفته رفته جریمه گرفتن از مردم به سود ناشی از ممنوعیت و ابهام در فهم منطق بیرونی تبدیل می شود و مردم باید کار کنند و مدام جریمه بدهند چرا که نگاه به آن ها مبتنی بر آن نیست که آن ها دارای عقل و شعور هستند و در دموکراسی موجود بایستی عقل و شعور آن ها جامعه را اداره کند، برعکس، آن ها در جریان آموزش اجتماعی شان مدام عقل زدوده و منطق زدوده می شوند تا فقط با موانع و جریمه های بیرونی نظم گیرند و سامان یابند. 

در عین حال دولت و حاکمیت هم به جای آن که تبدیل به خرد جمعی و برآیند عقل و شعور مردم باشد، خوان ناخواه، تبدیل به اسطوره های ترسناکی می شوند که پشت ممنوعیت ها و موانع پنهان شوند و عقل و منطق آن قابل فهم نباشد. هر کسی که خواست به خواست مردم و
گله های آنها توجه کند، تا به پشت پرده های اقتدار و دولت رفت، در میان هاله های ممنوعیت فرو رفته و در پیچ و خم دستورات و قواعدی که سالها سامان یافته اند گیر کند. کار دولت و شهرداری ها اداره ی قواعد ممنوعیت و اشکال ها و جریمه ها و ستاندن هزینه گناه ها و نادانی ها از مردم است. به جای این که مردم بدانند با چه قواعدی زندگی می کنند، تبدیل به رمه هایی می شوند که مدام باید دنبال آن بگردند که از چه کاری منع می شوند و چه راهی باز است. چه کاری هزینه دارد و چه کاری سود دارد، آرامش و لذت در چه مسیری دیده می شود و در چه مسیری ناپیدا است.

http://kelidemelli.com/fa/news/4215/سیاست-ممنوعیت

https://telegram.me/thing
کمپین همه با هم سینما
جشنواره فیلم فجر

@thing
نامرئی شدن: تحلیل گفتمان پرستاری در تجربه بیمارستانی

محمد زینالی اناری

چکیده: سوال این که یک پرستاری چه کار می­کند، یا گفتمان و کار پرستاری چیست، البته به زعم روشن نگرانه­ ی آن، علی رغم مشهود بودن گنگ می­نماید. اگر قصد ورود به بیمارستان و یا گفت­ و­گو با پرستار و یا مدرس پرستاری داشته باشید، همه از ارزش­های گم شده­ ی پرستاری می­گویند، اما در عمل، به صورت پراکنده ­ای سرغ فعالیت­های اجتماعی و مطالبه­ گری­های اجتماعی آن می­روند. تا جایی که محققین پرستاری نیز به دنبال مطالعه­ ی تصور مردم از پرستاری و یا سلامت پرستاران رفته،  به آسیب­شناسی این حرفه آن پای می ­نهند. این تحقیق، به زعم تئوری­ های ناب پرستاری در دنیای غرب و حتی ایران، به دنبال آن معنای راستین پرستاری بود که در واقع باید همه از آن بگویند. جست و جو از میان اسناد علمی، سیاستگذاری عمومی و چالشهای نخبگان آغاز و در نهایت به رویداد عملی پرستاری در بیمارستان امام خمینی با شهود عینی گفتمان پرستاری انجامید. تحقیقات در سطح دکترای پرستاری بیشتر به دنبال تطبیق پرستاری در نظم بیمارستانی است. پرستاران پیشرو و فعال از روح ناب و گم شده ­ی پرستاری می­گویند، اما خودآگاهی نسبت به این ندارند که پرستاری امروز، دنبال آگاهی طبقاتی است و نه دنبال خودآگاهی ناب. چرا که سیاستمداران پرستاری نیز بیشتر دنبال احیای حقوق و اهمیت زبان پرستاران هستند تا این که به دنبال احیای روح علمی و اجرای آزادانه­ ی فنون پرستاری باشند. اما از ورای تجارب مشهود پرستاران ملاحظه می­شود که گفتمان پرستاری در بیمارستان نامرئی شده و در بند گفتمانی شده که او را در سیطره­ ی تجربه­ ی پزشکی غرق کرده است.

http://anthropology.ir/article/30953

@thing
lie.pdf
698 KB
مصادیق دروغ در سازمان

@thing
وقتی زیبایی ها پیچیدگی ندارند...و به راحتی نگاهت رو در آغوش میگیرند...
@thing
بروبیاکراسی، روزنامه اعتماد، ۱۷بهمن۱۳۹۵
محمد زینالی اُناری، پژوهشگر فرهنگ عامه

چندین سال در جایی کار میکردم که تنها چند نفری بودیم و هر یک بیش از دو سه نوع کار انجام میدادیم. چارت یا نقشه ای تخصصی ما زیاد بود، ولی تعداد مان اندک، کاری که به ظاهر پسندیده مینماید نفرات کمی کار چندین نفر را انجام بدهند. در سازمان، کار با تنوع و نیروی انسانی لازم برای آن تعریف میشود، ولی آن چه که ما داشتیم، نوعی ترکیب نقشها و کوچکتر شدن کارایی و حجم کار بود. به علاوه، سعی میکردیم برنامه ها را با شور و همافزایی اجرا کنیم و برای رعایت حال رهبری مدیران به سرعت فرمانها را عملی میکردیم. البته این الگو، در جامعه ی ما یک کار ناب و الگویی پرتلاش از کار و کوشش محسوب میشود.

سازمان، یک مفهوم آرمانی دارد. برای ما ایرانیها که الگوهای مختلفی از گروه های کاری را تجربه کرده ایم، احتمالاً سازمان و پستهای تخصصی چیز عجیب و غریبی هم بنماید. تا بیاییم بسیاری از پستها را تأمین کنیم، طول میکشد و در بسیاری از مراکز، واژه "پست" یک جور مقامبازی و خود بزرگبینی تلقی شده و برای رسیدن به آنها هم راه های متداول دروس مدیریت طی نمیشود. چه بسا سالهای سال هم نتوانیم این موضوع را حل کنیم که سازمان و نقشهای انسانی مثل معاون و مدیر، یک سری مفاهیم علمی هستند و قرار است افراد طبق الگوهای خاصی در این ردهها قرار گیرند.

مفاهیمی چون تخصص و سازمان اگرچه بومی نیستند، ولی مفاهیمی ساده و صمیمی از مهارت و روابط دوستانه را در بر دارند. رابطه ی هر فرد با کار و صاحب کار هم اهمیت دارد. سازمان ترکیبی از روابط عمودی و افقی انسانها به همراه درک و دریافت فردی و گروهی از معنای کار. گاهی درک ما از کار و روابط سازمانی به پول و قدرت تقلیل مییابد، اما در واقع معنای اصلی، مشارکت و تعاملی است که مردم از طریق کارهای متمایزشان، برقرار میکنند. برای فرد، تولید فردی با مهارت تخصصی معنا مییابد و برای مدیر، شکل دادن به کار گروهی و تسهیل مشارکت و تعامل های بین افراد.

فرهنگ های انسانی، با تعریف و خواندن قوانین و دروس شکل نمی گیرند و چه بسا نیاز به مراقبه و بالینگری ای طولانی دارند. "ماکس وبر"، به تأثیر تذکره الاولیایی نصایح بنیامین فرانکلین نزد پروتستان ها بر ساختبندی کار و پیشه ی سرمایهداری اشاره میکند. نظیر این چنین روحیهای را ژاپنیها از تعهد سامورایی ها وارد مشاغل کارگری سازمانهای صنعتی کردند، مالکانِ کار امکانات زندگی و رشد کارگران را در قبال کار و خلاقیت گروهی به طور متقابلی تضمین کردند. آیا ما هم در گذشته نظیر گروه های سامورایی ژاپنیها، شیوهای از الگوی همکاری گروهی داشته ایم؟

فعالیت های اقتصادی ما در الگوهای گروهی از "کار دسته جمعی"، " گروههای جوانمردی" و "کارگاه های استاد-شاگردی" صورت میگرفت. کار دسته جمعی، الگویی روستایی از هم افزایی در بنه ها بود که طی آن همه با هم کارهایی نه چندان متفاوت انجام میدادند. در الگوی عیاری، زور و شور جوهر کارهایی را شکل میداد که از طریق قدرت و سرعت همگانی میسر میشدند؛ الگوی استاد-شاگردی هم مختص کارگاه های ساده ی ایرانی بود که در آن استاد بر شاگردان ولایت و نظارت داشته و همه چیز را یاد میداد الا "فوت آخر" که اقتدارش محفوظ باشد.

این سه نوع کار گروهی، کارهایی تخصصی به شیوه امروزی نبودند. در الگوی کار جمعی، روابط تقریبا همگن و ماهیت کارها برای همیاری اهل بادیه تعریف شده بود، تا جایی که تغییر و جابهجایی افراد در روند کار تأثیر نمیگذاشت. در گروه های عیاران، اخلاقی عمومی وجود داشت که همه را برای رعایت الگوهای کار مبتنی بر زور سامان میداد. در استاد-شاگردی رابطه ی عمودی و اقتدار از طریق مهار اطلاعات در نزد استاد، موجب میشد شاگردان همواره گرد او بچرخند و کار کنند.

ماحَصَل این سه شیوه الگوی قدیمی کار در ایران، مهارتهای ساده و گروههای یک دست و بیشتر مبتنی بر کنترل توده ای بود. اگر این سه شیوه وجود داشته باشند، نهایتا شور عمومی و کاری ساده و دوستانه شکل میگیرد نظیر بروبیایی که در میهمانیهای بزرگان و فعالیتهای دسته جمعی محلهای شکل میدهیم. نمونه ی محض اینها مثل ارباب، اوستا و کارگرانشان در رستورانها و مکانیکی های سنتی امروزی دیده میشوند.

شیوه های نظارت در هر یک از کارهای گروهی سنتی، بر الگوی اقتدار اربابی و استادی با زیردستان تکیه داشت. الگوهای اخلاقی و باورهایی چون حمایت و طرد همچون مرد/نامرد در سیستم عیاری به شکل دادن همبستگی و رعایت هنجارهای گروه کاری نظارت داشت. وابستگی به اربابان محلی کار روستایی، ترس از طرد در میان گروههای بومی و دلبستگی معنوی به استاد که بیشتر به خاطر خویشاوندی موجود در کارگاههای صنعتی بود، این سیستمها را انسجام و معنا میداد.
فهم ما از همکاری بر اساس این سه سازمان شکل گرفته است و چه بسا پذیرفتن معنای آرمانی سازمان توأم با چنین بستری از فهم صورت گیرد. سازمان و دوره های آموزشی هرچه بگویند، ما الگوهای مبتنی بر همسانی شغلی بنه، همبستگی اخلاقی عیاران و رهبری پذیری شاگردان را عملی کنیم. به جای رشد و خلاقیت تخصصی، کدبندی های جدید علمی، تغییر مداوم نیروی انسانی، فوران اقتدار عمودی و انحصار اطلاعاتی ( و راند) در گروه های سازمانی ما بازتولید میشوند. در نتیجه کار گروهی و سازمان به نظامی از الگوی قدرت و نظارتی همانند بروبیای خانه اربابان و کارگاه های ساده صنعتی تبدیل میشود.

در حال حاضر، سیستم های مدیریت کیفیت و مدیریت دانش در دنیا به راه افتاده و نیاز به ارتقای سازمانی است. اما روح فرهنگ جمعی ما درروابط انسانیمان نمود می یابد. در کنار مفهوم اعلای سازمان، روابط انسانی کهن بوم ما در جمع های گروهی مشهود است.
اگرچه امروز سنخ های مطلوب از سازمانهای ما به دنبال دریافت گواهی های بین المللی برای الگوهای عالی مدیریت تیمی شان هستند، اما الگوهای محلی و قومی کار همگانی، ارزشهای قدرت، سرعت و همگونی را بر نظارت، خلاقیت و تخصص رواج ترجیح میدهند.

http://www.etemadnewspaper.ir/Default.aspx?NPN_Id=642&PageNO=16

@thing
Forwarded from محمد زینالی
برگزاری میزگرد علمی فرهنگی افکار و ادبیات دانشجویی در دانشگاه محقق اردبیلی؛ گروه مطالعات فرهنگی و نیازسنجی جهاد دانشگاهی اردبیل

@thing
همایش خودکشی، علل، پیامدها و راهکارها؛
لینک کانال همایش خودکشی:
https://t.me/joinchat/AAAAAEJY9xkvacKaY1eznQ

@thing
1-1.pdf
294.5 KB
فلسفه دانشگاه عامه پسند،
همایش فرهنگ دانشگاهی

@thing
2.pdf
299 KB
اضطراب معنایی در دانشگاه
همایش فرهنگ دانشگاهی

@thing
Forwarded from كليدملی 😷
@kelidemelli
#آب در قهقرای مدرنیزاسیون
محمد زینالی اُناری پژوهشگر فرهنگ عامه نوشته است با چه زحمتی و چقدر #قنات زدیم و تا آب را هدایت و به نحو احسنت استفاده کنیم
http://kelidemelli.com/fa/news/7565
دانشجو، کنشگری و منزلت دانشگاهی

@thing
جای خالی سبلان در ادبیات

روزنامه همشهری؛ مصاحبه با محمد زینالی اناری

در دوران گذشته، داستان‌ها آمیخته با طبیعت بود و کوه‌ها مقدس بودند و اینک سبک زندگی شهری رایج شده و نیاز به توجه به طبیعت و پاکیزگی آن دوباره محسوس است. در تمام دنیا منظر ادبی محیط زیست و چشم‌اندازهای طبیعی، اهمیت دارد. ببینید که ما چه تخیل و تصویری درباره کوه‌های آلپ و هیمالیا داریم. ما به بسیاری از حماسه‌های انسانی خود در ادبیات توجه می‌کنیم اما به حماسه‌ طبیعت که اثری خدایی است، توجه ادبی نکرده‌ایم. مکان در ادبیات مهم است و اهمیت خود را از طبیعت پیرامون نویسنده یا تخیلی که نویسنده می‌‌خواهد به عنوان مکان بدهد، می‌گیرد. سبلان می‌تواند متن زیبای داستان‌های ما باشد و می‌توانیم آن را با ادبیات، شعر و رسانه جهانی کنیم. «محمدرضا بایرامی» داستانی در دل این کوه نوشته و آن را جهانی کرده است، اما عمده‌ تولیدات ما غرق فضای شهری و متن روزمره و فاقد پرداختن به زمینه‌های طبیعی زندگی است. اگرچه زندگی مردم، خود آینه‌ای از سبلان و احساس آن است و مردم و شرکت‌ها و مغازه‌های خود نام آن را می‌گذارند، اما ما می‌‌توانیم سبلان را به عنوان تصویری فرهنگی از مکان در پس ادبیات جهانی کنیم. البته شاید هنوز ادبیات ما به آن بلوغ نرسیده است.

http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Ardebil/Contents/%D8%AC%D8%A7%DB%8C-%D8%AE%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%B3%D8%A8%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%AF%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D8%AA?magazineid=

@thing