Forwarded from انجمن جامعه شناسی ایران
🔸روایتی از کنش جامعه شناسانه دکتر قانعی راد
✍سیدحسین سراج زاده
24 خرداد دومین سالروز درگذشت دوست عزیز و فرزانه دکتر محمدامین قانعی راد رئیس سابق انجمن جامعهشناسی ایران است. او صدای رسای دفاع از جامعه بود و این روزها جای خالی او بیش از هر زمان دیگری احساس میشود. دریغ و درد که در هنگامی که به شکوفایی و پختگی رسیده بود و انتظار میرفت علوم اجتماعی و جامعهشناسی ایران از آثار وجودیاش بیش از پیش بهرمند شود، از میان ما رفت.
قانعی راد از نسلی بود که در نیمه دوم دهه 50 شمسی و در هنگامی که نسل جوان آن روزگار در سر سودای رهایی جامعه از بند استبداد، بیعدالتی، تبعیض و وابستگی داشت، رشته جامعهشناسی را برای تحصیل برگزیدند تا برای تحقق آن آرمانهای رهاییبخش، علم تغییر و تحول جامعه را بیاموزند. بنابراین جامعهشناسی برای او یک انتخاب برای ایفای یک مسئولیت اجتماعی و پاسخ دادن به دغدغههای روشنفکرانه بود. او از همان زمان دانشجویی جامعهشناسی را نه چون رشتهای برای رسیدن به شغل بلکه به عنوان شیوهای از زندگی برگزید و تا پایان عمر پر بار خویش بر همان رأی و منش باقی ماند، تعهد روشنفکرانه را با رویکردهای علمی آمیخت و همواره در دفاع از جامعه تمام قد آماده بود.
از اواخر دهه 70 که جامعهشناسی حرفه او شده بود و در جایگاه یک عضو هیأت علمی فعالیت میکرد، بازهم آن مسئولیت اجتماعی و دغدغههای روشنفکرانه برایش در اولویت بود. به همین دلیل، هیچگاه به عنوان یک دانشگاهی و آکادمیسین خود را در خلوت اتاق کار دانشگاهیاش محصور نکرد و به همین علت فعالیت در انجمن جامعهشناسی ایران به عنوان یک انجمن علمی مردم نهاد و فعال در حوزه عمومی برایش اولویت ویژهای داشت. این اولویت برای او در حدی بود که استادان و دانشجویانی را که پیوند و ارتباط فعالی با انجمن نداشتند، جامعهشناسان جدی به حساب نمیآورد و بارها به صراحت میگفت؛ مگر می شود کسی نقش و مسئولیت علمی خو را جدی بگیرد، ولی از حصار بوروکراسی دانشگاهی بیرون نیاید و از طریق انجمن علمیاش با اجتماع علمی و حوزه عمومی ارتباط نداشته باشد؟
به نظر او دانشگاهیانی که به انجمنهای علمی، به مثابه حوزه عمومی کنشگری علمی، اهمیت نمیدهند، گویی اثرگذاری اجتماعی علم برایشان بیاهمیت است و نقش اجتماعی خود را جدی نگرفتهاند.
باز هم این دغدغههای روشنفکرانه و توجه به مسئولیت اجتماعی جامعهشناسی برای بهبود زندگی مردم و سویههای رهایی بخش جامعهشناسی بود که قانعی راد را به سوی «جامعهشناسی مردم مدار»
(Public Sociology)
یا «جامعه شناسی حوزه عمومی» (معادل فارسی که خود او به کار می برد)، کشاند.
«جامعهشناسی مردم مدار» مفهومی بود که با انتشار مقالهای با همین نام از مایکل بورووی، در مجله جامعهشناسی ایران (بهار 1387) و بعداً با حضور او در ایران در پاییز 1389 و ایراد دو سخنرانی درباره آن، در بین جامعهشناسان ایرانی مطرح شد و به کار رفت. این نوع جامعهشناسی به روایت بورووی، یکی از جلوههای علاقه جامعهشناسان به ایفای نقش رهایی بخش در تعامل و هم کنشی با جنبشهای اجتماعی و کنشگران حوزه عمومی و جامعه مدنی است. قانعی راد جوان که در اواخر دهه 50 با این دغدغهها به سراغ جامعهشناسی آمده بود، در میانسالی هم با همان دغدغه به حرفه جامعهشناسی مشغول بود. در نتیجه، ایده و مفهوم جامعهشناسی مردم مدار را بسیار جذاب و کاربردی یافت و کوشید آن را در درون جامعهشناسی ایران نهادینه کند. ایجاد گروه جامعهشناسی مردم مدار در انجمن جامعهشناسی ایران، پیوند دادن جامعهشناسی با جنبشهای اجتماعی و جامعه مدنی، حضور فعال در رسانههای جمعی و فضای مجازی، و گذاردن نام «جامعهشناسی حوزه عمومی» بر کانالش، موید این.
لازم است بر این نکته تاکید کنم که قانعی راد مفهوم جامعهشناسی حوزه عمومی را آنگونه که متناسب با شرایط جامعه ایران بود به کار میبرد. این مفهوم برای او چتری بود که رویکردهای او را در انتخاب جامعهشناسی به عنوان شیوهای از زندگی و حرفه بیان میکرد. او مفهوم جامعهشناسی مردم مدار را فقط برای ارتباط با گروههای بیصدای جامعه به کار نمیبرد، بلکه معتقد بود بینش جامعهشناسی اختصاص به متخصصان این حرفه ندارد و اعضای جامعه هم برای فهم زندگی خود و نیروهایی که روی زندگی آنان اثر دارند، به آن نیاز دارند. از این رو، مفهوم جامعهشناسی حوزه عمومی را به معنای ترویج بینش جامعهشناسی برای همگان به کار می برد. جا دارد بر وجهی از دیدگاه او که مغفول مانده است، انگشت بگذارم.
ادامه یادداشت را روی وب سایت انجمن جامعه شناسی ایران بخوانید.
https://bit.ly/3fmR1E9
@iran_sociology
#انجمن_جامعه_شناسی_ایران
#محمد_امین_قانعی_راد
✍سیدحسین سراج زاده
24 خرداد دومین سالروز درگذشت دوست عزیز و فرزانه دکتر محمدامین قانعی راد رئیس سابق انجمن جامعهشناسی ایران است. او صدای رسای دفاع از جامعه بود و این روزها جای خالی او بیش از هر زمان دیگری احساس میشود. دریغ و درد که در هنگامی که به شکوفایی و پختگی رسیده بود و انتظار میرفت علوم اجتماعی و جامعهشناسی ایران از آثار وجودیاش بیش از پیش بهرمند شود، از میان ما رفت.
قانعی راد از نسلی بود که در نیمه دوم دهه 50 شمسی و در هنگامی که نسل جوان آن روزگار در سر سودای رهایی جامعه از بند استبداد، بیعدالتی، تبعیض و وابستگی داشت، رشته جامعهشناسی را برای تحصیل برگزیدند تا برای تحقق آن آرمانهای رهاییبخش، علم تغییر و تحول جامعه را بیاموزند. بنابراین جامعهشناسی برای او یک انتخاب برای ایفای یک مسئولیت اجتماعی و پاسخ دادن به دغدغههای روشنفکرانه بود. او از همان زمان دانشجویی جامعهشناسی را نه چون رشتهای برای رسیدن به شغل بلکه به عنوان شیوهای از زندگی برگزید و تا پایان عمر پر بار خویش بر همان رأی و منش باقی ماند، تعهد روشنفکرانه را با رویکردهای علمی آمیخت و همواره در دفاع از جامعه تمام قد آماده بود.
از اواخر دهه 70 که جامعهشناسی حرفه او شده بود و در جایگاه یک عضو هیأت علمی فعالیت میکرد، بازهم آن مسئولیت اجتماعی و دغدغههای روشنفکرانه برایش در اولویت بود. به همین دلیل، هیچگاه به عنوان یک دانشگاهی و آکادمیسین خود را در خلوت اتاق کار دانشگاهیاش محصور نکرد و به همین علت فعالیت در انجمن جامعهشناسی ایران به عنوان یک انجمن علمی مردم نهاد و فعال در حوزه عمومی برایش اولویت ویژهای داشت. این اولویت برای او در حدی بود که استادان و دانشجویانی را که پیوند و ارتباط فعالی با انجمن نداشتند، جامعهشناسان جدی به حساب نمیآورد و بارها به صراحت میگفت؛ مگر می شود کسی نقش و مسئولیت علمی خو را جدی بگیرد، ولی از حصار بوروکراسی دانشگاهی بیرون نیاید و از طریق انجمن علمیاش با اجتماع علمی و حوزه عمومی ارتباط نداشته باشد؟
به نظر او دانشگاهیانی که به انجمنهای علمی، به مثابه حوزه عمومی کنشگری علمی، اهمیت نمیدهند، گویی اثرگذاری اجتماعی علم برایشان بیاهمیت است و نقش اجتماعی خود را جدی نگرفتهاند.
باز هم این دغدغههای روشنفکرانه و توجه به مسئولیت اجتماعی جامعهشناسی برای بهبود زندگی مردم و سویههای رهایی بخش جامعهشناسی بود که قانعی راد را به سوی «جامعهشناسی مردم مدار»
(Public Sociology)
یا «جامعه شناسی حوزه عمومی» (معادل فارسی که خود او به کار می برد)، کشاند.
«جامعهشناسی مردم مدار» مفهومی بود که با انتشار مقالهای با همین نام از مایکل بورووی، در مجله جامعهشناسی ایران (بهار 1387) و بعداً با حضور او در ایران در پاییز 1389 و ایراد دو سخنرانی درباره آن، در بین جامعهشناسان ایرانی مطرح شد و به کار رفت. این نوع جامعهشناسی به روایت بورووی، یکی از جلوههای علاقه جامعهشناسان به ایفای نقش رهایی بخش در تعامل و هم کنشی با جنبشهای اجتماعی و کنشگران حوزه عمومی و جامعه مدنی است. قانعی راد جوان که در اواخر دهه 50 با این دغدغهها به سراغ جامعهشناسی آمده بود، در میانسالی هم با همان دغدغه به حرفه جامعهشناسی مشغول بود. در نتیجه، ایده و مفهوم جامعهشناسی مردم مدار را بسیار جذاب و کاربردی یافت و کوشید آن را در درون جامعهشناسی ایران نهادینه کند. ایجاد گروه جامعهشناسی مردم مدار در انجمن جامعهشناسی ایران، پیوند دادن جامعهشناسی با جنبشهای اجتماعی و جامعه مدنی، حضور فعال در رسانههای جمعی و فضای مجازی، و گذاردن نام «جامعهشناسی حوزه عمومی» بر کانالش، موید این.
لازم است بر این نکته تاکید کنم که قانعی راد مفهوم جامعهشناسی حوزه عمومی را آنگونه که متناسب با شرایط جامعه ایران بود به کار میبرد. این مفهوم برای او چتری بود که رویکردهای او را در انتخاب جامعهشناسی به عنوان شیوهای از زندگی و حرفه بیان میکرد. او مفهوم جامعهشناسی مردم مدار را فقط برای ارتباط با گروههای بیصدای جامعه به کار نمیبرد، بلکه معتقد بود بینش جامعهشناسی اختصاص به متخصصان این حرفه ندارد و اعضای جامعه هم برای فهم زندگی خود و نیروهایی که روی زندگی آنان اثر دارند، به آن نیاز دارند. از این رو، مفهوم جامعهشناسی حوزه عمومی را به معنای ترویج بینش جامعهشناسی برای همگان به کار می برد. جا دارد بر وجهی از دیدگاه او که مغفول مانده است، انگشت بگذارم.
ادامه یادداشت را روی وب سایت انجمن جامعه شناسی ایران بخوانید.
https://bit.ly/3fmR1E9
@iran_sociology
#انجمن_جامعه_شناسی_ایران
#محمد_امین_قانعی_راد
isa.org.ir
انجمن جامعه شناسی ایران - روایتی از کنش جامعهشناسانه دکتر قانعی راد
Forwarded from موسسه مردم نهادعصر پژوهش سبلان اردبیل
✅موسسه مطالعات عصر پژوهش باهمکاری معاونت فرهنگی و امورجوانان اداره کل ورزش وجوانان برگزار میکند
◀️ کارگاه توانمندسازی تسهیل گری اجتماعی
🔰دوشنبه ۲۶ خرداد /ساعت ۱۶
🔹شرکت برای عموم آزاد و بارعایت پروتکل های بهداشتی است
🔸به شرکت کنندگان گواهی حضور اعطاء خواهد شد
🈯️آدرس:بعداز میدان توحید/ساختمان شاهد دانشگاه آزاد اسلامی/خانه جوانان
👇👇👇
@Asre_pazhohesh
◀️ کارگاه توانمندسازی تسهیل گری اجتماعی
🔰دوشنبه ۲۶ خرداد /ساعت ۱۶
🔹شرکت برای عموم آزاد و بارعایت پروتکل های بهداشتی است
🔸به شرکت کنندگان گواهی حضور اعطاء خواهد شد
🈯️آدرس:بعداز میدان توحید/ساختمان شاهد دانشگاه آزاد اسلامی/خانه جوانان
👇👇👇
@Asre_pazhohesh
Forwarded from جامعه شناسی سیاسی (Hossein Bashiri Guivi)
مالکیت خصوصی و رابطه آن با قتل دختران
دکترحسین بشیری گیوی
#جامعه_شناس
✅یکی از مهمترین مفاهیم بنیادی که #کارل_مارکس از بنیانگذاران جامعه شناسی به چالش کشید و دنیای سرمایه داری را کیش و مات کرد همان #مالکیت_خصوصی بود. مارکس برای اولین بار ثابت کرد که مالکیت خصوصی و ارزش افزوده از مکانیسم های نظام سرمایه داری است و با این دو مکانیسم کارگران الینه شده و نهایت استثمار می شوند.
✅در جامعه شناسی خانواده هم #پدرسالار در نظام پاتریمونیالی همه اعضای خانواده خصوصا زن و دختران را تا ابد در مالکیت خصوصی قلمرو خود تلقی می کند. در گذشته پسر به عنوان نماد اقتصاد و دفاع و امنیت خانواده و ایل و تبار محسوب می شد ولی دختر به عنوان ضعیفه که این نوع تفسیر باعث زنده به گور کردن دختران در زمان تولد می شد.
✅در اجتماع کنونی ایران دختران را در کودکی و نوجوانی زنده به گور می کنند.
✅اگر دختر بر خلاف سنت متعصب پدرسالار عمل کند، اگر دختر دوست داشتن را احساس کند، اگر دختر دست به انتخاب بزند، اگر دختر از شبکه های مجازی استفاده کند ، اگر دختر بیش از پدر متعصب بفهمد لاجرم به دست پدرسالار زنده به گور می شود.
✅دیروز در تالش امروز در کرمان ، البته این موارد از صدها مواردی است که رسانه ای می شود به این موارد خودکشی دختران ، خودسوزی دختران ، دختران فراری و ... را اضافه کنید.
✅در هر روی اجتماع ایران باید این مسئله مهم و اساسی را درک کند که پدر هیچ مالکیت خصوصی بر دختران و زنان ندارد بلکه دختران و فرزندان امانتی الهی در دست آنها هستند تا اینکه تشکیل خانواده داده یا به وسیله استقلال مالی از والدین جدا زندگی کنند.
✅احساس مالکیت که در اذهان پدران پدرسالار شکل گرفته باید از هم بپاشد و این کار شگرف را می توان با فرهنگ سازی و با کمک رسانه ها و سازمان های مردم نهاد سامان داد.
@azadikhojastehazadi
دکترحسین بشیری گیوی
#جامعه_شناس
✅یکی از مهمترین مفاهیم بنیادی که #کارل_مارکس از بنیانگذاران جامعه شناسی به چالش کشید و دنیای سرمایه داری را کیش و مات کرد همان #مالکیت_خصوصی بود. مارکس برای اولین بار ثابت کرد که مالکیت خصوصی و ارزش افزوده از مکانیسم های نظام سرمایه داری است و با این دو مکانیسم کارگران الینه شده و نهایت استثمار می شوند.
✅در جامعه شناسی خانواده هم #پدرسالار در نظام پاتریمونیالی همه اعضای خانواده خصوصا زن و دختران را تا ابد در مالکیت خصوصی قلمرو خود تلقی می کند. در گذشته پسر به عنوان نماد اقتصاد و دفاع و امنیت خانواده و ایل و تبار محسوب می شد ولی دختر به عنوان ضعیفه که این نوع تفسیر باعث زنده به گور کردن دختران در زمان تولد می شد.
✅در اجتماع کنونی ایران دختران را در کودکی و نوجوانی زنده به گور می کنند.
✅اگر دختر بر خلاف سنت متعصب پدرسالار عمل کند، اگر دختر دوست داشتن را احساس کند، اگر دختر دست به انتخاب بزند، اگر دختر از شبکه های مجازی استفاده کند ، اگر دختر بیش از پدر متعصب بفهمد لاجرم به دست پدرسالار زنده به گور می شود.
✅دیروز در تالش امروز در کرمان ، البته این موارد از صدها مواردی است که رسانه ای می شود به این موارد خودکشی دختران ، خودسوزی دختران ، دختران فراری و ... را اضافه کنید.
✅در هر روی اجتماع ایران باید این مسئله مهم و اساسی را درک کند که پدر هیچ مالکیت خصوصی بر دختران و زنان ندارد بلکه دختران و فرزندان امانتی الهی در دست آنها هستند تا اینکه تشکیل خانواده داده یا به وسیله استقلال مالی از والدین جدا زندگی کنند.
✅احساس مالکیت که در اذهان پدران پدرسالار شکل گرفته باید از هم بپاشد و این کار شگرف را می توان با فرهنگ سازی و با کمک رسانه ها و سازمان های مردم نهاد سامان داد.
@azadikhojastehazadi
نکته: جامعه شناسی تجربه pinned «علی شریعتی و خیابان های شریعتی محمد زینالی اُناری یکی از نام های آشنا به گوش مردم و به ویژه به گوش رانندگان تاکسی، شریعتی است. هر از چندگاهی مردم به آن ها خطاب میکنند دکتر علی شریعتی، شریعتی، دکتر شریعتی و گاه بعد از آن از واژه های دیگری چون دربست، مستقیم،…»
نکته: جامعه شناسی تجربه pinned «مرگ مناسکی قهرمان یاداشت درباره بی تفاوتی جامعه نسبت به درگذشت معنادار عباس کیارستمی http://www.khabaronline.ir/detail/597787/weblog/zeynali @thing»
آیا در جامعه ایران میتوان انتظار امید اجتماعی داشت؟
مدیر نشست: بیدا میرحسینی
میهمان: حسین حجت پناه و محمد زینالی اُناری
صفحه ی انجمن جامعه شناسی ایران دفتر قزوین
http://www.instagram.com/sociology_qazvin/
@thing
مدیر نشست: بیدا میرحسینی
میهمان: حسین حجت پناه و محمد زینالی اُناری
صفحه ی انجمن جامعه شناسی ایران دفتر قزوین
http://www.instagram.com/sociology_qazvin/
@thing
Forwarded from علوم اجتماعی،مسائل روز
4_6028073452764661138.pdf
237.3 KB
👆 #پیماننامه_حقوق_کودک
🔴اهمیت امضاء تک تک همه ما درپای بیانیه۲۵ انجمن علمی، درخواست اجرای بی قید وشرط همه مواد "پیمان نامه حقوق کودک" ...
🙏لطفا برای دوستان و گروهها بفرستید
✅توجه:امضای بیانیه مشروط به پرداخت وجهی ازطرف شما نیست.
📌لینک امضای اینترنتی 👇
https://www.karzar.net/rights-of-children
@siamakzandrazavi
👥علوم اجتماعی،مسائلروز👥
👉 @SOCIAL_SCIENCE
👉🏾 @SOCIAL_SCIENCE
🔴اهمیت امضاء تک تک همه ما درپای بیانیه۲۵ انجمن علمی، درخواست اجرای بی قید وشرط همه مواد "پیمان نامه حقوق کودک" ...
🙏لطفا برای دوستان و گروهها بفرستید
✅توجه:امضای بیانیه مشروط به پرداخت وجهی ازطرف شما نیست.
📌لینک امضای اینترنتی 👇
https://www.karzar.net/rights-of-children
@siamakzandrazavi
👥علوم اجتماعی،مسائلروز👥
👉 @SOCIAL_SCIENCE
👉🏾 @SOCIAL_SCIENCE
Forwarded from مجله میدان فرهنگ
◻️ مجله رسانه فرهنگ
👤مدیر مسئول: هادی خانیکی
👤سردبیر: یوسف پاکدامن
📰 پرونده این شماره: معلم مدرسه غیردولتی
👤 دبیر ویژه: محمد قربانیان
✍️با آرا و دیدگاه هایی از:
نعمت الله فاضلی، شروین وکیلی، رشیداحمدرش، محمد قربانیان،محمد زینالی اناری، آرش کتابفروش بدری، محمود بهتاش، فواد حبیبی و محمدرضا نیک نژاد
✴️ کانال مجله رسانه فرهنگ:
📝 @ResaneFarhang
👤مدیر مسئول: هادی خانیکی
👤سردبیر: یوسف پاکدامن
📰 پرونده این شماره: معلم مدرسه غیردولتی
👤 دبیر ویژه: محمد قربانیان
✍️با آرا و دیدگاه هایی از:
نعمت الله فاضلی، شروین وکیلی، رشیداحمدرش، محمد قربانیان،محمد زینالی اناری، آرش کتابفروش بدری، محمود بهتاش، فواد حبیبی و محمدرضا نیک نژاد
✴️ کانال مجله رسانه فرهنگ:
📝 @ResaneFarhang
سندروم #ویرگول
محمد زینالی اُناری
در هفته ی اخیر، به علت بروز حادثه ی ناشی از حکم قضایی وارده بر سه جوان که متهم به دست داشتن در جرائمی بیش از اعتراض هستند، واکنش های بسیاری برانگیخته شد. شدت واکنش زیاد بود، زمان آن نیز به سرعت اتفاق افتاد، دقیقا مثل دو بازی مقابل که دو تیم والیبال در دو ضربه پشت سر هم از همدیگر امتیاز می گیرند. بسیاری از مردم با جریان واکنش همدل شدند و تا به کنون بخش زیادی از اعضای فضای مجازی به آن واکنش نشان داده اند و نوشته اند که دوست ندارند اعدام شود، حتی برخی از هنرمندانی که طرفدار ایدئولوژی بودند نیز به التماس و طلب بخشش افتادند.
گفتمان این گروه این بود که جوان بودند، مشکل نان داشتند و اعتراض کردند و اگر اشتباهاتی داشتند ذینفعان افکار عمومی طلب بخشش می کنند. اگر در کنار این بخش ایدئولوژیک که قاطی معترضان و مخالفان گفتمان جمهوری اسلامی هستند، وزرای خارجه و روسای جمهور کشورهای دیگر را هم بگذاریم، باز هم نمی توانیم ماجرای واکنش به اعدام را سیاسی تلقی کنیم. واکنش به اعدام سه جوان را نمی توان بیش از واکنشی انسان دوستانه تصور کرد، هر چند ممکن است برخی نیت سیاسی داشته باشند، اما همه ی انگیزه های آنان ذیل احترام اجتماعی مسلط در گفتمان این واکنش قرار می گیرد.
به این معنی که حتی طرفداران نظام، حتی خود قاضی، چون به عنوان یک انسان قوه ی همدلی دارد، صدای مردم را می شنود و ممکن است اگربا دلش باشد و نه با عقل حاکم بر رویه ی قضایی باشد که هنوز به طور شفاف به افکار عمومی ارائه نشده است، قطعاً دوست ندارند سه نفر از جوانان ایرانی حتی رنج و آزار ببینند. بلکه این نظام قضا است که در ذهن قاضی ها تصمیم می گیرد نه احساسات شخصی شان. تنها یک جانی می تواند مرگ دیگران را خوش بپندارد و قاضی فقط به خاطر منطق قضایی این حکم را می دهد.
اما برخی از اعضای جامعه دچار ویرگول پریشی هستند و در زمانی که دقیقا تمام مردم، ذینفعان جامعه و حتی هنرمندان ایدئولوژیک مانند پرویز پرستویی و شهاب حسینی هم به جمع اهل مدارا پیوسته اند، جلوی سیل مطالبات مردمی ایستادند. از سویی مردم طلب بخشش می کنند و می گویند لازم به اعدام نیست، اما این هنرمندان مدام به جابجا کردن محل ویرگول می کنند و با سنگدلی تمام برابر افکار عمومی قد علم می کنند. داستان از این قرار بود که پیک ویرگول را به نفع بخشش جابجا می کند و دو هنرپیشه ی محترم نه مدافع حقوق و دادگاه اند، که تلاش به عوض کردن معنایی دارند که در ذهن مردم است.
@thing
محمد زینالی اُناری
در هفته ی اخیر، به علت بروز حادثه ی ناشی از حکم قضایی وارده بر سه جوان که متهم به دست داشتن در جرائمی بیش از اعتراض هستند، واکنش های بسیاری برانگیخته شد. شدت واکنش زیاد بود، زمان آن نیز به سرعت اتفاق افتاد، دقیقا مثل دو بازی مقابل که دو تیم والیبال در دو ضربه پشت سر هم از همدیگر امتیاز می گیرند. بسیاری از مردم با جریان واکنش همدل شدند و تا به کنون بخش زیادی از اعضای فضای مجازی به آن واکنش نشان داده اند و نوشته اند که دوست ندارند اعدام شود، حتی برخی از هنرمندانی که طرفدار ایدئولوژی بودند نیز به التماس و طلب بخشش افتادند.
گفتمان این گروه این بود که جوان بودند، مشکل نان داشتند و اعتراض کردند و اگر اشتباهاتی داشتند ذینفعان افکار عمومی طلب بخشش می کنند. اگر در کنار این بخش ایدئولوژیک که قاطی معترضان و مخالفان گفتمان جمهوری اسلامی هستند، وزرای خارجه و روسای جمهور کشورهای دیگر را هم بگذاریم، باز هم نمی توانیم ماجرای واکنش به اعدام را سیاسی تلقی کنیم. واکنش به اعدام سه جوان را نمی توان بیش از واکنشی انسان دوستانه تصور کرد، هر چند ممکن است برخی نیت سیاسی داشته باشند، اما همه ی انگیزه های آنان ذیل احترام اجتماعی مسلط در گفتمان این واکنش قرار می گیرد.
به این معنی که حتی طرفداران نظام، حتی خود قاضی، چون به عنوان یک انسان قوه ی همدلی دارد، صدای مردم را می شنود و ممکن است اگربا دلش باشد و نه با عقل حاکم بر رویه ی قضایی باشد که هنوز به طور شفاف به افکار عمومی ارائه نشده است، قطعاً دوست ندارند سه نفر از جوانان ایرانی حتی رنج و آزار ببینند. بلکه این نظام قضا است که در ذهن قاضی ها تصمیم می گیرد نه احساسات شخصی شان. تنها یک جانی می تواند مرگ دیگران را خوش بپندارد و قاضی فقط به خاطر منطق قضایی این حکم را می دهد.
اما برخی از اعضای جامعه دچار ویرگول پریشی هستند و در زمانی که دقیقا تمام مردم، ذینفعان جامعه و حتی هنرمندان ایدئولوژیک مانند پرویز پرستویی و شهاب حسینی هم به جمع اهل مدارا پیوسته اند، جلوی سیل مطالبات مردمی ایستادند. از سویی مردم طلب بخشش می کنند و می گویند لازم به اعدام نیست، اما این هنرمندان مدام به جابجا کردن محل ویرگول می کنند و با سنگدلی تمام برابر افکار عمومی قد علم می کنند. داستان از این قرار بود که پیک ویرگول را به نفع بخشش جابجا می کند و دو هنرپیشه ی محترم نه مدافع حقوق و دادگاه اند، که تلاش به عوض کردن معنایی دارند که در ذهن مردم است.
@thing
Forwarded from خانه کتاب علوم انسانی و اجتماعی (mirhoseini_utbook)
در دوران ما فرهنگ شکلی جادویی به خود گرفته است و از فرهنگ عامه تا فرهنگ کارفرما و فرهنگ جنگ و فرهنگ دینی از این مقوله صحبت میشود. این مفاهیم در روابط اجتماعی و علوم انسانی وارد شده و دامنۀ گفتمان فرهنگ را رقم زدهاند. بدین صورت که قلمرویی از این مفهوم شکل گرفته است که در آن فرهنگ از چشمانداز واقعیت اجتماعی فراسوی اقتصاد و سیاست دیده میشود. از اینرو تعجبآور نیست که علم فرهنگ به تدریج جزئی لاینفک از جغرافیای آکادمی شده، در بسیاری از دانشگاههای جهان به این علم میپردازند و این رشتۀ جدید را در مقام یک رشتۀ دانشگاهی محقق کردهاند.
نویسنده در این کتاب بر اساس سه مفهوم پیشرفت، قانون و تجربه به منزلۀ سه حلقه اتصال در سیر تاریخی شکلگیری علم فرهنگ کوشیده است وابستگی چنین دانشی را از سویی با علم تجربی و از دیگرسو با دین، اسطوره و شعر نمایان کند.
در این کتاب به بنیانهای علم فرهنگ پرداخته میشود و مسائلی به طور مبسوط در کتاب بررسی میشود. در این روند، اگر چه تحول و چگونگی تکوین این علم در جهان فکری ـ فلسفی غرب تشریح شده است، اما نویسنده این را از منظر یک ایرانی نوشته است. بدین ترتیب که سعی شده حلقههایی را که از لحاظ فکری در فضای اندیشۀ غربی طی شده است تا جایی که ممکن است بیابد و آنها را توضیح دهد. از اینرو برای یافتن این حلقه ناچار بوده مطالب را طی دو نوبت درسگفتار بیان کند و با پرسشهای دانشجویان به طور جدیتر روبرو شود و بکوشد آنها را در این کتاب تشریح کند. در نتیجه این کتاب حاصل تلاش فکری دانشجویانی که در این درسگفتارها شرکت داشتند نیز هست. با توجه به اندیشۀ راهنما، فصل اول کتاب به سه مقولۀ مهم شکلگیری علوم جدید یعنی پیشرفت، قانون و تجربۀ آزمایش اختصاص داده شده است. نویسنده کوشیده که این سه مؤلفه را در تکوین تاریخی آن تشریح کند. در فصل دوم، شکلگیری علوم طبیعی را که متکی به فیزیک و ریاضی است و تحولات آن نزد مهمترین متفکران این دوران ترسیم شده است. در فصل سوم، به مهمترین چالش با علوم طبیعی که همان توجه به تاریخ است و زمینۀ فلسفۀ تاریخ را فراهم میکند پرداخته شده است؛ از اینرو در این فصل بهناگزیر تحولات تاریخنویسی از یونان پی گرفته شده تا بتوان ویکو را بهمثابه بنیانگذار علم تاریخ در بستر تاریخی فهم کرد. آنگاه در فصل چهارم فلسفۀ تاریخ، که با مؤلفۀ خرد تکوین پیدا میکند بررسی میشود و اینکه چگونه با کوششهای کانت، فیشته و هگل خرد در تاریخ واقعیت گرفت و تحقق یافت. فصل پنجم با توجه همهجانبهتر به علم فرهنگ در سنجش با علوم طبیعی و فلسفۀ تاریخ متکی به خرد پرداخته شده است و در پی پاسخ به این پرسش بوده است که چگونه با گوته و آنگاه با مکتب بازل، نیچه، بورکهارت و دیلتای چالش جدی با علوم طبیعی و فلسفۀ تاریخ هگل به سرانجام جدی رسید. در فصل ششم، سه مفهوم جدی در علم فرهنگ یعنی حافظه، تخیل و خاطره که در شکلگیری علم فرهنگ اهمیت جدی دارند، به طور مشخص تشریح شده است. در فصل هفتم به منطق علم فرهنگ پرداخته شده و اینکه چگونه منطق شاعرانه پایۀ درک علم فرهنگ میشود.
فهرست مطالب کتاب:
پیشگفتار
فصل اول: مؤلفههای علوم در دوران جدید
فصل دوم: شکلگیری علوم طبیعی در دوران جدید
فصل سوم: کانت بنیانگذار متافیزیک نو در علوم جدید
فصل چهارم: ظهور علم فرهنگ در چالش با علوم طبیعی
فصل پنجم: شکلگیری فلسفۀ تاریخ در بستر خرد
فصل ششم: تخیل، حافظه، یادآوری و رؤیا
فصل هفتم: منطق علم فرهنگ
پسگفتار
♦️ سفارش دهید :
🔹سفارش در تلگرام به آیدی👇
@mirhoseini_utbook
🔸سفارش در پیج اینستاگرام دایرکت👇
@khane_ketab_utbook
02161117952
09384439577
🔖ارسال کتاب به سراسر کشور
نویسنده در این کتاب بر اساس سه مفهوم پیشرفت، قانون و تجربه به منزلۀ سه حلقه اتصال در سیر تاریخی شکلگیری علم فرهنگ کوشیده است وابستگی چنین دانشی را از سویی با علم تجربی و از دیگرسو با دین، اسطوره و شعر نمایان کند.
در این کتاب به بنیانهای علم فرهنگ پرداخته میشود و مسائلی به طور مبسوط در کتاب بررسی میشود. در این روند، اگر چه تحول و چگونگی تکوین این علم در جهان فکری ـ فلسفی غرب تشریح شده است، اما نویسنده این را از منظر یک ایرانی نوشته است. بدین ترتیب که سعی شده حلقههایی را که از لحاظ فکری در فضای اندیشۀ غربی طی شده است تا جایی که ممکن است بیابد و آنها را توضیح دهد. از اینرو برای یافتن این حلقه ناچار بوده مطالب را طی دو نوبت درسگفتار بیان کند و با پرسشهای دانشجویان به طور جدیتر روبرو شود و بکوشد آنها را در این کتاب تشریح کند. در نتیجه این کتاب حاصل تلاش فکری دانشجویانی که در این درسگفتارها شرکت داشتند نیز هست. با توجه به اندیشۀ راهنما، فصل اول کتاب به سه مقولۀ مهم شکلگیری علوم جدید یعنی پیشرفت، قانون و تجربۀ آزمایش اختصاص داده شده است. نویسنده کوشیده که این سه مؤلفه را در تکوین تاریخی آن تشریح کند. در فصل دوم، شکلگیری علوم طبیعی را که متکی به فیزیک و ریاضی است و تحولات آن نزد مهمترین متفکران این دوران ترسیم شده است. در فصل سوم، به مهمترین چالش با علوم طبیعی که همان توجه به تاریخ است و زمینۀ فلسفۀ تاریخ را فراهم میکند پرداخته شده است؛ از اینرو در این فصل بهناگزیر تحولات تاریخنویسی از یونان پی گرفته شده تا بتوان ویکو را بهمثابه بنیانگذار علم تاریخ در بستر تاریخی فهم کرد. آنگاه در فصل چهارم فلسفۀ تاریخ، که با مؤلفۀ خرد تکوین پیدا میکند بررسی میشود و اینکه چگونه با کوششهای کانت، فیشته و هگل خرد در تاریخ واقعیت گرفت و تحقق یافت. فصل پنجم با توجه همهجانبهتر به علم فرهنگ در سنجش با علوم طبیعی و فلسفۀ تاریخ متکی به خرد پرداخته شده است و در پی پاسخ به این پرسش بوده است که چگونه با گوته و آنگاه با مکتب بازل، نیچه، بورکهارت و دیلتای چالش جدی با علوم طبیعی و فلسفۀ تاریخ هگل به سرانجام جدی رسید. در فصل ششم، سه مفهوم جدی در علم فرهنگ یعنی حافظه، تخیل و خاطره که در شکلگیری علم فرهنگ اهمیت جدی دارند، به طور مشخص تشریح شده است. در فصل هفتم به منطق علم فرهنگ پرداخته شده و اینکه چگونه منطق شاعرانه پایۀ درک علم فرهنگ میشود.
فهرست مطالب کتاب:
پیشگفتار
فصل اول: مؤلفههای علوم در دوران جدید
فصل دوم: شکلگیری علوم طبیعی در دوران جدید
فصل سوم: کانت بنیانگذار متافیزیک نو در علوم جدید
فصل چهارم: ظهور علم فرهنگ در چالش با علوم طبیعی
فصل پنجم: شکلگیری فلسفۀ تاریخ در بستر خرد
فصل ششم: تخیل، حافظه، یادآوری و رؤیا
فصل هفتم: منطق علم فرهنگ
پسگفتار
♦️ سفارش دهید :
🔹سفارش در تلگرام به آیدی👇
@mirhoseini_utbook
🔸سفارش در پیج اینستاگرام دایرکت👇
@khane_ketab_utbook
02161117952
09384439577
🔖ارسال کتاب به سراسر کشور
Forwarded from دو فصلنامه تخصصی فلسفه آموزش
انتشار اولین شماره فصلنامه تخصصی «فلسفه آموزش»
موضوع ویژه این شماره: فلسفه معلمی
@educationphilosophy
موضوع ویژه این شماره: فلسفه معلمی
@educationphilosophy
منطق کشف مازاد رفتاری
محمد زینالی اُناری
شوشانا زوبوف، نویسنده ی کتاب سرمایه داری دیدزن، مکانیسمی از تولید یا تصاحب دارایی از رفتار کاربران نظام اطلاعات را توضیح داده است. او معتقد است که نتیجه ی رفتار کاربران در فضاهای شبکه-های اجتماعی، تولید داده های تاریکی است که حاکمیت دیجیتال آن را با اغوا و حسن تعبیر به داده هایی برای پیش بینی رفتار تبدیل می کنند. خانم زوبوف شکلی برای همین مکانیسم طراحی کرده است که شامل دو حلقه ی تولید داده تاریک و حلقه ی تولید سود بوده، که حاصل تبدیل کردن داده ها به نظام پیش بینی و فروش رفتار پیش بینی شده هست.
ممکن است ما فکر کنیم که سرمایه داری همیشه از نیازهای مردم برای صورت بندی تولید و راه انداختن چرخه ی مصرف اقدام کرده است. آری، منطق سرمایه داری که بر اساس عقل ریاضی و سودنگری راه افتاد، یک بار در نظام کلانشهری به صورت حسابگرانه چرخیده و در اوج خود در نظام فوردی، به بهره وری و افزایش سهم مشتریان در مصرف کالاهای تولیدی اقدام کرده است. همین وضعیتی است که گئورگ زیمل معتقد بود عادت کردن به این منطق حسابگرانه و عینیات آن، موجب تراژدی در ضمیر آدمی می شود.
اما این بار، به جای منطق محاسبه ی ریاضی و ماشین های حساب، از منطق هوش ماشینی و الگوریتم های تشخیص داده ها و حتی تشخیص احساسات و عواطف سود می جوید. به نظر خانم زوبوف، این بار نظام استفاده از داده های تاریک، نه بر اساس شناخت نیازهای مردم به کالایی چون خودرو، که یک دستگاه حرکتی دائمی با ریتمهای سازش ناپذیر است که چرخه ای از نیاز مداوم به فروش را تضمین می کند. این بار، پدیده ای که مشخص است، تبدیل شدن کاربران به مواد خام بازار تازه ی فروش اطلاعات ناشی از تجزیه و تحلیل کنش کاربران در مواجهه با اطلاعات و سایت هایی چون گوگل و فیس بوک است. در یکی داده های حاصل از رفتار مصرفی و جست و جوهای کاربران، در دیگری داده های حاصل از صمیمیت اعضای شبکه ی اجتماعی را به صورت کالا به تبلیغ کنندگان و تیک شماران بازار اطلاعات ارائه می دهد.
به این صورت که موتور جستجو در حین این که انجام وظیفه می کند، اما یادگیرنده هم هست. در نتیجه، اطلاعاتی که فرد استفاده می کند به صورت داده های تاریک، از چرخه ی اول اطلاعاتی که حاصل تعامل کاربر، دریافت خدمات و یادگیری موتور است، به جای می ماند. او به این داده ی تاریک، «مازاد رفتاری» می گوید که پس از پایان فعالیت کاربر، برای شرکت ارائه دهنده ی خدمات بر جای می ماند، با این تفاسیر که فرد مدام یاد می گیرد و مدام داده بر جای می گذارد (یاد می دهد). داده های با ارزشی که برای شرکت ارائه دهنده ی سرویس مانند ارزش اقتصادی قابل استفاده است، نظیر نان خشکی که دم در می گذاریم اما در برخی جاها گاوداریها از آن استفاده کرده و به شیر تبدیل می کنند.
در حلقه ی دوم، یک فرایند تازه شکل می گیرد، منابع اولیه به صورت داده های مازاد تعامل موتور و کاربر، به صورت ابزارهای تولیدی جدید برای تحلیل رفتار مصرف کننده در آمده و در خدمات پیش بینی بازار قرار می گیرد. شرکت ها این اطلاعات را به موسسات تبلیغاتی می فروشند و از طریق آن درآمد هنگفتی کسب می کنند. اما نگاه خانم زوبوف این است که این داده ها مانند کالای قاجاق به رایگان از کاربر استحصال شده و با نفوذ روزمره بر اطلاعات و رفتار او، به نوعی از او در برابر نظام ارتباطی سلب مالکیت می کند. او دعاتی را بر می شمرد که حتی اطلاعات مربوط به حریم خصوصی همچون روابط صمیمانه و احساسات او نیز برای این منظور استفاده می شود. نتیجه ی این اتفاقات، در آوردن ثروت های بدون سرمایه گذاری برای شرکت هایی است که به سادگی و با هوش مصنوعی و منطق الگوریتم، از راه دیدزنی زندگی خصوصی مردم درآمد کسب می کنند.
@thing
محمد زینالی اُناری
شوشانا زوبوف، نویسنده ی کتاب سرمایه داری دیدزن، مکانیسمی از تولید یا تصاحب دارایی از رفتار کاربران نظام اطلاعات را توضیح داده است. او معتقد است که نتیجه ی رفتار کاربران در فضاهای شبکه-های اجتماعی، تولید داده های تاریکی است که حاکمیت دیجیتال آن را با اغوا و حسن تعبیر به داده هایی برای پیش بینی رفتار تبدیل می کنند. خانم زوبوف شکلی برای همین مکانیسم طراحی کرده است که شامل دو حلقه ی تولید داده تاریک و حلقه ی تولید سود بوده، که حاصل تبدیل کردن داده ها به نظام پیش بینی و فروش رفتار پیش بینی شده هست.
ممکن است ما فکر کنیم که سرمایه داری همیشه از نیازهای مردم برای صورت بندی تولید و راه انداختن چرخه ی مصرف اقدام کرده است. آری، منطق سرمایه داری که بر اساس عقل ریاضی و سودنگری راه افتاد، یک بار در نظام کلانشهری به صورت حسابگرانه چرخیده و در اوج خود در نظام فوردی، به بهره وری و افزایش سهم مشتریان در مصرف کالاهای تولیدی اقدام کرده است. همین وضعیتی است که گئورگ زیمل معتقد بود عادت کردن به این منطق حسابگرانه و عینیات آن، موجب تراژدی در ضمیر آدمی می شود.
اما این بار، به جای منطق محاسبه ی ریاضی و ماشین های حساب، از منطق هوش ماشینی و الگوریتم های تشخیص داده ها و حتی تشخیص احساسات و عواطف سود می جوید. به نظر خانم زوبوف، این بار نظام استفاده از داده های تاریک، نه بر اساس شناخت نیازهای مردم به کالایی چون خودرو، که یک دستگاه حرکتی دائمی با ریتمهای سازش ناپذیر است که چرخه ای از نیاز مداوم به فروش را تضمین می کند. این بار، پدیده ای که مشخص است، تبدیل شدن کاربران به مواد خام بازار تازه ی فروش اطلاعات ناشی از تجزیه و تحلیل کنش کاربران در مواجهه با اطلاعات و سایت هایی چون گوگل و فیس بوک است. در یکی داده های حاصل از رفتار مصرفی و جست و جوهای کاربران، در دیگری داده های حاصل از صمیمیت اعضای شبکه ی اجتماعی را به صورت کالا به تبلیغ کنندگان و تیک شماران بازار اطلاعات ارائه می دهد.
به این صورت که موتور جستجو در حین این که انجام وظیفه می کند، اما یادگیرنده هم هست. در نتیجه، اطلاعاتی که فرد استفاده می کند به صورت داده های تاریک، از چرخه ی اول اطلاعاتی که حاصل تعامل کاربر، دریافت خدمات و یادگیری موتور است، به جای می ماند. او به این داده ی تاریک، «مازاد رفتاری» می گوید که پس از پایان فعالیت کاربر، برای شرکت ارائه دهنده ی خدمات بر جای می ماند، با این تفاسیر که فرد مدام یاد می گیرد و مدام داده بر جای می گذارد (یاد می دهد). داده های با ارزشی که برای شرکت ارائه دهنده ی سرویس مانند ارزش اقتصادی قابل استفاده است، نظیر نان خشکی که دم در می گذاریم اما در برخی جاها گاوداریها از آن استفاده کرده و به شیر تبدیل می کنند.
در حلقه ی دوم، یک فرایند تازه شکل می گیرد، منابع اولیه به صورت داده های مازاد تعامل موتور و کاربر، به صورت ابزارهای تولیدی جدید برای تحلیل رفتار مصرف کننده در آمده و در خدمات پیش بینی بازار قرار می گیرد. شرکت ها این اطلاعات را به موسسات تبلیغاتی می فروشند و از طریق آن درآمد هنگفتی کسب می کنند. اما نگاه خانم زوبوف این است که این داده ها مانند کالای قاجاق به رایگان از کاربر استحصال شده و با نفوذ روزمره بر اطلاعات و رفتار او، به نوعی از او در برابر نظام ارتباطی سلب مالکیت می کند. او دعاتی را بر می شمرد که حتی اطلاعات مربوط به حریم خصوصی همچون روابط صمیمانه و احساسات او نیز برای این منظور استفاده می شود. نتیجه ی این اتفاقات، در آوردن ثروت های بدون سرمایه گذاری برای شرکت هایی است که به سادگی و با هوش مصنوعی و منطق الگوریتم، از راه دیدزنی زندگی خصوصی مردم درآمد کسب می کنند.
@thing
مدرنیته ی دیگری در راه است
محمد زینالی اُناری
شوشانا زوبوف، نویسنده ی کتاب دوره ی سرمایه داری دیدزن از سه مدرنیته صحبت میکند که به تدریج آغاز شده و در انتها هنوز منتظر آن است که مدرنیته ی سومی رخ دهد که بتوان در سایه ی آن حداقل به وضعیتی دست یافت که در دوره ی اول مدرنیته رخ داده است. اما علت چیست؟ طبیعی است که این تحلیلگر نهادی مدرنیته نگاهی نقادانه به مدرنیته ی دوم و چالش های اساسی آن دارد. آیا مدرنیته ی دومی که او معرفی می کند، در آستانه ی اضمحلال است یا ملال؟
او آغاز مدرنیته را امری شکوفا و در طول زمان جا افتاده می شناسد که به تعبیر دوررکیم در جریان تجربه ی درونی جمعیتی که در آن سهم داشتند، رخ داده است، نوعی تجربه ی وجودی از راه رفتن و ساختن زندگی و فعالیت های جمعی که شبیه مسافرتی بداهه در دست مردم بوده است. این سنخ مدرنیته، با تحولات سرمایه داری و خلاقیت های افرادی چون فورد به نقطه ای رسید که می توانست امکانات مورد نیاز سازندگان عادی مدرنیته را فراهم سازد. اما باری این به همین راحتی نیز نبود و مدرنیته ی نخستین، در دل خود دنیای دیگری را پرورید که او آن را مدرنیته ی دوم و از حدود پنجاه سال پیش آن را آغاز شده می داند.
به نظر وی مدرنیته ی اول چندان هم ارزشمند نبود، با بقایای فئودالی که موجب تنش هایی میان صورت و جوهر این مدرنیته به وجود می آمد و تبعات سختی نیز داشته است. از شخص انتظار میرفت که حتی به قیمت هزینه های روانی قابل توجه، احساسات حاشیه ای مربوط به نقش اجتماعی اش را سرکوب کند. به نظر می رسد او تمامی اشکالات مدرنیته را در مدرنیته ی اولین می بیند، اما این ماجرا با جهش هایی که در جهت دگرگونی سریع تکنولوژی رخ می دهد، تشدید می شود. جامعه ای که قرارداد را چندان هم به خوبی رعایت نمی کرد، به چنان وضعیتی راه می برد که دیگر حتی گذار از فردیت نیز، به مدد ابزارهای تکنولوژیک مدرنیته ی دوم رخ می دهد. از نظر او فردیت با تکامل مدرنیته ی اول شکل گرفته و بها گرفته است و اما با فرایندی که مدرنیته ی دوم پیموده است، بازگشتن به ارزش های فئودالی به شدت سخت می نماید.
در مدرنیته ی دوم دسترسی به کالاهایی که پیشتر اختصاص به نخبگان داشت، گسترده تر می شد. اما در عین حالی که مدرنیته ی اول رشد و بیان فردی را از طریق راه حل های جمعی مهار می کرد. به نظر او فردیت شامل ابراز وجود «خود» و توانایی کنترل تنظیمات اجتماعی است، اما از آن تنها خود فرد می ماند با بازنگری وسیعی که مجبور است در خود کرده و فارغ از این توانایی، تنها منشی زندگی خود می شود. با این وضعیت و سرنوشت های دشواری که موسساتی چون اپل «وارونگی» را سر راه ما می گذارد.
وی می گوید که ما به دلیل شور و شوق و وابستگی فزاینده به فناوری، فراموش می کنیم که اینها همان نیروهای سرمایه است که از دنیای "واقعی" گریخته و به سرعت ادعای مالکیت فضای گسترده تر دیجیتال را داشتند. این امر ما را در معرض نوعی آسیب پذیری و فراموشی قرار داده، به گونه ای که از وعده های اولیه ی سرمایه داری اطلاعاتی غافل شدیم و (سرمایه داری اطلاعاتی) به سمت تاریکی چرخید. موسسات نوید خوشبینانه و با حسن تعبیری در مورد این ایده که کمک بزرگی توسط این نظام جدید تکنیکی سرمایه در راه است، اما در واقع شکست بزرگی در راه بود. پدیده ای به نام سرمایه داری دیدزن رخ داده و شکال میان ابراز وجود و توانایی، به استثنای کادر شجاعی از دانشمندان حقوقی و فعالان باهوش فناوری، همه را به طور کامل تحت پوشش قرار داده است.
او متکی بر دیدگاه شومپیتر درباره ی سرنوشت شایسته ی جهش فناوری در قرن بیست را امیدوارانه در مدرنیته ی سومی می داند که با یک سنتز جدید وارونگی واقعی و اتصال اجتماعی به عنوان اصول یک سرمایه داری دیجیتال عقلانی جدید، مطابق با جامعه ی افراد و با حمایت نهادهای دموکراتیک نهادینه شود. ما هنوز سیاست و اشکال جدید اقدام مشارکتی را ابداع نکرده ایم، یعنی چیزی معادل جنبشهای اجتماعی که در اواخر قرن نوزدهم و بیستم با هدف پیوند دادن سرمایه داری خام به جامعه صورت گرفت و به طور مؤثر اداعای حق مردم برای آینده انسانی را داشت. او از زبان شهروند اسپانیایی امیدوار می گوید که : آینده مال ما هم هست. ما از جنگ رهایی یافتیم. ما از دست فاشیست ها خلاص شدیم و این بار هم نجات پیدا میکنیم.
@thing
محمد زینالی اُناری
شوشانا زوبوف، نویسنده ی کتاب دوره ی سرمایه داری دیدزن از سه مدرنیته صحبت میکند که به تدریج آغاز شده و در انتها هنوز منتظر آن است که مدرنیته ی سومی رخ دهد که بتوان در سایه ی آن حداقل به وضعیتی دست یافت که در دوره ی اول مدرنیته رخ داده است. اما علت چیست؟ طبیعی است که این تحلیلگر نهادی مدرنیته نگاهی نقادانه به مدرنیته ی دوم و چالش های اساسی آن دارد. آیا مدرنیته ی دومی که او معرفی می کند، در آستانه ی اضمحلال است یا ملال؟
او آغاز مدرنیته را امری شکوفا و در طول زمان جا افتاده می شناسد که به تعبیر دوررکیم در جریان تجربه ی درونی جمعیتی که در آن سهم داشتند، رخ داده است، نوعی تجربه ی وجودی از راه رفتن و ساختن زندگی و فعالیت های جمعی که شبیه مسافرتی بداهه در دست مردم بوده است. این سنخ مدرنیته، با تحولات سرمایه داری و خلاقیت های افرادی چون فورد به نقطه ای رسید که می توانست امکانات مورد نیاز سازندگان عادی مدرنیته را فراهم سازد. اما باری این به همین راحتی نیز نبود و مدرنیته ی نخستین، در دل خود دنیای دیگری را پرورید که او آن را مدرنیته ی دوم و از حدود پنجاه سال پیش آن را آغاز شده می داند.
به نظر وی مدرنیته ی اول چندان هم ارزشمند نبود، با بقایای فئودالی که موجب تنش هایی میان صورت و جوهر این مدرنیته به وجود می آمد و تبعات سختی نیز داشته است. از شخص انتظار میرفت که حتی به قیمت هزینه های روانی قابل توجه، احساسات حاشیه ای مربوط به نقش اجتماعی اش را سرکوب کند. به نظر می رسد او تمامی اشکالات مدرنیته را در مدرنیته ی اولین می بیند، اما این ماجرا با جهش هایی که در جهت دگرگونی سریع تکنولوژی رخ می دهد، تشدید می شود. جامعه ای که قرارداد را چندان هم به خوبی رعایت نمی کرد، به چنان وضعیتی راه می برد که دیگر حتی گذار از فردیت نیز، به مدد ابزارهای تکنولوژیک مدرنیته ی دوم رخ می دهد. از نظر او فردیت با تکامل مدرنیته ی اول شکل گرفته و بها گرفته است و اما با فرایندی که مدرنیته ی دوم پیموده است، بازگشتن به ارزش های فئودالی به شدت سخت می نماید.
در مدرنیته ی دوم دسترسی به کالاهایی که پیشتر اختصاص به نخبگان داشت، گسترده تر می شد. اما در عین حالی که مدرنیته ی اول رشد و بیان فردی را از طریق راه حل های جمعی مهار می کرد. به نظر او فردیت شامل ابراز وجود «خود» و توانایی کنترل تنظیمات اجتماعی است، اما از آن تنها خود فرد می ماند با بازنگری وسیعی که مجبور است در خود کرده و فارغ از این توانایی، تنها منشی زندگی خود می شود. با این وضعیت و سرنوشت های دشواری که موسساتی چون اپل «وارونگی» را سر راه ما می گذارد.
وی می گوید که ما به دلیل شور و شوق و وابستگی فزاینده به فناوری، فراموش می کنیم که اینها همان نیروهای سرمایه است که از دنیای "واقعی" گریخته و به سرعت ادعای مالکیت فضای گسترده تر دیجیتال را داشتند. این امر ما را در معرض نوعی آسیب پذیری و فراموشی قرار داده، به گونه ای که از وعده های اولیه ی سرمایه داری اطلاعاتی غافل شدیم و (سرمایه داری اطلاعاتی) به سمت تاریکی چرخید. موسسات نوید خوشبینانه و با حسن تعبیری در مورد این ایده که کمک بزرگی توسط این نظام جدید تکنیکی سرمایه در راه است، اما در واقع شکست بزرگی در راه بود. پدیده ای به نام سرمایه داری دیدزن رخ داده و شکال میان ابراز وجود و توانایی، به استثنای کادر شجاعی از دانشمندان حقوقی و فعالان باهوش فناوری، همه را به طور کامل تحت پوشش قرار داده است.
او متکی بر دیدگاه شومپیتر درباره ی سرنوشت شایسته ی جهش فناوری در قرن بیست را امیدوارانه در مدرنیته ی سومی می داند که با یک سنتز جدید وارونگی واقعی و اتصال اجتماعی به عنوان اصول یک سرمایه داری دیجیتال عقلانی جدید، مطابق با جامعه ی افراد و با حمایت نهادهای دموکراتیک نهادینه شود. ما هنوز سیاست و اشکال جدید اقدام مشارکتی را ابداع نکرده ایم، یعنی چیزی معادل جنبشهای اجتماعی که در اواخر قرن نوزدهم و بیستم با هدف پیوند دادن سرمایه داری خام به جامعه صورت گرفت و به طور مؤثر اداعای حق مردم برای آینده انسانی را داشت. او از زبان شهروند اسپانیایی امیدوار می گوید که : آینده مال ما هم هست. ما از جنگ رهایی یافتیم. ما از دست فاشیست ها خلاص شدیم و این بار هم نجات پیدا میکنیم.
@thing
قربان، عید احسان و معنا یا بروز تمامیت خواهی*
محمد زینالی اُناری؛
امروز صبح یکی از دوستانم نقد می کرد که « چرا گوشت در عرض دو سه روز گران شده و چرا حاکمیت این مسئله رو رعایت نمی کنه». ما وارد شهر شدیم و انتظار داریم در آن «بازار» ضرورت های مناسک های ما را هم ساپورت کند و گله می کنیم که چرا حکومت دینی نمی توانند اقتصادش را درست کند. اساساً اقتصاد پایدار زندگی شهری امری مدرن است، اما مناسک ها بیشتر زمانی رواج داشتند که مسئله ی مردم تنها معیشت بود و نه اقتصاد امر روزمره.
در مناسک های پیش از ورود به شهر و شهرنشینی، خوردن گوسفند و گوسفندان به صورت خویشی و قومی و به شکل ساده صورت گرفته و راهی بود برای معنایابی از امر دینی و همراهی جماعت در این معنایابی یعنی احسان و عدالت توأم است با هم معنا شدن و یک شکل شدن. امروزه خوردن گوشت به خصوص گوشت گوسفند به زیبایی شناساسی روزمره در آمده و هر شخصی به صورت متمایزی آن را تصاحب می کند نه به صورت گروه خویشاوندی؛ به جای نذر، گوشت را می ریزیم داخل فریزر!
اما قربان و مناسک آن برای معنایابی ایمانی سالانه از اتفاقاتی بود که «ابراهیم(ع)» منقول در قرآن رقم زده بود؛ ایده ی او نفی منطق زمان ها در دین در حین مواجهه اش با آفتاب پرستی (شمسی) و ماه پرستی (قمری) یا پرسش انتقادی برای به شک کشاندن ایمان مردم آن روزگار با مجسمه هایی آن ها را در قدرت و قداست خود ذوب کرده بود. هر عید قربانی، عید سهیم شدن در ایمان ابراهیم(ع) بود، ایمانی که جزئیات آن در پرسش او از امر درونی (زمانمندی زندگی) و امر بیرونی (مجسم) مطرح شده است.
به طور سالانه و به صورت زیبایی شناسانه ای تنها گوشتخواری عید قربان را اجرا می کنیم. یکی از کارکردهای آن که امر اجتماعی یا همزیستی و احسان (با هم غذا خوردن یا سوسیالیسم) بود را اینک اجرا نمی کنیم؛ به تنهایی و با اسراف می خوریم! از سوی دیگر آیا در مناسک های قربان درباره ی ابراهیم(ع) و شک انگیزی او در مواجهه با قداست های زمانی (امری احساسی) و قداست های مکانی (امر مجسم) صحبتی می کنیم؟
انسانی که تمام گوشت را برای خود می خواهد و انبار می کند، دیگر نه انسان سنتی است، نه انسان مدرن، بلکه یک فرم سنتی خوش اشتها است که آن را بر زندگی امروزی تحمیل کرده ایم. صورتی از تمامیت خواهی که به صورت همگانی و جذاب درآمده است. مدرک پرستی را رواج داده ایم، حقوق نجومی اختراع کردیم، خصولتی و بنگاه های زیرزمینی درست کردیم، بر روی جنگل و کوه ویلا ساختیم، به دام تصاحب مستغلات افتادیم؛ ایده ی هر شهروندی امروز در حال رقابت با دیگران برای افزایش سرمایه و تصاحب همه چیز، حتی زمین های شمال و کوه و کویر است.
قصد داریم اقتصاد امر روزمره پاسخی برای مناسک انگیزی های تهی مان داشته باشد؛ به صورت شخصی ای مناسک ها را برپا کنیم و در مسائل اجتماعی و فکری آن هم مشارکت نکنیم. از سنّت، گوشتخواری خودخواهانه را به ارث ببریم و از مدرنیته هم حق به جانب بودن برای اموری که اصلا تأمین آن از دست «بازار» برنمی آید. حال وقتی که ایده های مناسک از آن گرفته شده و به صورت فرم های سرگردان وارد زندگی تمایز طلبانه ی امروزی شده باشد، تبدیل می شود به یک نوع تمامیت خواهی آئینی شده.
پانویس:
------------------------
*سالانه و در عیدها و مناسبات مناسکی مردم می ریزند بازار و تعادل داد و ستد را به هم می ریزند ولی به نظر می رسد برای بازارها تأمین تقاضاهای ناگهانی به سختی ممکن است. بازار در دوران سنت وجود نداشت و مخصوص اقتصاد مدرن است. در دوران سنت هم دسترسی به امکانات برای همگان نبود، مردم عادی سالانه و در اعیاد می توانستند دلی از عزا در بیاورند و آن گاه هم به طرز انسان دوستانه و توزیع احسانات صورت می گرفت.
@thing
محمد زینالی اُناری؛
امروز صبح یکی از دوستانم نقد می کرد که « چرا گوشت در عرض دو سه روز گران شده و چرا حاکمیت این مسئله رو رعایت نمی کنه». ما وارد شهر شدیم و انتظار داریم در آن «بازار» ضرورت های مناسک های ما را هم ساپورت کند و گله می کنیم که چرا حکومت دینی نمی توانند اقتصادش را درست کند. اساساً اقتصاد پایدار زندگی شهری امری مدرن است، اما مناسک ها بیشتر زمانی رواج داشتند که مسئله ی مردم تنها معیشت بود و نه اقتصاد امر روزمره.
در مناسک های پیش از ورود به شهر و شهرنشینی، خوردن گوسفند و گوسفندان به صورت خویشی و قومی و به شکل ساده صورت گرفته و راهی بود برای معنایابی از امر دینی و همراهی جماعت در این معنایابی یعنی احسان و عدالت توأم است با هم معنا شدن و یک شکل شدن. امروزه خوردن گوشت به خصوص گوشت گوسفند به زیبایی شناساسی روزمره در آمده و هر شخصی به صورت متمایزی آن را تصاحب می کند نه به صورت گروه خویشاوندی؛ به جای نذر، گوشت را می ریزیم داخل فریزر!
اما قربان و مناسک آن برای معنایابی ایمانی سالانه از اتفاقاتی بود که «ابراهیم(ع)» منقول در قرآن رقم زده بود؛ ایده ی او نفی منطق زمان ها در دین در حین مواجهه اش با آفتاب پرستی (شمسی) و ماه پرستی (قمری) یا پرسش انتقادی برای به شک کشاندن ایمان مردم آن روزگار با مجسمه هایی آن ها را در قدرت و قداست خود ذوب کرده بود. هر عید قربانی، عید سهیم شدن در ایمان ابراهیم(ع) بود، ایمانی که جزئیات آن در پرسش او از امر درونی (زمانمندی زندگی) و امر بیرونی (مجسم) مطرح شده است.
به طور سالانه و به صورت زیبایی شناسانه ای تنها گوشتخواری عید قربان را اجرا می کنیم. یکی از کارکردهای آن که امر اجتماعی یا همزیستی و احسان (با هم غذا خوردن یا سوسیالیسم) بود را اینک اجرا نمی کنیم؛ به تنهایی و با اسراف می خوریم! از سوی دیگر آیا در مناسک های قربان درباره ی ابراهیم(ع) و شک انگیزی او در مواجهه با قداست های زمانی (امری احساسی) و قداست های مکانی (امر مجسم) صحبتی می کنیم؟
انسانی که تمام گوشت را برای خود می خواهد و انبار می کند، دیگر نه انسان سنتی است، نه انسان مدرن، بلکه یک فرم سنتی خوش اشتها است که آن را بر زندگی امروزی تحمیل کرده ایم. صورتی از تمامیت خواهی که به صورت همگانی و جذاب درآمده است. مدرک پرستی را رواج داده ایم، حقوق نجومی اختراع کردیم، خصولتی و بنگاه های زیرزمینی درست کردیم، بر روی جنگل و کوه ویلا ساختیم، به دام تصاحب مستغلات افتادیم؛ ایده ی هر شهروندی امروز در حال رقابت با دیگران برای افزایش سرمایه و تصاحب همه چیز، حتی زمین های شمال و کوه و کویر است.
قصد داریم اقتصاد امر روزمره پاسخی برای مناسک انگیزی های تهی مان داشته باشد؛ به صورت شخصی ای مناسک ها را برپا کنیم و در مسائل اجتماعی و فکری آن هم مشارکت نکنیم. از سنّت، گوشتخواری خودخواهانه را به ارث ببریم و از مدرنیته هم حق به جانب بودن برای اموری که اصلا تأمین آن از دست «بازار» برنمی آید. حال وقتی که ایده های مناسک از آن گرفته شده و به صورت فرم های سرگردان وارد زندگی تمایز طلبانه ی امروزی شده باشد، تبدیل می شود به یک نوع تمامیت خواهی آئینی شده.
پانویس:
------------------------
*سالانه و در عیدها و مناسبات مناسکی مردم می ریزند بازار و تعادل داد و ستد را به هم می ریزند ولی به نظر می رسد برای بازارها تأمین تقاضاهای ناگهانی به سختی ممکن است. بازار در دوران سنت وجود نداشت و مخصوص اقتصاد مدرن است. در دوران سنت هم دسترسی به امکانات برای همگان نبود، مردم عادی سالانه و در اعیاد می توانستند دلی از عزا در بیاورند و آن گاه هم به طرز انسان دوستانه و توزیع احسانات صورت می گرفت.
@thing