مؤسسه تابشِ فرهنگ و اندیشه

📌دوستان خدا

✍ #صدیق_قطبی

راستی که دوستی با خدا چه سعادتی است. راستی که دوست خدا بودن و دوست خدا ماندن چه موهبتی است. چه کامیابی بزرگی، چه خوشبختی یگانه‌ای...

تعبیر «دوستان خداوند» دو بار در قرآن کریم آمده است. می‌گوید:
✨{أَلا إِنَّ أَوْلِيَاء اللّهِ لاَ خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلاَ هُمْ يَحْزَنُونَ
الَّذِينَ آمَنُواْ وَكَانُواْ يَتَّقُونَ لَهُمُ الْبُشْرَى فِي الْحَياةِ الدُّنْيَا وَفِي الآخِرَةِ لاَ تَبْدِيلَ لِكَلِمَاتِ اللّهِ ذَلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ}[یونس ۶۲،۶۴]

آگاه باشید که بر دوستان خدا نه بیمی است و نه اندوهی. چرا که دوست خدا بودن همه چیز است.
🌱به از این چه شادمانی که تو جانی و جهانی
چه غم است عاشقان را که جهان بقا ندارد؟
(مولانا، غزل ۵۱۵)
🌱خرمن من اگر بشد غم نخورم، چه غم خورم؟
صد چو مرا بس است و بس، خرمن نور ماه من
(مولانا، غزل ۱۷۹۲)

چرا که دوست خدا بودن اعتماد بستن به اوست. و کسی که به او اعتماد می‌کند هرگز مغلوب نمی‌شود. اعتماد به او فتح است و فتوح است.
🌱به جان دوست که غم پرده بر شما ندَرَد
گر اعتماد بر الطاف کارساز کنید
(حافظ)

آیه می‌گوید دوستان خدا از بشارت‌های این‌جهانی و آن‌جهانی، برخوردارند. دوستی با او قدم نهادن در باغ بشارت‌ها و مژدگانی‌هاست.
آیه دوستان خدا را معرفی می‌کند. دوستان خدا اهل ایمان و پارسایی‌اند. ایمانی که در جان‌شان ریشه دوانده است. و ایمان چیست جز سپردن دل و گشودن جان، چیست جز اعتماد کردن، دست‌ خویش را در دست او نهادن و با چشم‌های او نگریستن. و پارسایی چیست جز وفادار ماندن، پروا کردن، و در راه دوستی، قربانی دادن.

جای دیگری در قرآن که از «دوستان خدا» یاد شده در خطاب به گروهی از یهودیان است:
✨{قُلْ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ هَادُوا إِنْ زَعَمْتُمْ أَنَّكُمْ أَوْلِيَاءُ لِلَّهِ مِنْ دُونِ النَّاسِ فَتَمَنَّوُا الْمَوْتَ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ}[جمعه ۶]
می‌گوید اگر تصوّر می‌کنید که دوستان خدایید چرا اینهمه از مرگ می‌ترسید؟ مگر دوست، به دیدار دوست مایل‌ نیست؟ مگر دوست خواهان پایان جدایی و نزدیک‌تر شدن نیست؟ چنان که قرآن کریم یکی از دوستان خدا را به خاطر همین تمنّا می‌ستاید و الگوی مؤمنان قلمداد می‌کند. و این دوست کسی نیست جز آسیه، همسر فرعون، که تمنای خانه‌ای را داشت در نزدیکی خداوند:

✨{وَضَرَبَ اللَّهُ مَثَلًا لِلَّذِينَ آمَنُوا امْرَأَتَ فِرْعَوْنَ إِذْ قَالَتْ رَبِّ ابْنِ لِی عِنْدَكَ بَيْتًا فِي الْجَنَّةِ} [تحریم ۱۱]
مرگ در چشم دوستان خدا، عبور از پلی است که دوست را به دوست می‌رساند.

رابعه عَدَویّه به کسانی که به عیادت او آمده بودند می‌گوید:
«مرگْ میان دو دوست پُل است، نزدیک آمد که از پل بگذرم و دوست به دوست رسد.»(بستان العارفین، ص۴۱۰)

و چون از ابوسعید ابوالخیر می‌پرسند که بعد از مرگ، پیش‌ جنازهٔ تو چه بخوانیم، می‌گوید این بیت را (اسرار التوحید، ص۳۴۶)
🌱خوبتر اندر جهان از این چه بُوَد کار؟
دوست بَرِ دوست رفت و یار بَرِ یار

و حافظ می‌گفت به هنگام مرگ، نظر به روی تو می‌کنم و جانی که از تو ستانده‌ بودم، به تو بازمی‌گردانم:
🌱این جانِ عاریت که به حافظ سپرد دوست
روزی رُخش ببینم و تسلیمِ وی کنم

نشانه‌ٔ دوستان خدا شعف و سروری است که از نام او و یاد او حاصل می‌کنند. دوست از نام و یاد دوست، شکفته می‌شود. سعدی می‌گفت:
🌱از هر چه می‌رود سخن دوست خوشتر است
پیغام آشنا نفس روح‌پرور است
🌱جز یاد دوست هر چه کنی عمر ضایع است
جز سِرّ عشق هر چه بگویی بطالت است
🌱تا به افسوس به پایان نرود عمر عزیز
همه شب ذکر تو می رفت و مکرر می‌شد
🌱آن‌ها که خوانده‌ام همه از یاد من برفت
الا حدیث دوست که تکرار می‌کنم
🌱جز یاد دوست هر چه کنی عمرْ ضایع است
جز سِرّ عشق هر چه بگویی بطالت است

آری، دوست، با نام و یاد دوست، عشق‌بازی می‌کند:
🌱ناچشیده جرعه‌ای از جام تو
عشق‌بازی می‌کنم با نام او
(عبدالرحمن جامی)

دوستان خدا را از اشتیاق‌شان به نام و یاد دوست می‌توان شناخت. برای آنها، گفتن با او و شنیدن از او سرورانگیز دارد. برای دوستان خدا نیایش، مناجات، راز گفتن و نیاز بُردن، عملی از سرِ وظیفه و تکلیف نیست. شیوه‌ای عاشقانه است. چنان لطیف و دلخواه که خواب شیرین را ترک می‌کنند تا با او سخن بگویند:

✨{تَتَجَافَىٰ جُنُوبُهُمْ عَنِ الْمَضَاجِعِ يَدْعُونَ رَبَّهُمْ خَوْفًا وَطَمَعًا وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنْفِقُونَ}[سجده۱۶]

🌱شب خیز که عاشقان به شب راز کنند
گِرد در و بام دوست پرواز کنند
هر جا که دری بود به شب دربندند
الّا درِ عاشقان که شب باز کنند
دوستیِ خدا برای دل تشنه، غذا است و آب. ابوالحسن خرقانی می‌گفت: «طعام و شرابِ جوانمردان دوستی خدای بُوَد.»(تذکرة ‌الاولیاء، ص۷۵۷).
آخر، حیات جان را نیز نانی است و آبی. و آدمی به دوستی با خداست که حیات می‌یابد.
خوشا دوست خدا شدن. دوست خدا ماندن. خوشا احوال دوستان خدا.
➣ T.me/tabeshnet

👍4❤1

283 views18:22