СОХРАНИМ ЛЕС - ЗАЩИТИМ НАСЕЛЕННЫЕ ПУНКТЫ ОТ ОГНЯ!

ТЭРИЛЛИИЛЭЭХ ХАҺААЙЫСТЫБАЛАРГА ЫҺЫЫ ҮЛЭТЭ САҔАЛАННА

Ханнык баҕарар сүөһү-сылгы иитиитинэн дьарыктанар хаһаайыстыба, хайаан да, үчүгэй сирдээх-уоттаах буолуохтаах. Сүөһү эбии аһылыгын бэлэмнээн, туорахтаах култуураны үүннэрэн, хаһаайыстыба уйгута тупсар.

Сунтаар улууһугар сири кытта үлэлиир тэрилтэлэр элбэхтэр. Ордук, Кириэстээххэ, Куокунуга, Тойбохойго улахан бааһыналар бааллар. Маныаха, урукку сопхуос саҕанааҕы сири-уоту чөлүгэр түһэриигэ улуус улахан болҕомтотун туһаайар.

"Татыйыына" фирма сири кытта үлэлээбитэ, быйыл төрдүс сыла. Маннык үлэҕэ, бу кылгас кэминэн ааҕыллар. Илимнииргэ 90, Аллыҥаҕа 30, оттон быйыл бу Сабытарга 52 ГАлаах сири ыраастаатылар.

Манна бастакы сылларыгар сири ыраастыыр сыалтан эбиэһи ыһыахтара. Оттон үүнүү өлгөм буоллаҕына эһиилгиттэн атын үүнээйилэргэ ылсыахтара.

@suntaar_ulus

https://t.me/glavaMR1Suntarskiy1ulus/2379

СУНТААР УЛУУҺУН БАҺЫЛЫГА АНАТОЛИЙ ГРИГОРЬЕВ КӨҔҮЛЭЭҺИНИНЭН СУЛУУСПАЛЫЫ СЫЛДЬАР УОЛАТТАР САЙЫН КЭЛИИТИН УРУЙДААТЫЛАР

Хас биирдии саха киһитэ күөххэ үктэнэн, сайын кэлиитин уруйдуур-айхаллыыр үтүө үгэстээх. Бу күн ыһыах ыһан, үөһэ Айыылартан алгыс ылан, олох тупсуутугар, сайдыытыгар, чөл буолууга туһуланар. Маныаха сулууспалыы сылдьар уолаттарбытын алгыһынан маанылыыр сыаллаах Сунтаар улууһун делегацията Владивосток куоракка тиийэн, умнуллубат түгэни бэлэхтээтилэр. 

Ыам ыйын 27 күнүгэр муора кытылыгар турар "Юнга" лааҕырыгар сахалар тоҕуоруһа муһуннулар. Маны тэҥэ, араас омуктар кэлэннэр үтүө үгэһи сэргии көрдүлэр. Ордук устудьуоннар, байыаннайдар, контрактниктар элбэхтэр.
Уолаттарбыт дойдуларын этин, куһун, кымыһын амсайан кыах-уох ылыннылар, дуоһуйа сынньаннылар.

Тэрээһин төрүт үгэҺи тутуһан ыытылынна. Култуура эйгэтин үлэһиттэрэ ымпыгар-чымпыгар тиийэ толкуйдаан, алгыс баһын сыалаатылар, саха таҥаһыгар, уһун суһуохтаахтарга, түһүлгэни тэрийиигэ, өбүгэ оонньуутугар күрэстэр олохтоннулар.

Бастыҥнары, кыахтаахтары, күүстээхтэри, быҺыйдары быһаарар мас тардыһыы, хапсаҕай күрэһэ өрө тутулунна. Маны тэҥэ өбүгэ оонньуута, барыта 5 көрүҥҥэ (Тутум эргиир, мас тардыһыы, хапсаҕай, ыйааһыннаах куулу көтөҕүү, үс төгүл үс) ыытылынна. Муҥутуур кыайыылаахтар уу харчынан наҕараадаланнылар. Мас тардыһыыга уонна многоборье күрэһэр Арассыыйа армиятыгар сулууспалыы сылдьар уолбут чөмпүйүөннээтэ.

Ыһыаҕы Уһук Илиҥҥи Федеральнай Уокурук үлэһиттэрин кытары бииргэ сүүрэн-көтөн тэрийилиннэ. Ким Александрович хамаандатыгар махталбытын тиэрдэбит.

Төһө да төрөөбүт дойдуларыттан тэйиччи сырытталлар, дойду көмүскэлигэр туруммут хорсун-хоодуот уолаттарбыт, бу курдук ыһыах ыһан, дойдуларыгар ахтылҕаннарын таһаардылар.

Илимнииргэ сир үлэтин туһунан сюжеты көрүҥ👆

31 мая Всемирный день без табака
 
Всемирный день без табака – это международная акция по борьбе с курением, которая ежегодно проводится во всем мире 31 мая.
День был установлен в 1987 году Всемирной организацией здравоохранения для привлечения глобального внимания к табачной эпидемии и ее смертельным последствиям. По данным ВОЗ, употребление табака является одной из значительных угроз для здоровья. Табак убивает почти половину употребляющих его людей. Ежегодно употребление табака приводит к смерти более восьми миллионов человек, из них более семи миллионов человек, являвшихся потребителями или бывшими потребителями табака, и более 1,2 миллиона некурящих людей, подвергавшихся воздействию вторичного табачного дыма.
В ВОЗ отмечают, что все формы употребления табака вредят здоровью, и безвредной дозы табака не существует. Наиболее распространенной формой употребления табака в мире является курение сигарет. К другим видам табачных изделий относятся кальянный табак, сигары, сигариллы, самокруточный табак, трубочный табак, биди и кретек.
Согласно результатам международных исследований, курение повышает риск возникновения ИБС в 2,2 раза, инфаркта миокарда – в 2 раза, а внезапной смерти – в 4,9 раз. Причем, чем меньше возраст курильщика, тем выше его риск умереть от инфаркта.
Количество курящих в 2022 году уменьшилось в России на 5,8%, или на 1,4 миллиона человек. Продолжают предаваться пагубной привычке 19,2% населения в возрасте от 15 лет и старше, или около 23 миллионов человек. Последние 20 лет распространенность курения среди молодежи неуклонно сокращалась. До появления электронных сигарет и вейпов. Около 15% курильщиков в стране употребляют вейпы.
В разделе официального сайта Управления Роспотребнадзора по Республике Саха (Якутия) «Санитарно-гигиеническое просвещение» (подраздел  «Здоровый образ жизни» -  «Всемирный день без табака 31 мая») вниманию граждан республики доступны информационные, просветительские материалы антитабачной направленности.

СУНТААРГА ГТО БЭСТИБЭЭЛЭ 72 КИҺИНИ СПОРТ ЭЙГЭТИГЭР ТҮМЭ ТАРТА

Улуус дьаһалтатын спорка отдела ГТО бэстибээлин үрдүк таһымҥа тэрийэн ыытта. Хас биирдии киһи ис кыаҕын тургутан, этин-сиинин бэрэбиэркэлэнэн көрдө. 

Манна элбэх тэрилтэ үлэһиттэрэ кыттыыны ыллылар. Маны тэҥэ, биһирэнэрэ диэн бэтэрээннэр сэбиэттэрэ, адаптивнай спордунан дьарыктанар дьоммут көхтөөх кыттыыны ыллылар. Бэстибээл саамай саастаах кыттыылаахтара 69 саастаах Иванова Розалия Ивановна уонна Пахомов Александр Иванович буоллулар. 

Нуорманы туттарыыга саастарынан көрөн, сөптөөх көрдөрүү ирдэнэр. Маныаха хас биирдии киһи бэйэтин тургутан көрөрүгэр табыгастаах усулуобуйа тэриллэр. Аныгыскыга ыытыллар түгэнигэр кыттыыны ыларгытын умнумаҥ🙌

Сыһыарыыга спорт отделын специалиһа Валерий Иванов иһитиннэриитэ👆

@suntaar_ulus 

Приглашаем вас в WhatsApp группу магазина "Электрик" по ссылке 👉🏻 https://chat.whatsapp.com/EIZzn8Qnl9V81PaG4pLGFP
Telegram канал по ссылке 👉🏻 https://t.me/electricmagazin

Билигин, өҥүрүк куйаастарга үгүс дьон дьиэлэригэр кондиционер туруортаран, аныгы оборудованиенан сөптөөхтүк туһаналлар.

"Электрик" маҕаһыын бу хайысхаҕа улахан уопуттаах, эрэбил үлэһиттэрдээх. Онон Сунтаар олохтоохторо бэртээхэй өҥөнөн туһаныҥ диэн ыҥырабыт👍

@suntaar_ulus

СИР УУСТАРА ҮӨРЭТЭР ЧЭБДИГИРДЭР КИИН ЫҤЫРАР

Кэрэ ураты айылҕалаах, эмтээх тууһунан, былыыгынан биллэр Кэмпэндээйи нэһилиэгэр хайа багарар киһи кэлэн сынньаныан, чэбдигириэн сөп. Ол курдук быйыл уһус сылын үлэлиир «Сир уустара» үөрэтэр-чэбдигирдэр киин оҕолору да улахан да дьону үөрэ көрсөр. Манна уруккута «Алроса» хампаанньа анал санаторийа буолан турбут буоллаҕына, билигин үөрэх министиэристибэтэ оҕолору эргиччи сайыннарар, доруобуйаларын чэбдигирдэр сыаллаах «Юные Якутяне» тэрилтэҕэ сыһыаран көдьүүстээх үлэ барар.

https://youtu.be/7Z8cHJi8U9Q

МТС усилила LTE-сеть в селе Сунтар Республики Якутия. В результате модернизации оборудования скорость мобильного интернета в населенном пункте выросла на треть.

После усиления сети доступ к ускоренному мобильному интернету получили более десяти тысяч человек. Позитивные изменения жители почувствовали в жилых кварталах и социально-значимых объектах села, включая внутренние помещения супермаркетов, школ, больниц, домов культуры, спортзала, музеях, а также на отрезке автодороги Якутск - Мирный на выезде из Сунтара.

Сунтарцы издревле берегут и почитают народные традиции, культуру и историю родного края. Уникальные музеи села известны не только в пределах республики, но во всей России, в частности Сунтара славится музейным комплексом имени Зверева, где хранится документальная коллекция и сценарии национального эпоса Олонхо.

Скорость интернета МТС теперь позволяет жителям и гостям села с комфортом обмениваться тяжелыми медиафайлами в мессенджерах и социальных сетях, смотреть кино и сериалы в хорошем качестве, видео по ведению сельского хозяйства, рыболовству и охотоведению, общаться по видео с родными и близкими.

«Мы продолжаем развивать сеть в отдаленных населенных пунктах Якутии, чтобы селянам были доступны все те же цифровые сервисы, что и жителям любого крупного города. Сунтар традиционно навещают жители Республики во время празднования якутского праздника Ысыах, которой пройдет в двадцатых числах июня. Поэтому мы заранее разогнали скорость мобильного интернета для жителей и гостей, чтобы никому не было «тесно» в сети, а местные жители могли свободно делиться своей культурой, обычаями и достопримечательностями с «большой землей», — комментирует директор МТС в Республике Якутия Прокопий Неустроев.

Пресс-служба ПАО «МТС».

Подробности: https://sakhaday.ru/news/mts-razognala-lte-dlya-hranitelya-nacionalnogo-eposa-olonho-sela-suntar?from=copy

БҮГҮҤҤҮ ТУРУГУНАН СУНТААР УЛУУҺУТТАН ПРОМЫШЛЕННАЙ ТЭРИЛТЭЛЭРГЭ 200ТЭН ТАХСА КИҺИ ҮЛЭЛИИР 

Сунтаарга " Олохтоох дьону промяшленностька" диэн бырайыак чэрчитинэн сыл ахсын үлэ дьаарбаҥката ыытыллар. Быйылгы тэрээһиҥҥэ "Алмазы Анабара", "Алроса", "ЯТЭК", " Арктик Капитал" курдук о.д.а. биллэр-көстөр промышленнай тэрилтэлэр үлэ миэстэтин туруордулар. 

Дьарыктаах буолуу киин үлэһиттэрэ, кэлбит дьоҥҥо ыйан-кэрдэн, сүбэлээн, олус таһаарыылаах, көдьүүстээх тэрээһин буолла. Биһирэнэрэ диэн республика салалтатыттан эппиэттээх үлэһиттэр кэлэн, миэстэтигэр үлэлээтилэр. Маннык тэрээһин түптээх үлэтэ суох дьоҥҥо элбэх эрэли үөскэтэр. 

@suntaar_ulus

ОДЬКХ СУНТААРДААҔЫ ФИЛИАЛЫН ҮЛЭҺИТТЭРЭ ОТТУК СЕЗОНУН ТҮМҮКТЭЭН САЙЫН КЭЛИИТИН КӨРҮСТҮЛЭР 

Быйылгы оттук сезона этэҥҥэ түмүктэнэн ЖКХ бары үлэһиттэрэ мустан, айылҕаҕа сынньалаҥы тэрийдилэр. Түбүктээх уонна эппиэтинэстээх үлэлээх дьону түмэр, улахан тэрээһиҥҥэ, улуус баһылыгын 1-кы солбуйааччыта Николай Александров кыттыыны ылла уонна наҕарааданы туттарда.

Сыл устата кэтээн көрүү түмүгүнэн, үчүгэй үлэлээх учаастактарынан Хадан, Тойбохой, Күндэйэ хочуолунайдара буоллулар. Маны тэҥэ, биирдиилээн туйгун үлэлээх дьону чиэстээтилэр. Маннык дьаһаныы үлэ өссө таһаарыылаах буолуутугар туһуланар. 

Манна мас тардыһыы, хапсаҕай о.д.а. спорт көрүҥнэригэр күрэхтэр буоллулар. Күрэхтэр тыҥааһыннаах, ол эрэн доҕордуу тыыннаах ыытылыннылар. Биир эйгэ үлэһиттэрэ билсэн-көрсөн, кэпсэтэн уопут атастастылар.

@suntaar_ulus