🔅آيت الله نجم الدين مروجي طبسي
استاد پاسخ به شبهات دینی
#نخبگان_طبس

فرزند آیت الله العظمی حاج شیخ محمد رضا طبسی
متولد 1334 هـ ش


❇️متخصص در مسائل فقه و اصول، تفسیر و کلام و حدیث تطبیقی
تدریس در دروس مقدمات و سطوح عالی حوزه و در حال حاضر خارج فقه و اصول و خارج مهدویت
تدریس در مراکز تخصصی مهدویت، علوم حدیث، موسسه آموزشی پژوهشی مذاهب اسلامی، مرکز تخصصی تربیت محقق مذاهب اسلامی، مدرسه تخصصی امامت، موسسه در راه حق.
تدریس در دانشگاهای کشور
تدریس در حوزه های علمیه خارج از کشور


عضو هیئت علمی و شورای علمی مراکز تخصصی مهدویت، علوم حدیث، موسسه آموزشی پژوهشی مذاهب اسلامی و مرکز تخصصی تربیت محقق مذاهب اسلامی.

اطلاعات و آثار ایشان :
http://www.tabasenc.ir/%D8%A2%D9%8A%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D9%86%D8%AC%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%8A%D9%86-%D9%85%D8%B1%D9%88%D8%AC%D9%8A-%D8%B7%D8%A8%D8%B3%D9%8A/

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

بانوی طبسی که در گرمای ۴۰ درجه طبس، ، دست از کار نمی کشد  و در کنار تنور گداخته نان ، لبخند از لبانش محو نمی‌شود

🌴 پخت نان سنتی طبس (نان قرص) در روستای #خسروآباد _ طبس
فیلم :ارسالی

نان قرص، قابلیت ماندگاری طولانی در هوای ازاد را دارد ، ترد و برای غذاهای ابکی چون دوغ و کشک و آبگوشت مناسب است  و با کمی پاشیدن آب ؛ نرم و تازه میشود .سبک بوده و بدلیل ماندگاری طولانی ؛ برای کاروان هایی که مدت ها در سفر بودن ، بسیار مناسب بوده.
پخت این نان همچنان در طبس مرسوم است و علاقه مندان زیادی دارد .

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

🏜🐫#سفر_به_طبس
مورخ : ۱۲۸۷ خورشیدی

1⃣قسمت اول

این قسمت : #رباط_گور

به گودال بزرگی که واحه طبس در آن قرار داشت رسیدند. در کنار راه یک نشان سنگی به شکل مخروط قرار داشت. مردانی که پیاده می‌رفتند، هر کدام یک سنگ روی این تل سنگی انداختند. این نشان مثل یک نشان مقدس بود و رهگذر به پاس این که در راه طبس بدون پیش‌آمد بدی به این محل رسیده، سنگی را مانند یک قربانی، روی تل نشان، می‌اندازد.
 
در جایی که طبس قابل تشخیص می‌شود خط سیاهی به چشم می‌خورد که باید نخل‌ها باشند. پس از آن به محلی به نام رباط گور برای اتراق رسیدند. از اینجا تا طبس ۲ روز راه بود. رباط‌گور بنای زیبایی بود از آجر، که این آجرها بیشتر از خرابه‌های کاروانسراهای قدیمی اطراف آورده شده. یک بازرگان یزدی به نام حاج میرزاحسین خان در سال ۱۸۹۲، این کاروانسرا را به خرج خودش ساخته، و نزدیک کاروانسرا یک آب‌انبار و روبه‌روی آن در دو کلبه زیرزمینی دو نانوایی بود. تشکیلات برگرفته از طبیعت آب‌انبار برایش قابل تحسین بود.
🖋آرش نور آقایی

عکس:اس ون هدین

 📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

🏜🐫#سفر_به_طبس
مورخ : ۱۲۸۷ خورشیدی

1⃣ادامه قسمت اول

سون هدین ؛ کاروانسرای گور را اینگونه توصیف میکند :
رباط گور بنای بنای زیبایی است از آجر ، که این آجرها بیشتر از خرابه های کاروانسرا های قدیمی اطراف آورده شده است . یک بازرگان یزدی به نام حاجی میرزا حسین در سال 1892 میلادی ، این کاروانسرا را به خرج خودش ساخته است . چهار هزار تومن خرج این کاروانسرا شده است .مسافرینی که در زمستان ؛ که هوا سرد است و سوز میآید  به این کاروانسرا می رسند .
در زیر طاق های زیاد و اتاق های کاروانسرا محل محفوظی پیدا میکنند  و از گرما به سایه همیشگی این طاق ها پناه می آورند .
 
توضیح:
دو رباط گور در فاصله ۵۶ کیلومتری طبس به اصفهان و قبل از سه راهی حلوان قرار دارد.
رباط اول مربوط به دوره صفویه و از مصالح سنگ وگل و آهک بنا شده و رباط دورتر مربوط به دوره قاجار و از آجر احداث شده است .
این بنا در زلزله ۲۵ شهریور ۱۳۵۷ به طور کل ویران شده است .

📸رباط گور طبس
۱۹۰۸ میلادی_۱۲۸۷ خورشیدی
عکس:اس ون هدین

 📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

برگزاری بزرگترین‌نمایش آیینی ایران در طبس :

👇👇👇👇
اطلاعات بیشتر : http://www.tabasenc.ir/%D9%85%D8%AD%D8%B1%D9%85-%D8%AF%D8%B1-%D8%B7%D8%A8%D8%B3/


دانشنامه طبس گلشن
@TabasEnc

مراسم عاشورای طبس ، بزرگترین نمایش (تآتر) جهان است . نمایشی که بویژه از صبح هشتم محرم شروع می شود ، در ظهر عاشورا به اوج می رسد و با برنامۀ بنی اسد پایان می یابد . نمایشی با ده ها هزار بازیگر و هنرمند . هرکسی در نقشی خاص . شما توجه کنید که نقش ها تخصصی است . کسی که نخل را تزیین می کند . کسی که جلو درب حسنیه می ایستد . کسی که افسار اسب را در دست دارد .کسی که پشت سر اسب سفید نوحه می خواند . کسی که پشت سر اسب قهوه ای نوحه می خواند . و اینکه کدام اسب ” ذوالجناح ” است . و پشت سر هر اسب کدام نوحه را می خوانند . و تصمیم گیرنده تغییر لحن و نوحۀ پشت سر هر اسب ( سردسته ) چه کسی است .
و در حسینیه قمه زن ها ، صبح زود ، “ای صبح روسیاه ، زچه رو گشته ای سپید ” و پس از طلوع شعر محتشم ، “باز این چه شورش است که در خلق عالم است ” آن هم با لحن و ریتم خاص و توسط افرادی خاص خوانده شود و در آن چای بدهند و روبروی حسینیه در جایی که اسب را آماده می کنند ، حلیم بدهند و چه کسی مسئول آن است ( اسمش هم “حلیم زیر اسب ” است ) … و در نهایت از همین حالا هم من و شما می دانیم که (انشاالله) در فلان ساعت و در فلان مکان فلان افراد مشغول فلان اجرا خواهند بود . نخل حسینیه میرزاها ساعت چند حرکت می کند و از ساعت چند ، چه کسانی مشغول آماده کردن آن بوده اند و چه کسانی زیر نخل خواهند بود و نخل هیئت فاطمی …  و من را در کجای این نمایش عظیم و در کدام نقش خواهید دید . و خودتان ؟ و چه بسیار افرادی که از شهرهای دور و نزدیک برای حضور در نقششان به طبس خواهند آمد و می دانیدکه همۀ مستمعین و تماشاچیان هم در اینجا بازیگرند و نقشی دارند حتی برای دیدن مراسم و نخل در جای خاصی از مسیر یا میدان می نشینند و در این نمایش عزا شرکت می کنند و ….
آیا این مراسم ،با شکوه ترین ، بزرگترین ، وزین ترین ، عاشقانه ترین ، معنوی نرین و عارفانه ترین نمایش جهان نیست ؟
(مرحوم مهدی امینیان مدرس)

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

تصاویر تاریخی از آیین #نخل_گردانی #طبس روز عاشورا از سال ۱۲۸۴ خورشیدی تا کنون

منبع عکس: #موزه_مجازی دانشنامه طبس

اطلاعات بیشتر در خصوص مراسم نخل گردانی :
http://www.tabasenc.ir/%D9%86%D8%AE%D9%84-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C/

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

اما در مراسم عزاداری اصطلاح نخل به تابوت واره ای می گویند که آن را بر دوش می کشند .این وسیله اتاقکی چوبی و حجیم و به شکل مکعب مستطیل است که از چوب بستی و با یک کف بندی تشکیل شده است . الواری که در کف به کار می رود ، معمولاً یک متر بالاتر از پایه های ستون ها قرار گ فته اند . دو سر هر یک از تیرها حدود یک متر از 4 طرف کف دیواره نخل بیرون آمده و در واقع ، دستگیره نخل را تشکیل می دهد . شکل ظاهری برخی نخلها جناغی شکل سروی و برخی به صورت یک جناغ قوسی شکل است.البته نخل ، شباهتی به درخت خرما ندارد و تا به حال هم نخلی که به شکل درخت خرما ساخته شده باشد ، دیده نشده است . معمولاً نخل را در نخستین دهه ماه محرم و اکثر اوقات دو یا سه روز پیش از تاسوعا می بندند . آراستن نخل و بستن آن یک تا چند روز طول می کشد و این زمان بستگی به کوچک و بزرگ بودن نخل و مقدار لوازم و اشیا تزیینی و بویژه نوع آذین بندی آن دارد.

جالب است با اصطلاح « بابای نخل » هم آشنا شویم. بابای نخل معمولاً فردی است که برای آذین بندی نخل و بستن آن بسیارآزموده و با مهارت است و همان کسی است که در آخر مراسم ، تمام زیورآلات و تزیینات نخل را در صندوقچه یا بقچه ای نزد خود تا سال آینده نگاهداری می کند . در بسیاری از روستاها کار نخل آرایی و نگهداری و مراقبت از اشیای تزیینی نخل ، به یک خانواده معین اختصاص دارد .از قدیم الایام در آیین نخل داری و نخل گردانی ، نوعی تقسیم کار و نقش و وظیفه و حقوق اجتماعی برای خاندان قدیمی محله های شه و یا ده برقرار بوده است .

مردم هم بر طبق سنتهای پدران و نیاکان خود ، وظایف مربوط به نخل بندی و نخل گردانی در هر محل را مختص خانواده های مشخصی می دانستند . از مقام و منزلت بابای نخل هم که برایتان گفته شد . روز عاشورا نخل سیاه پوش آذین بسته را بلند می کنند ، با آداب خاصی می گردانند و همراه با دسته های سینه زن و زنجیرزن به گذرگاه های محله می برند . گاهی هم ب زیارتگاه یا امامزاده محله یا به محل مجلس عزاداری و روضه خوانی یا به درخانه های روحانی بزرگ یا شهر یا ده حمل می کنند. بعضی نخلها بسیار بزرگ و سنگین هستند که دهها مرد تنومند و قوی هیکل هم ممکن است بسختی آن را بر شانه های خود حمل کنند .

هر دسته ، راهنمایی دارد که در گذرگاه های ویژه به حاملان نخل فرمان ایست می دهد تا نوحه خوانی و استراحت کرده و احتمالاً نخل کش را هم تعویض نمایند . حتماً دیده اید که برای بلند کردن نخل ، مردان جوان و تنومند به زیر نخل می روند و دستگیره های چهار جانب آن را می گیرند و« یا حسین »گویان آن را بلند می کنند و دستگیره ها را روی بالشتک های پارچه ای که بر سر شانه های خود قرار داده اند، می گذارند . تعداد نخل کشان هم بستگی به بزرگی و سنگین نخل دارد .

اطلاعات بیشتر در خصوص مراسم نخل گردانی :
http://www.tabasenc.ir/%D9%86%D8%AE%D9%84-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C/



📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

مراسم آیینی و کهن علم گردانی_ بشرویه
حسینیه حاج علی اشرف بشرویه
این مراسم هر شب از پنجم محرم تا شب عاشورا برگزار میگردد

فیلم : مهدی برقی

www.tabasEnc.ir
📚Tabas Encyclopedia

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی فرهنگ ، تاریخ و گردشگری طبس
🔅 @tabasEnc

گوشه ای از مراسم باشکوه نخل گردانی روستای کریتِ طبس در عاشورای ۱۴۰۲ خورشیدی

لازم به ذکر است مراسم نخل گردانی عاشورای حسینی روستای کریت شهرستان طبس ، امسال در فهرست میراث معنوی (ناملموس) کشور با شماره ۱۰۴۷ ثبت گردیده است .

فیلم : کانال کریت

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

مراسم #نخل_گردانی طبس در روز عاشورا
نخل هیئت فاطمی
عاشورای ۱۳۵۶

منبع عکس: #موزه_مجازی دانشنامه طبس
http://anthropology.tabasenc.ir

📚Tabas Encyclopedia

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی فرهنگ ، تاریخ و گردشگری طبس
🔅 @tabasEnc

طبیعت زیبای حمام مرتضی علی و طاق عباسی
طبس

فیلم : ابوالفضل طهانی

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

آزاد کردن خوشه های خرما از دل درخت و از میان پیشک ها (شاخه ها)
مرداد ماه
عکس: مهدی شعبانی
📚"دانشنامه طبس"
https://www.instagram.com/tabasenc_ir/

رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

📖«خانقاه طبس به روایت اسناد و نسخ خطی»

📚 تازه های #کتاب_طبس

📗 کتاب «خانقاه طبس به روایت اسناد و نسخ خطی» با تحقیق و تصحیح و گردآوری مهدی قربانی «انیس الکتاب» رهسپار بازار نشر شد.

📘این کتاب ابتدا به معرفی خانقاه یادشده بر پایه نسخه خطی «شش رساله در آداب تصوف» پرداخته است.
اثر مذکور در سال های 828 تا 842 هجری قمری در خانقاه طبس نگاشته شده است و نویسنده آن درویش محمد علیشاه، قصاب طبسی گیلکی، به دستور پیر و مراد خود، شاه نعمت ا... ولی، عارف بزرگ ایران، خانه اش را وقف خانقاه کرد و در کنار آن به ساخت مصلای شاهرخیه و لنگر قاسمیه نیز پرداخت.

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

📜بخش دیگر کتاب «خانقاه طبس...»، تصحیح استشهادیه مورخ 1246 هجری قمری بر سند 842 قمری است.
در این باره، لازم به گفتن است که ساتلمش بیگ، حاکم قاین، بر سه مزار، وقف نامه ای نوشته و 68 نفر از علما و مشاهیر تون و طبس این استشهادیه را مهر و امضا کرده اند. این سند در نوع خود از نظر تاریخی و فرهنگی اهمیت خاصی دارد، زیرا بخش های مهمی از منطقه تون و طبس (فردوس، گناباد، طبس، بشرویه، بجستان) طی صدساله اخیر بر اثر حوادث طبیعی ازجمله زلزله به کلی ویران شده و بیشتر بناهای تاریخی و آثار قدیمی، هم چنین اسناد و نسخ خطی ای که معرف تاریخ و هویت فرهنگی و ادبی منطقه بوده، از بین رفته و برخی از مشاهیر و علمای منطقه که احتمالا از حوادث جان سالم به در برده اند مهاجرت کرده اند.

🗞بخش ضمیمه کتاب نیز به معرفی کتاب خطی «الشامل من البحر الکامل فی الدور العامل فی اصول التعزیم و قواعد التنجیم» نوشته «ابوالفضل محمد بن احمد بن جعفر طبسی » (متوفی 480 یا 482 هجر قمری) ملقب به «فخرالائمه» اختصاص دارد.

این کتاب، به گفته علامه شیخ علی اکبر نهاوندی اولین کتاب در این مبحث منحصر و خاص است.
📙کتاب «خانقاه طبس» شهریور ماه امسال در قطع وزیری منتشر شده است.

منبع: شهرآرا

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

کاروانسرا ده محمد
این کاروانسرا در روستای ده محمد در فاصله ۷۰کیلومتری شهر طبس و در تقاطع جاده طبس به بشرویه و عشق آباد قرار دارد.
روستا دارای بافت قدیمی و زیبا و چند اثر تاریخی من جمله رباط (کاروانسرا) و آب انبار می باشد
کاروانسرای ده محمد یکی از ۵۴ کاروانسرای کشور است که در ۴۵ مین نشست یونسکو  با شماره ۱۶۶۸ جهانی شد .

فیلم : وحید الاهی
📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

نویسنده کتاب ( روایت کویر)، حاجیه خانم فرنگیس فتوت دارفانی را وداع گفت .

مجموعه دانشنامه طبس ؛ این مصیبت را به جامعه فرهنگی طبس و خانواده ایشان تسلیت عرض می‌کند.

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

تخت عروس روستای ازمیغان
همجواری شالی و نخلستان

فیلم : مهدی مشایخی

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

روستای اصفهک

فیلم :

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

پناه گاه حیات وحش نایبندان طبس
این پارک از مهمترین زیستگاه های یوزپلنگ آسیایی به شمار میره و از سال ۱۳۷۷ تحت حفاظت هست
.
خدا قوت میگم به همه محیط بانان عزیز و از خود گذشته که در حفاظت از حیات وحش تلاش میکنن

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC

روستای نایبند

عکس: آقای سید حمید حقی

📚 "دانشنامه طبس"
رسانه تخصصی هویت و فرهنگ طبس
📚 Tabas ENCyclopedia
🌐 @TabasENC