لحظه دیدنی طلوع خورشید در طبس
#خانه_خورشید

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

میدان معلم
عکس: آقای سجاد شکیبی

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

گشتی در طبس

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

همیاری روستانشینان
طبس_ روستای حلوان
عکس: خانم زهرا رجبی

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

🏛کمتر از هفتاد سال پیش در طبس ؛ روستاهای فراوانی بودند که بصورت ارباب _ رعیتی اداره می‌شد.
این روستاها عمدتا بدلیل مدیریت واحد آب و زمین و محصولات ، روستاهای پر رونق و آبادی بودند .

هر کدام از این آبادی ها ، منابع آبی مستقل که عمدتا قنات بودند ، داشتند
در هسته مرکزی روستا ، عمارت خان و در اطراف آن ؛ منازل دهقانان قرار داشت .

عمارت خان ها به دلیل وجود تزئینات ، درون و اندرونی ها و برج و باروها از شکوه خاصی برخوردار بود
قدمت این عمارت ها به قاجار بر می‌گردد و به دلیل حمله راهزنان ؛ از برج و بارو برخوردار بودند .

به دلایل مختلف من جمله ؛ لایحه اصلاحات اراضی سال ۱۳۴۸ ، این زمین ها به قطعات کوچکتر و بین دهقانان کم تجربه تقسیم و کم‌کم اختلافات مالی و آبی ، باعث نابودی این آبادی های پر رونق شد و باعث کوچ ساکنین و نابودی آن شد .
امروز از آن قلعه های پر عظمت و با شکوه ؛ خرابه هایی بیش نمانده است .
در ذیل به چند قلعه از بخش عشق آباد شهرستان طبس می پردازیم


📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

🏛قلعه پاشنه درآن
بخش عشق آباد _ شهرستان طبس
فیلم : آقای محسن کاظمی

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

🏛قلعه وکیل آباد
بخش عشق آباد _ شهرستان طبس
فیلم : آقای محسن کاظمی

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

🏛قلعه بادام تک
بخش عشق آباد _ شهرستان طبس
فیلم : آقای محسن کاظمی

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

🏛قلعه هودر
بخش عشق آباد _ شهرستان طبس
فیلم : آقای محسن کاظمی

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

💠عشق آباد شناسی

💠مهاجرت اقوام گونه گون به شهر عشق آباد _ شهرستان طبس

🍃در شهر عشق آباد بر اساس نام ها و آثار کنونی شاهد مهاجرت و استقرار اقوام عرب، مغول و ازبک هستیم. البته قطعا اقوام دیگر نیز به این خطه مهاجرت کرده اند که در این یادداشت به این سه قوم پرداخته می شود:

🍂قوم عرب: در سدۀ اول و دوم قمری شاهد حضور پر رنگ طوایف مختلف عربی در خراسان بزرگ بودیم. بر اساس نام های موجود، مردمان شمال و شرق عراق و سوریه به جنوب خراسان مهاجرت کرده اند. برای نمونه نام روستای بزرگ و تاریخی رقه در نزدیکی بشرویه دقیقا الگوبرداری شده از نام شهر رقه در سوریه است. مردمی که از رقه سوریه بدینجا مهاجرت کردند به یاد وطن خود محل زندگی جدید خود را رقه نامیدند. همچنین نام روستای حُطَیطه در شهر اَنابَد مشابه نام روستای حُمَیمه در سوریه است. روستایی که زمانی خاندان عباسی در عصر دعوت در آن می زیستند. انابد و بشرویه شهرهای همسایه عشق آبادند.

🍃دیگر اینکه برخی از نام های خانوادگی خاندانی در عشق آباد نظیر ثقفی و قریشی حاکی از مستحیل شدن مهاجرین عربی در میان مردم بومی در سده های پیشین دارد. البته از این نکته نباید غافل بود که مردم بومی ایران بر اساس شرایط سده های اول و دوم قمری وابستگی یک قبیله عربی را می پذیرفتند و هم پیمان سیاسی ایشان می شدند و به نام آن قبیله عربی شهرت می یافتند. این احتمال را نباید دربارۀ مردمان این خطه نادیده گرفت که ایشان بومیان این منطقه بودند که با نام قبیله عربی که با آن پیوند سیاسی بسته بودند در سده های بعد شناخته می شدند.

🍂 ایلخانان: روستای دیگر به لهجۀ محلی با نام «ده اَلخَنی» خوانده می شود که به زبان معیار می شود «روستای ایلخانان». احتمالا این روستا محل استقرار ایلخانان مغول در این منطقه بوده؛ مکان دیگر بین راه روستای دهنو وَن و چاهکم که با نام «یورت های جنگی» خوانده می شود. به مجموعه چند چادر که محل زندگی چند خانواده مغولی بوده «یورت» گفته می شده است. پسوند «جنگی» به «یورت» مکمل فرضیه نظامی بودن حضور ایلخانان در این منطقه است.

🍃ازبکان: از روستاهای شهر عشق آباد «اُزبَکوه» است که این هم بیانگر حضور ازبک ها در منطقه است.

🍂معمولا پس از حملات نظامی شاهد موج مهاجرت گستردۀ این اقوام به منطقه فتح شده هستیم. این مهاجرت ها یک روزه و دو روزه نبوده، در برخی از موارد تا چند صد سال طول می کشیده است. دیگر اینکه معمولا اقوام فاتح به وسیلۀ مردم بومی پذیرفته نمی شدند یا اینکه خود علاقه ای نداشتند که خانواده هایشان از فرهنگ مردم بومی تأثیر بپذیرند به همین خاطر برای استقرار خود روستا یا شهر تاسیس می کردند و در آنجا سکنی می گزیدند.
💠عشق آباد شناسی 2

🔹بنی شیبان که حدود صدوپنجاه سال از زمان نادرشاه تا اوایل پهلوی بر طبس حکم راندند از ازبکان نبودند بلکه از اعراب بنی شیبان بودند. بنی شیبان خود زیر مجموعۀ قبایل بکر بن وائل بود و از اعراب شمالی بودند که بخشی از آنها در موج مهاجرت اعراب به جنوب خراسان به این دیار آمدند و در روستای عرب آباد دیهوک ساکن شدند. بعدها در زمان نادرشاه برکشیده شدند و به حکومت طبس منصوب شدند.

🔸در سده های اخیر شاهد حکمرانی خاندان های عرب تبار در جنوب خراسان بودیم که از نمونه های آن می توان به بنی شیبان در طبس و خُزَیمه عَلَم در قائنات و بیرجند یاد کرد.

🔹احتمالا روستای شیبانی که در مرز عشق آباد و بشرویه قرار دارد و از نظر تقسیمات سیاسی جزو شهرستان بشرویه است یکی از استقرارگاه های ازبکان در این منطقه بوده است.

🖋آقای محمد باقری
📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

🌺ای عاشقان ماه از جمال روی او پیدا شده
🌺عید آمده شور و شعف در آسمان برپا شده
عید سعید فطر مبارک باد

شعر از : دکتر سمانه سنگچولی _طبس

www.tabasEnc.ir
📚Tabas Encyclopedia
"دانشنامه طبس"
🔅 @tabasEnc

⭕ مسافر گذری و گردشگر عام
یا تور های گردشگری شناسنامه دار و گردشگری تخصصی

🔺️گردشگری طبس
شهر طبس بدلیل برخورداری از جاذبه های طبیعی ، تاریخی و آداب و رسوم محلی و همچنین قرار گرفتن در مسیر
جنوب و غرب کشور به مشهدمقدس ؛ بعنوان یکی از مقاصد گردشگری ایران بشمار می آید .
معرفی و ثبت جهانی طبس بعنوان یک ژئوپارک دیگر در کشور نیز مزید بر علت شده و گردشگران را به این سو رهسپار میکند .

❎قطعا حضور این مسافران میتواند برای صنعت گردشگری و اقتصاد روستایی منافع خوبی را بدنبال خواهد داشت باشد ، اما با چه هزینه ای ؟

🔻گردشگران بی شناسنامه !
متاسفانه حضور پررنگ #گردشگران_بی_شناسنامه (یعنی گردشگرانی که مبدا و مقصد آنها مشخص نیست و قابل پیگرد قانونی نیستند و یا اصطلاحا #گردشگر_آزاد) باعث شده تا به بخش های طبیعی و فرهنگی این شهرستان آسیب هایی وارد نماید ، خساراتی که با روند فعلی در آینده غیر قابل جبران هستند و امکان دارد طبس را از حوزه گردشگری سالم خارج سازد .

🔺️تور های شناسنامه دار
تشویق به حضور تورهای گردشگری دارای مبادی مشخص و دفاتر گردشگری ثبت شده ( #گردشگران_شناسنامه_دار ) از راهکارهایی است که میتواند از وارد شدن این آسیب ها جلوگیری نماید .
وقتی مسئولیت رفتار گردشگر یک تور شناسنامه دار، با لیدر و دفتر خدمات گردشگری که دارای جایگاه حقوقی و قابل رصد است باشد، قطعا بسیاری از ناهنجاری ها در همان ابتدا اصلاح و برطرف میگردد.
درخت تاقی نمیشکند ، خاری آتش زده نمیشود ، حیوان و خزنده ای کشته نمیشود،زباله ای ریخته نمیشود ، نوشته ای روی دیوارحک نمیشود ، به فرهنگ و عقیده ای توهین نمیشود ، گردشگری مفقود نمیشود و یا از بلندی سقوط نمیکند .

🔺️گردشگری تخصصی !
همچنین یک قدم فراتر، با توجه به بستر و پتانسیل مناسب شهرستان طبس در زمینه های معدن ، زمینشناسی ؛ نجوم ، کوهنوردی ، صحرا گردی ، حیات وحش و گردشگری مزرعه ، حمایت از #تورهای_تخصصی_گردشگری باعث خواهد شد علاوه بر اشتغال جوانان تحصیلکرده و آشنا متناسب با هر رشته گردشگری در قالب لیدر و مربی، بر دانسته های علمی و آگاهی گردشگران نیز افزوده گردد .


❎ اینکه چطور و چگونه گردشگری طبس را به سمت و سوی تور های گردشگری شناسنامه دار و حتی تخصصی سوق دهیم ، نیازمند نشست و همفکری مدیران و کارشناسان و فعالان صنعت گردشگری در منطقه و تجارب جهانی خواهد بود .
این موضوع بدین معنی نیست که گردشگران و مسافران شخصی را به حوزه گردشگری طبس راه ندهیم، که البته امکان پذیر هم نیست ، بلکه میتوانیم بسته های حمایتی و تسهیلات سفر را به سمت و سوی تور های گردشگری شناسنامه دار و تخصصی سوق دهیم.
ضمن اینکه با روند فعلی و بر اساس آمار، حضور گردشگران آزاد و بی شناسنامه بصورت تصاعدی در حال افزایش است .

❎ باید توجه داشت فرصت را از دست ندهیم که آینده دیر است و تصمیم بگیریم که روی کدام هدف متمرکز شویم و سیاستگذاری کنیم :
مسافر گذری و گردشگر عام
یا تور های گردشگری شناسنامه دار و گردشگری تخصصی


✒محمد رضا ملازاده _ فروردین ۱۳۹۷
📚Tabas Encyclopedia "دانشنامه طبس"
🔅 @tabasEnc

این فیلم مربوط به نوروز ۱۳۸۸ است که با یک گروه به کال جنی رفتیم و جزو اولین هایی است که از این کال زیبا فیلمبرداری و رسانه ای می‌شود.

شاید در طبس در حد چند نفر از این پدیده زیبای کشور ؛ اطلاع داشتند .
هر چند بعد از ۱۵ سال ؛ پس از آنکه سیل ماشین و مسافر بعضا بی ملاحظه و بیش از ظرفیت، بدلیل سیاست های غلط ؛ نصب تابلو و راه دسترسی مناسب ، به این ژئوسایت سرازیر میشوند، حسرت میخوریم که کاش این طبیعت بکر و رعب انگیز و زیبا همچنان ناشناخته میماند

به همین دلیل است که اگر پستی از نقاط زیبای طبس ؛ میزاریم که ناشناخته است ؛ لوکیشن و موقعیت آنرا نمیزاریم ...

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

سندی جالب از طبس
مجله زن روز ۳۱ اردیبهشت ۱۳۵۶

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

💝نماهنگ "خونه عشق" ⁦
🎼باصدای "مهدی صاحبی" هنرمند عزیز طبسی
🌴این نماهنگ در یکی از اقامتگاه های بومگردی طبس فیلمبرداری شده است.

📚 " دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐@TabasENC

🌸 آیین سنتی معطر نمودن نوزادان در گلبرگهای محمدی ( گل غلتان )

درباره سنت #گل_غلتان در طبس بیشتر بدانید :
@TabasEnc

مراسم #گل_غلتان
#آداب_و_رسوم_طبس
🌸🌸🌸🌸🌸🌸🌸🌸
📚منبع: دانشنامه طبس
www.TabasEnc.ir


🌸 آیین کهن و زیبای گُل غلتان یکی از رسوم دیرینه مردم خراسان و شهرستان طبس است که برای نوزادانی که نخستین بهار زندگی خود را سپری می کنند، برگزار می شود.
🌸این آیین سنتی که از آن به عنوان جاذبه بهاری طبس یاد می شود، در ماه اردیبهشت و در زمان رویش گلهای محمدی برگزار می شود.
🌸در این آیین چند تن از زنان فامیل، نوزاد را برای چیدن گل به باغ و صحرا می برند و با ذکر صلوات و خواندن ابیاتی چون «همه کوه و کمر بوی تو داره یا محمد- کدوم گل قامت روی تو داره یا محمد ؛‌ همون ماهی که از کوه می زنه سر- نشان طاق ابروی تو داره یا محمد» به جمع آوری گل های عطرآگین محمدی برای اجرای مراسم گل غلتان نوزاد اقدام می پردازند..
🌸این مراسم در نخستین ساعات صبح و در خنکی هوا برگزار می شود و بیشتر توسط زنان فامیل از جمله خاله، عمه، مادر، مادر بزرگ انجام شده و پس از جمع آوری گلها اقدام به پرپر کردن آنها می نمایند و هم زمان صلوات فرستاده و حضرت محمد(ص) را با احترام خاصی یاد می کنند.

آن ها در هنگام انجام این ایین و غلتاندن نوزادان در لابه لاي گل هاي محمدي اين اشعار را مي خوانند:
در باغ گلي صبحدمي گرديدم يا محمد
بسيار گل لطيف و زيبا ديدم يا محمد
سرمست شدم به جان تو وقتي که
يک غنچه گل محمدي بوييدم يا محمد

همه کوه و کمر بوي تو داره يا محمد
کدوم گل قامت روي تو داره يا محمد
همون ماهي که از کوه ميزنه سر
نشان طاق ابروي تو داره يا محمد

🌸🌸🌸🌸🌸🌸🌸🌸

🌸در حین پرپر شدن گل ها، نوزادان یکساله که تازه حمام شده اند، خشک می شوند و میان پارچه ای سفید و بزرگ گذاشته شده و با ریختن گلبرگ های گل محمدی، نوزاد در میان گلبرگ های معطر و خوش بوی محمدی قرار می گیرد .
🌸در این مرحله چهار نفر ، چهار گوشه پارچه پرگل را می گیرند و با صلوات و شعرخوانی نوزاد را در برگ گل های معطر می غلتانند.
🌸باور بر این است که چرخاندن و غلتاندن نوزاد در میان گل های معطر محمدی موجب طراوت ، شادابی و دور ماندن او از زشتی ها و بیماری های مختلف می شود.
🌸علاوه بر این طراوت گل برگ ها از پوست بدن نوزاد محافظت کرده و نوزاد را خوش رو و سرزنده نگاه می دارد.

بخش آداب و رسوم "دانشنامه طبس"
🌸 @tabasEnc

✒رژه نیروهای مقاومت مردمی طبس در محل شکست آمریکا در صحرای طبس
📆سال ۱۳۶۰
📚آرشیو دانشنامه طبس
@TabasEnc

باران طبس
در فرهنگ مردم خراسان، به‌ویژه در بین کشاورزها، باوری وجود دارد به نام «شیشه». طبق این باور اگر در ششمین روز نوروز(ششم فروردین) باران ببارد، نهایتا با یکی دو روز اختلاف، در روزهای شانزدهم و بیست و ششم و سی و ششم و چهل و ششم هم باران خواهد بارید. باران‌های شیشه باران‌های مفیدی است و اگر ببارد، در رشد محصولات دیمه بسیار مؤثر خواهد بود.

بر اساس این باور، باران شیشه چهارم، یعنی باران ششم اردیبهشت ماه، بارانی سیل‌آسا خواهد بود. 

 شیشه پنجم(چهل ششم نوروز یا شانزدهم اردیبهشت) با چند روز اختلاف، پایان‌بخش چله بهاری است. این محدوده زمانی یعنی از شیشه سوم تا شیشه پنجم تقریبا بر ماهی منطبق است که «نیسان» نام دارد. باران‌های ماه نیسان(آب نیسان) در همه جغرافیای ایران فرهنگی، باران‌هایی زایا و شفابخش دانسته می‌شود. همچنین معتقدند اگر در این روز ها باران نبارد ، آن سال خشکسالی خواهد بود .

📚 " دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
  📚 Tabas ENCyclopedia
🌐@TabasENC

چرا باید شهر طبس همچنان بصورت ویلایی و یک طبقه حفظ شود ؟
#باغشهر_طبس
#هویت_شهری
آپارتمان ، مسکن نیست
آیا موافق هستید با افزایش طبقات ، #حریم_خصوصی و کارآمدی #حیاط شما حذف شود ؟!

📚 " دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
  📚 Tabas ENCyclopedia
🌐@TabasENC

روز کارگر مبارک باد


📚 " دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐@TabasENC