این پنل، تابمش عوض شده و به پنجشنبه ۱۸ دی تغییر کرد. اگه با روز و ساعتش مشکل داشتین، الان میتوانید ثبت نام کنید ✌️

در مورد مصاحبه شغلی به عنوان برنامه‌نویس، این سایت رو دوست داشتم. نظراتش رو خودمونی و دوستانه نوشته و توصیه‌های خوبی ارائه می‌ده. اگر درگیر این فضا هستید توصیه می‌کنم بخونید.
چیزی که تو فصل های اول جالب بود این بود که کار سختیه آفر گرفتن و قرار نیست با تلاش های اول به دست بیاد ولی به این معنی نیست که من ناکافی‌ام.

https://interviewguide.dev/

پسرم برنامه‌نویس سیستمی لینوکسه، پسرش:

کامند معروف sudo یه فیچر بامزه داره. قضیه از این قراره که وقتی که شما پسورد رو اشتباه می‌زنید در حالت عادی میگه try again و اینا، ولی یه فیچر داره به اسم insults که می‌تونید فعالش کنید و به این صورت می‌تونه به هر کسی که پسورد sudo رو اشتباه زد متن توهین‌آمیز نشون بده.

هدفم از این، این نیست که بگم برید روشنش کنید چون که کاربرد خاصی نداره، ولی به نظرم یه تنظیم نسبتا بی‌خطره برای بازی کردن با تنظیمات sudo.

تو این آموزش هم در مورد اهمیت کاربر root و دستور sudo و هم این فیچر بخونید و هم آموزش تغییر دادن تنظیمات sudo رو با visudo ببینید.

https://www.techtarget.com/searchsecurity/tutorial/Use-sudo-insults-to-add-spice-to-incorrect-password-attempts


شاید بپرسید متن‌های اینا از کجا میاد؟ حتما یه جا توی سیستم منه؟ ولی خب خیر به شکل متنی در اختیارتون نیست. توی یه فایل .so قرار داره. با کامند strings می‌تونید رشته‌های داخلش رو از فایل باینری استخراح کنید (که خروجی به درد بخوری نمیده البته)
https://askubuntu.com/questions/837558/where-are-sudos-insults-stored

برای کار با io توی لینوکس از سیستم کال استفاده می‌کنیم. یه دسته از این سیستم‌کال ها io_uring نام دارن که به ما امکان پروسس async رو می‌دن. خلاصه‌ش به این شکله که دو تا صف حلقوی مشترک بین user space و kernel space داریم که توی یکی درخواست های io رو می‌نویسیم و نتیجه توی یک صف دیگه قرار می‌گیره.
نکته جالب اول اینه که میتونیم چند تا درخواست رو بنویسیم و بعد به kernel بگیم همه رو پردازش کن و یه حالت batching پیش میاد.
نکته جالب دوم اینه که میتونیم به کرنل بگیم که خودت به شکل polling صف درخواست‌ها رو بررسی کن و خودت کار رو شروع کن، بدون این که حتی نیاز باشه سیستم‌کال بزنیم. البته که برای همه‌ی برنامه‌ها می‌تونه مناسب نباشه چون پردازنده رو درگیر می‌کنه.

https://unixism.net/loti/what_is_io_uring.html

توسعه فیچر، سرعت رشد رو برای فیچر های آینده میگیره. این طبیعیه؟ بله. مطلوبه؟ قاعدتا نه.

پس چیکار کنیم؟ گاهی باید برگردیم عقب و ساختار کد رو درست کنیم.

https://tidyfirst.substack.com/p/why-does-development-slow

چرا در git، عملیات squash کردن بد است
و کمی در مورد نحوه کار git

https://dev.to/wesen/squash-commits-considered-harmful-ob1

چرا فیچرفلگ ها بد هستند و باید باهاشون چیکار کنیم؟

https://newsletter.manager.dev/p/feature-flags-are-ruining-your-codebase

این قسمت درس شبکه معمولا تو امتحان نمیاد، ولی شما اگه دوست داشتید بخونید
https://digiato.com/internet-network/from-ixp-to-bgp-internet-cuts

مستند "پریدن از روی دیوار آتش"

https://www.aparat.com/v/8s6Yy/

یکی از بهترین مطالبی که خوندم:
چطور کد جدید رو ببریم روی پروداکشن؟ چقدر تست کنیم؟ محیط تست داشته باشیم؟ برای همه کاربرها فعال کنیم یا برای تعداد کمی؟
اگه تجربه پروداکشن نداشتید یا فقط تو شرکت های سایز مشخص کار کردید (یا فقط کوچک یا فقط بزرگ) بهتون توصیه میکنم بخونید.

دیپلوی در چهارشنبه (روز آخر هفته) مجاز باشه یا نه؟
این مطلب چیزهای خوبی میگه در این که کی خوبه مجاز باشه و کی نباشه و در نهایت تصمیم با خود تیمه.

یه نکته و طرز فکری که داشت و من دوست داشتم این بود که دیپلوی فریز نشون میده ما پذیرفتیم که باگ هایی هست که ما نمی‌تونیم در زمان تست پیدا کنیم و می‌ره رو پروداکشن، و به جای حل مشکل، سعی میکنیم بهش چسب زخم بزنیم تا اثر منفیش رو کم کنیم.

https://charity.wtf/2025/12/24/on-friday-deploys-sometimes-that-puppy-needs-murdering-xpost/


و در ادامه این مطلب:
https://www.linkedin.com/posts/michael-davis-7033548_friday-deploy-freezes-are-exactly-like-murdering-activity-7408181339444707328-8GjS

چه زمانی ریفکتور کنیم و چه زمانی بازنویسی کامل؟با یکسری مثال و ایده این مطلب بهتون کمک می‌کنه.

https://herbcaudill.com/words/20190219-rewrite-refactor-reinvent

دیروز نسخه جدید گولنگ بعد از ۶ ماه معرفی شد. نسخه 1.26.0 هم امکانات جدیدی داره هم بهبودهای پرفورمنسی خوبی داشته.

اول از همه، زباله‌روب (Garbage Collector) جدیدی که قبل‌تر معرفی شده بود، الان به طور پیش‌فرض فعاله و انتظار می‌ره که باعث بهبود پرفورمنس در اکثر workloadها بشه، البته که اگر دوستش نداشتید میتونید با یه متغیر محیطی غیرفعالش کنید.
نکته‌ی جالب برای من اینه که بعد از گذشت ۱۰ سال هنوز هم یکی از ویژگی‌های اساسی زبون بهبود پیدا می‌کنه و روی بازدهیش کار می‌شه.

بهبود های پرفورمنسی البته به همین خلاصه نمیشه و روی صدا زدن توابعی که با C نوشته شده (cgo) هم بهبود ۳۰ درصدی سربار رو داشتیم. اگه از کتابخونه‌هایی که با c نوشته شدن استفاده می‌کنید سعی کنید آپدیت رو در اولویت قرار بدید، مثلا confluent یا gmf یا h3.

در قسمت بعد به بهبودهای سینتکسی و سمانتیکی اشاره کرد. تابع new الان نه فقط تایپ، بلکه مقدار هم می‌گیره و یه پوینتر به حافظه‌ای که اون مقدار داخلشه رو برمی‌گردونه. اینطوری از شر تعریف کردن یه متغیر محلی و برگردوندن آدرسش راحت می‌شید.
در ادامه، جنریک‌ها هم قوی‌تر شدن و الان امکان تعریف تایپ پارامتری که به شکل بازگشتی به خودش ارجاع بده وجود داره.

یکسری بهبود tooling هم داشتیم که profiling و تشخیص go routine leak و بهبود ساب‌کامند go fix جزوشه.

اطلاعات بیشتر در بلاگ رسمی گولنگ:
https://go.dev/doc/go1.26

من اعتقاد دارم برنامه نویسی یاد گرفتن پیش‌نیاز کار به عنوان برنامه‌نویس یا مهندس نرم‌افزار یا شغل های مشابه هست، ولی اصلا کافی نیست، بلکه نیاز به دانش تئوری هم داریم که هم تو دانشگاه یاد میدن، هم جاهای دیگه میشه یاد گرفت.

یکی از این درس‌ها که خیلی دوستش دارم، سیستم‌عامله. تو این درس می‌خونیم که پروسس‌ها چی هستند و چطور ساخته و نگهداری و تموم میشن، مموری چطوری مدیریت میشه تا هر پروسس به مموری خودش دسترسی داشته باشه در عین این که پرفورمنس تا جای خوبی حفظ بشه.

فرض کنید که یک redis داریم که موقع ذخیره RDB در دیسک، با خطا مواجه می‌شه. در مرحله اول خطا رو می‌خونیم و سرچ میکنیم. خب خطای OOM داریم یعنی مموری پر شده، پس بیایم حافظه بیشتری بهش تخصیص بدیم، ولی این حافظه فقط برای ذخیره RDB استفاده میشه، پس آیا ارزش داره؟ احتمالا نه.
پس می‌تونیم چیکار کنیم؟ اگر با CoW یا همون copy on write و memory overcommit آشنا باشیم می‌دونیم که پروسسی از ردیس که قراره اطلاعات رو توی دیسک بنویسه، اگرچه فورکی از پروسس اصلیه ولی نیاز نیست همون مموری رو کپی کنه چون نیاز نیست write انجام بده و فقط میخواد اطلاعات رو بخونه. البته این رو سیستم‌عامل از قبل نمی‌دونه و مجبوره حافظه برای حالتی که پروسس بخواد در مموری خودش بنویسه در نظر بگیره. برای این که سیستم عامل بدونه بهش میگیم اجازه داری overcommit کنی! مسئولیتش با من.

https://redis.io/docs/latest/develop/get-started/faq/#background-saving-fails-with-a-fork-error-on-linux

توی مهندسی نرم‌افزار، سعی می‌کنیم پیچیدگی یک نرم‌افزار بزرگ رو مدیریت کنیم و یکسری ابزار برای این کار هم داریم. یکی از بهترین ابزارها شکستن کد به ماژول‌های متفاوته. توی طراحی این ماژول‌ها سعی می‌کنیم چیزهای شبیه هم که به هم ربط زیادی دارن در یک ماژول باشن و در عوض چیزهایی که در ماژول‌های دیگه هستن خیلی ربطی به ماژول ما نداشته باشن.

اینجا دو تا مفهوم داریم که خوبه با اسم اصلیشون هم آشنا باشیم. Cohesion به وابستگی و شباهت داخل ماژول برمی‌گرده که انتظار داریم بالا باشه و سعی می‌کنیم بیشینه‌اش کنیم. اما Coupling به وابستگی بین یک ماژول و ماژول‌های دیگه برمی‌گرده و سعی می‌کنیم کمش کنیم.

این که انواع Coupling چیا می‌تونه باشه بسته به نرم‌افزار و سطحی که توش صحبت می‌کنیم می‌تونه خیلی متفاوت باشه ولی اگه بخوام ساده مثال بزنم ممکنه ماژول ما انتظار داشته باشه دیتای تولیدشده توسط یه ماژول دیگه یه جایی باشه. یا این که متدهای یک کلاس متدهای کلاس دیگری رو صدا بزنن.

در این زمینه تلاش‌های متفاوتی شده که به شکل عددی بیایم دو تا معیار رو اندازه‌گیری کنیم ولی من چیز به درد بخور عملی‌ای ندیدم!

https://en.wikipedia.org/wiki/Coupling_(computer_programming)

چطور یک سیستم online dating رو طراحی کنیم؟
به چشم سوال system design به تیندر نگاه کنید نکات جالبی می‌تونه داشته باشه.

https://www.systemdesignhandbook.com/guides/design-tinder/

دوست دارید برای خودتون گیت رو بنویسید؟
https://wyag.thb.lt/

یکسری مسائل دنیای واقعی هستن که توی کامپیوترها هم پیش میان، مخصوصا توی شبکه و سیستم‌های توزیع‌شده، این جور چیزها زیاد وجود داره.

یکی از ساده‌ترین مشکلات که اینه که بفهمیم یک کامپیوتر دیگه توی شبکه زنده هست یا نه. یکی از کاربردهاش توی باز نگه داشتن سوکت tcpئه. سیستم ما لازم داره بدونه این کانکشن tcpای که باز کرده و الان دیتایی توش نمیاد آیا به خاطر اینه که دیتای خاصی نداریم به هم بفرستیم یا اصلا سمت مقابل سرور در دسترس نیست و الکی منابع سیستم رو مشغول نگه نداریم و کاربر رو امیدوار نکنیم.

راه اولی که به ذهن میاد اینه که به طرف مقابل بگیم هروقت داشتی خاموش می‌شدی خبر بده. اگرچه که این روش برای یکسری حالت‌ها مثل خاموش شدن سیستم جواب میده (سیستم عامل طرف مقابل می‌تونه پیام خاتمه بفرسته گ) ولی خیلی حالت‌ها هست که جواب نمی‌ده مثلا قطع شدن ناگهانی شبکه یا رفتن برق یا کرش داخل سیستم‌عامل و ...

راه دومی که به نظر میاد اینه که هر از گاهی حال کامپیوتر دیگه رو بپرسیم. این روش رو بهش heartbeat میگن و به این شکل کار می‌کنه که در بازه‌های منظمی پیام بدون محتوا برای طرف می‌فرستیم هم برای این که بگیم ما زنده هستیم هم برای این که طرف مقابل زنده بودن خودشو اعلام کنه.
همونطور که گفتم معمولا دو نقش متفاوت توی این ماجرا داریم. کامپیوتر مبدا که مدام heartbeat اولیه رو می‌فرسته و کامپیوتر مقصد که به اونا پاسخ می‌ده و اگر هم پاسخ نده مبدا متوجه می‌شه که مقصد از دست رفته و اگر مقصد چند تا heartbeat نگیره متوجه میشه مبدا از دست رفته. (البته خیلی بستگی به کاربرد و پیاده سازی داره)

https://en.wikipedia.org/wiki/Heartbeat_(computing)

چطور سرویس‌های ایمیل متوجه میشن ایمیل از سرور درستی بهشون رسیده؟

SPF, DKIM, and DMARC help authenticate email senders by verifying that the emails came from the domain that they claim to be from. These three authentication methods are important for preventing spam, phishing attacks, and other email security risks.


https://www.cloudflare.com/learning/email-security/dmarc-dkim-spf/